🔎استعاره‌های‌مفهومی و حریری ✅استعاره‌های مفهومی در مقامات حریری صرفاً آرایه‌های ادبی نیستند، بلکه بازتاب مستقیم ذهنیت و تجربهٔ‌زیستهٔ جامعهٔ عباسی‌اند. از منظر معناشناسی‌شناختی، استعاره‌ها نشان می‌دهند که مردم یک دوره «جهان را چگونه می‌فهمیده‌اند»، نه فقط «چگونه دربارهٔ آن سخن می‌گفته‌اند». به همین دلیل، تحلیل استعاره‌های مقامات راهی دقیق برای فهم فرهنگ عباسی است. 📌یکی از بنیادی‌ترین استعاره‌های مفهومی در مقامات، استعارهٔ «زبان = قدرت / سرمایه» است. در بسیاری از مقامه‌ها، ابوزید سروجی بدون داشتن ثروت، منصب یا نیروی فیزیکی، صرفاً با سخن گفتن بر جمع مسلط می‌شود. برای مثال، در مقامه‌هایی که او در مجلس وعظ یا مناظره ظاهر می‌شود، زبانش «یُفْحِم» (درمانده می‌کند)، «یُعْجِب» (شگفت‌زده می‌سازد) یا «یُوجِب» (الزام می‌آفریند). این افعال نشان می‌دهند که سخن گفتن همان کاری را می‌کند که در فرهنگ‌های دیگر زور یا سلاح می‌کند. این استعاره مستقیماً با فرهنگ عباسی مرتبط است؛ دوره‌ای که در آن، فصاحت، نحو، فقه و دانش دینی سرمایهٔ اجتماعی واقعی بودند و فرد می‌توانست با زبان، جایگاه خود را تغییر دهد. ➖استعارهٔ مهم دیگر، «گفتار=کنش / عمل» است. در مقامات، سخن گفتن به‌عنوان عملی واقعی تصویر می‌شود، نه بازتابی از عمل. وقتی گفته می‌شود «تکلّم فأفحم»، یعنی سخن گفت و نتیجه‌ای عینی در جهان اجتماعی پدید آمد. این استعاره بازتاب فرهنگی است که در آن خطابه، فتوا، وعظ و مناظره آثار واقعی داشتند؛ قاضی با کلام حکم می‌داد، واعظ با کلام می‌گریاند، و متکدی با کلام نان به دست می‌آورد. بنابراین، استعارهٔ گفتار به‌مثابه عمل، کاملاً با ساخت نهادی و اجتماعی دورهٔ عباسی هم‌خوان است. 👈استعارهٔ سوم، «جامعه=صحنه / زبان = اجرا» است. مقامه‌ها پر از تعبیرهایی‌اند که سخن گفتن را به نمایش، صحنه و نقش‌آفرینی نزدیک می‌کنند. ابوزید «نصب نفسه للخطاب» یا «شمّر عن ساق الإطناب»؛ یعنی خود را آمادهٔ اجرا می‌کند. این استعاره نشان می‌دهد که در فرهنگ عباسی، کنش اجتماعی اغلب نمایشی و گفتمانی بوده است. مجلس وعظ، مناظرهٔ علمی یا حتی گدایی، همگی صحنه‌هایی بودند که در آن‌ها مهارت اجرایی زبان تعیین‌کننده بود. این ذهنیت نمایشی، محصول فرهنگ شهری و مجلسی عباسی است. 🔸استعارهٔ چهارم، «هویت=نقش‌زبانی» است. در مقامات، هویت امری ثابت نیست؛ ابوزید با تغییر سبک سخن، هویت خود را عوض می‌کند. گاه واعظ است، گاه فقیه، گاه شاعر و گاه گدا. این تغییر هویت نه با تغییر لباس یا نسب، بلکه با تغییر شیوهٔ گفتار رخ می‌دهد. این استعاره بازتاب جامعه‌ای است که در آن، هویت بیش از آن‌که موروثی باشد، گفتمانی و اکتسابی است؛ ویژگی‌ای که به‌روشنی با پویایی اجتماعی دورهٔ عباسی سازگار است. ⬅️در نهایت، می‌توان گفت استعاره‌های مفهومی مقامات حریری، صورت زبانیِ جهان‌بینی‌عباسی‌اند: جهانی که در آن زبان قدرت است، سخن عمل است، جامعه صحنه است و هویت محصول اجرا. به همین دلیل، مقامات نه‌فقط متنی ادبی، بلکه سندی شناختی از فرهنگ عباسی است؛ سندی که نشان می‌دهد مردم آن دوره چگونه با زبان می‌اندیشیدند، عمل می‌کردند و زندگی اجتماعی خود را سامان می‌دادند. #یادداشت #ادبیات_عرب #استعاره 🎓سلسبیل | SALSABIL @Salsabilhub کانال اصلی : https://eitaa.com/cognitive_arabics

✍️ حکمرانی اقتصادی بدون پاسخگویی www.forsatnet.ir/u/2svMpaXF دانلود کل روزنامه شماره 2965-یکشنبه 1405/04/21 https://www.forsatnet.ir/images/no-2965_Bl3aq.pdf #روزنامه 🆔 @RuzNevesht

از کانال مفید روز‌نوشته‌ها دیدن فرمایید ✅

🚨 Join the First Seminar of the Psybera Lab Seminar Series 🧠 Digital Addiction: The Other 21st Century Epidemic Our distinguished guest speaker is Professor Dimitri A. Christakis, MD, MPH, George Adkins Professor at the University of Washington, Chief Science Officer at the Children & Screens Institute of Digital Media & Child Development, and Editor-in-Chief of JAMA Pediatrics. In this seminar, Professor Christakis will discuss the growing challenge of digital addiction and its implications for individuals, families, clinicians, educators, and researchers. 📅 Date: Friday, July 17 🕔 Time: 5:00–5:45 PM (Tehran Time, GMT+3:30) 💻 Platform: Microsoft Teams 🆓 Open to public 🔗 Please scan the QR code on the poster or use the Teams link to participate. https://teams.live.com/meet/9322694335031?p=weja9U0Jyx2hVZXMgY 🌐 https://psyberalab.com/ https://t.me/PSYBERA_LAB 🌐 https://t.me/PSYBERA_LAB 🌐 https://www.linkedin.com/company/psybera-lab/

🔹 نشست رونمایی و نقد کتاب «هوش مصنوعی و چالش مدل های زبانی بزرگ و چت بات ها» 🔰 توسط مرکز مطالعات فضای مجازی و هوش مصنوعی پژوهشگاه به صورت حضوری و برخط برگزار می‌شود: 🎙 با حضور: ▫️ آیت الله #علی_اکبر_رشاد ▫️ حجت الاسلام دکتر #علیرضا_قائمی_نیا(ناقد) ▫️ حجت الاسلام دکتر #حمید_محسنی(نویسنده کتاب) 📅 چهارشنبه ۲۴ تیر ماه ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۳۰ 🏢 قم، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی 📡 حضور برخط از طریق: 🌐 skyroom.online/ch/iict/pr 🔍 مشروح خبر👇 🌐 iict.ac.ir/xd11 #نشست #نقد_کتاب #مرکز_مطالعات_فضای_مجازی 🆔 @iictchannel 🌐 کانال «نوروساینس و فلسفه ذهن»: 🆔@Brain_Mind

🗂️ آرشیوِ پارادایم‌های زبانی؛ روایتی از دو نگاهِ متضاد به «معنا» 📚 در تاریخِ نحویِ اسلامی، دو مکتبِ بصره و کوفه نه‌تنها بر سرِ یک قاعده، بلکه بر سرِ ماهیتِ خودِ زبان به منازعه برخاستند. بصریان با نگاهی عقل‌باور، زبان را سیستمی انتزاعی و قاعده‌محور می‌دانستند که بر کاربردِ زنده تقدم دارد (هم‌سو با رویکردِ صوریِ چامسکی)؛ اما کوفیان با تکیه بر سماع و استعمالِ واقعی، زبان را پدیده‌ای عرفی و بافت‌بنیاد می‌شناختند که معنا در دلِ کاربرد و موقعیت شکل می‌گیرد (هم‌خوان با رویکردِ کاربردبنیادِ لانگاکر در زبانشناسیِ شناختی). این دو پارادایم، دو مدلِ متفاوت از «چگونگیِ تولیدِ معنا در ذهن» را بازنمایی می‌کنند. 🧠 آنچه این نزاعِ کهن را به مسئله‌ای امروزی بدل می‌کند، بازتابِ آن در متونِ بلاغی‌ای چون مقاماتِ حریری است؛ جایی که حریری با به‌کارگیریِ آگاهانهٔ ساختارهایِ نحویِ نامتعارف و لغاتِ مهجور در بافت‌هایِ گوناگونِ گفتمانی، عملاً به سودِ پارادایمِ کوفی رای می‌دهد. او نشان می‌دهد که معنا نه از قواعدِ پیشین، بلکه از پویاییِ بافت، هدایتِ توجهِ مخاطب و بازنماییِ جایگزینِ موقعیت زاده می‌شود؛ درست همان چیزی که در معناشناسیِ شناختی با مفاهیمی چون «فضایِ ذهنی» و «طرحوارهٔ تصویری» تحلیل می‌شود. این یعنی پیش از آنکه زبانشناسیِ شناختی متولد شود، مکتبِ کوفه عملاً «کاربردبنیاد» می‌اندیشید. #زبانشناسی_شناختی #تاریخ_زبان #معناشناسی علوم و سواد شناختی 🔰 https://eitaa.com/cognitiveScience

🧠 هنجار شهری و مسئله «پنجره شکسته»، نگاهی شناختی به پوشش در فضای عمومی ⭕️ مشاهدات میدانی در متروی مشهد، پرسشی بنیادین درباره آستانه تحمل اجتماعی در اماکن عمومی ایجاد کرده است: آیا برای پوشش در فضای شهری، هیچ حداقلی قابل تصور نیست؟ اگر بپذیریم که «هیچ قانونی برای پوشش نباشد»، آیا آنگاه ورود فرد بی‌حجاب با پوشش نامناسب و نیمه برهنه نیز «حق شهروندی» تلقی می‌شود؟ ⭕️ نظریه «پنجره شکسته» در جرم‌شناسی نشان می‌دهد که نادیده‌گرفتن نشانه‌های کوچک بی‌نظمی، می‌تواند به تدریج هنجارهای جمعی را بازتعریف کرده و حس امنیت شهروندان را تضعیف کند . در عین حال، پژوهش‌های علوم شناختی تأکید دارند که پذیرش سیاست‌های عمومی، نه فقط به منافع فردی، که به هنجارهای درون‌گروهی و «کارآمدی جمعی» وابسته است؛ یعنی زمانی که مردم احساس کنند گروهشان قادر به اقدام مؤثر است، تمایل بیشتری به همکاری با قوانین دارند . ⭕️ اما واقعیت میدانی، گویای شکافی عمیق است: از یک سو، مسئولان اجرایی تأکید دارند که «فقط تذکر می‌دهیم، نه ممانعت»؛ از سوی دیگر، بسیاری از شهروندان با مشاهده تغییرات محسوس در پوشش، دچار «شکاف بین هست و باید» شده و فشار روانی ناشی از بی‌پاسخ‌ماندن این پرسش را تجربه می‌کنند. ⭕️ پژوهش‌ها درباره زنان و فضای عمومی در تهران نشان می‌دهد که قوانین مرتبط با پوشش در قانون مجازات به‌گونه‌ای مبهم تعریف شده‌اند که هم برای شهروندان و هم برای مجریان، چارچوب مشخصی ایجاد نمی‌کند . این ابهام، همان جایی است که پرسش شما به نقطه عطف می‌رسد: آیا جامعه ایرانی، به‌عنوان یک پیکره جمعی، به نقطه‌ای رسیده که حتی برای «پوشش حداقلی» نیز اجماعی ندارد؟ و اگر چنین است، چه کسی و با چه ابزاری قرار است این شکاف هنجاری را مدیریت کند؟ ❌ این پرسش‌ها، فراتر از جدل‌های جناحی، نیازمند تأملی جمعی و مبتنی بر شواهد است. 🔰🔰🔰 ✍سلمان بهادران علوم و سواد شناختی 🔰 https://eitaa.com/cognitiveScience

🎥 بچه‌هایی که با موبایل و لپ‌تاپ بزرگ می‌شن، فقط یه آینده دارن. اما دلیلش چیزی نیست که فکر می‌کنید. اونا دیگه بدون گوشی آروم نمی‌گیرن، غذا نمی‌خورن، انگار گوشی عضوی از بدن‌شونه. ۳ ویژگی مشترک دارن: 🔹 هرگز یاد نمی‌گیرن خودشونو آروم کنن؛ با خاموشی گوشی جیغ می‌زنن. 🔹 با قطع اینترنت، پرخاشگری و خشونت سراغ والدین می‌آن. 🔹 تعامل واقعی براشون کسل‌کننده‌ست، چون دنیای فیزیکی هیجان صفحه‌نمایش رو نداره. راه‌حل: بچه‌ها باید بفهمن کسالت، زادگاه خلاقیته. نترسید از اینکه حوصله‌شون سر بره. ❌ با گوشی ساکت‌شون نکنید. ❌ مسئول سرگرم کردن‌شون نباشید. ✅ گوشی رو تبدیل به امتیاز کنید، نه حق روزانه. ✅ وقتی عصبانی‌ان، بحث نکنید؛ حد و مرز رو قاطع نگه دارید. و مهم‌ترین بخش: 🔹 خود‌تون الگو باشید. اگه گوشی دائم دست شما باشه، حرف‌تون اثر نداره. بچه‌ها عمل‌تون رو می‌بینن، نه گفتار‌تون. یه سوال جدی: تو خونهٔ شما فرمان دست کیه؟ شما؟ یا فرزند‌تون؟ یا گوشی؟ #فیلم 🆔 @RuzNevesht

♨️ توجه شما را به یک یافته جذاب در علوم شناختی جلب میکنم برای خودم که خیلی جالب توجه بود 👌