⬅️ هجرت اختصاص به پيامبر ندارد بلكه هجرت از محيط شرک، کفر و گناه براى حفظ دين و ايمان و يا براى برگشت از نافرمانى خداوند لازم است چنانكه خداوند در پاسخ كسانى كه عذر آلودگى خود و ارتكاب به گناه را محيط ناسالم مى‌دانستند و مى‌گفتند: «كُنَّا مُسْتَضْعَفِينَ فِی الْأَرْضِ» مى‌فرمايد: زمين خداوند كه پهناور بود چرا به مکانی ديگر هجرت نكرديد؟ «قالُوا أَ لَمْ تَكُنْ أَرْضُ اللهِ واسِعَةً» ↲سوره نساء، آیه ۹۷ البته با توجه به عبارت «مستضعفين» معلوم مى‌شود كه اگر توانائی امر به معروف و نهى از منكر باشد بايد به اين مهم اقدام نمود و جامعه را ترک نکرد و آن را مورد اصلاح قرار داد ⬅️ امام صادق علیه‌السلام مى‌فرمايد: هنگامى كه در محل و سرزمينى كه در آن زندگى مى‌كنى نافرمانى و معصيت خدا مى‌كنند از آنجا به جائی ديگر هجرت كن «اذا عصى الله فى ارض انت فيها فاخرج منها الى غيرها» ↲بحارالانوار، جلد۱۹، صفحه۳۵ چنانكه هجرت براى آموختن علم و دانش و براى بيان آموخته‌هاى خود به ديگران نيز لازم است «فَلَوْ لا نَفَرَ مِنْ كُلِّ فِرْقَةٍ مِنْهُمْ طائِفَةٌ لِيَتَفَقَّهُوا فِی الدِّينِ وَ لِيُنْذِرُوا قَوْمَهُمْ إِذا رَجَعُوا إِلَيْهِمْ» ↲سوره توبه، آیه ۱۲۲ ⬅️ در صدر اسلام دو هجرت رخ داده است: یکی در سال پنجم بعثت هجرت گروهى از مسلمانان به سرزمين حبشه و ديگرى در سال سيزدهم بعثت هجرت از مکه به مدينه ◽️⇦ نکتـــه‌ها ↯ ⓵ اسلام، ايمان و عقيده، بدون تلاش و مجاهدت كافى نيست مسلمانان صدر اسلام، يا مهاجر بودند يا پناه دهنده مهاجران يا جهادگر و يا حامى مجاهدان «إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ هاجَرُوا وَ جاهَدُوا بِأَمْوالِهِمْ وَ أَنْفُسِهِمْ‌ .. وَالَّذِينَ آوَوْا وَ نَصَرُوا» شرايط متفاوت براى هركس تكليف خاصی مى‌آورد، براى يكى هجرت و براى ديگرى پناه دادن به مهاجران ⓶ رابطه ولائی، مخصوص كسانى است كه اهل هجرت، جهاد و کمک به ديگران باشند «أُولئِکَ بَعْضُهُمْ أَوْلِياءُ بَعْضٍ» ⓷ خداوند ميان مهاجران و انصار حقّ ولايت مقرّر كرده است «وَالَّذِينَ آوَوْا وَ نَصَرُوا أُولئِکَ بَعْضُهُمْ أَوْلِياءُ بَعْضٍ» ⓸ هجرت به سوى جامعه اسلامى شرط ولايت است و كسى كه هجرت نكند ولايت ندارد «لَمْ يُهاجِرُوا ما لَكُمْ مِنْ وَلايَتِهِمْ‌» ⓹ در جامعه اسلامى بايد ميان مجاهدان و مهاجران با مرفّهان هجرت گريز فرق باشد «آمَنُوا وَ لَمْ يُهاجِرُوا» ⓺ كسى كه هجرت نكند نه او را يارى كنيد و نه از او يارى بخواهيد کلمه «وَلايَتِهِمْ» را دو گونه مى‌توان معنا كرد: یکی «ولايت و حمايت شما از آنان» و ديگرى «کمک و حمايت آنان از شما» ⓻ بايد از متخلّفان پيشين كه خواهان پيوستن به مسلمانان هستند با آغوش باز استقبال كرد «حَتَّى يُهاجِرُوا» آرى همین كه تاركان هجرت، هجرت كردند شما آنان را حمايت كنيد ⓼ اگر مسلمانان ديگر مناطق تحت فشار و كفر قرار گرفتند نسبت به استمدادشان نبايد بى‌تفاوت بود «إِنِ اسْتَنْصَرُوكُمْ فِی الدِّينِ فَعَلَيْكُمُ النَّصْرُ» ⓽ در روابط با ديگران بايد اهمّ و مهم در نظر گرفته شود، مادامى که کفار به پيمان‌هاى خود با مسلمانان پايبند هستند نمى‌توان براى حمايت مسلمانانِ زير سلطه آنان اقدامى كرد «إِلَّا عَلىٰ قَوْمٍ بَيْنَكُمْ وَ بَيْنَهُمْ مِيثاقٌ» 📗 تفسیر نور ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ @Borujerd_nk