▪️رسمی شدن سیزده رجب به عنوان عید ولادت امام علی(ع) به دست سلطان حسین صفوی
استاد رسول جعفریان:
🔹مشهور چنان است که تولد آن حضرت روز جمعه 13 رجب در سال سیام عام الفیل است. برخی مانند کلینی در کافی، به ذکر «سی سال پس از عام الفیل» بسنده کرده و روز معین نکرده است (کافی: 1/452). شیخ مفید در ارشاد (ص 9)، سید رضی در خصائص امیر المؤمنین (ص 4)، شیخ طوسی در تهذیب (6/9) و مصباح المتهجد (ص 741) (از ابن عیاش) و مالکی در الفصول المهمه (ص 12) و ابن شهر آشوب در مناقب (2/78) و فتال نیشابوری (روضه الواعظین، 192) روز سیزدهم رجب را به عنوان روز ولادت نقل کردهاند. روایتی از صفوان جمال از امام صادق علیه السلام روز ولادت را هفتم شعبان می داند. شیخ مفید در کتاب مسار الشیعه روز 23 شعبان را روز ولادت امام علی علیه السلام می داند. مسعودی در اثبات الوصیه (ص 134) نیمه رمضان را روز ولادت امام دانسته است. بیرونی هم در آثار الباقیه (ص 424) هشتم جمادی الاولی را روز ولادت امام علی (ع) دانسته است. جالب است که در مجمل فصیحی ( از احمد خوافی متوفای 845) (1/66) آمده است که ولادت امیر المؤمنین روز سیزدهم رجب الاصم در حرم کعبه که پیش از او و بعد از او کسی در حرم کعبه متولد نشد. شهرت این تاریخ در دوایر سنی در ماوراءالنهر هم جالب است. ایضا در تاریخ بناکتی (ص 98).
🔹در دوره شاه سلطان حسین، نوعی رسمیت دادن به این قبیل مراسم ها را از طرف حکومت داریم. شاید شاه، روی علائق شخصی خود، به این مسائل توجه میکرده است. این امر سبب شد تا او در پی بررسی این اختلاف برآمده و علما را در این باره گرد آورده و نظرشان را جویا شود و مسئله را به سامانی برساند. شاه شیعه، از اختلاف نظر در این باره خشنود نبوده و دلش می خواست روزی معین به عنوان روز ولادت امام علی علیه السلام رسمیت یابد و عید رسمی اعلام شود.
🔹وی برای این کار علمای اصفهان را گردآورد و به عبارتی، یک مجمع علمی تشکیل داد. در این مجمع، به دستور شاه، مقرر شد تا هر کسی بر اساس منابع و مدارک و آنچه قبول دارد، نظرش را روی کاغذی بنویسد. این کار انجام شد و در نهایت اکثریت علما و دانشمندان حاضر روز 13 رجب را پذیرفتند. شاه نیز به عقیده اکثریت احترام گذاشت و همان روز را به عنوان روز ولادت پذیرفت و رسمی کرد. این رسمیت سبب شد تا روز 13 رجب شاخص شده و به عنوان روز عید پذیرفته شود.
📚 برگرفته از: ۱۳رجب: از شاه سلطان حسین صفوی تا ناصرالدین شاه
🔅دوستان خود را از طریق نشانی زیر به کانال مرکز پژوهشهای تاریخ اسلام دعوت کنید (بازنشر مطالب کانال فقط با ذکر نشانی کانال مرکز و ذکر منبع جایز است): ⬇️⬇️
@chsiqs
▪️ناصرالدین شاه و مراسم سلام عام در روز ولادت امام علی (ع)
استاد رسول جعفریان:
🔹در فاصله رفتن صفویان تا آمدن قاجار، مسلماً سیزدهم رجب عید گرفته میشده است، اما اینکه چه اندازه اهمیت داده میشده نمیدانیم. در دوره ناصری، بحث سیزدهم رجب بالا گرفته و به عنوان روزی که «سلام عام» در آن برگزار میشد، مطرح شده است. شروع این مراسم بر اساس گفته مورخان سال 1271 قمری است که در این روز ناصرالدین شاه آن را به عنوان عید عام مطرح کرد و از مردم هم خواست تا در آن روز جشن بزرگ برپا کنند. همین امر سبب شد تا از آن سال به این طرف، روز سیزدهم رجب را تمامی شاهان و حاکمان، به اعتبار یک عید رسمی و سلام عام بشناسند. بدین ترتیب، ریشه های تاریخی برقراری یک رسم عمومی را می توان دریافت.
📚 برگرفته از: ۱۳رجب: از شاه سلطان حسین صفوی تا ناصرالدین شاه
🔅دوستان خود را از طریق نشانی زیر به کانال مرکز پژوهشهای تاریخ اسلام دعوت کنید (بازنشر مطالب کانال فقط با ذکر نشانی کانال مرکز و ذکر منبع جایز است): ⬇️⬇️
@chsiqs
هدایت شده از مُستَبین
نسبتهایی نادرست به عقیله بنیهاشم
◼️ مصیبتها و رنجهای حضرت #زینب علیهاسلام بخصوص در حادثه کربلا عظیم است.
⛔️ در عین حال برخی گزارشها با جایگاه این بانوی کمنظیر که او را عقیله خواندهاند، سازگار نیست. از این جمله مطالبی است که در کتب متأخر ذکر شده و امروزه نیز مکرر بیان میشود.
@Mostabin
📖 در مقاله تحریفزدایی از شخصیت عاشورایی زینب(س) چند موضوع مشهور نقد و بررسی شده است:
1️⃣ سر به محمل زدن حضرت زینب(س)؛
2️⃣ درس تفسیر حضرت در کوفه و تفسیر کهیعص؛
3️⃣ درخواست از برادر برای آزمودن یاران خود در شب عاشورا
📗 مورد آخر در کتب متأخر مانند مقتل #مقرم آمده و نمونههای اینچنینی در این کتاب کم نیست.
📌 مرحوم شیخ عباس قمی سر به محمل زدن را نادرست میداند هر چند مرحوم مجلسی این روایت را از "کتب معتبر" نقل میکند.
#نقد_کژیها
#مستبین
در ایتا
https://eitaa.com/Mostabin
در تلگرام
https://t.me/AlMostabin
▪️زندگی طلبگی در قرن یازدهم
بخشهایی از زندگینامۀ خودنوشت سید نعمت الله جزائری (3)
🔹طلاب در گرمای تابستان شبها به بام مدرسه میرفتند ولی من درِ حجره را میبستم و شروع به مطالعه و تحشیه و تصحیح مینمودم تا مؤذن نزدیک صبح مناجات میکرد و من صورتم را بر روی کتاب میگذاشتم و لحظهای میخوابیدم تا آفتاب طلوع میکرد. آنگاه تا ظهر به تدریس میپرداختم و چون مؤذن اذان ظهر میگفت بلند میشدم و به درس میرفتم و درس میخواندم.
🔹بسا که سر راه گردهای نان از دکان نانوایی میگرفتم و در راه میخوردم و اغلب اوقات نان هم نمییافتم تا شب میشد و بارها میشد که نمیدانستم چیزی خوردهام یا نه و چون خوب فکر میکردم درمییافتم که چیزی نخوردهام.
🔹چون اغلب برای مطالعه چراغ نداشتم غرفهای بلند گرفته بودم که درهای متعدد داشت. در آن مینشستم و زیر نور ماه کتابم را میگشودم و میخواندم و چون ماه دور میزد دری دیگر را که رو به ماه داشت میگشودم و کتاب میخواندم. دو سال همین کار را میکردم تا چشمانم ضعیف شد و تا کنون هم ضعف چشمانم باقی است.
🔹درسی داشتم که حواشی آن را در زمستان بعد از نماز صبح مینوشتم و از شدت سرما از انگشتانم خون جاری میشد و من ملتفت نمیشدم.
📚زندگی طلبگی در قرن یازدهم، کامران فانی.
🔅دوستان خود را از طریق نشانی زیر به کانال مرکز پژوهشهای تاریخ اسلام دعوت کنید (بازنشر مطالب کانال فقط با ذکر نشانی کانال مرکز و ذکر منبع جایز است): ⬇️⬇️
@chsiqs
▪️احتیاط در تعابیر به ظاهر تشریفاتی
🔹میرزای شیرازی میخواست به ناصرالدین شاه نامهای بنویسد. آقا سید عبدالمجید متن نامه را تهیه میکند تا میرزا امضا کند. وقتی میرزا نامه را مطالعه میکند، تأمل میکند. دوباره مطالعه و تأمل میکند و خلاصه طول میکشد. آقا سید عبدالمجید از میرزا میپرسد که اگر به نظر مبارک جایی از نامه ایراد دارد یک نامۀ دیگر بنویسم.
🔹 میرزا میفرماید شما در اینجا راجع به ناصرالدین شاه نوشتهاید: «من شما را دعا میکنم» و من میخواهم ببینم آیا ایشان را دعا میکنم؟ آیا دعا کردهام؟ آیا این حرف درستی است و شرعاً میتوان نوشت؟
🔹مقداری که میگذرد میرزا میفرماید عیب ندارد، بنویسید؛ چون ناصرالدین شاه در یک جریانی خدمتی به شیعه کرد و من دعایش کردم پس نوشتن این جمله عیبی ندارد.
📚 جرعهای از دریا، ج 1، ص 122
🔅دوستان خود را از طریق نشانی زیر به کانال مرکز پژوهشهای تاریخ اسلام دعوت کنید (بازنشر مطالب کانال فقط با ذکر نشانی کانال مرکز و ذکر منبع جایز است): ⬇️⬇️
@chsiqs
▪️زندگی طلبگی در قرن یازدهم
بخشهایی از زندگینامۀ خودنوشت سید نعمت الله جزائری (4)
🔹باری نه سال در شیراز بودم و جز خدا کسی نمیداند که چقدر سختی و گرسنگی کشیدم. یادم میآید که دو روز چهارشنبه و پنجشنبه بود که هیچ چیز جز آب نخورده بودم. چون شب جمعه رسید دیدم دنیا دورم میچرخد و چشمانم سیاهی میرود. به بارگاه سید احمد بن موسی الکاظم (ع) رفتم و به آرامگاه او رسیدم. قبر را در بغل گرفتم و گفتم من مهمان تو هستم. همانجا ایستاده بودم که سیدی بی آنکه چیزی از او بخواهم قوت آن شب را به من عطا کرد و شکر خدا را بجا آوردم.
🔹از جمله سختیهایی که در حین تحصیل کشیدم یکی آن بود که رفیقی داشتم که در کنار شهر منزل داشت و من شبها در خانۀ او میخوابیدم. درسی داشتم که آن را آخر شبها زیر چراغ مسجد جامع که طرف دیگر شهر قرار داشت میخواندم. نیمههای شب برمیخواستم، عصایی برمیداشتم و از میان بازاری که بین خانه و مسجد وجود داشت میگذشتم. چراغی نبود، همه جای بازار تاریک بود و کنار هر دکانی سگی بود به اندازۀ یک گوساله که از دکان نگهبانی میکرد. به تنهایی از میان بازار میگذشتم. دیوار را میگرفتم و کورمال پیش میرفتم. چون به دکانها میرسیدم شروع میکردم به خواندن اشعار با صدای بلند تا سگها گمان نکنند دزدم و در کنار هر دکانی به صد حیله خود را از دست سگ نگهبان خلاص میکردم.
🔹روزگار را چنین میگذراندم. در مدرسۀ منصوریه بودم. حجرهای داشتم فوقانی. نمیخواستم هیچ کس نزدم بیاید. همیشه تنهایی را دوست داشتم.
📚زندگی طلبگی در قرن یازدهم، کامران فانی.
🔅دوستان خود را از طریق نشانی زیر به کانال مرکز پژوهشهای تاریخ اسلام دعوت کنید (بازنشر مطالب کانال فقط با ذکر نشانی کانال مرکز و ذکر منبع جایز است): ⬇️⬇️
@chsiqs
مرکز پژوهشهای تاریخ اسلام برگزار میکند:
سومین جلسه از سلسلهنشستهای تاریخ و ماورا
▪️نقدی بر کتاب «مورخان و امر قدسی»
🎙با حضور:
🔹دکتر حسن حضرتی (نویسنده)
🔸دکتر محسن الویری (ناقد)
🔹دکتر راحله ضائفی (دبیر جلسه)
⏰دوشنبه، 16 بهمن، ساعت: 16-18.
🏢مکان: قم، خیابان دورشهر، کوچۀ 15، پلاک 4.
🔻لینک شرکت مجازی در جلسه:
MEET.GOOGLE.COM/PRT-DICO-OBU
🔅دوستان خود را از طریق نشانی زیر به کانال مرکز پژوهشهای تاریخ اسلام دعوت کنید (بازنشر مطالب کانال فقط با ذکر نشانی کانال مرکز و ذکر منبع جایز است): ⬇️⬇️
@chsiqs
#بازنشر
اولین جلسه از سلسهنشستهای تاریخ و ماورا
🎙با حضور:
🔹دکتر محسن الویری (ارائهدهنده)
🔸دکتر حمیدرضا مطهری (دبیر علمی)
برای شنیدن صوت این جلسه به اینجا مراجعه کنید.
🔻سومین جلسه از سلسلهنشستهای تاریخ و ماورا با موضوع نقد کتاب «مورخان و امر» قدسی با حضور نویسنده دوشنبه 16 بهمن در مرکز پژوهشهای تاریخ اسلام برگزار خواهد شد. برای جزئیات بیشتر اینجا را ببینید.
🔅دوستان خود را از طریق نشانی زیر به کانال مرکز پژوهشهای تاریخ اسلام دعوت کنید (بازنشر مطالب کانال فقط با ذکر نشانی کانال مرکز و ذکر منبع جایز است): ⬇️⬇️
@chsiqs
▪️سرمایۀ حضرت خدیجه از کجا بود؟ آیا پیامبر (ص) اجیر حضرت خدیجه (س) بود؟
استاد یوسفی غروی:
🔹حضرت خدیجه پیش از پیامبر (ص) دو بار ازدواج کرده بود و اصل ثروت ایشان از مال همین دو شوهر بود که با تدابیر و مدیریت درست حضرت خدیجه این مال بیشتر و بیشتر شد تا جایی که گفتهاند ایشان ثروتمندترین زن قریش بود. حضرت خدیجه خواهری هم به نام «هاله» داشت که از نظر مالی ضعیف بود لذا به نظر میرسد اموال حضرت خدیجه ارث پدیشان نبوده چراکه در آن صورت خواهر ایشان هم باید ارث میبرد.
🔹شوهر اول و دوم ایشان هر دو فوت شدند و طلاقی در کار نبود. حضرت خدیجه (س) از شوهر اول خود یک دختر داشت و از شوهر دوم پسر داشت. این دو شوهر هر دو مالدار و ثروتمند بودند و ثروتشان به حضرت خدیجه (س) رسید.
🔹اما درباره ارتباط حضرت خدیجه (س) با پیامبر (ص) پیش از ازدواج بین شیعه و غیرشیعه اختلاف است. غیرشیعه حضرت رسول (ص) را اجیر حضرت خدیجه حساب میکنند. ولی به نظر شیعه بین پیامبر (ص) و حضرت خدیجه (س) قرارداد مضاربه برقرار شده بود؛ یعنی سرمایه از حضرت خدیجه (س) بود و کار از پیامبر (ص). لذا پیامبر (ص) اجیر حضرت خدیجه (س) نبود بلکه مضارب بود و سود تجارت بر اساس توافق بینشان تقسیم میشد.
📚درسگفتار بافتار تاریخی قرآن، جلسه دوم
🔅دوستان خود را از طریق نشانی زیر به کانال مرکز پژوهشهای تاریخ اسلام دعوت کنید (بازنشر مطالب کانال فقط با ذکر نشانی کانال مرکز و ذکر منبع جایز است): ⬇️⬇️
@chsiqs