«چرا جامعهشناسی مدرن و برخی جامعهشناسان از تحلیل حضور و کنش مردم، تقریباً عاجزند؟!»
✍احمد اولیایی
🔹دلایل این عجز میتواند متعدد باشد اما سعی میشود به بعضی از آنها به اختصار اشاره شود؛
۱. پیشفرض عقلانی-فردگرایانه (Rational Choice)؛
جامعهشناسی مدرن اغلب کنشگر را موجودی عقلانی (البته عقلانیت ابزاری)، محاسبهگر و نفعطلب فرض میکند (متأثر از اقتصاد نئوکلاسیک). در این چارچوب، حضور پنجاه شب متوالی در خیابان با خطرات واقعی (جنگ، بمباران، از دست دادن امور روزمره و غیره) غیرعقلانی به نظر میرسد. اما آنچه در ایران میبینید، کنش جمعی مبتنی بر معنا، ایمان و همبستگی عاطفی است که نظریههای کلاسیک کنش اجتماعی از تحلیل آن عاجزند.
۲. غلبه پارادایم «تضاد» و «بحران»؛
جامعهشناسی انتقادی مدرن (از مارکسیسم تا نظریههای پسااستعماری) عادت دارد جامعه را از منظر شکاف، تضاد طبقاتی، سرکوب و آنومی ببیند. وقتی با پدیدهای مواجه میشود که انسجام بیسابقه و همبستگی بینظیر در شرایط جنگی نشان میدهد، ابزار مفهومی برای توضیح آن ندارد. احتمالا این جامعهشناسی برای «اعتراض» مدل دارد، اما برای «همبستگی ملی خودجوش» مدل ندارد.
۳. نادیده گرفتن «امر قدسی» و «قربانی جمعی»؛
جامعهشناسی مدرن به نوعی سکولار است. پدیدهای که در آن مردم هر شب بیرون میآیند، نه برای مطالبه مادی، بلکه برای حضور نمادین، همراهی با رزمندگان، و حتی آمادگی برای شهادت – ریشه در مناسک دینی و فرهنگ عاشورایی دارد. البته دورکیم کمی از «وجدان جمعی» و «امر مقدس» گفت، اما جامعهشناسی پس از او این مفاهیم را به حاشیه راند.
۴. ضعف روششناسی در مواجهه با «وضعیت استثنایی»؛
روشهای تحقیق استاندارد (پیمایش، مصاحبه نیمهساختاریافته، مردمنگاری بلندمدت) در شرایط جنگی و تحرک شبانه قابل اجرا نیستند. جامعهشناس دانشگاهی معمولاً به دادههای قابلکمیکردن و مشاهدات پایدار عادت دارد. در وضعیتی که هر شب دهها هزار نفر خودجوش در میدان حاضر میشوند و فردا صبح به کارشان بازمیگردند، تحلیل لحظهبهلحظه و درک معنای پدیدارشناختی این حضور نیازمند روشهای سیال و سریعی است که در دانشگاه آموزش داده نمیشود یا حداقل تمرین نمیشود
۵. سوگیری سیاسی و نظری نسبت به جمهوری اسلامی؛
بخش قابلتوجهی از جامعهشناسی دانشگاهی ایران (و غرب) بر این پیشفرض عمل میکند که نظام سیاسی ایران فاقد مشروعیت مردمی است. وقتی در عمل با موج عظیم حمایت مردمی مواجه میشوند، دچار ناهماهنگی شناختی میشوند: یا آن را انکار میکنند (اتهام «نمایشی بودن»)، یا به «تبلیغات دولتی» تقلیل میدهند، یا سکوت میکنند. این ناتوانی از جنس تعصب معرفتی است، نه فقدان هوش تحلیلی.
🔸در نهایت باید گفت اینجاست که جای خالی نگاهها و روشهایی جدید برای مطالعه این کنش جمعی مردم بیش از قبل حس میشود. و شاید الان زمان پیوستن دانشگاه و جامعهشناسی مدرن به سیل حضور مردم است، مردمی که کنشگری نخبگانی دارند که برخی نخبگان از تحلیل آن عاجزند. حضور دانشگاه در خیابان نیست لزوما بلکه در بازاندیشی خود است که چرا سالها هزینه کرده اما در بزنگاه حضور، غایب است!
@ahmad_olyaei
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
📚 معرفی کتاب جلوه های مدارا در آثار سخنوران بزرگ فارسی (فردوسی، مولوی، سعدی و حافظ) به مناسبت روز نثر فارسی
🔹 این اثر، حاصل سالها پژوهش دکتر احمد کتابی است که مفهوم «مدارا» و «سعهصدر» را در آثار چهار ستون ادب فارسی (فردوسی، مولوی، سعدی و حافظ) با دقت و مستند بررسی کرده است.
🔸 در عصری که خشونت و افراطگرایی در برخی نقاط جهان رو به افزایش است، بازخوانی اندیشههای مداراگرایانه در گنجینه فرهنگ ایرانی، نهتنها ضروری، بلکه وظیفهای انسانی و فرهنگی است.
این کتاب نشان میدهد که:
✨ فردوسی، آن حماسهسرای بزرگ، نه فقط شاعر رزم که پیامآور صلح، داد و گذشت است.
✨ مولانا، عارف نامی، با نظریه وحدت وجود و نقد تعصب، الگوی تساهل و مهرورزی است.
✨ سعدی، معلم اخلاق جهان، با آن بیت مشهور «بنیآدم اعضای یکدیگرند» پرچمدار نوعدوستی و مداراست.
✨ حافظ، لسانالغیب، با آزاداندیشی و نقد ریا، پیامآور آشتی و تحمل است.
📥 لینک دریافت کتاب:
https://pajoohaan.ir/document/1690-
🎯 پژوهان؛ لذت مطالعه و پژوهش
📱@pajoohaan_ir
💠 انتظار و مقام جنداللهی و سربازی مومنان (قسمت اول)
دکتر رحیم کارگر
عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی (پژوهشکده مهدویت و آینده پژوهی)
🔻 اوج داستان مهدویت ، با ظهور امام زمان (ع) و آغاز قیام بزرگ صالحانه و مجاهدانه در راه خدا و علیه کفر و شرک و ظلم و جور و فساد و نفاق شکل می گیرد ؛ یعنی جهاد تمام عیار با جبهه باطل جهانی.
🔻 برای تعجیل و شتاب در امر ظهور و تعلق اراده و مشیت الهی بر آن ، امور زیادی نقش دارد (دعا و استغاثه و صبر و ورع ، غربال شدن ها و...) ؛ اما برای تحقق و پیروزی آن ، یک چیز به تمام معنا خود را نشان می دهد و آن وجود سربازان و جنگاوران مومن و صالحی است که هم پای ماموران الهی (ملائکه) باید با خیل زیاد دشمنان و سپاهیان جبهه باطل بجنگند و جهاد کنند.
🔻انتظار، زمانی به کمال و اوج میرسد که مومنان و صالحان (وعد الله الذین آمنوا منکم و عملوا الصالحات...) به آمادگی کامل نظامی و جنگی برسند وبا ورزیدگی قدرتمندانه و صلابت ایمانی ، رهبر و مقتدای خود را یاری کنند.
🔻این مجاهده ، مقام جند اللهی و نصرت امام موعود و رسیدن به بالاترین حد تایید الهی (یاری امام با برانگیختن مومنان) است. امام صادق(ع) در تفسیر آیه «أَتی أَمْرُ اللهِ فَلا تَسْتَعْجِلُوهُ»، فرمود: «هو أمرنا أمر الله (عزَّ وجلَّ) فلا یستعجل به، یؤیده بثلاثة أجناد: الملائکة والمؤمنین و الرعب وخروجه کخروج رسول الله(ص)...»؛ «آن امر ماست (که) خداوند (عزَّ وجلَّ) فرموده است. پس در آن عجله نشود. خداوند آن را با سه سپاه تأیید می فرماید: فرشتگان و مؤمنان و رعب. خروج آن حضرت نیز همچون خروج رسول خدا (ص) خواهد بود...» (کتاب الغیبة: ص۲۴۳)
🔻در بستر معارف ناب دینی و آیات نورانی قرآن کریم، مقام سربازی امام زمان(عج) و موید بودن به تأییدات الهی، به مثابه قلۀ رفیع جهاد عملی و عینی یک مؤمن تجلی مییابد. این جایگاه، تجسم عینی و زندۀ مفهوم جندالله است که قرآن کریم با عظمت تمام از آن یاد میکند: «وَ مَا یَعْلَمُ جُنُودَ رَبِّکَ إِلَّا هُوَ». (آیه 31 سوره مدثر).
🔻این آیه پرده از لشکریانی برمیدارد که گستردگی و حقیقت وجودیشان تنها در علم بیکران پروردگار جای دارد و یقینا شامل غربال شدگان و منافقان و ضعیف الایمان ها و مفسدان و فتنه گران و... نمی شود! در این منظومۀ الهی، مؤمنانی که با تمام وجود در مسیر اطاعت از ولیّ خدا گام برمیدارند، بهواقع به صف این سپاه ابدی میپیوندند و هویت خود را در جند بودن برای امام عصر(ع) بازمییابند.
🔻شهید سعید امام خامنه ای (ره) در این زمینه به زیبایی تمام می فرماید: «بايد خود را به عنوان يک سرباز، به عنوان انسانی که حاضر است برای آنچنان شرايطی مجاهدت کند، آماده کنيم. انتظار فرج معنايش اين نيست که انسان بنشيند، دست به هيچ کاری نزند، هيچ اصلاحی را وجهه همت خود نکند، صرفاً دل خوش کند به اينکه ما منتظر امام زمان(عليه الصّلاة و السّلام) هستيم.
🔻اينکه انتظار نيست. انتظارِ چيست؟ انتظارِ دست قاهرِ قدرتمندِ الهی ملکوتی است که بايد بيايد و با کمک همين انسان ها ، سيطره ظلم را از بين ببرد و حق را غالب کند و عدل را در زندگی مردم حاکم کند و پرچم توحيد را بلند کند؛ انسانها را بنده واقعی خدا بکند...». (بیانات امام خامنه ای در روز نيمه شعبان، 27/5/1387).
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
📚 معرفی کتاب بوستان به مثابت سیاست نامه: مباحثی چند درباره میراث و اندیشه سیاسی سعدی شیرازی به مناسبت روز بزرگداشت سعدی شیرازی
🔹 از جوانب برجستهٔ شخصیت فرهنگی شیخ اجل سعدی شیرازی، یکی جانب سیاستاندیشانهٔ آن است؛ چنانکه گویی وی، در میان گویندگان و نویسندگان طراز اول ادب فارسی، سیاستاندیشترین ادیب ماست.
🔸 کتاب بوستان به مثابت سیاستنامه، بر مباحثی چند دربارهٔ میراث و اندیشهٔ سیاسی سعدی اشتمال دارد و گامی است در راه بررسی کتابشناختی بوستان سعدی به مثابت اثری مدرسی در قلمرو سیاستنامهنویسی، بل: نصیحةالملوکنگاری ایرانی.
🔹 در این کتاب، با رویکردی توصیفی و انتقادی به جوانبی از میراث مکتوب سعدی، بیشترک: بوستان او، و کمترک: دیگر آثارش، پرداخته شده و تا حدودی تبیین گردیده است که سعدی چه مایه دلمشغولی سیاسی داشته است؛ و چه ایستارهای سیاستاندیشانهای اختیار کرده بوده و در عالم سیاستاندیشی چهها در دماغ میپرورانده است که او را از بسیاری از همروزگاران و اسلاف و اخلافش متمایز میگرداند؛ و چه مایه از نگرشهای او هنوز هم زنده و باطراوت است و به کار سیاستاندیشان امروزین میآید.
📥 لینک خرید نسخه دیجیتال با ۲۵٪ تخفیف (تا پایان هفته)
https://pajoohaan.ir/document/8480-
🎯 پژوهان؛ لذت مطالعه و پژوهش
🌐 @pajoohaan_ir
🔻رونمایی و اکران مستند روزی که با تو بودم
🔸همراه با تصاویر دیده نشده از رهبر شهید انقلاب
🔹چهارشنبه دوم اردیبهشت، ساعت ۹ صبح
🔹دانشگاه باقرالعلوم(ع)، سالن امام حسین (ع)
#الّلهُـمَّعَجِّــلْلِوَلِیِّکَـــالْفَـــرَج
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
استاد محمدصادق یوسفی مقدم - صلح از نگاه قرآن کریم _1.mp3
زمان:
حجم:
5.3M
🔹صلح از نگاه قرآن کریم (قسمت اول)
🎙 سخنران:
👤 محمدصادق یوسفی مقدم
استاد تمام پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
📆 ۱ اردیبهشت ۱۴۰۵
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
💠سلسله یادداشتهای «نوآوریهای علمی امام شهید در اندیشه سیاسی» (شماره 14)
☑️ مفاهیم کلیدی فلسفهی سیاسی در بیانات امام شهید حضرت آیتالله العظمی خامنهای
✍️ رجبعلی اسفندیار، عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🔻امام شهید در خصوص امتداد فلسفهی سیاسی در تاریخ ۲۹ بهمن ۱۳۸۲ فرمودند: «نقص فلسفهی ما این است که این ذهنیّت امتداد سیاسی و اجتماعی ندارد.
🔻فلسفههای غربی برای همهی مسائل زندگی مردم، کم و بیش تکلیفی معیّن میکند: سیستم اجتماعی را معیّن میکند، سیستم سیاسی را معیّن میکند، وضع حکومت را معیّن میکند، کیفیت تعامل مردم با همدیگر را معیّن میکند؛ اما فلسفهی ما بهطور کلّی در زمینهی ذهنیّاتِ مجرّد باقی میماند و امتداد پیدا نمیکند». ایشان به این توصیه اکتفا نکردند و خود به این امر اهتمام داشتند.
🔻آثار امام شهید چارچوبی فکری برای فهم نظام سیاسی جمهوری اسلامی و همچنین رویکردی به مسائل جهانی ارائه میدهد.
🔻فلسفهی سیاسی امام خامنهای ریشه در آموزههای اسلامی بهویژه قرآن و نهج البلاغه دارد و با در نظر گرفتن شرابط معاصر شکل گرفته است. در آثار ایشان، بسیاری از مفاهیم فلسفهی سیاسی به تفصیل آمده است.
🔻در این متن به برخی از مفاهیم کلیدی فلسفهی سیاسی از دیدگاه ایشان اشارهی مختصری می شود.
متن کامل یادداشت
#اندیشه_سیاسی #فلسفه_سیاسی #رهبر_شهید #رجبعلی_اسفندیار
پژوهشکده علوم و اندیشه سیاسی @cpt_isca
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
💠سلسله یادداشتهای «نوآوریهای علمی امام شهید در اندیشه سیاسی» (شماره 15)
☑️ نقش رهبر معظم انقلاب در احیای حکمت متعالیه و امتداد آن در تمدنسازی نوین اسلامی
✍️ شریف لکزایی، عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🔻رهبر معظم انقلاب در تأسیس و تقویت نهادهای فلسفی، نگاهی راهبردی و تمدنی داشتند.
🔻حمایت از تأسیس بنیاد حکمت اسلامی صدرا و مجمع عالی حکمت اسلامی، تنها دو نمونه از این نگاه راهبردی است.
🔻 اما آنچه این حمایتها را متمایز میکند، نگاه ایشان به این نهادها به عنوان پایگاههایی برای تمدنسازی اسلامی است، نه صرفاً مراکزی علمی و پژوهشی. در دیدار با اعضای مجمع عالی حکمت اسلامی در ۲۳ بهمن ۱۳۹۱، ایشان با تأکید بر تقویت این نهاد فرمودند: «هرچه میتوانید، در استحکام و پایداری این مرکز و این کانون اصلی تلاش کنید؛ این اساس قضیه است. نگذارید این مجمع عالی حکمت به نحوی از انحاء ضعیف شود؛ روزبهروز در تقویت این سعی کنید.
🔻این یک بنای مبارکی است که الحمدلله شماها همت کردید و این کار را راه انداختید؛ واقعاً “کشجرهٍ طیّبهٍ». این نگاه راهبردی نشان میدهد که ایشان این نهادها را به مثابهی درخت طیبهای میدانند که باید ریشهدار و پربار شود و ثمرات آن به جامعهی اسلامی برسد.
🔻همچنین تأکید ایشان بر «گسترش گفتمان فلسفهی اسلامی در دنیا» نشان از افق جهانی این نگاه دارد.
متن کامل یادداشت
#اندیشه_سیاسی #حکمت_متعالیه #رهبر_شهید #تمدن_اسلامی #شریف_لک_زایی
پژوهشکده علوم و اندیشه سیاسی @cpt_isca
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
📣 فراخوان بزرگ یادداشتنویسی : «جنگ رمضان» 📝
🔻آیا اهل قلم هستید؟ تحلیلهای متفاوتی در ذهن دارید؟ ما به دنبال نگاه نافذ و قلم توانای شما هستیم! ✨
🖋🛡در پژوهشکده مطالعات بنیادین امنیت فضایی برای انتشار یادداشتهای شما درباره «جنگ رمضان» فراهم شده است. اگر به فقه امنیت، فقه مقاومت، تاریخ، تحلیلهای راهبردی و روایتهای علمی علاقهمندید، جای شما در جمع نویسندگان ما خالیست.
🔥ویژگیهایی که به دنبالش هستیم:
🖊قلم روان، دیدگاه و تحلیل عمیق
💪توانایی تحلیل فقهی
🔰نگاه دقیق به منابع و روایتها
🙋♂️علاقهمندی به نگارش مستمر
🔹 ویژگیهای فراخوان:
🗓 تداوم هفتگی: هر هفته یک موضوع و محور تازه!
🌍 رویکرد تحلیلی: از بررسی استراتژیها تا روایتهای علمی.
🔴انتشار سراسری: آثار برتر با نام نویسنده در پلتفرمهای ایتا / بله / ویراستی منتشر میشوند.
💸 پرداخت حق الزحمه متناسب با اشل وزارت علوم و تحقیقات
🚀 چه کسانی میتوانند شرکت کنند؟
👨🏫 اساتید حوزه و دانشگاه
📚تحلیلگران و پژوهشگران فقهی
📰روزنامهنگاران و یادداشتنویسان
💬طلاب و دانشجویان تمامی علاقهمندان به حوزه فقه امنیت و فقه مقاومت
🤝 اگر آمادهاید تا هر هفته با یادداشتهایتان همراه ما باشید، همین حالا به آیدی زیر پیام بدهید:
🆔مسیر ارتباطی و ارسال آثار به : @bonyadin1403
✨ منتظر یادداشتهای دقیق و علمی شما هستیم… ✨
هدایت شده از رادیو پژوهش پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
💠 بسته صوتی هم اندیشی علمی مردم در قلب میدان
👤دکتر شریف لکزایی(عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی)
🎧 از رادیو پژوهش بشنوید
🌐 http://dte.bz/iMGJT
👤دکتر مختار شیخ حسینی(عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی)
🎧 از رادیو پژوهش بشنوید
🌐 http://dte.bz/UnTiL
👤حجت الاسلام و المسلمین دکتر مهدی فصیحی(عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی)
🎧 از رادیو پژوهش بشنوید
🌐 http://dte.bz/Ejl5g
👤 دکتر رسول نوروزی(عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی)
🎧 از رادیو پژوهش بشنوید
🌐 http://dte.bz/zm21u
دکتر علی اکبریمعلم(عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی)
🎧 از رادیو پژوهش بشنوید
🌐 http://dte.bz/HyVUJ
👤 حجت الاسلام و المسلمین دکتر علی اصغر اسلامی(عضو هیأت علمی دانشگاه باقرالعلوم)
🎧 از رادیو پژوهش بشنوید
🌐 http://dte.bz/JX30o
👤 حجت الاسلام و المسلمین دکتر احمد اولیایی(عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی)
🎧 از رادیو پژوهش بشنوید
🌐 http://dte.bz/9giDv
👤 حجت الاسلام و المسلمین دکتر احمدرضا یزدانیمقدم(عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی)
🎧 از رادیو پژوهش بشنوید
🌐 http://dte.bz/FGGVE
👤 دکتر رضا عیسینیا(عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی)
🎧 از رادیو پژوهش بشنوید
🌐 http://dte.bz/nkjdn
🗓 دوشنبه، 31 فروردین1405
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
✅ گزارش تصویری بازدید حجت الاسلام و المسلمین دکتر غلامی، رئیس پژوهشگاه فضای مجازی به همراه هیأت همراه از پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir