✔️ گفت‌وگو با جان مرشایمر و استیون والت بخش ششم و پایانی ▫️▫️ چرخش از آسیا؛ چین بزرگ‌ترین برنده؟ ➖ تام سویتزر: جان، همان‌طور که می‌دانی، اوباما، ترامپ اول، بایدن، و حتی ترامپ دوم قرار بود به سمت آسیا «چرخش» کنند تا چین مهار شود. اما این اتفاق نیفتاده. آیا به این معناست که چین بزرگ‌ترین برنده جنگ با ایران است؟ ➖ جان مرشایمر: این رقابتی بین روسیه و چین خواهد بود؛ چون نباید دستاوردهای روسیه را دست‌کم گرفت. اول، آمریکا تحریم‌های نفتی روسیه را برداشته؛ و این به روسیه اجازه می‌دهد نفت بفروشد و پول هنگفتی به دست آورد. دوم، وقتی جنگ اوکراین در ۲۰۲۲ شروع شد ـ و من معتقدم ما مسئول اصلی آغاز آن بودیم ـ هدف‌مان این بود که با تحریم‌های سخت، روسیه را به زانو درآوریم. حالا داریم همان تحریم‌ها را برمی‌داریم. سوم، جریان ارسال سلاح به اوکراین کاهش خواهد یافت؛ چون این سلاح‌ها اکنون به خاورمیانه می‌روند. این همه به نفع روسیه است. اما درباره چین: بعد از پایان جنگ، کشورهایی مثل عربستان بیش از گذشته به چین روی خواهند آورد. این جنگ اعتبار دیپلماتیک چین را در جهان افزایش می‌دهد. و مهم‌تر از همه: همان‌طور که استیو گفت، آمریکا به‌جای «چرخش به آسیا»، در حال چرخش دور از آسیا است. ➖ استیون والت: دقیقاً. و بگذارید یک نکته اضافه کنم. نقل‌قول معروفی از ناپلئون هست: «هرگز دشمنی را که در حال اشتباه کردن است، متوقف نکن.» پکن امروز دقیقاً همین احساس را دارد. چین مدت‌ها تلاش کرده خود را بازیگر باثبات، قابل پیش‌بینی و مسئول معرفی کند: کشوری که جنگ شروع نمی‌کند، دولت‌ها را سرنگون نمی‌کند، و شریک تجاری قابل اعتماد است. این جنگ تنها این تصویر را تقویت می‌کند. آمریکا شبیه فیل خشمگینی است که هر جا می‌رود بی‌ثباتی ایجاد می‌کند؛ در حالی که چین مثل یک قدرت عاقل و مسئول جلوه می‌کند. این یک نعمت دیپلماتیک عظیم برای چین است. @Hesfir

✔️ اروپایی‌ها دوست دارند نقش «عقلای جمع» را بازی کنند، اما دیگر کسی آن‌ها را جدی نمی‌گیرد 🖋یانیس واروفاکیس و اریک اِدمن ➖ در پی حملۀ آمریکا به جنوب ایران، کارل بیلت، نخست‌وزیر پیشین سوئد، در ایکس نوشت: «حمله به تأسیسات آب‌شیرین‌کن، حمله به زیرساخت حیاتی غیرنظامی است. بی‌تردید این یک جنایت جنگی است. اگر این ماجرا تشدید شود، پیامد‌هایش وخیم خواهد بود». البته مسأله این نیست که این «پیامد‌های وخیم» دقیقاً چه خواهد بود؛ مسأله این است که آیا اصلاً حتی یک نفر هم روی زمین باقی مانده که وقتی رهبران اروپا می‌گویند قرار است آمریکا یا اسرائیل را بابت چیزی پاسخ‌گو کنند، این حرف را جدی بگیرد. ➖ دو روز بعد، اورزولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، چیزی را که پیش از این در لفافه گفته می‌شد، آشکارا به زبان آورد. او نوشت: «اروپا دیگر نمی‌تواند پاسدارِ [... ] جهانی باشد که رفته و بازنخواهد گشت»، که ظاهراً منظورش جهانی بود که به حقوق بین‌الملل احترام می‌گذارد، و در عوض خواستار «سیاست خارجی واقع‌گرایانه‌تر و مبتنی بر منافع» شد. اروپایی‌ها دهه‌ها از «ارزش‌های» خود به‌عنوان ابزاری برای مرعوب کردن دیگران در سراسر جهان استفاده کرده‌اند. این‌که حالا با چنین شتابی همان ارزش‌ها را کنار گذاشته‌اند، ریاکاری و بی‌شرمی‌شان را عیان‌تر از همیشه می‌کند. ➖ در ده سال گذشته، هر کس به ایدۀ اروپای متحد و قدرتمند دل بسته، چیزی جز شکست ندیده است: بحران مالی، موج مهاجرتی‌ای که برای خوشایند راست افراطی «بحران» نامیده شد، وعده‌های زیست‌محیطیِ بربادرفته، خروج بریتانیا از اتحادیۀ اروپا، جنگ‌های اوکراین و ایران، و نسل‌کشی اسرائیل در فلسطین؛ آن هم در حالی که اکثریت اروپا به پیروی از آمریکا تن داده است، در بهترین حالت تماشاگر و در بدترین حالت تسهیل‌گر. حاکمیت ملی، حقوق بین‌الملل و حقوق بشر، همگی به اصطلاحاتی ازمدافتاده بدل شده‌اند. ➖ دهه‌ها رهبری ضعیف و سیاست‌گذاری کوته‌بینانۀ اروپا آن را به وابستگی به همان قدرت‌هایی کشانده که امروز بر آن مسلط‌اند، به‌ویژه ایالات متحده‌ای که هرچه بیشتر درمانده می‌شود. زمزمۀ استقلال اروپا فقط زمانی بلند می‌شود که فشار مستقیم آمریکا و اسرائیل در کار نباشد، اما به محض آن‌که رهبران مطیع ما با فشار آن‌ها روبه‌رو می‌شوند، همان حرف‌ها فوراً پس گرفته می‌شود. این تظاهر بزرگ که گویی در برابر همتایان آتش‌افروز، ما «عقلای جمع» هستیم، به پوششی بدل شده است که پوچیِ انباشته‌شدۀ چندین دهه را پنهان می‌کند. @Hesfir

📺 برنامه اینترنتی رخداد بخش پنجم: آمریکا و جهان چندقطبی/ ۱ ➖ علی‌رضا مکاریان پور: آمریکا قله تمدن مدرن است. ایالات متحده صرفا یک قدرت نظامی نیست بلکه سبک زندگی را در دنیا دارد دگرگون می‌کند. 📌 [تماشای بخش پنجم رخداد از آپارات] 🆔 @syounnos

✔️ پارادوکس قدرت از واشنگتن تا تهران 🖋کریم سجادپور، پژوهش‌گر بنیاد کارنگی، استاد مدعو دانشگاه جرج تاون، ۶ آوریل ۲۰۲۶ ➖ مباحث تعیین‌کنندهٔ این جنگ نه میان آمریکا و ایران، بلکه میان ترامپ و خودش است. او بین عقب‌نشینی و وعده دادن برای بمباران ایران تا «عصر حجر» در نوسان بوده است. ایران اما ثابت‌قدم بوده است: ایدئولوژی‌اش مقاومت است، استراتژی‌اش آشوب است، و هدف نهایی‌اش بقا است. ➖ ترامپ ماهیت جمهوری اسلامی را به‌درستی درک نکرده است. برخلاف ترامپ که دیدگاه ثابتی در سیاست خارجی ندارد، طبقه حاکم در تهران خود را «اصول‌گرا» می‌نامند؛ زیرا به اصول انقلاب وفادارند، به‌ویژه مقاومت در برابر آمریکا و ردِ موجودیت اسرائیل. ➖ این آرمان‌های انقلابی هم مانند چسب عمل می‌کنند— که رژیم را کنار هم نگه می‌دارند— و هم مانند لنگر، که نظام سیاسی را با ثبات نگه می‌دارد. و حاکمیت باور دارد اگر اصول را کنار بگذارد، نمی‌تواند زنده بماند. ➖ ترامپ درباره این درگیری طوری سخن می‌گوید که گویی یک مذاکره برای دست‌یابی به یک توافق بزرگ است. تهران ممکن است در ازای آتش‌بس یک توافق محدود را بپذیرد، اما دشمنی آن با آمریکا و اسرائیل باقی خواهد ماند. آیت‌الله خامنه‌ای شهادت را به عادی‌سازی روابط ترجیح داد؛ پسرش نیز همین کار را خواهد کرد. ➖ در طول ۴۷ سال، جمهوری اسلامی تنها دو مصالحهٔ بزرگ انجام داده است. نخست، تصمیم آن در سال ۱۹۸۸ برای پایان دادن به جنگ ایران و عراق— پس از هشت سال و حدود ۲۰۰ هزار کشته‌ از سمت ایران— که آیت‌الله خمینی آن را به «نوشیدن جام زهر» تشبیه کرد. دوم، توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ با دولت اوباما بود. ➖ در هر دو مورد، الگو یکسان بود: ایران با فشار اقتصادیِ وجودی روبه‌رو شد و در عین حال یک راه خروج دیپلماتیکِ مشخص به آن پیشنهاد شد که مستلزم کنار گذاشتن هویت انقلابی‌اش نبود. ترامپ فشار را ارائه کرده است، اما بدون یک راه خروجِ روشن. ➖پارادوکس قدرت در مورد جمهوری اسلامی این است که معمولاً تنها زیر فشار شدید حاضر به مصالحه می‌شود؛ اما همین فشار و انزوای خارجی نیز به تثبیت و ریشه‌دار شدن جمهوری اسلامی کمک کرده است. ➖ یک درس روشن از عراق، افغانستان و بهار عربی این است که آمریکا نمی‌تواند نتایج سیاسی را دیکته کند. هیچ قدرت خارجی نمی‌تواند برای ایرانیان یک اجماع ملیِ تازه ایجاد کند. ➖ تاریخ نشان می‌دهد که تهران این توان را دارد تا بیش از حد پیش برود. این حکومت دیپلمات‌های آمریکایی را ۴۴۴ روز به گروگان گرفت— و آمریکا را تحقیر کرد، حتی به بهای آسیب دیدن جایگاه بین‌المللی خود. جنگ ویران‌گر با عراق را تا تثبیت دستاوردهای خود طولانی کرد. و از حملهٔ ۷ اکتبر حماس تمجید کرد— حمله‌ای که به زیر ضربه رفتن نیروهای نیابتی‌اش انجامید. ➖ فوری‌ترین اولویت، برنامه هسته‌ای ایران نیست— بلکه تنگه هرمز است. تهران تلاش می‌کند آن را مانند کانال پاناما، به‌عنوان قلمرو تحت کنترل خود عادی‌سازی کند. این مسئله‌ای است که باید راه‌حل دیپلماتیک داشته باشد؛ اروپا، آسیا و شرکای عرب همگی علاقهٔ جدی دارند که این گذرگاه باز بماند. ➖ ترامپ به‌دنبال یک توافق سریع است. اما تهران، به دلایل هم ایدئولوژیک و هم ساختاری، نمی‌تواند چنین توافقی انجام دهد. تا زمانی که جمهوری اسلامی بر ایران حکومت می‌کند، نتیجهٔ اجتناب‌ناپذیر بازگشت به همان جنگ سردی است که پیش از این درگیری وجود داشت و احتمالاً پس از آن نیز ادامه خواهد داشت. ➖ جنگ‌ها، مانند انقلاب‌ها، نه بر اساس آنچه نابود می‌کنند بلکه بر پایه نظمی سیاسی که می‌سازند قضاوت می‌شوند. ترامپ این جنگ را بر اساس آنچه نابود کرده می‌سنجد. تاریخ آن را بر اساس تأثیر ماندگارش بر ایران، خاورمیانه و نظم گسترده‌تر جهانی قضاوت خواهد کرد. @Hesfir

✔️ تصعید افقی یا تصعید عمودی؟ 🖋 دکتر امیرحسین پرورش ➖ نزدیک به چهل روز از آغاز دومین مرحله از جنگ ایران و محور مقاومت با محور غربی، عربی و عبری می‌گذرد. مهم‌ترین ویژگی این مرحله از جنگ نسبت به مرحله‌ی نخست که دوازده روز به طول انجامید سرعت یافتن صعود از پلکان تصعید تنش در جنگ بود. فرآیند تصعید را می‌توان به دو وجه تقسیم کرد: تصعید افقی و تصعید عمودی. ➖ تصعید افقی (Horizontal Escalation) بدین معناست که جنگ به جبهه‌ها و مناطق جدید گسترش یابد و بازیگران و ذی‌نفعان بیشتری را درگیر نماید. به عبارت دیگر، تصعید افقی فرآیند جنگ سبب می‌شود تا هم جغرافیا و هم طرفین جنگ گسترش یابند. سخن تاریخی رهبر شهید انقلاب اسلامی مبنی بر منطقه‌ای شدن جنگ مبنی بر فرآیند افقی تصعید نسبت به مرحله‌ی نخست جنگ در خرداد ماه است. ➖ تصعید افقی‌ای که باعث شد هم گستره‌ی جغرافیایی جنگ تا به امروز حداقل به مساحتی بیش از ۸ میلیون کیلومتر مربع افزایش یابد و هم کشورهای میزبان پایگاه‌های ایالات متحده را درگیر جنگ نماید. ➖ تصعید عمودی (Vertical Escalation) بدین معناست که شدت حملات، جنگ‌افزارهای مورد استفاده، سطح خشونت و ماهیت بانک اهداف طرفین در فرآیند تصعید دچار تغییر گردد. افزایش تلفات غیر نظامی، شدت حملات هوایی ایالات متحده و رژیم صهیونیستی، استفاده‌ی نیروی هوا و فضای سپاه پاسداران از موشک‌های پیشرفته‌تر و با سر جنگی سنگین‌تر و نیز گسترش بانک اهداف از اهداف نظامی به اهداف زیرساختی و غیرنظامی نشانه‌هایی از تصعید عمودی جنگ در ششمین هفته از جنگ است. ➖ اگرچه راهبردهای طرفین جنگ ترکیبی از دو بعد تصعید ذکر شده خواهد بود؛ اما سوال مهم اینجاست که در آینده‌ی جنگ فرآیند تصعید به کدام سو خواهد رفت و یا هر یک از طرفین کدام محور تصعید را با اولویت بیشتری دنبال خواهد کرد؟ ➖ تهدیدهای دیوانه‌وار ترامپ و سابقه‌ی سیاه ارتش رژیم صهیونیستی نشان می‌دهد اولویت محور غربی، عبری و عربی تصعید عمودی جنگ با افزایش شدت حملات و گسترش بانک اهداف به اهداف غیرنظامی و زیرساختی و نیز افزایش تلفات غیر نظامی برای ایجاد فروپاشی اجتماعی و روانی در جامعه‌ی ایران است. ➖ اگرچه نیروهای نظامی ایران همواره سعی کرده‌اند با زیر ضربه قرار دادن زیرساخت‌های مشابه رژیم صهیونیستی و هم‌پیمانان منطقه‌ای ایالات متحده، در تصعید عمودی توازن را حفظ نمایند؛ اما به نظر می‌رسد راهبرد اصلی ایران در این جنگ همچنان بر تصعید افقی جنگ استوار است. ➖ اهرم ژئوپلیتیک تنگه‌ی هرمز و توانایی اثرگذاری بر کلان‌ترین و حتی جزئی‌ترین شاخص‌های اقتصادی در سراسر جهان و کارت بازی‌نشده‌ی تنگه‌ی باب المندب برای تحت فشار قرار دادن اقتصاد جهانی، ابزارهای مهم ایران برای تصعید افقی جنگ است‌. ➖ گستره‌ی جغرافیای عملیاتی متحدان ایران در محور مقاومت از دریای مدیترانه تا دریای سرخ نشان از توانایی‌های گسترده‌ی ایران برای گشایش جبهه‌های جدید و گسترش وسعت جغرافیایی جنگ است. ➖ علاوه بر این پیغام شفاف و قاطع سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در «فرامنطقه‌ای کردن جنگ»، در پاسخ به تهدیدات وسیع ایالات متحده در حمله به زیرساخت‌های ایران را نیز می‌توان در چارچوب همین تصعید افقی فهم کرد. ➖ بنابراین برقراری موازنه‌ی تهدید و اقدام میان طرفین درگیر جنگ در افزایش تنش را باید با توجه به این دو بعد پلکان تصعید فهم کرد. به نظر می‌رسد ویژگی‌های تکنولوژیکِ محور غربی، عبری آن را به سمت تصعید عمودی سوق داده و برتری‌های ژئوپلیتیک و منطقه‌ای و توانایی اثرگذاری ایران و متحدانش بر روندهای اقتصاد جهانی آن را به سمت تصعید افقی جنگ خواهد برد. @Hesfir

✔️ سیمای ژانوسی جنگ 🖋 دکتر امیرحسین پرورش ➖ در اساطیر رومی، ژانوس خدای آغازها و پایان‌هاست؛ ایزدی با سیمایی دوچهره که هم به گذشته می‌نگرد و هم به آینده. یک چهره به پایان‌ها خیره است و چهرهٔ دیگر به آغازها. ➖ جنگ و صلح نیز سیمایی ژانوسی دارند. پایان هر جنگ دو چهره دارد: چهره‌ای که به جنگی که پایان یافته و صلحی که برقرار شده می‌نگرد، و چهره‌ای دیگر که به جنگی که در پیش است و صلحی که دیر یا زود فرو خواهد پاشید. ➖ فهم این سیمای ژانوسیِ جنگ و صلح، کلید تاب‌آوردن در برابر تکرار جنگ‌ها و درک اجتناب‌ناپذیری آن‌هاست؛ همان‌گونه که فهم ناپایداری صلح‌ها و پیمان‌ها نیز ضرورتی گریزناپذیر است. این گام نخست برای عبور از نگاه رمانتیک به سیاست بین‌الملل و رسیدن به درکی واقع‌گرایانه از آنارشی حاکم بر مناسبات جهانی است. ➖ از دل این هرج‌ومرج، نظمی برمی‌خیزد و برای مدتی استوار می‌شود. اما همان نظم نیز دیر یا زود بذر بی‌ثباتی و تغییر را در خود می‌پرورد؛ امواج دگرگونی برمی‌خیزند و از مسیر جنگ و منازعه، نظم پیشین فرو می‌پاشد و نظمی تازه شکل می‌گیرد. ➖ هیچ جنگی به تمامی اهداف خود نمی‌رسد و هیچ صلحی ابدی نیست؛ صلح‌ها نیز سرانجام راه را برای جنگ‌های بعدی خواهند گشود. ➖ سیمای ژانوسی جنگ، در گستره‌ای به درازای تاریخ انسان، با یک چهره به پیمان‌های صلح گسسته و جنگ‌های پایان‌یافتهٔ گذشته می‌نگرد؛ و با چهرهٔ دیگر، در انتظار فروپاشی نظم‌های موجود، آغاز دوبارهٔ جنگ‌ها و برآمدن صلح‌ها و پیمان‌های تازه است. @Hesfir

♨️ قسمت ششم: سیمای آرمانی حکمرانی 🏴 پنج روایت از حیات و ممات شهید خامنه‌ای؛ تأملی درباره چهار دهه زعامت رهبر شهید انقلاب 🎥 پنجشنبه ۲۰ فروردین، پخش از کانال آپارات 🖋 سردبیر امیرحسین پرورش 🎙با حضور: محمود فروزبخش، حسین نوروزی‌فرد، علیرضا مکاریان‌پور و علیرضا آقاباباگلی 📌 تماشای قسمت ششم @rokhdadtv

کانال برنامه اینترنتی رُخداد در پیام‌رسان ایتا: https://eitaa.com/joinchat/3938453033Cb1a892e4fa

نمودار وضعیت شاخص «احساسات مصرف کننده» در آمریکا توسط دانشگاه میشیگان در بازه‌های زمانی یک‌سال، پنج‌سال و ده‌سال منتهی به آوریل ۲۰۲۶. @Hesfir