هدایت شده از بینش راهبردی
ضمن تشکر و قدردانی از جناب آقای دکتر فراتی عزیز بهخاطر دغدغهمندی، دلسوزی و تلاش علمی ایشان برای تحلیل مسائل راهبردی کشور، به نظر میرسد یادداشت اخیر ایشان درباره سخنان حجتالاسلام سید علی خمینی، نیازمند تأمل و بازخوانی بیشتری از منظر قرآنی، فقه سیاسی و نظریههای روابط بینالملل است.
به گمان بنده، مسئله جمهوری اسلامی ایران در مواجهه با آمریکا و نظام سلطه، «سرگردانی راهبردی» نیست، بلکه در بهترین توصیف، نوعی «اختلاف و سرگردانی تاکتیکی» است. میان این دو، تفاوتی بنیادین وجود دارد که غفلت از آن، میتواند به تحلیلهای نادرست منجر شود.
در علوم راهبردی، راهبرد (Strategy) به اهداف کلان، جهتگیریهای اساسی و غایات بلندمدت یک نظام سیاسی اشاره دارد؛ در حالی که تاکتیک (Tactic) ناظر به روشها، ابزارها و شیوههای تحقق آن اهداف است. از این منظر، به دشواری میتوان ادعا کرد که جمهوری اسلامی دچار سرگردانی راهبردی است.
امروز میان تصمیمسازان، تصمیمگیران و دستکم بخش قابل توجهی از جامعه، نوعی اشتراک نظر درباره اصول و راهبردهای کلان وجود دارد: حفظ استقلال و عزت ملی، نفی سلطهپذیری، تأمین امنیت و منافع ملی، دفاع از حقوق ملت، پرهیز از جنگ و در عین حال، عدم تسلیم در برابر فشار و تحمیل خارجی. این اصول، طی چهار دهه گذشته به بخشی از «عقلانیت راهبردی» جمهوری اسلامی تبدیل شده است.
بنابراین، نزاع اصلی بر سر «کجا میخواهیم برویم؟» نیست؛ بلکه بر سر «چگونه باید به آنجا برسیم؟» است. اختلاف بر سر تاکتیکهاست، نه راهبردها.
در این میان، میتوان چند رویکرد تاکتیکی را از یکدیگر تفکیک کرد:
نخست، تصلب تاکتیکی است؛ یعنی تبدیل یک روش و ابزار خاص به امری ثابت و غیرقابل تغییر. در این نگاه، گاه مذاکره مطلقاً نفی میشود یا برعکس، بهکارگیری قدرت سخت بهطور کلی کنار گذاشته میشود. حال آنکه در منطق سیاست و سیره اسلامی، تاکتیکها تابع شرایطاند و هیچ ابزاری فینفسه تقدس یا حرمت دائمی ندارد.
دوم، خلط تاکتیک و راهبرد است. برخی چنان از مذاکره یا تقابل سخن میگویند که گویی خودِ مذاکره یا عدم مذاکره، یک راهبرد نهایی است؛ در حالی که اینها صرفاً ابزارهایی در خدمت اهداف بزرگتر هستند. مذاکره، مقاومت، بازدارندگی، تعامل یا حتی تقابل، هیچیک بهتنهایی راهبرد محسوب نمیشوند؛ بلکه تاکتیکهایی هستند که ارزش آنها به میزان کمکشان به تحقق اهداف کلان بستگی دارد.
سوم، تکتاکتیکی شدن سیاست خارجی است؛ یعنی تصور اینکه یک ابزار، قادر به حل همه مسائل است. گروهی تنها به تاکتیک سازش و مذاکره امید میبندند و گروهی دیگر تنها بر ابزار تقابل تأکید میکنند. در حالی که سیاست خارجی موفق، معمولاً از ترکیب هوشمندانهای از ابزارها بهره میگیرد؛ همان چیزی که در ادبیات راهبردی از آن به «راهبرد جامع» یا «قدرت هوشمند» تعبیر میشود.
منطق قرآنی نیز مؤید همین واقعیت است. قرآن کریم از یک سو به صلح و توافق در صورت وجود زمینه آن دعوت میکند:
﴿وَإِن جَنَحُوا لِلسَّلْمِ فَاجْنَحْ لَهَا﴾ (انفال: ۶۱)
و از سوی دیگر، نسبت به خیانت و فریب دشمن هشدار میدهد:
﴿وَإِمَّا تَخَافَنَّ مِنْ قَوْمٍ خِيَانَةً فَانْبِذْ إِلَيْهِمْ عَلَى سَوَاءٍ﴾ (انفال: ۵۸).
این دو آیه در کنار یکدیگر، نشان میدهد که اسلام نه گرفتار تصلب تاکتیکی است و نه یک شیوه خاص را بهصورت مطلق تجویز میکند؛ بلکه معیار، تشخیص درست شرایط و انتخاب ابزار مناسب است.
حتی پذیرش قطعنامه ۵۹۸ از سوی امام خمینی(ره) نیز دقیقاً در همین چارچوب قابل فهم است. امام، راهبرد خود را تغییر ندادند؛ آنچه تغییر کرد، تاکتیک متناسب با شرایط بود. نه مقاومت کنار گذاشته شد و نه اصول بنیادین انقلاب تغییر یافت، بلکه ابزارها و روشها بر اساس اقتضائات زمان بازتنظیم شدند.
از این رو، شاید پرسش اصلی این نباشد که «اگر نه جنگ و نه صلح، پس چه؟» بلکه پرسش دقیقتر آن است که: در چارچوب راهبرد ثابت جمهوری اسلامی، کدام تاکتیک در این مقطع زمانی، بیشترین تأمینکننده منافع ملی و کمهزینهترین مسیر برای تحقق اهداف کشور است؟
بنابراین، به نظر میرسد آنچه امروز با آن مواجهیم، نه «سرگردانی راهبردی»، بلکه «تکثر و گاه سرگردانی در سطح تاکتیکها» است. راهبرد کلان تا حد زیادی روشن و مورد اجماع است؛ آنچه محل بحث و اختلاف است، چگونگی، زمانبندی و ترکیب ابزارهای دستیابی به آن راهبرد است. خلط این دو سطح، یعنی خلط میان راهبرد و تاکتیک، خود میتواند منشأ بسیاری از سوءتفاهمها و داوریهای نادرست در تحلیل سیاست خارجی جمهوری اسلامی باشد.
محمدعلی رنجبر
@Binesh_Rahbordi
هدایت شده از اتاق جنگ
14.7M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
وحید عوضزاده:
«مشکلات اقتصادی ایران راهحل سیاسی دارد؛ نه اقتصادی.»
برای تماشای گفتوگوهای بیشتر، کانال «اتاق جنگ» را دنبال کنید:
@otaqejangmedia
📺 مشاهده قسمت دوم برنامه «میراث خامنهای کبیر» در آپارات اتاق جنگ
هدایت شده از سجاد رئوفی
2.3M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
💡چگونه تسلیم طلبان، فرمان قصاص را زمین گیر می کنند؟
✍️مهدی افراز
🔹واژگون سازی صورت مسائل و وانمایی وقیحانه سیاست های نجاتبخش به عنوان اقدامات ضد رفاه و امنیت، شگرد همیشگی جریان تسلیم طلب در ایران است.
🔸خون امام شهید و انقلاب روحی در توده های مردم، موج ملّی برای خونخواهی شکل داده که در قالب فریادهای شبانه روزی بازگو شده است، این فریادها، حقانیت مسئله را نشان داده، اما اکنون که با پیام راهبردی رهبر انقلاب، فرمان عملیاتی قصاص صادر شده، ما دیگر با مسأله ای صرفاً عاطفی روبرو نیستیم، بلکه با یک ضرورتِ راهبردی مواجهیم. وظیفه امروز، ارتقای گفتمان انتقام از یک حسّ مقدس به سمتِ یک ضرورت امنیتی و یک تدبیر ملّی برای آینده است.
🔹اگر به سرعت این بازسازی گفتمانی صورت نگیرد، با یک جنگِ روایی از سوی جریان تحریف گر و کذّاب، مواجه خواهیم شد. این جریان با استفاده از توجیهاتِ سفیهانه ای همچون ویدئو بالا، نهایت تلاش خود را بکار خواهد گرفت تا با ایجاد تردید در افکار عمومی، احساسات قیام کرده را سرکوب کرده و فرآیند اجرایی سازی عملیات های انتقامی را زمین گیر نمایند.
🔸برای بازسازی گفتمان انتقام می باید معارف قرآنی پیرامون مفهوم قصاص، آموزه های تاریخی حول خونخواهی، روایت فریاد انتقامی ملّت، همگی در پیوند با ادبیات پیشرفت، امنیّت و صلح پایدار به جامعه عرضه شوند و متعاقب آن دستاوردهای اقدامات انتقام جویانه در راستای تولید قدرت ملّی و ایجاد بازدارندگی در مسیر توسعه معرفی شده و خسارت های بلندمدّتی که در صورت عدم مبادرت به راهبرد قصاص متوجّه کشور خواهد شد، به صورت واضحی برای عموم تصویرسازی گردد.
@afrazmahdi
هدایت شده از یادنامه، حاج محمد اسماعیل دولابی
9.1M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
🎥 تعبیر آیتالله جوادی آملی، از ضرورت قتل مهاجم
➖ در چندجا از علیبنابیطالب علیه السلام نقل شده که فرمود: با غیرت باشید. اگر بیگانهای به خاک شما حمله کرد، بُکُش خوناش به گردن من!
➖ این تعبیر، تعبیر عادی نیست. یکوقت میگوید کشتناش حلال است؛ یکوقت میفرماید که تکلیفتان کشتن است؛ یکوقت میگوید منِ علی عهدهدار این خون هستم!
🆔 @medolabi
هدایت شده از کیهان آنلاین
14.7M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
📹 لیلاز: لایحه بودجه ۱۴۰۵ که توسط سازمان برنامه دولت چهاردهم تدوین شد، بودجه براندازانه بود اما خوشبختانه مجلس جلوی آن را گرفت
@Kayhan_Online
هدایت شده از طوفان یمنی
🔴دوگین نزدیک به پوتین ادعا میکند که موساد سناتور گراهام را ترور کرده و این کار را برای ارسال هشدار به ترامپ انجام داده تا جنگ در ایران ادامه یابد.
🔸مرگ ناگهانی گراهام میتواند لکه ننگی باشد که به ترامپ فرستاده شده است.
🔸من شک دارم که ایرانیها این کار را کرده باشند.
🔸واقعبینانهترین حالت این است که کار موساد بوده تا ترامپ را به تجدید جنگ تمامعیار با ایران سوق دهد. این به وضوح به این معنی است که "شما نفر بعدی هستید". لیندسی گراهام سایه ترامپ بود".
🇾🇪 طوفان یمنــ𖡥ـی، یالثارت الخامنهای
@tofan_yamani
هدایت شده از کاوش مدیا
13.8M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
✅ کشیش و فعال آمریکایی:
📍جنگ صدام علیه ایران توسط ما و به دستور تلآویو پشتیبانی شد/ما هزاران ایرانی را به خاطر اسرائیل به کشتن دادیم اما گویی این کافی نیست و ما هنوز باید ایرانیهای بیشتری را بکشیم...
🔻ترامپ هیچ قصدی برای عمل به وعدههایش ندارد. از چه زمانی بزرگترین شیاد تاریخ به قول و قرارش اهمیت داده؟/ایران هم بلوف نمیزند؛ آنها پیش از این صحت این ادعا را ثابت کردهاند...
🆔 @Kavoshmedia
هدایت شده از کاوش مدیا
18.8M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
✅ خبرنگار ژاپنی:
📍ترور آیتالله خامنهای توسط آمریکا و اسرائیل، احساسات ضدآمریکایی و ضداسرائیلی را در داخل ایران فراتر از نسلها، چندین برابر تشدید کرده است....
🔻نکتهای که به شدت تکاندهنده بود، گفتگوی من با یک پسر بچه ۱۱ ساله بود که با چشمانی اشکبار، اما بدون هیچگونه ترس و واهمهای قاطعانه گفت: «ما از این پس باید انتقام خود را از آمریکا و اسرائیل بگیریم.»
#ژاپنی
🆔 @Kavoshmedia
هدایت شده از کاوش مدیا
12.4M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
✅ ژنرال بازنشسته اردنی:
📍منافع متحدانِ آمریکا در قعر لیست اولویتهای واشنگتن قرار دارد و در واقع بهای جنگ جاری را جغرافیا و اقتصاد جهان عرب میپردازد...
🔻ایران با تکیه بر موقعیت ژئوپلیتیک خود علیرغم تحریمها، قادر به تداوم نبرد فرسایشی است؛ در حالی که آمریکا برای احیای ابهتِ آسیبدیدهاش در جهان میجنگد...
#عربی
🆔 @Kavoshmedia
هدایت شده از سجاد رئوفی
بیانیه اساتید حقوق بینالملل در مورد الگوی مدیریت حقوقی جدید تنگه هرمز - ایسنا
https://www.google.com/amp/s/www.isna.ir/amp/1405042011685/
هدایت شده از 🔴 مقاومت نیوز🌴
10.1M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
🔻افسر ارتش صدام: روزی نبود که خبر ترور کسی را در خانهاش نشنویم.
🔹 ایران بعد از جنگ هیچکدام از فرماندهان و خلبانان بعثی زمان جنگ را رها نکرد و همه را حذف کرد!
پن: عمر دست خداس. ما فقط وسیلهایم😈
#اخبار_مقاومت_اسلامی
🌎📡@moqavematnews_ir
هدایت شده از خبرگزاری تسنیم
واکنش خانواده شهید ابومهدی المهندس پس از اظهارات جنجالی ترامپ درباره ترور سردار سلیمانی و المهندس
🔹خانواده شهید ابومهدی المهندس، فرمانده شهید حشد شعبی عراق، با صدور بیانیهای به اظهارات اخیر دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، درباره ترور سردار قاسم سلیمانی و ابومهدی المهندس واکنش نشان دادند.
🔹این اظهارات در دیدار ترامپ با «علی فالح الزیدی»، نخستوزیر عراق، در کاخ سفید مطرح شد و با واکنشهای گستردهای در عراق و منطقه مواجه گردید.
🔹در این دیدار که شب گذشته برگزار شد، ترامپ در اظهاراتی جنجالی به ترور سردار سلیمانی در سال ۲۰۲۰ اشاره کرد و خطاب به نخستوزیر عراق گفت: «سلیمانی را من کشتم… یک فرد بسیار بد از عراق هم در همان حادثه کشته شد. نمیدانم که آیا به شما لطفی کردم یا نه. من هرگز این سؤال را از شما نپرسیدهام.»
🔹در مقابل نخست وزیر عراق در واکنش ذلیلانه به این توهین شرم آور ترامپ به یکی از نمادهای مورد احترام ملت عراق گفت: من درگیر سیاست نبودم و به گذشته اهمیتی نمیدهم!
@TasnimNews