🔰مروری بر کتاب «تاریخ تمدن ایران ساسانی»؛ ایرانشهر از نگاه سعید نفیسی 🔸ایران در دوره ساسانیان یک قسم دولت متحد یا کنفدراسیونی تشکیل می‌داده که نخست به دو قسمت ممتاز تشکیل می‌شده یکی اران یا ارانشهر که شامل سرزمین قدیم و همیشگی نژاد ایرانی بوده و دیگر انیران یعنی به جز ایران که شامل نواحی وسیعی بوده است که ساسانیان گرفته و به کشور خود افزوده بودند. 🔸هگل امپراتوری ایران را در مقابل امپراتوری هند و چین قرار می‌دهد؛ از نظر هگل همان‌طور که مطرح شد وحدت واقعی در کثرت و نه در نفی و سرکوب هویت اقوام ساکن در امپراتوری ایجاد می‌شود. طباطبایی در این مورد می‌نویسد: «مفهوم هگلی رایش یا شاهنشاهی مفهومی فلسفی است و تدوین آن مفهوم نیز بدون ارجاع به مبانی نظری ممکن نیست.» با توجه به چنین سیاستی بود که در دوره باستان اگرچه ایرانیان بر اقوام بسیاری چیره شدند، ولی همواره به خرده‌فرهنگ‌های اقوام احترام می‌گذاشتند و ضمن احترام به آیین‌ها و آداب رسوم آنها، سعی می‌کردند این اقوام در یک مرحله عالی‌تر یعنی هویت ملی به وحدت برسند. 🔸زرین‌کوب معتقد است با وجود دین رسمی و دولتی در عصر ساسانیان، شاهد آیین و مذاهب دیگری مانند بودیسم، مسیحیت و یهود، در کنار آیین زرتشتی هستیم که به این اقلیت‌های دینی با نظر تسامح و حتی احترام نگریسته می‌شد. زرین‌کوب معتقد است وجود همین ویژگی‌های انسانی و عادلانه بود که علی‌رغم شکست ساسانیان از اعراب مسلمان و برخلاف تمدن‌هایی چون بابل، مصر و آشور که به طور کلی در تمدن‌های جدید ادغام و منحل شدند، سبب تداوم افکار و اندیشه‌های ساسانیان شد. ibna.ir/x6Gdx @ibna_official

🔰نویسنده کودک و نوجوان به ایبنا مطرح کرد؛ پیشنهادهایی برای مطالعه کودکان و نوجوانان در روزهای جنگ/ از داستان‌های شاهنامه تا آثار رحماندوست 🔸مریم زرنشان نویسنده کودک و نوجوان با اشاره به اینکه خواندن کتاب به بچه‌ها آرامش می‌دهد، توصیح کرد در این روزها والدین برای بچه‌هایشان مجموعه بازنویسی شده داستان‌های شاهنامه به قلم محمدرضا یوسفی را تهیه کنند. 🔸در شرایط جنگی بزرگترها می‌دانند چه باید بکنند اما این کودکان و نوجوانان هستند که چشم به دهان والدین دوخته‌اند و در صورت وجود استرس نمی‌دانند چه کار کنند پس باید بچه‌ها را دریابیم. 🔸نباید در این روزها با دنبال کردن لحظه به لحظه اخبار به بچه‌ها استرس دهیم و اگر استرسی هست باید آن را کنترل کنیم، افزود: کودکان زبان بدن را خوب می‌فهمند از نگاه مادر، لرزش دست‌ها و تپش قلب مادر به خوبی استرس را دریافت می‌کنند که با کنترل استرس در این روزهای جنگی باید بدانیم خدا ما را فراموش نکرده است. ibna.ir/x6Gf6 @ibna_official

🔰اسدالله امرایی در گفت‌وگو با ایبنا: داستان‌های گلشیری و ترجمه‌های آبتین گلکار را پیشنهاد می‌کنم 🔸اسدالله امرایی، از مترجمان پیشکسوت کشورمان مطالعه کتاب‌های مختلف از جمله ترجمه‌هایی از آبتین گلکار و کتاب «دست تاریک، دست روشن» نوشته هوشنگ گلشیری را برای مطالعه در ایام نوروز پیشنهاد کرد. 🔸تعداد زیادی از آثار نویسندگان ایرانی ارزش مطالعه در تعطیلات نوروز را دارند و می‌توانند اوقات فراغت جوانان را پرکنند. 🔸امرایی چندین کتاب ترجمه را نیز برای مطالعه در ایام نوروز پیشنهاد کرد. ibna.ir/x6GdV @ibna_official

🔸«ما سرباز بودیم»؛ روایتی چندوجهی از حماسه، تراژدی و انسانیت در دل جنگ فیلم سینمایی «ما سرباز بودیم» از شاخص‌ترین آثار ژانر جنگی است که با نگاهی عمیق و واقع‌گرایانه به نبرد «ای‌درانگ» در سال ۱۹۶۵ می‌پردازد؛ این اثر یک اقتباس مستقیم از کتاب پرفروش و مستندگونه «ما سرباز بودیم… و جوان» است. 🔸این اثر یک اقتباس مستقیم از کتاب پرفروش و مستندگونه «ما سرباز بودیم… و جوان» (We Were Soldiers Once… and Young) است که توسط سرهنگ دوم هال مور و خبرنگار جنگی، جوزف ال. گالووی، به رشته تحریر درآمده؛ افرادی که خود در قلب این نبرد حضور داشته و شاهد وقایع بوده‌اند. فیلم تا حد زیادی به جزئیات تاریخی، تاکتیک‌های نظامی و تجربیات واقعی سربازان وفادار مانده است. این وفاداری به واقعیت، فیلم را از صرف یک درام سرگرم‌کننده به یک سند تاریخی مهم تبدیل کرده است. 🔸یکی از وجوه تمایز این فیلم با بسیاری از آثار مشابه، رویکرد منصفانه و انسانی آن به طرفین جنگ است. رندال والاس تلاش کرده تا برخلاف کلیشه‌های رایج، سربازان و فرماندهان ویتنام شمالی را نه به عنوان دشمنانی بی‌هویت، بلکه به عنوان نظامیانی بااستراتژی و فداکار نمایش دهد. ibna.ir/x6GfC @ibna_officil

🔰یادداشت؛ کافی بود یک دیدار او را دیده باشی 🔸محمدرضا اسدزاده، فعال فرهنگی درباره برخی تجربه‌های شخصی‌اش در همراهی و همکاری با شهید علی لاریجانی نوشت. 🔸به دلیل فهم فلسفی‌اش، شناخت و مطالعات تاریخی‌اش و تجربه عملی وزارت فرهنگ و ارشادش، قد و قامت نگاهش در هر دیدار و بازدید در هر پروژه تولید فیلم، بالاتر از آن‌ بود که عوامل تولید توقع داشتند. 🔸بارها دیدم که از جزئیاتی از داستان می‌پرسید که خود عوامل می‌ماندند که چطور پاسخ دهند! 🔸آخرین‌بار سال ۱۴۰۳ که مراسم بزرگداشت دکتر رسول جعفریان را برگزار می‌کردم، برای معرفی هر سخنران از تالیفاتش بهره بردم و هر شخص را با کتاب هایش معرفی کردم. 🔸پایان مجلس گفت: «وزانت مجلس دکتر جعفریان با معرفی کتاب سخنرانان مضاعف شد.» ibna.ir/x6Gfm @ibna_official

🔰گفت‌وگوی ایبنا با شهرام شفیعی، نویسنده کودک و نوجوان؛ ۱۰ درس فرهنگی جنگ برای مدیریت هنری کشور 🔸شهرام شفیعی، نویسنده، پژوهشگر و سردبیر مجله رشد دانش‌آموز که به "سفیر لبخند بچه‌ها" شهرت دارد، در گفت‌وگو با ایبنا به تشریح ضرورت‌های فرهنگی و هنری کشور در شرایط کنونی و هم‌زمان با جنگ در کشورمان پرداخت. 🔸شفیعی با مقایسه شرایط کنونی با دوران دفاع مقدس تأکید کرد: همچنان که در دفاع مقدس هشت‌ساله شاهد تولید آثار حماسی، رزمی، قهرمانی، دینی و ملی در رشته‌های موسیقی، شعر، داستان، تئاتر، سینما و دیگر رشته‌ها بوده‌ایم، همواره باید خود را در اوج توانایی و انگیزه برای تولیدات فاخر و منقح در این رشته‌ها نگه داریم. وی هشدار داد: کمبود ذخیره این نوع آثار در جنگ جاری کاملاً مشهود است. این نوع آمادگی فرهنگی به اندازه آمادگی نظامی ضرورت دارد. هنر زبان همدلی و غیرت ملی ماست و این زبان همواره باید گویا و پویا بماند. 🔸تعامل فرهنگی و هنری، نخست با کشورهای همسایه و سپس با دیگر کشورها در زمینه ارسال پیام‌های ملی و دینی ما و به همان اندازه در زمینه‌های عمومی و انسانی مشترک از ضرورت‌هاست. وی خاطرنشان کرد: گسترش و تسری زبان و زیبایی‌شناسی ایرانی، مایه اعتماد به‌نفس فرهنگی و مصونیت در عین تعامل خواهد بود. ibna.ir/x6Gcz @ibna_official

🔰نگاهی به «تاریخ جنگ‌های ایران؛ از مادها تا به امروز»؛ شهری که فقط یک روز در تصرف بیگانه ماند! 🔸در جنگ عراق و ایران، مقاومت ایران سبب شد تا دشمن در شمال غرب رود کرخه زمینگیر شود و نتواند به قطع جاده استراتژیک اهواز- اندیشمک اقدام کند. 🔸در یک جمله می‌توان گفت مردانی (به ویژه خلبانان نیروی هوایی و هوانیروز) که در ۳ ماه اول جنگ(در حالی که هنوز کشور آماده نبود) جلوی هجوم عراق را به عمق خاک ایران گرفتند، همان کسانی بودند که ایران را نجات دادند و بستری فراهم کردند تا نیروهای سازماندهی یافته بتواند دشمن زمین‌گیر شده را ساده‌تر از خاک ایرانیان بیرون کنند. 🔸مقاومت ایران سبب شد تا دشمن در شمال غرب رود کرخه زمین‌گیر شود و نتواند به قطع جاده استراتژیک اهواز- اندیشمک اقدام کند. اگرچه نیروهای عراقی مستقر در جنوب خوزستان به متصرفات بیشتری نیاز بود. به همین دلیل نیروهای عراقی بالاخره موفق شدند در ۲۵ آبان سوسنگرد توسط را مجددا تصرف کنند، اما این تصرف تنها یک روز طول کشید و مجددا فردای آن روز سوسنگرد توسط نیروهای لشکر ۹۲ و مردان همراه شهید چمران آزاد شد و عراقی‌ها به دلیل ضعف روحیه حتی ۱۵ کیلومتر عقب‌نشینی کردند. ibna.ir/x6Gfy @ibna_official

🔰نقش یک کتابدار پیشگام در تحول ساختاری کتابخانه عمومی لس‌آنجلس 🔸همزمان با فرارسیدن صدمین سال تاسیس کتابخانه مرکزی لس‌آنجلس، بررسی‌های تاریخی نشان می‌دهد مدیریت و اصلاحات ساختاری اورت رابینز پری در اوایل قرن بیستم، نقشی تعیین‌کننده در نوسازی نظام کتابداری این شهر و تسهیل دسترسی عمومی به منابع علمی و فرهنگی ایفا کرده است. 🔸یکی از مهم‌ترین چهره‌های این تحول، Everett Robbins Perry بود که در سال ۱۹۱۱ به عنوان مدیر کتابخانه منصوب شد. او پیش از آن در New York Public Library فعالیت داشت و تجربه مدیریت در یک نهاد در حال گسترش را با خود به لس‌آنجلس آورد. 🔸با پیگیری‌های مدیریتی پری و حمایت نهادهای شهری، اوراق قرضه‌ای به ارزش دو میلیون دلار در دهه ۱۹۲۰ به تصویب رسید که زمینه ساخت ساختمان مرکزی جدید را فراهم کرد. این بنا که امروز به عنوان ساختمان شاخص Los Angeles Public Library در مرکز شهر شناخته می‌شود، به نمادی از توسعه فرهنگی شهر تبدیل شد. 🔸با این حال، نوآوری اصلی پری صرفا در احداث ساختمان جدید خلاصه نمی‌شد، بلکه در بازنگری الگوی سازمان‌دهی منابع و طراحی فضای داخلی جلوه یافت. ibna.ir/x6FY4 @ibna_official

🔰ایبنا بررسی می‌کند؛ تحلیلی بر ترانه «حسبی‌الله» محسن چاوشی/ فریاد بلند یک ملت 🔸انتشار قطعه «حسبی الله» بار دیگر نشان داد چاوشی فقط هنرمندی سرگرمی‌ساز نیست و خود را نسبت به مسائل اجتماعی و پیرامونی‌اش مسئول می‌داند. او با این کار به جمع هنرمندانی پیوست که در لحظات حساس تاریخی، هنر خود را در خدمت آرمان‌های انسانی و میهنی قرار می‌دهند. 🔸ترانه «حسبی الله» در شرایطی منتشر شده که فضای جامعه تحت تأثیر جنگ قرار داشت. این قطعه برخلاف بسیاری از کارهای عاشقانه یا اجتماعی پیشین چاوشی، مستقیماً به موقعیت جنگی و تهاجم دشمن واکنش نشان می‌دهد. این اثر یک بیانیه هنری در حمایت از مظلوم و نکوهش ظالم است و شاعر با بهره‌گیری از زبانی نمادین و در عین حال بی‌پرده، تصویری تکان‌دهنده از روزگار معاصر ارائه می‌دهد. 🔸ترانه «حسبی الله» یک واکنش هنری سریع و تکان‌دهنده به یک تراژدی انسانی است. محسن چاوشی با انتخاب این شعر، از مرزهای معمول خوانندگی فراتر رفت و به یک کنشگر اجتماعی و سیاسی تبدیل شد که از زبان مردمِ تحت ظلم سخن می‌گوید. این اثر تلفیقی است از هنر، عاطفه، اعتراض و ایمان که با بیانی صریح، ننگ همکاری با دشمن را به تصویر می‌کشد و انتظار را به عنوان تنها روزنه امید دلشکستگان زنده نگه می‌دارد ibna.ir/x6GfY @ibna_official

🔰رمضان در زندگی روزمره ایرانیان به روایت شاردَن؛ عید فطر در عصر صفویه 🔸شاردَن در ترسیم رفتار ایرانی‌ها در پایان ماه رمضان نوشته است: «روز هشتم، برابر با ماه شوال، آخرین روز رمضان، ماه دیده شد و مردم به دیدن آن شادمان شدند. زیرا ماه روزه‌داریشان به پایان رسیده بود.» 🔸ژان شاردَن به انسانیت ایرانیان و تساهل نسبت به مذاهب دیگر اشاره می‌کند و می‌نویسد: «یکی از پسندیده‌ترین صفات ایرانیان، انسانیت و عطوفت آنان نسبت به بیگانگانست. استقبال گرم از خارجیان، حمایت و صیانت آنان و خوش پذیرایی از تمام عالمیان، تساهل حتی نسبت به مذاهب مجعول و کاذب و نفرت‌آمیز در نظر ایشان، اینهمه از خصوصیات ممتازه ایرانیان است. 🔸ایرانیان عقیده دارند که ادعیه و اذکار تمام افراد انسانی نیکو و ثمربخش می‌باشد و حتی هنگام بیماری و احساس ضروریات دیگر، بقدسین مذاهب مختلف التجا می‌جویند و این حقیقتی است که من هزاران بار شاهد آن بوده‌ام.» 🔸در بخشی از سفرنامه شاردن درباره اهمیت ماه رمضان در دربار شاهان صفوی نیز آمده است: «عصر روزی که برای به جا آوردن مراسم تودیع و خداحافظی نزد صدراعظم رفته بودم، اظهار داشت که روز پیش یکی از حضرت شاه خبر آورده که معظم‌له به جای اینکه سفر قزوین را ادامه دهد، از میان راه بازگشته تا از طریق قم به شهرک تهران برود و ماه رمضان را که ایام روزه‌داری است، در آنجا به سر برد.» ibna.ir/x6FZW @ibna_official

🔰در ستایش صلح و درنگی بر شاهکار کورت ونه‌گات؛ پیشنهاد ویژه نویسنده البرزی در روزهای جنگ/ چرا باید «سلاخ‌خانه شماره پنج» را ورق زد 🔸در روزهایی که هیاهوی جنگ گوش‌ها را پر کرده، ادبیات صلح‌طلب چه حرفی برای گفتن دارد؟ نویسنده البرزی در تحلیلی خواندنی، ما را به بازخوانی شاهکار کورت ونه‌گات دعوت می‌کند؛ «سلاخ‌خانه شماره پنج» تنها یک رمان نیست، آینه‌ای است که از دل خاکستر جنگ، معنای زندگی را جست‌وجو می‌کند. 🔸سبک و سیاق پست‌مدرن این اثر، دریچه‌ای رو به فضای تیره و تاری می‌گشاید که جنگ در ذهن انسان‌ها ایجاد می‌کند؛ به‌ویژه برای کسانی که از جنگ آسیب دیده‌اند و این جراحت‌های روحی، آن‌ها را به سمت دنیاهای پیچیده و ذهنیت‌های غریب سوق می‌دهد. مطالعه این کتاب در روزهای جاری، تجربه‌ای متفاوت از درک آسیب‌های جنگ به دست می‌دهد. 🔸جنگ، به‌ویژه در حالت دفاعی، در ذات خود آدم‌هایی را که مشغول دفاع از سرزمینشان هستند به هم نزدیک می‌کند. در چنین شرایطی، بسیاری از مرزبندی‌های اعتقادی و تفاوت‌های فکری رنگ می‌بازند؛ چرا که وقتی پای وطن به میان می‌آید، انسان‌ها اختلافات سلیقه‌ای را کنار گذاشته و برای صیانت از خاکشان در کنار یکدیگر می‌ایستند. ibna.ir/x6GfT @ibna_official

🔰مروری بر فقدان‌های بزرگ جامعه‌ادبی در سال ۱۴۰۴؛ آخرین سطر سال؛ در ستایش آنان که با کلمه جاودان شدند 🔸۲۹ اسفند ۱۴۰۴، تقویم فرهنگی ایران در حالی به پایان می‌رسد که طی آن، شماری از برجسته‌ترین چهره‌های ادبی، نقد و پژوهش رخ در نقاب خاک کشیدند. در این گزارش، به بازخوانی کارنامه و میراث ماندگار مهم‌ترین کسانی می‌پردازیم که در این سال قلم بر زمین گذاشتند، اما یادشان جاودانه ماند. 🔸سالی که گذشت، تنها عبور ساده‌ ثانیه‌ها نبود؛ بلکه سال«کوچ سرمایه‌های فرهنگی» بود. افرادی که هریک به تنهایی بخشی از اعتبار تمدنی ما را در جهان معاصر نمایندگی می‌کردند. از تصحیح‌گران نستوه شاهنامه که هویت ملی را صیقل دادند، تا نظریه‌پردازان آوانگاردی که زبان را از بند کلیشه‌ها رهاندند و معمارانی که نظم دستور زبان را برای نسل‌های بعد به یادگار گذاشتند. 🔸 امروز، در آخرین روز اسفندماه، در حالی که عقربه‌های ساعت به لحظه‌ تحویل سال ۱۴۰۵ (ساعت ۱۸:۱۶ و ۳۰ ثانیه) نزدیک می‌شوند، ما در حالی با این بزرگان وداع می‌کنیم که میراث‌شان پیشِ روی ماست. اگرچه سال ۱۴۰۴ سال خزان بود، اما ادبیات، چونان ققنوسی از میان خاکستر روزگار، دوباره بر خواهد خواست. وظیفه‌ ما اکنون، نه تنها سوگواری، بلکه خواندن، نقد کردن و زنده نگاه داشتنِ آثاری است که این بزرگان با خون جگر و جوهر قلم به رشته‌ تحریر درآوردند. آن‌ها نرفته‌اند؛ چرا که به قول خواجه‌ شیراز: «هرگز نمیرد آنکه دلش زنده شد به عشق / ثبت است بر جریده‌ی عالم دوام ما». ibna.ir/x6GfG @ibna_official