▪️ادب مداحی
سید هبة الدین شهرستانی:
«در ۱۲ ذی القعده [۱۳۳۰ ق.] در العمارة، بزرگان شهر از شیعه و سنی نزد ما جمع شدند. در بینشان شیخ طاهر، شاعر العمارة حضور داشت؛ بلند شد و سرودهای از خود در مدح حسین (ع) خواند:
سَكِرتُ بِحُبِّهِما ما صَحَوتُ
وَفيهِ لِواءَ خُطوبي لَوَيتُ
(از عشق آن دو مست شدم و به هوش نیامدم و در آن بیرق مصائبم را پیچیدم.)
از من خواست شعر را اصلاح کنم. گفتم: شیخ! مستی در نظر ما همچون زنا و لواط و قمار و دزدی است. هم از نظر شرع و هم از نظر عقل، اسمی است برای یک معنای پلید و مناسب پاکی و قداست اهل بیت (ع) نیست که با چنین نامهای زشتی از ساحت آنها و آن چه به ایشان مربوط است، تعبیر کنی. اگر کسی بگوید: "تقامرت في حب النبي محمد (ص)" [در عشق پیامبر محمد (ص) قمار کردم] سخنش را زشت نمیشمری؟ قمار زشتتر از مستی نیست. حاضران سخن مرا نیکو شمردند و از شیخ طاهر خواستند شعر را تغییر دهد. او بالبداهة تغییرش داد و گفت:
رَضَعتُ بِثَديِ الوَلا ما فُطِمتُ
وَفيهِ لِواءَ خُطوبي لَوَيتُ.
(از سینه ولایت شیر نوشیدم و از آن بازگرفته نشدم و در آن بیرق مصائبم را پیچیدم.)»
📚رحلة السيد هبة الدين الحسيني الشهرستاني إلى الهند، تحقيق: جواد كاظم البيضائي، دار مدارك، ٢٠١٢ م، ص٥٢-٥٣.
@AlAthar
▪️وساطت فیض
سید هبة الدین شهرستانی در پاسخ یک مبلغ مسیحی که میگفت: مسیح خالق ما است؛ زیرا تقدس خداوند مانع آن است که بیواسطه ما را بیافریند، میگوید:
«إِنَّ التَّقَدُّسَ لَو عُدَّ مانِعاً مِن تَعَلُّقِ فَيضِهِ بِالنّاسِ حَيثُ إنَّهُم غَيرُ مُقَدَّسينَ -مِن بابِ عَدَمِ المُناسَبَةِ بَينَ العِلَّةِ وَالمَعلولِ- فَكيفَ جازَ عَلَى المَسيحِ أن يَخلُقَ الخَلقَ؟ إذِ المانِعُ مِن طَرَفِه [الله] -وَهُوَ التَّقَدُّسُ- أو مِن طَرَفِنا -وَهُوَ عَدَمُ التَّقَدُّسُ- مَوجودٌ عَلى كُلِّ حالٍ بِسَبَبِ عَدَمِ المُناسَبَةِ المَذكورَةِ وَنَحتاجُ إلى واسِطَةٍ أخرى بَينَنا وَبَينَه فَيَعودُ الكَلامُ وَيَتَسَلسَلُ.»
📚حديث مع الدعاة؛ بحثنا مع الدعاة البروتستانتيين، مؤسسة السيد هبة الدين الشهرستاني، ١٤٣٧ ه، ص٤٩
ترجمه: «اگر از باب عدم مناسبت بین علت و معلول، تقدس [خداوند] مانع شود که فیض خداوند به مردم -که مقدس نیستند- تعلق گیرد، پس چگونه ممکن است که مسیح، خلق را بیافریند؟ زیرا مانع یا از جانب خدا است -که همان تقدس باشد- یا از جانب ما است -که همان عدم تقدس باشد- که این مانع در هر صورت برقرار است؛ زیرا این عدم مناسبت [بین ما و مسیح هم] وجود دارد؛ پس نیازمند واسطه دیگری بین خود و مسیح هستیم؛ پس همین سخن [درباره همین واسطه جدید] دوباره تکرار میشود و تسلسل پیش میآید.»
✍️ برخی از مفوضه یا فیلسوفان و عارفان مسلمان، استدلال مشابهی درباره ضروری بودن وساطت پیامبر (ص) و اهل بیت (ع) در فیض و خلق آوردهاند که همین پاسخ با اندکی تغییر، نادرستی دلیلشان را نشان میدهد.
#تفویض
#وساطت_فیض
@AlAthar