🔰ایبنا گزارش می‌دهد؛ آیا ۱۶ میلیون دانش‌آموز فرصت واقعی مطالعه دارند؟ 🔸بیش از ۱۶ میلیون دانش‌آموز ایرانی در مدارس تحصیل می‌کنند، اما نبود برنامه منسجم و کتابخانه‌های مجهز، آینده عادت به مطالعه را تهدید می‌کند. 🔸تحقیقات نشان می‌دهد، پرسشگری والدین و معلمان، کلید ایجاد این مهارت است. به جای پرسیدن «کتاب را تمام کردی؟»، می‌توان پرسید «کدام بخش کتاب تو را به فکر فرو برد؟» یا «اگر جای شخصیت داستان بودی چه می‌کردی؟». گفت‌وگو و پرسشگری، موتور درک و پایه خواندن فعال‌اند. 🔸طرح «سفر کتاب» یکی از مهم‌ترین رویدادهای حوزه کتاب در کشور است؛ بیش از ۵۰ هزار نمایشگاه کتاب در مدارس با همکاری وزارت آموزش‌وپرورش و بخش‌های دیگر فرهنگی وابسته به این دستگاه و سازمان پژوهش برگزار خواهد شد. در کنار آن، تجهیز کتابخانه‌های کلاسی و طراحی برنامه‌های متنوع برای توسعه جریان کتاب‌خوانی در مدارس در دستور کار قرار گرفته است. ibna.ir/x6G3t @ibna_official

🔰حیات علمی خواجه‌نصیرالدین‌طوسی در گفت‌وگو با امیرمحمد گمینی؛ خواجه‌ مغولان را از تهدید به فرصت تبدیل کرد 🔸بر خلاف تصور رایج که مغولان به ایران حمله کردند و باعث نابودی علم و دانش شدند، مثال خواجه‌نصیرالدین‌طوسی و رصدخانه مراغه، مثال نقضی برای این حرف است و نشان می‌دهد حمله مغول باعث نابودی علم و دانش نشد و اتفاقاً خود عاملی شد برای ساختن یک رصدخانه بزرگ و نهادی علمی که بسیاری از دانشمندان در آنجا جمع شدند. 🔸یکی از بزرگ‌ترین ریاضی‌دانان و فلاسفه، همچنین متکلم نیمه دوم تمدن اسلامی است. وی دانشمندی است که از طرفی در کلام و فلسفه کار کرده که در آنجا بسیار درخشان است، از طرف دیگر، در نجوم و ریاضیات. از این جهت، اگر بخواهیم وی را با ابن‌سینا مقایسه کنیم، به یک معنا جانشین ابن‌سینا در قرن هفتم هجری است، ولی نسبت به ابن‌سینا در ریاضیات بسیار قوی‌تر است، ولی برعکس در پزشکی به پای ابن‌سینا نمی‌رسد. همان‌قدر که ابن‌سینا در طبابت قوی است ولی در ریاضیات کار شاخصی ندارد، خواجه‌نصیرالدین‌طوسی برعکس. ولی در فلسفه و کلام به ابن‌سینا شبیه است. 🔸یکی از آثار تألیفی و تحقیقی خواجه‌نصیرالدین‌طوسی، کتابی است به‌نام «التذکرة فی علم الهیئة». این کتاب شاید مهم‌ترین و بزرگ‌ترین اثری باشد که خواجه در نجوم نوشته است. علم نجوم قدیم هم به چند شاخه تقسیم می‌شد. یک بخش، نجوم محاسباتی بود، و بخش دیگر، ساختار افلاک و کیهان‌شناسی که ما به دومی، علم‌الهیئة می‌گوییم. به نجوم محاسباتی هم معمولاً علم زیج‌ها می‌گفتند. ibna.ir/x6G2R @ibna_official

🔰محمدکاظم رحمتی از تاریخ و تفسیر طبری گفت؛ ردپای تاریخ در تفسیر طبری 🔸خوانش تراث تفسیری در ماه نزول قرآن 🔸محمدکاظم رحمتی، عضو هیات علمی دائره‌المعارف بزرگ اسلامی گفت: مباحث تاریخی به چند شکل در تفسیر طبری دیده می‌شود؛ تفسیر آیات ناظر به سیره پیامبر و دیگر آیات مربوط به اهل کتاب. طبری روایت‌های متداول در سنت تفسیر اسلامی در خصوص شخصیت‌ها و اشارات قرآن به اهل کتاب را بر اساس همین روایت‌ها نقل کرده است. 🔸مباحث تاریخی به چند شکل در تفسیر طبری دیده می‌شود؛ تفسیر آیات ناظر به سیره پیامبر(ص) و دیگر آیات مربوط به اهل کتاب. طبری روایت‌های متداول در سنت تفسیر اسلامی در خصوص شخصیت‌ها و اشارات قرآن به اهل کتاب را بر اساس همین روایت‌ها نقل کرده است. 🔸تفسیر طبری در حقیقت یکی از تفاسیر معیار است و خاصه بر تفاسیر روایی بعد از خود تأثیر چشمگیری داشته و این موارد با ماخذ قرار گرفتن تفسیر او قابل مشاهده است. تقریبا همۀ مفسران بعد از او با هر گرایشی که در نگارش تفسیر داشته‌اند، به تفسیر او مراجعه کرده‌اند. ibna.ir/x6G2q @ibna_official

🔰مترجم کتاب «ماشین مامانی» در گفت‌وگو با ایبنا عنوان کرد؛ داستان ابزاری کارآمد برای عادی‌سازی تفاوت‌هاست 🔸پریسا فراهانی - مترجم کتاب «ماشین مامانی» - گفت: از نظر روانشناسی رشد، روایت داستان یکی از مؤثرترین ابزارها برای پردازش موضوعات اضطراب‌زا در کودکان است. کودک در سال‌های اولیه زندگی، مفاهیم پیچیده‌ای مانند معلولیت و بیماری را در قالب نماد و داستان بهتر می‌فهمد تا توضیح مستقیم. داستان همچنین به شکل‌گیری همدلی و رشد نظریه ذهن کودک کمک می‌کند؛ کودک یاد می‌گیرد دیگران را با تفاوت‌هایشان بفهمد، نه اینکه از آن‌ها فاصله بگیرد. 🔸از نظر روانشناسی رشد، روایت داستان یکی از مؤثرترین ابزارها برای پردازش موضوعات اضطراب‌زا در کودکان است. کودک در سال‌های اولیه زندگی، مفاهیم پیچیده‌ای مانند معلولیت و بیماری را در قالب نماد و داستان بهتر می‌فهمد تا توضیح مستقیم. وقتی درباره بیماری و معلولیت از طریق داستان صحبت می‌کنیم، در واقع به کودک فرصت «فاصله‌گذاری ایمن» می‌دهیم؛ یعنی کودک می‌تواند بدون احساس تهدید مستقیم یا تجربه هیجان‌هایی چون غم و سردرگمی، این واقعیت را پردازش کند. 🔸خواندن کتاب فرآیندی عمیق و فعال است. کودک هنگام شنیدن یا خواندن داستان، تصویرسازی ذهنی می‌کند، پیش‌بینی می‌کند و هیجان‌ها را دنبال می‌کند؛ این فرآیندها به رشد و تنظیم هیجانی کودک و بالا رفتن تمرکز او کمک می‌کند. na.ir/x6G2P @ibna_official

🔰گفت‌وگوی ایبنا با محمد شهبازی، خوشنویس و از دوستان محمد احصایی؛ احصایی جزو احیاگران خط ثلث در دوران معاصر است/ او نقاشی-خط را در ایران پایه‌گذاری کرد 🔸محمد احصایی مبدع نقاشی‌-خط است، پایگاه آثار او خوشنویسی است؛ برخلاف برخی از نقاشی-خط کاران که از نقاشی به سمت خط رفتند، احصایی از خوشنویسی به سمت نقاشی-خط حرکت کرد. 🔸استاد احصایی یکی از پرافتخارترین هنرمندان دوران اخیر در زمینه هنرهای تجسمی بوده و در این زمینه شهره آفاق است. آثار او به عنوان افتخارات هنری ایران در دوران معاصر در نظر گرفته می‌َشود. او نه تنها در زمینه خوشنویسی و نقاشی‌-خط بلکه در همه زمینه هنرهای تجسمی شناخته شده است. 🔸همین درباره استاد احصایی کفایت می‌کند که بگوییم او از پایه‌گذاران نقاشی-خط در ایران بود و جنبه امروزی و مدرن و مدرنیزه شده هنر خوشنویسی در دوران ما همین نقاشی-خط است. او مبدع نقاشی‌-خط است ولی نه مانند حسین زنده‌رودی؛ پایگاه آثار احصایی خوشنویسی بود؛ برخلاف برخی از نقاشی-خط کاران که از نقاشی به سمت خط رفتند، ibna.ir/x6G3B @ibna_official

🔰مرور خاطرات در کتاب «بال‌های شکسته من»؛ رمضانِ داغ در پشت میله‌ها؛ روایت روزه‌داری در اسارت تابستان ۶۱ 🔸خلبان یدالله عبدوس در خاطراتش درباره رمضان 61 می‌نویسد: ماه رمضان سال ۱۳۶۱ شمسی در فصل تابستان بود، یعنی از دوم تیرماه خودمان شروع شد. بیشترمان روزه بودیم. افطار فقط آش، چای و غذای سرد ظهر را می‌دادند. 🔸عبدوس در یکی از مأموریت‌های برون‌مرزی هدف پدافند دشمن قرار گرفت و ناچار به خروج اضطراری شد؛ حادثه‌ای که به اسارت چندساله او انجامید. خاطرات این خلبان آزاده در کتاب «بال‌های شکسته من» به قلم احمد مهرنیا در انتشاارت سرو منتشر شده است. 🔸بیشترمان روزه بودیم. افطار فقط آش، چای و غذای سرد ظهر را می‌دادند. چون هیچ یک از ما به جز همان بشقاب رویی چیزی در اختیار نداشتیم. آش را در آن می‌ریختیم و تقسیم دیگ غذا را برای شب می‌گذاشتیم. افطار که آش را می‌خوردیم بشقاب خالی می‌شد و می‌توانستیم غذا را تقسیم کنیم. اما آن را برای سحر نگه می‌داشتیم. در آسایشگاه وسیله خنک کننده وجود نداشت تا هوا کمی خنک شود. ibna.ir/x6G3T @ibna_official

🔰عبدالمجید ارفعی درگذشت 🔸عبدالمجید ارفعی استاد برجسته فرهنگ و زبان‌های باستانی، صبح امروز چهارشنبه ۶ اسفندماه سال جاری بر اثر بیماری ریوی دار فانی را وداع گفت. 🔸عبدالمجید ارفعی نخستین مترجم استوانه کوروش بزرگ از زبان اصلی (بابلیِ نو) به فارسی است. او در سال ۱۳۹۴ جایزه سرو ایرانی، در زمینهٔ میراث فرهنگی را به عنوان یک عمر کوشش فرهنگی دریافت کرد. همچنین در پنجمین مراسم 《تماشای خورشید》که توسط کمیسیون ملی یونسکو ایران، با مشارکت موزه ملی ایران در خردادماه ۱۴۰۱ برگزار شد، نشان خورشید یونسکو به همراه نشان ایکوم (کمیته موزه‌ها در ایران) به وی اهدا شد.    ibna.ir/x6G44 @ibna_official  

🔰حمیده چوبک از عبدالمجید ارفعی گفت؛ ایلام‌شناسی بزرگ که نامش جاودان است 🔸حمیده چوبک، باستان‌شناس و مدیر پایگاه میراث فرهنگی الموت گفت: می‌توانم بگویم که دکتر عبدالمجید ارفعی دانشمندی بزرگ از کشور ما در سطح جهان بود. ایلام‌شناسی که کاری بزرگ درباره خط و زبان ایلامی انجام داد. 🔸حمیده چوبک به پیگیری زنده‌یاد عبدالمجید ارفعی برای بازگشت کتیبه‌های هخامنشی از موسسه شرق‌شناسی شیکاگو اشاره و بیان کرد: استادانی که در دانشگاه شیکاگو بودند نیز پیگیر بازگشت این کتیبه‌ها بودند و در کل وزارت میراث فرهنگی چندین سال است که با کمک زنده‌یاد ارفعی پیگیر بازگشت این کتیبه‌ها است. ibna.ir/x6G47 @ ibna_official

🔰وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در گفت‌وگو با ایبنا: تک نرخی شدن ارز، صنعت‌ نشر را متاثر کرد/تخصیص تسهیلات ۷۰۰ میلیارد تومانی برای آسیب‌دیده‌ها 🔸وزیر فرهنگ‌ و ارشاد اسلامی با اشاره به تاثیر سیاست تک نرخی شدن ارز بر حوزه نشر و مطبوعات، از پیگیری این وزارتخانه برای تخصیص تسهیلات ۷۰۰ میلیارد تومانی به صنایع آسیب دیده از جمله ناشران خبر داد. 🔸وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به تدابیر در نظر گرفته شده برای کاهش فشار بر صنایع متأثر از این سیاست، اظهار کرد: مجموعه صنایعی که از تک‌نرخی شدن ارز تأثیر پذیرفته‌اند، می‌توانند از تسهیلاتی استفاده کنند که اگرچه جبران‌کننده کامل نیست، اما تا حدودی می‌تواند کمک‌کننده باشد. ibna.ir/x6G4v @ibna_official

🔰گفت‌وگوی منتشر نشده از باباچاهی؛ روایت علی باباچاهی از مسیر شعر معاصر/ جبر متفاوت‌نویسی 🔸علی باباچاهی از تجربه زیسته شعر امروز سخن می‌گوید، شعری که نه صرفاً متن است و نه تنها روایت؛ بلکه آیینه‌ای از شرایط تاریخی و فرهنگی و زبانی است که شاعر در آن زندگی می‌کند. 🔸مدرنیته وعده سامان کامل جهان را می‌داد، اما تجربه تاریخی چیز دیگری نشان داد. وقتی آن وعده‌ها به فاجعه ختم می‌شود، ذهن شاعر هم نمی‌تواند همان‌طور بیندیشد. پس گرایش به مرکزگریزی، نسبی‌باوری، پساساختگرایی و نایقینی، انتخاب تزئینی نیست؛ واکنش به یک تجربه تاریخی است. 🔸وقتی در دوران پسامدرن هیچ اصل یگانه‌ای برای رسیدن به هنر وجود ندارد، طبعاً هیچ دیدگاهی هم حق ندارد خود را معیار نهایی بداند. جلوه‌های پیچیده یا حتی متناقض این شعر، بازتاب بحران ارزش‌ها و ایدئولوژی‌زدایی است. این‌ها محصول اجرای یک تئوری خاص نیستند؛ نتیجه زیستن در یک وضعیت‌اند. ibna.ir/x6G4c @ibna_official

🔰۷ اسفند زادروز یکی از کارگردانان اندیشمند سینمای ایران؛ فرخ غفاری، معمار خاموش موج نو سینمای ایران 🔸کارنامه بلند سینمایی غفاری کوتاه است، اما تأثیرش عمیق. او با تأسیس نهادهای فرهنگی، تربیت نسل تازه‌ای از فیلم‌دوستان و دفاع از سینمای هنری، زیرساخت فکری موج نو را فراهم کرد. 🔸او همزمان منتقد، نهادساز و فیلم‌سازی اندیشمند بود؛ چهره‌ای که پیش از شکل‌گیری رسمی موج نو، بذر آن را در خاک سینمای ایران کاشت. 🔸روایت زندگی و هنر او، در واقع روایت جدال میان سنت و مدرنیته، سانسور و جسارت و رؤیای ساختن سینمایی ملی و متفکر در ایران است. 🔸غفاری معتقد بود سینما تنها صنعت نیست، بلکه نهادی فرهنگی است. او بر سه اصل شناخت تاریخ سینما برای پرهیز از تقلید سطحی، بازنمایی واقعیت اجتماعی ایران و پیوند سنت و مدرنیته در زبان تصویری تأکید داشت. در نگاه او، اقتباس از ادبیات کلاسیک ایرانی می‌توانست بستری برای بیان مسائل مدرن باشد. همین نگاه، بعدها در موج نوی سینمای ایران تثبیت شد. ibna.ir/x6G4w @ibna_official

🔰رویا صدر در هفتادمین سالروز غروب علامه دهخدا مطرح کرد: دهخدا به‌حق پدر طنز معاصر فارسی است 🔸رویا صدر، نویسنده و پژوهشگر طنزپردار، گفت: طنز پس از «چرند و پرند» متأثر از سبک دهخداست. مهم‌ترینش واردکردن زبان مردم در طنز است. رد پای شگردهای او در ساختار اثر، مثلاً مقدمه‌چینی، استفاده از ضرب‌المثل‌ها به‌عنوان مقدمه، دیالوگ، شکسته‌نویسی، عامیانه نویسی، حاشیه روی و استفاده از انواع صناعات ادبی اعم از تجاهل‌العارف، ایهام، بازی با واژگان و... به‌روشنی در آثار طنزنویسان پس از او دیده می‌شود. 🔸دهخدا از واژگان و عباراتی که خلاف اخلاق عمومی تصور می‌شد پرهیز داشت و همچنین آثارش کمتر به هجو می‌گرایید. فاصله گرفتن از سوژه، در موضع فراتر نشستن و بازی کردن با آن و درنیفتادن به ورطه عصبیت باعث می‌شود که نویسنده از هجو و هتاکی فاصله بگیرد و از زبان و قالب حساب‌شده‌تری استفاده کند. این ویژگی را در آثار او می‌بینیم. درآمیختن این ویژگی با تسلط بر ادب فارسی و استفاده از امکانات زبان فارسی و استفاده از صناعات ادبی اعم از ابهام و ایهام و کنایه و تجاهل‌العارف او را قادر ساخت که بدون استفاده از پرخاش و ادبیات هتاکانه حق مطلب را ادا کند و درعین‌حال آثاری قوی و ماندگار بیافریند. 🔸دهخدا به‌حق پدر طنز معاصر فارسی است و طنز پس از «چرند و پرند» متأثر از سبک اوست. مهم‌ترینش واردکردن زبان مردم در طنز است. ibna.ir/x6G3x @ibna_official