📣 شماره نهم هفته‌نامه رصدی «اندیشکده مرصاد» و «مرکز رسانه‌ای سیاق» منتشر شد. در این شماره می‌خوانید: 🔹عراق تنش‌های محدود در موسم زیارت و تلاش برای تخریب تصویر زائران ایرانی انتصاب احتمالی سفیر جدید عراق در واشنگتن تلاش واشنگتن برای تفکیک جبهه عراق از پرونده ایران و لبنان 🔹یمن پایان رسمی آتش‌بس و آماده‌باش میلیونی تشدید رقابت ریاض و ابوظبی در جنوب و شرق کشور 🔹خلیج فارس جهش راهبردی عمان و چالش ناوبری در هرمز چالش زیرساخت‌های هوش مصنوعی منطقه انزوای امارات و چالش‌های ساختاری اقتصاد عربستان 🔹افغانستان شکاف در ساختار قدرت امارت اسلامی 🔹پاکستان میانجی‌گری منطقه‌ای، ثبات شکننده امنیتی و وابستگی فزاینده مالی به کشورهای عربی 🔹ترکیه تثبیت نقش امنیتی در ناتو و تشدید رقابت ژئوپلیتیکی با اسرائیل تعمیق شکاف در ج‌ه‌پ و بازآرایی اپوزیسیون در آستانه انتخابات 🔹ارمنستان پیشرفت همکاری‌های زیرساختی با آذربایجان در کنار تشدید فشارها 🔹آذربایجان تقویت جایگاه منطقه‌ای با دیپلماسی اقتصادی اسلامی و پیشبرد بازسازی قره‌باغ 🔹بازار جهش صادرات نفت عربستان و افت تاریخی ذخایر آمریکا عقب‌نشینی از عرضه‌های اولیه هوش مصنوعی @syaaq_ir

♨️ گزارش ویژه و تفصیلی The Century Foundation در تشریح مسیرهای تجاری رسمی و غیررسمی به مناطق تحت کنترل انصارالله 👤 ترجمه و تصحیح: یاسین سوادکوهی 🔸 در طول یک دهه گذشته، جنبش انصارالله یمن به نیرویی توازن شکن در مقیاس جهانی تبدیل شده است. بارها تلاش شده توان نظامی انصارالله با کشتن رهبران و رهگیری تدارکات ارسالی از سوی حامیانشان تضعیف شود. با این همه، این اقدامات تنها افت‌های موقتی ایجاد کرده و نتوانسته است توانایی گروه را برای وارد کردن خسارت به کشورهای همسایه و اقتصاد غربی به شکل پایدار کاهش دهد. 🔸 چگونه این گروه انقلابی که در نواحی دورافتاده یکی از فقیرترین کشورهای جهان مستقر است، تا این حد تاب‌آور مانده است؟ انصارالله از موضع مشرف به دریای سرخ، حتی پیش از آغاز کارزار دوساله پسا 7 اکتبر، کشورهای خلیج فارس را تهدید کرده بود. در سال‌های ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵، رژیم صهیونیستی و ایالات متحده حملات نظامی علیه انصارالله به راه انداختند و ایالات متحده این گروه را سازمان تروریستی خارجی (FTO) اعلام کرد. با این حال، انصارالله بار دیگر سر برآورد و نشانه های جدی از کند شدن فعالیتش دیده نمی‌شود. 🔸 بخش مهمی از راز تاب‌آوری انصارالله در این واقعیت نهفته است که این گروه در کنار تامین سلاح و نیازمندی‌ها از خارج یمن، به‌طور فزاینده در داخل یمن به مونتاژ و تولید سلاح می‌پردازد و از شبکه‌ای پراکنده برای تأمین بهره می‌گیرد که از اقیانوس هند و فراتر از آن امتداد دارد. طرح‌هایی که در تهران و شمال یمن شکل می‌گیرد و برای اجرا به عاملان و پیمانکاران و زیرپیمانکاران سپرده می‌شود. 🔸 سلاح‌ها و قطعات و مواد خام از منابع متعدد به سوی انصارالله ارسال می‌شود و مسیرهای پیچیده دریایی و زمینی را طی می‌کند و گاه محموله‌ها حتی از یمن عبور می‌کند و سپس بازمی‌گردد. هنگامی که سرانجام این قطعات با قایق‌های تاجران غیررسمی یا بازرگانان عادی به قلمرو تحت کنترل انصارالله می‌رسد این گروه قادر است آن‌ها را به زرادخانه‌ای قدرتمند تبدیل کند. 🔸 شبکه تأمین انصارالله، در پیوند با مسیرهای تجاری محلی و جهانی دریای سرخ و اقیانوس هند، شبکه‌ای پیچیده و چندلایه است که ترسیم دقیق آن تا پیش از این دشوار بود. این گزارش برای نخستین‌بار تصویری جامع از سازوکارهای قاچاق مرتبط با انصارالله ارائه می‌دهد. یافته‌ها نشان می‌دهد که تهدید این گروه همچنان پابرجاست و سیاست‌های ایالات متحده و جامعه بین‌المللی برای مهار آن، تاکنون دستاورد قابل‌توجهی نداشته است. 🔸 این گزارش بر پایه حدود ۱۵۰ مصاحبه عمیق با کارشناسان و منابع محرمانه، از جمله مقامات ارشد نظامی، امنیتی و اطلاعاتی، همچنین بررسی اسناد عمومی و خصوصی، داده‌های رهگیری زمینی و دریایی، آمار بنادر، تصاویر ماهواره‌ای، داده‌های نور شبانه و سامانه‌های شناسایی خودکار کشتی‌ها (AIS) تهیه شده است. تحلیل‌ها همچنین بر پایگاه داده‌ای متکی است که تیم پژوهشی از منابع عمومی و خصوصی گردآوری کرده و شامل بیش از ۳۷۰ قلم کالای کشف‌شده در نزدیک به ۱۴۰ عملیات رهگیری زمینی و دریایی محموله‌های مرتبط با انصارالله است. 🔸زنجیره‌های تأمین پیچیده، شبکه‌ای و غیرمتمرکز انصارالله نشان می‌دهد که چگونه یک بازیگر غیردولتی می‌تواند با بهره‌گیری از شبکه‌های جهانی تجارت، انتقال فناوری و دانش فنی به توانمندی‌هایی دست یابد که پیش‌تر عمدتاً در اختیار[....] 🔗 متن کامل يادداشت را از اینجا مطالعه کنید. ©️@mersadcss🔷🔷🔷

♨️ لزوم خروج از شرایط نه صلح و نه جنگ به یا صلح یا جنگ در میدان یمن 👤 نویسنده: ایمان محمدی 🔸 چند روزی است که پس از سخنرانی سید عبدالملک الحوثی، رهبر جنبش انصارالله و انقلاب یمن در روز عاشورا _ و تاکید ایشان بر عدم پذیرش تداوم محاصره و تجاوز ائتلاف آمریکایی-سعودی و لزوم بازپس‌گیری ثروت‌های ملی و دستیابی به استقلال و عزت کامل و همچنین دعوت از مردم یمن برای حفظ انسجام، همبستگی اجتماعی، تداوم حالت بسیج عمومی و مشارکت حداکثری در دوره‌های آموزش نظامی برای مقابله با تهدیدات پیش رو _ ادبیات مقامات انصارالله و دولت صنعا بر علیه عربستان و دولت عدن مجددا تند شده و سخن از تشدید نظامی به سر تیتر خبرها بازگشته است. 🔸 در این میان، رصد تحولات اخیر بیانگر این مطلب است که این اقدام انصارالله نیز همانند نمونه‌های قبلی واکنشی بوده و در تقابل با تحرکات اخیر سعودی در خطوط مقدم نبرد به ویژه استان الجوف صورت گرفته است و قصد واقعی از طرف انصارالله برای به هم زدن این بازی چند ساله دیده نمی‌شود. 🔸 این نوع کنشگری‌های انصارالله در پسا آتش بس 2022 در پرونده داخلی یمن را می‌توان بهترین نوع بازیگری در راستای منافع عربستان دانست، زیرا که هیچ اختلالی به نقشه فریز کردن تحولات یمن توسط ریاض نمی‌زند و شرایط را مطابق میل عربستان در نگاه داشتن فضای یمن در حالت نه صلح و نه جنگ پیش می‌برد. 🔸 این تحولات در حالی است که شرایط کنونی بهترین فرصت برای از بین بردن شرایط فریز و حرکت به سمت فشار بر ریاض برای انتخاب یا صلح و یا جنگ است. رویکرد عربستان در مواجهه با تهدیدات انصارالله در پساآتش بس به خوبی نشان داده است که ریاض[....] 🔗 متن کامل يادداشت را از اینجا مطالعه کنید. ©️@mersadcss🔷

♨ پیمان مکه و رسالت شیعی 🏷 مطلب پیش رو متن سخنرانی آقای حمید عظیمی در نشست «مجلس وحدت مسلمین» به مناسبت هفتاد نهمین سالگرد استقلال پاکستان است. این بحث با نگاهی به جنبه‌های کمتر توجه شده از پیمان اخیر میان عربستان، پاکستان و ترکیه به توصیه هایی برای احزاب شیعی شبه‌قاره منتهی می شود. عناوین مطالب ارائه شده در این نشست که در دفتر قم این حزب برگزار شد از قرار زیر است: 🔸دوخط‌ تحلیلی رایج در مورد پیمان مکه ▪️دیدگاه خوش‌بینانه: پیمان مکه به عنوان اهرم فشار بر اسرائیل ▪️دیدگاه بدبینانه: پیمان مکه در قالب «ناتوی اسلامی» و منافع آمریکا 🔸 اهمیت جنبه‌های «عدمی»: مقایسه میان بد و بدتر ▪️توقف پروژه IMEC : نقش پیمان در انسداد کریدور هند به اروپا که از اهداف طوفان‌الاقصی بود ▪️ناکامی پیمان ابراهیم: رویگردانی عربستان از امارات و پایان دوقطبی‌ ترکی-سعودی ▪️پایان پروژۀ اخوان زدایی: تنفسی جدید برای اسلام سیاسی سنی و شاخۀ غیرمسلح اخوان از روند زوال ▪️مهار خیز قوم‌گرایی: پایان رویای تسلط انعکاس راست افراطی در جهان عرب با اتحاد بین‌قومیتی متوازن 🔸 فقدان جنبه‌های «وجودی»: یک پیمان بدون ابتکار و راه حل ▪️استمرار موانع سیاست داخلی: مداخلۀ قابل چشمپوشی پاکستان در جنگ یمن برغم حضور در ائتلاف ▪️تکرار کلیشۀ پیمان دوجانبه 2025 عربستان سعودی و پاکستان: بی تاثیر بودن آن در جنگ رمضان و جنگ با هند ▪️اتکا بر ایدۀ مردۀ دو دولتی: ویژگی مشترکی سه ضلع پیمان ▪️دولت‌گرایی مفرط: محدودیت در استفاده از نیروهای فرودولتی خصوصا با توجه به وضع افغانستان و سوریه 🔸 مخاطرات بلندمدت پیمانی با محوریت هویت «سنی» ▪️بازگشت استعارۀ «کمربند سبز» : احتمال استفاده مجدد آمریکا از محور سنی برای مهار روسیه و چین ▪️خطر انفعال جبهه مقاومت در برابر جریان محافظه‌کار 🔸 راهکار پیشنهادی برای احزاب شیعی پاکستان : سیاسی کردن توسعه ▪️كریدورها: تمرکز بر موفقیت پروژه CPEC به عنوان مسیر رهایی از اقتصاد رانتی پترودلار ▪️زمین : اصلاح اقتصاد سیاسی اراضی زراعی برای تبدیل پاکستان به هاب غلات ▪️دیاسپورا : سرمایه‌گذاری بر اقتصاد مهاجرت و قدرت‌بخشی به مهاجران در حاشیۀ خلیج فارس 🔗 متن کامل يادداشت را از اینجا مطالعه کنید. ©️@mersadcss🔷

♨️ خالد قدومی: حماس در غزه حکومت تشکیل نداده است؛ طوفان‌الاقصی تصمیمی سیاسی - میدانی بود 🏷 در شرایطی که روند مذاکرات آتش‌بس با حماس طرح مسئلۀ خلع سلاح و واگذاری ادارۀ غزه، بار دیگر سوالاتی را در مورد ماهیت جنبش حماس و آیندۀ آن مطرح کرده، گفت‌وگویی ترتیب دادیم با نماینده حماس در ایران، و فرصتی فراهم شد تا از زاویه‌ای عمیق‌تر به نگاه این جنبش به مفاهیم «دولت» و «سلاح» بپردازیم. آنچه در این نشست حائز اهمیت است، تأکید بر ضرورت بازخوانی مفاهیمی است که در نسبت میان حرکت حماس با کلیت جریان اسلام سیاسی، خصوصا در شاخۀ سنی آن تعیین کننده است. 🔸 دکتر قدومی با اشاره به بستر تاریخی شکل‌گیری حماس در فلسطین، تمایز این جنبش از سایر شاخه‌های اخوان‌المسلمین را ناشی از فقدان دولت ملی مستقل در فلسطین دانست و گفت: «برخلاف مصر، اردن یا تونس، فلسطین هرگز دولت ملی مستقلی را تجربه نکرد و جامعه مستقیماً درگیر مبارزه با استعمار و اشغالگری شد.» وی درباره ورود حماس به انتخابات ۲۰۰۶ تأکید کرد که این اقدام به معنای پذیرش پیمان اسلو نبود، بلکه هدف، تغییر ماهیت تشکیلات خودگردان به ساختاری صرفاً اجرایی و بازگرداندن مرجعیت تصمیم‌گیری به سازمان آزادی‌بخش فلسطین (ساف) بود. 🔸 قدومی در پاسخ به پرسشی درباره جایگاه حکومت اسلامی در دیدگاه این جنبش گفت مسئله جنگ با مسئله تشکیل حکومت اسلامی نباید خلط شود. به گفته او، حماس حکومت اسلامی ندارد و آنچه در غزه وجود دارد، صرفاً مدیریت امر واقع در چهارچوب نظام مدنی موجود است. او در عین حال تصریح کرد که حماس به عنوان یک جنبش اسلامی، تکلیف دینی برای مقابله با اشغال را برای خود قائل است، اما این مسئله به معنای آن نیست که تصمیم نظامی از جایگاه «حاکم اسلامی» اتخاذ می‌شود. از دیدگاه قدومی تصمیم جهادی، یک تکلیف دینی است، اما در عین حال یک تصمیم انسانی و سیاسی نیز هست. 🔸 دکتر خالد قدومی در این گفت‌وگو درباره جایگاه حماس در غزه، نسبت این جنبش با گروه‌های مسلح فلسطینی و مبنای تصمیم‌گیری برای عملیات طوفان‌الاقصی، تأکید کرد که حماس در غزه نه یک حکومت، بلکه یک اداره امر واقع داشته است. قدومی با تفکیک میان این دو الگو گفت حماس پس از پیروزی در انتخابات سال ۲۰۰۶ وارد ساختار سیاسی موجود شد و تشکیل وزارتخانه‌ها و نهادهای حکومتی را آغاز کرد، اما این تجربه به دلیل جنگ‌ها و موانع سیاسی، بین‌المللی و منطقه‌ای تکمیل نشد. به گفته او، آنچه در غزه شکل گرفت، نظامی برای اداره امور روزمره مردم، شامل امنیت، پلیس، آموزش، وزارتخانه‌ها، بازار و مقررات بود. با این حال وی تاکید می‌کند این نظام نه تنها حکومت اسلامی نیست بلکه حتی آنچه در تشکیلات خودگرادان در کرانۀ باختری را نیز نمی‌توان حکومت دانست. 🔸 قدومی در پاسخ به این پرسش که آیا سنوار به اعتبار اداره‌کننده غزه بودن، خود را صاحب اختیار تصمیم برای آغاز جنگ می‌دانست، بار دیگر تاکید کرد تصمیم طوفان‌الاقصی در چارچوب سازوکارهای دولت اتخاذ نشد و حتی همه رهبران سیاسی و نظامی حماس در غزه نیز از آن اطلاع نداشتند. به گفته قدومی، این تصمیم بر اساس ملاحظات تاکتیکی و ارزیابی نظامی و میدانی اتخاذ شد و مبنای مشروعیت آن، قرار داشتن حماس در جایگاه حکومت نبود. 🔸 قدومی سلاح گروه‌های فلسطینی را سلاح مقاومت و نه سلاح دولت توصیف کرد و گفت این سلاح در نسبت مستقیم با اشغالگری تعریف می‌شود و نه دولت فلسطینی. به گفته او، در صورت تشکیل دولت مستقل فلسطینی، این سلاح در اختیار همان دولت قرار خواهد گرفت و با پایان اشغال، نیازی به سلاح خارج از چارچوب دولت باقی نمی‌ماند. قدومی بر اساس این مبنا اذعان کرد اگر جهاد اسلامی نیز در چنین شرایطی دست به عملیات 7 اکتبر می‌زد، اصل اقدام را می‌توان «مشروع» دانست اما مفید یا مضر بودن آن را باید بر اساس واقعیت و ارزیابی اتاق عملیات مشترک سنجید. 🔸 او همچنین درباره رابطه حماس با جهاد اسلامی گفت تصمیم‌گیری درباره به‌کارگیری سلاح، آغاز جنگ یا صلح، عمدتا در چارچوب اتاق عملیات مشترک میان گروه‌های جهادی انجام می‌شود و نه بر اساس تصمیم حاکمیتی حماس. در عین حال چنان نیست که حماس یا دیگر فصائل مانع عملیات‌های مستقل و هماهنگ‌نشده از سوی یکدیگر شوند. قدومی بی‌اطلاعی جهاد اسلامی از عملیات هفتم اکتبر یا حتی برخی رهبران حماس در خارج از فلسطین را در چارچوب همین رابطۀ میان فصائل موجه دانست. 🔗 متن کامل مصاحبه را از اینجا مطالعه کنید. ©️@mersadcss🔷