سوره توبه آیه ۸۴:
•┄❁بِـسْـمِاللّٰهِالرَّحمنِالرَّحیمْ❁┄•
💠وَلَا تُصَلِّ عَلَىٰٓ أَحَدٍ مِنْهُمْ مَاتَ أَبَدًا وَلَا تَقُمْ عَلَىٰ قَبْرِهِٓ إِنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَمَاتُوا وَهُمْ فَاسِقُونَ
🌿هرگز بر مرده هیچ یك از آنان، نماز نخوان! و بر كنار قبرش، (برای دعا و طلب آمرزش،) نایست! چرا كه آنها به خدا و رسولش كافر شدند؛ و در حالی كه فاسق بودند از دنیا رفتند.
مفهوم این آیه ـ که میفرماید درباره منافق این دو کار را انجام نده ـ درباره غیر منافق این است که این دو کار، خوب و شایسته است.
به بیان دیگر، از این آیه، استفاده میشود که این عمل برای مؤمنین، جایز بلکه سیره مسلمانان و عمل رسول خدا بر آن بوده است؛ زیرا اگر در مورد مؤمنین هیچ سابقه ای نداشت و پیامبر بر سر قبور مؤمنین و مسلمانها حضور پیدا نمینمود این نهی ، معنا و مفهوم درست و صحیحی پیدا نمیکرد. از این که در مورد منافقین میفرماید: «بر قبر آنان نایست» استفاده میشود که در مورد غیر منافق، این عمل شایسته میباشد.
🔰اکنون باید ببینیم مقصود از «و لا تقم على قبره» چیست؟ آیا مقصود تنها قیام موقع دفن است که درباره منافق جایز نیست و درباره مؤمن لازم و شایسته مىباشد یا مقصود اعم از موقع دفن و دیگر مواقع است؟
اولاً واضح است که مقصود از ایستادن بر قبر، صرف ایستادن نیست به این معنی که اگر کسی مثلاً بر قبر منافقی درنگ کند و برای نگاه کردن به سنگ و شکل هندسی آن بایستد حرامی را مرتکب شده باشد؛ بلکه مقصود، ایستادن به جهت احترام گذاردن و طلب رحمت و مغفرت برای صاحب قبر است. این خود دلیل بر آن است که در مورد غیر منافق، مانعی ندارد؛ بلکه طلب رحمت و مغفرت برای مؤمنین، مطلوب و شایسته است.
ثانیاً برخى از مفسران آیه را ناظر به موقع دفن دانستهاند؛ ولى برخى دیگر از دید وسیع به آن نگریسته اند و آیه را چنین تفسیر مىکنند؛ «و لا تقم على قبره للدفن او للزیارة».
🔰با توجه به الفاظ «لاتصل» و «لاتقم» مىتوان گفت: خداوند پیامبر را از هر نوع طلب رحمت براى منافق - خواه از طریق نماز بر مرده او و یا مطلق دعا - و از هر نوع وقوف بر قبر او خواه هنگام دفن یا پس از آن، نهى کرده است، و مفهوم آن این است که این دو عمل، طلب رحمت، و قیام و وقوف بر قبر مؤمن در تمام اوقات، جایز و شایسته است