نه، بانوى من. بيش از اين خجالت مىكشم به زحمت مىافتيد.
لبخندى مليح بر لبانش نشست و گفت: باز هم بيا و آنچه مىخواهى بپرس. آيا اگر كسى را اجير كنند كه بار سنگينى را به بام بالا برد و در مقابل، صدهزار دينار طلا ب
گيرد، چنين كارى برايش دشوار است.
خير.
من هر مسألهاى را كه پاسخ مىدهم بيش از فاصله بين زمين و عرش گوهر پاداش مىگيرم. پس سزاوارتر است كه بر من سنگين نيايد. 2
آن خانه با گذشته هيچ فرقى نكرده بود. ذوالفقارى كه برقش ديده هر بينندهاى را در خيره مىكرد، به ديوار آويخته شده بود. صداى فاطمه مرا به خود آورد: خوش آمدى. باز هم براى پرسش آمدهاى؟ راستى حال مادرت چطور است؟
من سلام تو را به او رساندم و به جاى شما دستش را بوسيدم. وقتى نگاهم به كف دستش افتاد، آثار آسياى دستى بر آن به خوبى آشكار بود.
درباره آزارى كه بر فاطمه روا داشته بودند، سخنها شنيده بودم؛ امّا فاصله شنيدن تا ديدن، فاصله ديدن فاطمه تا شنيدن سخن او است. در و ديوار فاطمه را در ناله همراهى مىكرد. مادرم كه تا آن موقع بدون صدا گريه مىكرد، نالههاى ضعيف سرداد.
مادر، گفتههاى فاطمه از سويى و نالههاى بچههاى فاطمه از سوى ديگر خرمن جان آدمى را به دست شعلههاى بنيان سوز مىسپرد. در اين لحظه هياهوى مرم در كوچه پيچيد. عدهاى از زنان مهاجر و انصار به عيادت فاطمه (س) آمده بودند. وارد خانه شدند. با تكبر و نخوتى نفرت آور دور تا دور بستر فاطمه حلقه زدند. يكى از آنها گفت: چگونه صبح كردى؟ با بيمارى چگونه سر مىكنى؟
فاطمه(س)، پس از حمد خداوند و درود بر پدرش، فرمود: »صبح كردم در حالى كه به خدا سوگند دنياى شما را دوست نمىدارم و از مردان شما خشمناك و بيزارم، درون و بيرونشان را آزمودم و نامشان را از دهان خود به دور افكندم. از آنچه كردهاند ناخشنودم. چه زشت است كندىهاى شمشيرها و سستى و بازيچه بودن مردانتان پس از آن همه تلاش و كوششها. چه زشت است سر بر سنگ خارا زدن و شكاف برداشتن نيزهها و فساد آرا و انديشهها و انحراف آرمان و انگيزهها. براى خويش چه بد ذخيره هايى تدارك ديدند و پيش فرستادند... واى بر آنان! چرا نگذاشتند حق در مركز خود قرار يابد و خلافت بر پايههاى نبوت استوار ماند؟ از خانهاى كه جبرئيل در آن فرود مىآمد به خانه ديگر بردند و حق را از دست على كه عالِم به امور دين و دنيا است، گرفتند. بدانيد كه اين زيان بزرگ و آشكارى... .«3
. نهج الحياة، محمد دشتى، ص 69 و 70.
. همان، ص 224.
. همان، ص 121.