🔺دکترین نیکسون – کیسینجر چگونه باعث افزایش قدرت نظامی ایران در دهه 1970 میلادی شد؟ سبحان محمدی/ کارشناس روابط بین الملل - ریچارد نیکسون ( 37 مین رئیس جمهور ایالات متحده) در سخنرانی خود در 25 جولای 1969 که در جزیره گوام انجام شد، چارچوب اولیه دکترین خود را شکل داد و از تغییر توازن از برتری نسبی، به تعادل و موازنه با شوروی صحبت به میان آورد. این دکترین که با محوریت کیسینجر، وزیر امور خارجه دولت نیکسون سازمان یافت، در ادبیات سیاسی به همین نام مطرح گشت. دکترین نیکسون – کیسنجر بر سه محور تاکید داشت: 1- وجود متحد و شراکت 2- رویکرد نظامی متکثر و متنوع به جای تمرکز بر درگیری مستقیم، همچنین افزایش قابلیت های متحدین 3- آمادگی مذاکره با دشمنان( مانند سفر تاریخی نیکسون به چین در 1971 که مقدمات آن را کیسینجر فراهم کرد). - در کنار این عامل سیاسی، عامل مهمتر اقتصادی نیز وجود داشت که برای متحدان منطقه ای آن زمان آمریکا یعنی ایران دارای اهمیت بیشترین بود. میان افزایش قیمت نفت در نیمه دوم دهه چهل و اوایل دهه 50 شمسی ( 1970 میلادی) و خرید گسترده تجهیزات و تسلیحات نظامی ایران از ایالات متحده ( در قالب دکترین فوق الذکر) ارتباط مستقیمی وجود دارد. این ارتباط معلول عوامل متعددی از جمله دکترین کیسینجر و اجازه فروش گسترده تسلیحات آمریکایی، تمایل ایران برای ایفای نقش قدرت منطقه ای و افزایش آن یا به اصطلاح پلیس خلیج فارس، تحریم نفتی اعراب علیه غرب ( از تبعات جنگ اعراب  اسرائیل) و نیاز دولت های غربی برای تامین نفت مورد نیاز خود از طریق ایران، بازگرداندن دلارهای نفتی هزینه شده از طریق ترتیب دادن قراردادهای کلان تسلیحاتی با ایران و... بود. اما در ظاهر شاه ایران علت این تکاپوی نظامی را اتحاد جماهیر شوروی و متحدان منطقه ای آن اعلام میکرد. - به طور کلی، سیاست آمریکا در قبال ایران در پس جنگ جهانی دوم، دوری ایران از شوروی و تضمین دسترسی غرب به منابع انرژی خلیج فارس بود. به همین منظور، ایران در 1955 به پیمان بغداد که بعدها پیمان سنتو (CENTO) نام گرفت پیوست و از ذینفعان آن به شمار می رفت. در دوره ریاست جمهوری نیکسون، هنری کیسینجر مشاور امنیت ملی نیکسون ( لازم به ذکر است که کیسینجر در دولت نیکسون ابتدا مشاور امنیت ملی بود و بعدها وزیر امور خارجه شد) طرح سیاسی را به نام « مناطق حیاتی» در چارچوب صلح برای ایالات متحده ! مطرح کرد. به این علت که امریکا قابلیت های سابق برای مقابله با شوروی را نداشت (تبعات جنگ ویتنام) اما از فراگیری کمونیسم هم واهمه داشت. مناطق حیاتی شامل کشورهای مشرق زمین مانند ایران، ترکیه، افغانستان و غیره بود که به مثابه یک « کمربند بهداشتی » در مقابل به اصطلاح ویروس کمونیسم عمل میکردند. - مجموع این وقایع سیاسی و اقتصادی، اراده و زمینه کافی برای تقویت و جهش قدرت ایران را در آغاز دهه 70 میلادی فراهم کرد. افزایش قیمت نفت، حمایت و پشتیبانی نظامی و سیاسی از ایران در قالب پیمان بغداد( سنتو)، فراهم شدن زمینه افزایش نقش و تحرک منطقه ای مبتنی بر دکترین نیکسون - کیسینجر و عدم محدودیت در خریدهای تسلیحاتی از مهمترین دلایل کامروایی ایران در این دوره زمانیست. @amniatemeli