⭕️ قهر مجدد اسحاق؛ دیدار درعی با داوود یوسف و بازگشت شکاف عمیق میان سه رکن این حزب
🔹 آریه درعی، رئیس شاس، در ایام عید با ربی داوود یوسف، خاخام اعظم سفاردی اسرائیل و برادر اسحاق یوسف، دیدار کرد. این دیدار در محافل شاس به‌عنوان پیامی علیه اسحاق تفسیر شد. پس از آن، اسحاق یوسف اعلام کرد جلسات هفتگی خود با درعی را متوقف می‌کند؛ جلساتی که تنها چند هفته قبل و پس از توافق آشتی دو طرف آغاز شده بود.
🔸 ریشه اختلاف اما قدیمی‌تر است. اسحاق یوسف، فرزند عُوَدیا یوسف، خود را ادامه‌دهنده میراث پدرش در شاس می‌داند و خواهان نقش محوری در رهبری دینی حزب است.
🔸 اختلاف اصلی با درعی بر سر این بود که آیا شاس باید بیشتر تابع شورای حکمای تورات باشد و اسحاق ریاست این شورا را بر عهده بگیرد یا نه. درعی با واگذاری چنین اختیاری موافق نبود.
🔸 در توافق مرداد، درعی پذیرفت اسحاق به‌عنوان رهبر معنوی شاس و ادامه‌دهنده راه عُوَدیا یوسف معرفی شود، اما ریاست رسمی شورای حکما به او داده نشد. درعی همچنان رهبری سیاسی حزب را حفظ کرد.
🔸 در این شرایط، دیدار درعی با داوود یوسف اهمیت پیدا می‌کند. داوود برادر اسحاق است و اکنون خاخام اعظم سفاردی اسرائیل است. برخی محافل شاس این دیدار را پیامی در برابر اسحاق دانستند؛ هرچند نیت واقعی درعی از این دیدار اعلام نشده است.
🔹 با این حال، درعی نمی‌تواند اسحاق را کنار بگذارد. اسحاق در میان بدنه مذهبی و رأی‌دهندگان شاس نفوذ قابل توجهی دارد و همین مسئله، اختلاف میان رهبری سیاسی درعی و مرجعیت دینی اسحاق را به یکی از چالش‌های اصلی شاس تبدیل کرده است.
@dolatedin
⭕️ تجلیل همزمان نهادهای مسلمان و ارتدوکس روسیه از قدیروف
🔹 در ۵ اکتبر و همزمان با پنجاهمین سالروز تولد رمضان قدیروف، رهبری چچن، پاتریارک کریل، رهبر کلیسای ارتدوکس روسیه، نشان «شکوه و افتخار» درجه یک را به او اعطا کرد. ساعاتی بعد نیز جمعیت روحانی مسلمانان روسیه بالاترین نشان خود، نشان محمدجان خوسایینوف درجه یک، را به قدیروف اعطا کرد.
🔹 مفتی البیر کرگانوف علت اعطای این نشان را نقش قدیروف در دیپلماسی عمومی، تقویت ارزش‌های معنوی و اخلاقی سنتی و تقویت صلح و توافق میان ادیان اعلام کرد. نهاد مسلمانان روسیه همچنین از حمایت او از نیروهای نظامی روسیه و خانواده‌های آنان تقدیر کرد.
🔹 این تجلیل‌ها در شرایطی انجام شد که قدیروف از نزدیک‌ترین متحدان ولادیمیر پوتین است و نیروهای چچنی از آغاز جنگ اوکراین در کنار ارتش روسیه حضور داشته‌اند. واحدهای مختلف چچنی تحت عنوان «احمد» در ساختارهای نظامی و امنیتی روسیه سازمان‌دهی شده و در جنگ اوکراین مشارکت کرده‌اند.
🔸 از این منظر، تجلیل همزمان دو نهاد دینی از قدیروف را می‌توان در چارچوب جایگاه او در ساختار سیاسی و امنیتی روسیه و پیوند میان «اسلام سنتی»، وفاداری به دولت و حمایت از سیاست‌های کرملین تحلیل کرد؛ به‌ویژه آنکه قدیروف در طول جنگ اوکراین حمایت سیاسی و نظامی خود از پوتین را آشکارا حفظ کرده است.
@dolatedin
⭕️ نگاهی به خفقان حاکم بر زندگی مسلمانان در هند در هفته اخیر
🔹 گزارش‌های منتشرشده در روزهای اخیر، از تشدید فشارهای اجتماعی و مذهبی بر مسلمانان هند حکایت دارد؛ فشارهایی که از محدودیت حضور مسلمانان در مراسم هندوها تا تعرض به جایگاه آنان در فضاهای مذهبی و عمومی امتداد یافته است.
🔹 در حیدرآباد، همزمان با برگزاری مراسم سنتی هندوها، گزارش‌هایی از فشار جریان‌های راست‌گرای هندو برای استخدام نکردن نیروهای مسلمان در این مراسم منتشر شد. برخی چهره‌های افراطی نیز مسلمانان را تهدید کردند که در صورت حضور در این مراسم با برخورد مواجه خواهند شد.
🔹 در علیگرِ ایالت اوتار پرادش، پس از حضور چند مسلمان در مراسمی در یک معبد، بخشی از فضای برگزاری مراسم با آب رود مقدس گنگ تطهیر شد؛ اقدامی که بار دیگر نگاه طردکننده برخی جریان‌های هندو به حضور مسلمانان در اماکن مذهبی را آشکار کرد.
🔹 در تلانگانا نیز گروهی وابسته به انجمن داوطلبان ملی، از سازمان‌های اصلی جریان ملی‌گرایی هندو، مراسمی را در مقابل یک مسجد برگزار کردند که در آن آیین نیایش «مادر هند» و شعار «درود بر رام مقدس» برگزار شد.
🔹 همزمان، شورای جهانی هندوها با ادعای کشته‌شدن ۲۵۴ هندو در حملات طی هشت ماه، خواستار افزایش نظارت بر مساجد و مدارس دینی مسلمانان شده است.
🛑مجموع این رویدادها نشان می‌دهد فشار بر مسلمانان هند تنها به عرصه سیاست محدود نمانده و در برخی مناطق، به حضور اجتماعی، اشتغال، اماکن مذهبی و حتی حق حضور آنان در عرصه عمومی نیز کشیده شده است.
@dolatedin
⭕️چرایی اعتراض به اسامه الأزهری برای ارتباط‌گیری با الجفری؛ مهره دینی امارات
🔶 پس از حضور مؤسسه «طابه» به ریاست علی الجفری در همکاری‌های دینی با وزارت اوقاف مصر، اعتراض‌هایی در محافل نزدیک به الازهر شکل گرفت؛ محور اصلی این اعتراض‌ها این است که الازهر خود مرجعیت و ظرفیت علمی لازم برای آموزش و تأهیل نیروهای دینی مصر را دارد و مشخص نیست چرا وزارت اوقاف برای این مأموریت به یک چهره و مؤسسه خارجی متوسل شده است.
🔹اسامه الأزهری، وزیر اوقاف مصر، در ۴ اکتبر ۲۰۲۶ با طابه پروتکل همکاری در زمینه آموزش و تأهیل نیروهای دینی، تبادل تجربه و توسعه گفتمان اسلامی امضا کرد؛ همکاری‌ای که البته پیش از این نیز سابقه داشته است.
🔹 در نگاه نخست، این همکاری اتفاق تازه‌ای در روابط دینی مصر و امارات نیست. الازهر و احمد الطیب نیز روابط گسترده‌ای با ساختار دینی امارات دارند و خود شورای حکمای مسلمان در ابوظبی تحت ریاست شیخ الازهر فعالیت می‌کند. بنابراین مسئله را نمی‌توان صرفاً مخالفت با امارات یا اختلاف گفتمانی با الجفری دانست.
🔸 اهمیت توافق جدید بیشتر در این است که اسامه الأزهری در حال تقویت و سازوکارمند کردن یک مسیر ارتباطی میان وزارت اوقاف مصر و شبکه دینی امارات است؛ مسیری که فعلاً به معنای شکل‌گیری رابطه‌ای رقیب برای الازهر نیست، اما در صورت تداوم می‌تواند از یک همکاری آموزشی محدود به حوزه‌های گسترده‌تری از آموزش ائمه و تولید گفتمان دینی گسترش یابد.
🔹 از همین‌رو، اعتراض زودهنگام به حضور طابه را می‌توان واکنشی به ظرفیت گسترش این مسیر دانست. «خارجی بودن» الجفری و این پرسش که چرا از ظرفیت الازهر استفاده نشده، می‌تواند ابزار مناسبی برای فشار بر اسامه الأزهری باشد؛ در حالی که مسئله عمیق‌تر، میزان گسترش این سازوکار ارتباطی و تأثیر احتمالی آن بر جایگاه نهادهای دینی مصر است.
@dolatedin
⭕️ یوسف حداد؛ شکاف دینی در حزب عوفر وینتر
🔹 یک روز پس از جنجال بر سر مواضع قدیمی یوسف حداد درباره تشکیل کشور فلسطینی، نفر دوم فهرست حزب «عمخا اسرائیل» به رهبری عوفر وینتر، در تبلیغ مهم حزب درباره طرح تشکیل کمیته تحقیق ۷ اکتبر حذف شد؛ غیبتی که بلافاصله این گمانه را ایجاد کرد که وینتر در حال فاصله گرفتن از حداد است.
🔹حزب این برداشت را «اشتباه» خواند و گفت افراد حاضر در تصویر، مسئول تدوین طرح کمیته تحقیق بوده‌اند و حداد مسئول حوزه اطلاع‌رسانی و موضوعات دیگری است.
🔹 اما ریشه جنجال به انتشار مصاحبه حداد با «العربیه» در سال ۲۰۲۱ بازمی‌گردد؛ جایی که او گفته بود: «راه‌حل نهایی، دولت اسرائیل در کنار دولت فلسطین است.» حداد اکنون می‌گوید پس از تحولات ۲۰۲۱ و به‌ویژه ۷ اکتبر، موضعش تغییر کرده و امروز قاطعانه مخالف تشکیل کشور فلسطینی است. وینتر نیز از او دفاع کرده و گفته قصد حذف نفر دوم فهرست خود را ندارد.
🔹 اهمیت این اختلاف در جایگاه دینی ـ سیاسی حزب وینتر است که برخاسته از جریان مذهبی ـ ملی‌گراست؛ جریانی که مسئله سرزمین اسرائیل را تنها یک موضوع امنیتی نمی‌بیند و مخالفت با تشکیل کشور فلسطینی را با هویت یهودی و برداشت دینی ـ ملی‌گرایانه از سرزمین پیوند می‌دهد. در مقابل، حداد یک عرب مسیحی است که سابقه حمایت از راه‌حل دوکشوری دارد و اکنون باید در کنار چنین جریانی فعالیت کند.
🔹 جایگاه حداد: پیش از نهایی شدن فهرست، گزارش‌ها از تلاش دفتر نتانیاهو برای جدا کردن او از وینتر و جذبش به لیکود حکایت داشت؛ زیرا حضور او در جایگاه دوم فهرست، برای حزب تازه‌تأسیس وینتر اهمیت انتخاباتی بالایی دارد. از سوی دیگر، احزاب رقیب نیز با فشار بر حداد و برجسته کردن اختلافات او با وینتر، می‌کوشند از جذب رأی این حزب جلوگیری کنند.
🔹 اهمیت این فشارها زمانی بیشتر می‌شود که «عمخا اسرائیل» در نظرسنجی‌ها در محدوده ۴ تا ۵ کرسی و نزدیک به حد نصاب انتخاباتی قرار دارد. عبور نکردن حزب از حد نصاب می‌تواند باعث از دست رفتن این ۴ تا ۵ کرسی از بلوک نتانیاهو است. از این رو، ضربه به وینتر فقط به معنای تضعیف یک حزب تازه‌تأسیس نیست، بلکه می‌تواند مستقیماً بر شانس تشکیل دولت توسط اردوگاه نتانیاهو اثر بگذارد.
@dolatedin
⭕️ اسرائیل هوتون؛ خواننده گاسپل در صف حامیان اسرائیل
🔹 نام «اسرائیل هوتون» این روزها در پی لغو برنامه‌های او در اندونزی و اعتراض‌ها به حضورش در مالزی دوباره خبرساز شده است؛ اما مسئله فقط یک خواننده مسیحی نیست. هوتون این روزها در قالب تور «Till The Whole World Knows» با ادعای گردهم‌آوردن ملت‌ها و رساندن پیام موسیقی گاسپل، راهی شرق آسیا شده است؛ اما پشت این شعارِ «جمع میان ملت‌ها»، موضع صریح او درباره رژیم صهیونیستی قرار دارد که در جریان جنگ غزه، بر اساس گزارش‌های نهادهای بین‌المللی مرتکب جنایات گسترده علیه ملت فلسطین شده است.
🔹هوتون آشکارا از آن حمایت کرده و گفته است: «من در کنار اسرائیل می‌ایستم.» هوتون ۸ اکتبر ۲۰۲۳، یک روز پس از آغاز جنگ غزه، در پیامی صریح نوشت: «برای صلح اورشلیم دعا می‌کنم؛ من در کنار اسرائیل می‌ایستم» و پرچم اسرائیل را نیز در پیام خود قرار داد.
🔹 این موضع در کنار سابقه حضور او در اورشلیم و ارتباطش با فضای مسیحیت انجیلی آمریکا، باعث شده منتقدان، هوتون را به جریان صهیونیسم مسیحی نزدیک بدانند؛ جریانی که در بخشی از مسیحیت انجیلی، حمایت از اسرائیل با برداشت‌های دینی و آخرالزمانی پیوند خورده است.
🔹 نکته قابل توجه آن است که هوتون یک چهره عادی موسیقی پاپ نیست؛ او از چهره‌های شناخته‌شده گاسپل و موسیقی پرستشی مسیحی آمریکاست و تاکنون ۸ جایزه گرمی و ۱۹ نامزدی گرمی در کارنامه دارد. آخرین گرمی او نیز در سال ۲۰۲۶ به دست آمد.
🔹 این جایگاه باعث می‌شود موضع او درباره اسرائیل صرفاً اظهارنظر یک هنرمند عادی نباشد؛ بلکه در میان مخاطبان گسترده موسیقی مسیحی و گاسپل آمریکا بازتاب پیدا کند.
🔹 سخنان او اکنون به یکی از محورهای مخالفت با برنامه‌های او در کشورهای مسلمان تبدیل شده است. اندونزی برنامه او را با استناد به نگرانی‌های امنیتی و سابقه حمایت او از اسرائیل لغو کرده و در مالزی نیز گروه‌های اسلامی نسبت به برگزاری برنامه‌هایش اعتراض کرده‌اند.
@dolatedin
⭕️ آمار رسمی؛ افزایش محدودیت‌ها علیه اماکن عبادی مسلمانان در فلسطین در برهه اخیر
🔹 وزارت اوقاف و امور دینی فلسطین اعلام کرد نیروهای اسرائیلی و شهرک‌نشینان در ماه سپتامبر ۲۶ بار به حریم مسجدالاقصی شدند و اعمال عبادی خود را جایگزین نماز و اذان اسلامی کردند.
🔹 مقامات اسرائیلی در همین ماه ۱۵۰ بار از پخش اذان در مساجد کرانه باختری جلوگیری کردند.
🔹 مسجد ابراهیمی در الخلیل ۶ روز همزمان با اعیاد یهودی تعطیل شد.
🔹 وزارت اوقاف فلسطین می‌گوید ورودی شرقی مسجد ابراهیمی از ابتدای ۲۰۲۵ بسته و پنجره‌های آن نیز با موانع پوشانده شده است.
🔹 در منطقه نابلس، شهرک‌نشینان مسجد عمادالدین زنگی را به آتش کشیدند و شعارهای نژادپرستانه بر دیوارهای آن نوشتند.
🔹 در مادما نیز شهرک‌نشینان وارد یک مسجد جدید شدند و با گاز اشک‌آور به نمازگزاران حمله کردند.
🔹 در منطقه الجفتلک در استان اریحا نیز یک نمازخانه توسط مقامات اسرائیلی تخریب شد.
🔹 شهر قدیم الخلیل و مسجد ابراهیمی در سال ۲۰۱۷ در فهرست میراث جهانی یونسکو و فهرست میراث جهانی در معرض خطر قرار گرفتند.
🔹 همزمان، گروه‌های مدافع حق نماز یهودیان در مسجدالاقصی خواستار گسترش امکان حضور و عبادت به روزهای شنبه شده‌اند؛ مطالبه‌ای که وزارت اوقاف فلسطین آن را تلاشی برای تثبیت تقسیم زمانی و مکانی مسجدالاقصی می‌داند.
🔹 این آمار در حالی منتشر شده که مسجدالاقصی و مسجد ابراهیمی همچنان از اصلی‌ترین نقاط مناقشه دینی میان مسلمانان و جریان‌های یهودی ـ صهیونیستی در فلسطین به شمار می‌روند.
@dolatedin
⭕️ علمای یمن در برابر روایت سعودی درباره حرمین؛ إب به میدان دفاع از مقدسات آمد
🔹 در استان إب یمن، نشستی گسترده با حضور فؤاد ناجی، معاون هیئت عمومی اوقاف و ارشاد، حزام الاسد، عضو دفتر سیاسی انصارالله، و طه الحاضری، دبیرکل انجمن علمای یمن برگزار شد؛ نشستی که محور آن رد ادعاهای عربستان درباره هدف قرار گرفتن مکه و مدینه و حمایت از موضع یمن در برابر ریاض بود.
🔹 فؤاد ناجی عربستان را به همکاری با آمریکا و رژیم صهیونیستی متهم کرد و تشدید اقدامات این کشور در باب‌المندب و ساحل غربی را در خدمت اسرائیل دانست. او از علما و خطیبان خواست در برابر روایت‌های سعودی به روشنگری بپردازند.
🔹 حزام الاسد نیز نشست علما را «وظیفه دینی» خواند و با انتقاد از سیاست‌های عربستان، ادعا کرد آنچه امروز در سرزمین حرمین جریان دارد با جایگاه دینی مکه و مدینه در تعارض است.
🔹 حضور طه الحاضری و صالح الخولانی از انجمن علمای یمن در کنار علمای إب، نشان‌دهنده ورود شبکه علمای همسو با انصارالله با جدیت بیشتر به این مناقشه است؛ محمد فارع الثوابی و علی العکام نیز بر جایگاه مکه، مدینه و مسجدالاقصی در نگاه مردم یمن تأکید کردند.
🔹 در پایان، علمای إب بر حمایت از فلسطین و «وحدت جبهه‌ها» تأکید کرده و خواستار قرار گرفتن عربستان، آمریکا و رژیم صهیونیستی در کانون مقابله یمن شدند.
🔹 اهمیت نشست در آن است که موضوع حرمین، از یک مناقشه سیاسی میان ریاض و صنعا، به عرصه‌ای برای صف‌آرایی علمای یمن در برابر روایت دینی عربستان تبدیل شده است.
@dolatedin
⭕️ نتانیاهو و اسموتریچ در پی بسیج خاخام‌ها برای نجات آرای راست
🔹 بنیامین نتانیاهو و بتسلئیل اسموتریچ قرار است پنجشنبه در هتل رامادا اورشلیم با ده‌ها خاخام ارشد و رؤسای مؤسسات دینی صهیونیسم دینی دیدار کنند؛ نشستی با عنوان «نجات راست» که هدف آن بسیج شبکه یشیواها، طلاب و فعالان مذهبی برای افزایش مشارکت رأی‌دهندگان راست‌گرا در انتخابات ۲۷ اکتبر است.
🔹 نکته مهم آن است که نتانیاهو ابتدا قصد داشت به‌تنهایی با خاخام‌ها دیدار کند، اما خاخام‌های حاضر در فرایند برگزاری نشست، خواستار حضور اسموتریچ نیز شدند.
🔹 در مقابل، ایتامار بن‌گویر به این نشست دعوت نشده و حتی گزارش شده تا پیش از پرسش رسانه‌ها از وی، از برگزاری آن اطلاع نداشته است. همچنین شماری از خاخام‌های نزدیک به جریان او، از جمله شموئل الیاهو و دوف لیئور، در فهرست دعوت‌شدگان نیستند.
🔹 این در حالی است که بن‌گویر و حزب «عوتسما یهودیت» خود را بخشی از جریان صهیونیسم دینی می‌دانند؛ اما جریان‌های دینی حاضر در این نشست، عملاً میان شبکه اسموتریچ و جریان بن‌گویر تفکیک ایجاد کرده‌اند. عوتسما یهودیت در فضای سیاسی اسرائیل به جریان کاهانی نزدیک شناخته می‌شود و همین مسئله، یکی از عوامل تمایز آن با بخش‌هایی از جریان اصلی صهیونیسم دینی است.
🔹 همزمان، تلاش دیگری برای متقاعدکردن حزب «نوعم» به کناره‌گیری از انتخابات در جریان است. قرار است برای دیدار نتانیاهو با خاخام زوی تاو، رهبر معنوی نوعم، زمینه‌سازی شود تا از پراکندگی آرای صهیونیسم دینی و هدررفتن آرای زیر حدنصاب جلوگیری شود.
@dolatedin
⭕️ همایش چهره‌های راست‌افراطی آمریکا، اسرائیل و اروپا در قدس اشغالی
📌 گاردین، ۶ اکتبر ۲۰۲۶
🔶گردهمایی جنجالی «محافظه‌کاری ملی» در قدس، پرده از هم‌پیمانی کم‌سابقه‌ای میان راست‌افراطی اسرائیل، ناسیونالیست‌های مسیحی آمریکا و چهره‌های تندرو اروپا برمی‌دارد؛ ائتلافی راهبردی که با تکیه بر ایده‌های طرد نژادی و اسلام‌هراسی، درصدد الگوسازی از یک دولت قومی است.
🔶اما این پیوند نامتعارف با شکاف‌های هویتی عمیقی روبه‌روست؛ جایی که صهیونیسم مسیحی و افراط‌گرایان تل‌آویو، با چهره‌هایی هم‌میز شده‌اند که در غرب متهم به یهودستیزی و توطئه‌باوری‌اند.
🔶غیبت ناگهانی مقام ضدتروریسم ترامپ و اعتراض ناظران مذهبی، پارادوکس‌های حل‌ناپذیر جریانی را آشکار می‌کند که در پوشش نظم نوین، هم‌زیستی شکننده راست افراطی و توهمات نژادی را در کانون مناقشات خاورمیانه به نمایش گذاشته است.
🔗 ادامه مطلب:
syaaq.com/39997
🏷 #اسرائیل #راست_افراطی #ناسیونالیسم_مسیحی
@dolatedin
⭕️ موج واکنش‌ها به اظهارات ضدصهیونیستی دوف لاندو؛ صف‌آرایی صهیونیست‌ها در برابر رهبر حریدی
🔹 انتشار دوباره اظهارات دوف لاندو، رهبر معنوی جریان حریدی-لیتوانی، درباره صهیونیسم و سربازان صهیونیسم دینی، موجی از واکنش در فضای سیاسی اسرائیل ایجاد کرده است. بخش مهمی از احزاب صهیونیست، سخنان او را نشانه‌ای از عمق شکاف میان جریان حریدی و جریان صهیونیستی بر سر دولت و ارتش دانسته‌اند.
🔹 گادی آیزنکوت از شدیدترین منتقدان بود و سخنان لاندو را مصداق «ضدصهیونیسم در خالص‌ترین شکل» خواند و خواستار تعهد احزاب صهیونیست به عدم ائتلاف با دگل هتوراه شد. یائیر لاپید نیز این اظهارات را «مایه شرمساری هر یهودی» دانست.
🔹 بنی گانتز نیز سخنان لاندو را «ننگ اخلاقی و آموزشی» توصیف کرد و گفت راه مقابله با این دیدگاه، تشکیل دولتی صهیونیستی و گسترده است که به نمایندگان لاندو متکی نباشد. به این ترتیب، گانتس بحث را از شخص لاندو فراتر برد و مستقیماً به ساختار ائتلاف سیاسی آینده پیوند زد.
🔹 آویگدور لیبرمن نیز حمله خود را بر مسئله خدمت نظامی متمرکز کرد و گفت جریان حریدی از دولت بودجه دریافت می‌کند اما حاضر به «خدمت و دفاع از آن» نیست. او لاندو و نمایندگان حریدی را با عنوان ضدصهیونیست خطاب کرد و پایان دادن به وضعیت معافیت از خدمت را مطرح کرد.
🔹 نفتالی بنت نیز سخنان لاندو را ضدصهیونیستی و ضد ارتش دانست و نتانیاهو و اسموتریچ را به حمایت سیاسی و مالی از جریان حریدی متهم کرد. یائیر گولان نیز دگل هتوراه را «شریک طبیعی» دولت نتانیاهو خواند و سکوت نتانیاهو را به وابستگی سیاسی او به این جریان نسبت داد.
🔹 در مقابل، دگل هتوراه از لاندو دفاع کرده و تأکید کرده است کسانی که در «جهان تورات» زندگی نکرده‌اند نباید سخنان رهبران آن را با معیارهای سیاسی تفسیر و محکوم کنند. نکته قابل توجه اینکه موشه گفنی نیز در دفاع از لاندو قرار گرفته که خود لاندو چند هفته پیش او را از فهرست انتخاباتی دگل هتوراه کنار گذاشت.
🔹 بنابراین، واکنش‌ها بار دیگر شکاف اصلی میان حریدی‌های لیتوانی و صهیونیسم دینی و سکولار را بر سر ماهیت دولت اسرائیل، خدمت نظامی و نسبت تورات با دولت آشکار کرده است؛ شکافی که اکنون در آستانه انتخابات ۲۷ اکتبر مستقیماً به مسئله ائتلاف‌های سیاسی نیز کشیده شده است.
@dolatedin
تحلیل کانال
بازنشر این اظهارات، با وجود آنکه مربوط به حدود یک‌ونیم سال قبل است و پیش‌تر نیز در رسانه‌های اسرائیلی مطرح شده بود، در آستانه انتخابات به فرصتی مهم برای بلوک مخالف نتانیاهو تبدیل شده است. پنج رهبر اصلی این جریان، لاپید، آیزنکوت، بنت، لیبرمن و گولان، اخیراً با امضای توافقی بر هماهنگی انتخاباتی و همکاری برای تشکیل دولت آینده توافق کرده‌اند. آنان اکنون می‌توانند با برجسته‌سازی مواضع لاندو و پیوند آن با ائتلاف نتانیاهو، از احساس عمومی ناامنی، اهمیت ارتش و ضرورت خدمت نظامی بهره بگیرند؛ مسائلی که برای بخش مهمی از افکار عمومی اسرائیل تعیین‌کننده است، و شکاف میان جامعه اسرائیلی و احزاب حریدی را به محور فشار انتخاباتی علیه نتانیاهو تبدیل کنند.