کودکی هدی لامار:
توی ۹ نوامبر ۱۹۱۴ توی وین, پایتخت اتریش, دختری به نام هدویگ اوا ماریا کیسلر به دنیا اومد. پدرش امیل کیسلر مدیر بانک بود و فناوری رو خیلی دوست داشت و ساعتها دخترش رو با خودش به پیادهروی میبرد و درباره موتور خودروها، قطارها و سازوکار ماشینها براش توضیح میداد. مادرش پیانیست کنسرت بود و خانواده از طبقه مرفه یهودی وین بودن. هدی بعدها زندگی و خانوادهش رو یکی از زمینههای تشکیل کنجکاوی فنی خودش توصیف کرد. اون از همون کودکی به هنر و فناوری علاقه داشت، توی چهارسالگی پیانو آموخت و توی پنجسالگی به کلاسهای باله رفت. توی نوجوانی هم به خاطر ظاهر به یادموندنیش خیلی زود توجه کارگردانها رو جلب کرد. هدی توی ۱۷ سالگی توی تئاتر ماکس راینهارت توی وین آموزش دید و اولین نقشهاش رو توی تئاترهای محلی ایفا کرد. اون تحت تاثیر کارگردان مشهور تئاتر Max Reinhardt هم قرار گرفت و بازیگری رو ادامه داد.
شروع معروفیت و زندانی قصر مجلل👀
توی ۱۹۳۳ هدی توی فیلم چکسلواکی Ecstasy بازی کرد و این فیلم بخاطر صحنههاش خیلی معروف شد و باعث شهرت بینالمللی اون شد. حتی بعضی از کشورها بعد مدتی این فیلم رو ممنوع کردن. همون توی سال ۱۹۳۳ هدی با فریتس ماندل یکی از ثروتمندترین تاجرهای اسلحه ازدواج کرد. توی خونه فریتس، درباره تسلیحات، فناوری نظامی و سیستمهای ارتباطی صحبت میشد و حتی اینم یک زمینهای شد برای هدی. ولی هدی ازدواج موفقی نداشته و فریتس خیلی کنترلگر بود و تمام نسخههای فیلمEcstasy رو جمع کرده بود و حتی هدی رو از بازیگری منع میکرد. اواسط دهه ۱۹۳۰ هدی از این خونه رفت و اروپا رو کاملا ترک کرد؛ روایتهای متفاوتی از نحوه رفتن اون وجود داره .
تبدیل شدن به ستاره هالیوود:
هدی بعد از فرار به لندن رفت و اونجا با Louis B. Mayer رئیس استودیوی MGM اشنا شد و لوییس متوجه پتانسیل سینمایی اون شد و اون رو برای هالیوود به آمریکا برد. اینجا بود که اسم Hedy Lamarr براش انتخاب شد. اسمی که اون رو از زندگی اروپایی گذشتهش جدا میکرد.
دهه ۱۹۴۰ دوران اوج شهرت هدی بود. روزنامهها اون رو زیباترین زن معرفی میکردن و اون توی فیلمهایی مثل: Algiers , Ziegfeld girl, Boom Town, White Cargo , Tortilla flat و Samson and Delilah بازی کرد. نقشش توی Samson and Delilah یکی از بزرگترین موفقیتهای حرفه بازیگری اون به حساب میاد. اون با ایفای نقش Delilah کامل تونست توانایی بازیگری خودش رو نشون بده. همه هدی رو میشناختن و ستاره اون دوران بود ولی... خود هدی از اینکه ظاهرش باعث میشد تواناییهای فکریش نادیده گرفته شه، ناراضی بود. حتی از این موضوع میگه که:
"Any girl can be glamorous, all you have to do is stand and look stupid!"
مادر شدن:
هدی تو هالیوود هم زندگی خانوادگیش آرام و ساده نبود؛ سال ۱۹۳۹ با فیلمنامهنویس و تهیهکننده Gene Markey، ازدواج کرد و توی این دوران پسری به نام James وارد زندگیش شد که بهعنوان فرزندخوانده معرفی شد. بعد هدی سال ۱۹۴۳ با بازیگر بریتانیایی John Loder ازدواج کرد ؛ دخترش Denise تو سال ۱۹۴۵ و پسرش Anthony تو سال ۱۹۴۷ از این ازدواج به دنیا اومدن. هدی و لودر همون سال از یکدیگر جدا شدن هدی تو ادامه هم سه ازدواج دیگه داشت اما هیچکدوم دووم نیاوردن.
علاقه هدی به اختراع:
هدی هیچوقت به طور رسمی آموزشی برای فناوری و علم ندیده بود و آموزشش عمدتاً به صورت خودآموز بود، اون توی اوقات فراغتش روی سرگرمیها و اختراعات مختلف کار میکرد که میشه به یه چراغ راهنمایی پیشرفته و قرصی که توی تولید نوشیدنی گازدار و طعمدار به کار میرفت اشاره کرد. البته مورد دوم ناموفق بوده 😭😂
جورج انتیل کی بود؟!👀
یکمی بعد جنگ جهانی دوم شد، هدی که خودش اروپایی بوده نسبت به اتفاقات جنگ حساس بوده و میخواست به متفقین کمک کنه و حدود سال ۱۹۴۰ هدی توی یک مهمونی با George Antheil آشنا شد. آنتیل آهنگساز آمریکایی بود ولی با فناوری و ماشینها هم کار کرده بود. یکی از مشهورترین پروژههای موسیقیایی جورج، Ballet Mécanique (باله مکانیکی) ه؛ یه قطعه موسیقی که قرار بود موسیقی یه فیلم با همین اسم باشه. نکته جالب اینه جورج برای اجرا این قطعه ۱۶ پیانوی مکانیکی هماهنگ رو در نظر گرفته بود همراه باهاش از سازهای کوبهای ، زنگهای برقی ، آژیر و حتی ملخ هواپیما استفاده کرد.قطعه آنتیل قرار بود موسیقیِ فیلم Ballet Mécanique باشه اما توی زمان ساخت و اکران اولیه با فیلم هماهنگ و همراه نشد.
ایده و اختراع هدی!
هدی به یه مشکلی فکر کرده بود. اینکه اگه وسیله نظامی با امواج رادیویی کنترل شه دشمن میتونه سیگنال رادیویی اون رو پیدا کنه یا با ارسال اختلال اون رو مختل کنه. این برای ارتباط توی جنگ خیلی مهم بود. ایده هدی این بود که … چرا فرستنده و گیرنده دائما بین فرکانسهای مختلف جابهجا شن نه اینکه فقط روی یه فرکانس ثابت بمونن تا راحت تشخیص داده شن و مختل شن. این روش بعداً بهش پرش فرکانسی یا Frequency Hopping گفته شد.
مثلا فرض کنید هم گیرنده هم فرستنده پنج تا فرکانس اختیار دارن فرکانس یک تا پنج… فرستنده پیام رو ابتدا روی فرکانس یک میفرسته بعد هردوتا دستگاه طبق یه برنامه از قبل تعیین شده میرن روی فرکانس دوم بعد سومی بعد چهارمی و همینطوری تکرار میشه.
ساز و کار اختراع:
فقط نکته مهم اینجاست که باید فرستنده و گیرنده باهم دقیقا همزمان و هماهنگ باشن. اگه مثلا فرستنده روی فرکانس ۴ باشه گیرنده روی ۳، گیرنده چیزی دریافت نمیکنه؛ پس هر دو طرف باید یه الگوی مشترک باید داشته باشن. سازوکار اختراعشون یجورایی سادهش اینشکلی بود که مثلا دو تا نوار کاغذی سوراخ دار کامل شبیه هم داریم که یدونهش مال فرستندهس یدونه مال گیرنده بعد سوراخها توی ردیفهای مختلف قرار دارن و هر ردیف میتونه یک فرکانس متفاوت باشه، وقتی این دوتا نوار با سرعت یکسان حرکت کنن هردوتا نوار همزمان به سوراخها میرسن و بعد دستگاهها همزمان روی فرکانسهای مختلف قرار میگیرن. حالا دیگه مختل کردن ارتباط خیلی سخت شد.(ولی نه غیرممکن)
توی سال ۱۹۴۱ اونا درخواست ثبت اختراع رو دادن و توی سال ۱۹۴۲ اختراعشون با نام Secret communication system به ثبت رسید. هدف این سیستم ایجاد یه ارتباط رادیویی امن تر بود. این اختراع اون زمان به شکل گسترده وارد استفاده نظامی نشد چون فناوری و تجهیزات اون دوره هنوز برای اجرای عملی این سیستم محدودیت داشتن و ایده هدی و جورج یجورایی از زمانه خودشون جلوتر بود.
هدایت شده از ستاد مبارزه با بیکارا
_
معمولاً اشتباهی گفته میشه که هدی لامار بلوتوث یا وایفای رو اختراع کرده که این درست نیست! اختراع هدی یه ایده مهم توی ارتباطات رادیویی بود که کمک کننده فناوریهای الانه.
ارتباط با بلوتوث👥
با بلوتوث ارتباط نزدیکتری داره چون از توش Frequency Hopping Spread Spectrum ( FHSS)استفاده میشه. توی این روش ارتباط توی باند ۲،۴ گیاهرتز بین کانالهای مختلف جابهجا میشه و فرستنده و گیرنده از یه توالی هماهنگ استفاده میکنن و اگه یک قسمت از این باند تداخل پیدا کنه ارتباط توی مدت کوتاهی توی همون قسمت باقی میمونه و بعد به کانال دیگری میره. این موضوع باعث میشه تداخل کمتر شه و چند تا ارتباط بیسیم بتونن توی یک باند شلوغ باشن.(البته که بلوتوث پیشرفتهترتره:) )
ارتباط با وایفای🛜
هدی دقیقا وایفای رو اختراع نکرد اما ایده اون بخشی از مسیر تاریخی توسعه فناوریهای ارتباط بیسیم بود و توی بعضی از نسلهای اولیه وایفای از این روش استفاده شد واسه همین نقش مهمی هم داشته.