🔰نگاهی به «تاریخ جنگ‌های ایران؛ از مادها تا به امروز»؛ شهری که فقط یک روز در تصرف بیگانه ماند! 🔸در جنگ عراق و ایران، مقاومت ایران سبب شد تا دشمن در شمال غرب رود کرخه زمینگیر شود و نتواند به قطع جاده استراتژیک اهواز- اندیشمک اقدام کند. 🔸در یک جمله می‌توان گفت مردانی (به ویژه خلبانان نیروی هوایی و هوانیروز) که در ۳ ماه اول جنگ(در حالی که هنوز کشور آماده نبود) جلوی هجوم عراق را به عمق خاک ایران گرفتند، همان کسانی بودند که ایران را نجات دادند و بستری فراهم کردند تا نیروهای سازماندهی یافته بتواند دشمن زمین‌گیر شده را ساده‌تر از خاک ایرانیان بیرون کنند. 🔸مقاومت ایران سبب شد تا دشمن در شمال غرب رود کرخه زمین‌گیر شود و نتواند به قطع جاده استراتژیک اهواز- اندیشمک اقدام کند. اگرچه نیروهای عراقی مستقر در جنوب خوزستان به متصرفات بیشتری نیاز بود. به همین دلیل نیروهای عراقی بالاخره موفق شدند در ۲۵ آبان سوسنگرد توسط را مجددا تصرف کنند، اما این تصرف تنها یک روز طول کشید و مجددا فردای آن روز سوسنگرد توسط نیروهای لشکر ۹۲ و مردان همراه شهید چمران آزاد شد و عراقی‌ها به دلیل ضعف روحیه حتی ۱۵ کیلومتر عقب‌نشینی کردند. ibna.ir/x6Gfy @ibna_official

🔰نقش یک کتابدار پیشگام در تحول ساختاری کتابخانه عمومی لس‌آنجلس 🔸همزمان با فرارسیدن صدمین سال تاسیس کتابخانه مرکزی لس‌آنجلس، بررسی‌های تاریخی نشان می‌دهد مدیریت و اصلاحات ساختاری اورت رابینز پری در اوایل قرن بیستم، نقشی تعیین‌کننده در نوسازی نظام کتابداری این شهر و تسهیل دسترسی عمومی به منابع علمی و فرهنگی ایفا کرده است. 🔸یکی از مهم‌ترین چهره‌های این تحول، Everett Robbins Perry بود که در سال ۱۹۱۱ به عنوان مدیر کتابخانه منصوب شد. او پیش از آن در New York Public Library فعالیت داشت و تجربه مدیریت در یک نهاد در حال گسترش را با خود به لس‌آنجلس آورد. 🔸با پیگیری‌های مدیریتی پری و حمایت نهادهای شهری، اوراق قرضه‌ای به ارزش دو میلیون دلار در دهه ۱۹۲۰ به تصویب رسید که زمینه ساخت ساختمان مرکزی جدید را فراهم کرد. این بنا که امروز به عنوان ساختمان شاخص Los Angeles Public Library در مرکز شهر شناخته می‌شود، به نمادی از توسعه فرهنگی شهر تبدیل شد. 🔸با این حال، نوآوری اصلی پری صرفا در احداث ساختمان جدید خلاصه نمی‌شد، بلکه در بازنگری الگوی سازمان‌دهی منابع و طراحی فضای داخلی جلوه یافت. ibna.ir/x6FY4 @ibna_official

🔰ایبنا بررسی می‌کند؛ تحلیلی بر ترانه «حسبی‌الله» محسن چاوشی/ فریاد بلند یک ملت 🔸انتشار قطعه «حسبی الله» بار دیگر نشان داد چاوشی فقط هنرمندی سرگرمی‌ساز نیست و خود را نسبت به مسائل اجتماعی و پیرامونی‌اش مسئول می‌داند. او با این کار به جمع هنرمندانی پیوست که در لحظات حساس تاریخی، هنر خود را در خدمت آرمان‌های انسانی و میهنی قرار می‌دهند. 🔸ترانه «حسبی الله» در شرایطی منتشر شده که فضای جامعه تحت تأثیر جنگ قرار داشت. این قطعه برخلاف بسیاری از کارهای عاشقانه یا اجتماعی پیشین چاوشی، مستقیماً به موقعیت جنگی و تهاجم دشمن واکنش نشان می‌دهد. این اثر یک بیانیه هنری در حمایت از مظلوم و نکوهش ظالم است و شاعر با بهره‌گیری از زبانی نمادین و در عین حال بی‌پرده، تصویری تکان‌دهنده از روزگار معاصر ارائه می‌دهد. 🔸ترانه «حسبی الله» یک واکنش هنری سریع و تکان‌دهنده به یک تراژدی انسانی است. محسن چاوشی با انتخاب این شعر، از مرزهای معمول خوانندگی فراتر رفت و به یک کنشگر اجتماعی و سیاسی تبدیل شد که از زبان مردمِ تحت ظلم سخن می‌گوید. این اثر تلفیقی است از هنر، عاطفه، اعتراض و ایمان که با بیانی صریح، ننگ همکاری با دشمن را به تصویر می‌کشد و انتظار را به عنوان تنها روزنه امید دلشکستگان زنده نگه می‌دارد ibna.ir/x6GfY @ibna_official

🔰رمضان در زندگی روزمره ایرانیان به روایت شاردَن؛ عید فطر در عصر صفویه 🔸شاردَن در ترسیم رفتار ایرانی‌ها در پایان ماه رمضان نوشته است: «روز هشتم، برابر با ماه شوال، آخرین روز رمضان، ماه دیده شد و مردم به دیدن آن شادمان شدند. زیرا ماه روزه‌داریشان به پایان رسیده بود.» 🔸ژان شاردَن به انسانیت ایرانیان و تساهل نسبت به مذاهب دیگر اشاره می‌کند و می‌نویسد: «یکی از پسندیده‌ترین صفات ایرانیان، انسانیت و عطوفت آنان نسبت به بیگانگانست. استقبال گرم از خارجیان، حمایت و صیانت آنان و خوش پذیرایی از تمام عالمیان، تساهل حتی نسبت به مذاهب مجعول و کاذب و نفرت‌آمیز در نظر ایشان، اینهمه از خصوصیات ممتازه ایرانیان است. 🔸ایرانیان عقیده دارند که ادعیه و اذکار تمام افراد انسانی نیکو و ثمربخش می‌باشد و حتی هنگام بیماری و احساس ضروریات دیگر، بقدسین مذاهب مختلف التجا می‌جویند و این حقیقتی است که من هزاران بار شاهد آن بوده‌ام.» 🔸در بخشی از سفرنامه شاردن درباره اهمیت ماه رمضان در دربار شاهان صفوی نیز آمده است: «عصر روزی که برای به جا آوردن مراسم تودیع و خداحافظی نزد صدراعظم رفته بودم، اظهار داشت که روز پیش یکی از حضرت شاه خبر آورده که معظم‌له به جای اینکه سفر قزوین را ادامه دهد، از میان راه بازگشته تا از طریق قم به شهرک تهران برود و ماه رمضان را که ایام روزه‌داری است، در آنجا به سر برد.» ibna.ir/x6FZW @ibna_official

🔰در ستایش صلح و درنگی بر شاهکار کورت ونه‌گات؛ پیشنهاد ویژه نویسنده البرزی در روزهای جنگ/ چرا باید «سلاخ‌خانه شماره پنج» را ورق زد 🔸در روزهایی که هیاهوی جنگ گوش‌ها را پر کرده، ادبیات صلح‌طلب چه حرفی برای گفتن دارد؟ نویسنده البرزی در تحلیلی خواندنی، ما را به بازخوانی شاهکار کورت ونه‌گات دعوت می‌کند؛ «سلاخ‌خانه شماره پنج» تنها یک رمان نیست، آینه‌ای است که از دل خاکستر جنگ، معنای زندگی را جست‌وجو می‌کند. 🔸سبک و سیاق پست‌مدرن این اثر، دریچه‌ای رو به فضای تیره و تاری می‌گشاید که جنگ در ذهن انسان‌ها ایجاد می‌کند؛ به‌ویژه برای کسانی که از جنگ آسیب دیده‌اند و این جراحت‌های روحی، آن‌ها را به سمت دنیاهای پیچیده و ذهنیت‌های غریب سوق می‌دهد. مطالعه این کتاب در روزهای جاری، تجربه‌ای متفاوت از درک آسیب‌های جنگ به دست می‌دهد. 🔸جنگ، به‌ویژه در حالت دفاعی، در ذات خود آدم‌هایی را که مشغول دفاع از سرزمینشان هستند به هم نزدیک می‌کند. در چنین شرایطی، بسیاری از مرزبندی‌های اعتقادی و تفاوت‌های فکری رنگ می‌بازند؛ چرا که وقتی پای وطن به میان می‌آید، انسان‌ها اختلافات سلیقه‌ای را کنار گذاشته و برای صیانت از خاکشان در کنار یکدیگر می‌ایستند. ibna.ir/x6GfT @ibna_official

🔰مروری بر فقدان‌های بزرگ جامعه‌ادبی در سال ۱۴۰۴؛ آخرین سطر سال؛ در ستایش آنان که با کلمه جاودان شدند 🔸۲۹ اسفند ۱۴۰۴، تقویم فرهنگی ایران در حالی به پایان می‌رسد که طی آن، شماری از برجسته‌ترین چهره‌های ادبی، نقد و پژوهش رخ در نقاب خاک کشیدند. در این گزارش، به بازخوانی کارنامه و میراث ماندگار مهم‌ترین کسانی می‌پردازیم که در این سال قلم بر زمین گذاشتند، اما یادشان جاودانه ماند. 🔸سالی که گذشت، تنها عبور ساده‌ ثانیه‌ها نبود؛ بلکه سال«کوچ سرمایه‌های فرهنگی» بود. افرادی که هریک به تنهایی بخشی از اعتبار تمدنی ما را در جهان معاصر نمایندگی می‌کردند. از تصحیح‌گران نستوه شاهنامه که هویت ملی را صیقل دادند، تا نظریه‌پردازان آوانگاردی که زبان را از بند کلیشه‌ها رهاندند و معمارانی که نظم دستور زبان را برای نسل‌های بعد به یادگار گذاشتند. 🔸 امروز، در آخرین روز اسفندماه، در حالی که عقربه‌های ساعت به لحظه‌ تحویل سال ۱۴۰۵ (ساعت ۱۸:۱۶ و ۳۰ ثانیه) نزدیک می‌شوند، ما در حالی با این بزرگان وداع می‌کنیم که میراث‌شان پیشِ روی ماست. اگرچه سال ۱۴۰۴ سال خزان بود، اما ادبیات، چونان ققنوسی از میان خاکستر روزگار، دوباره بر خواهد خواست. وظیفه‌ ما اکنون، نه تنها سوگواری، بلکه خواندن، نقد کردن و زنده نگاه داشتنِ آثاری است که این بزرگان با خون جگر و جوهر قلم به رشته‌ تحریر درآوردند. آن‌ها نرفته‌اند؛ چرا که به قول خواجه‌ شیراز: «هرگز نمیرد آنکه دلش زنده شد به عشق / ثبت است بر جریده‌ی عالم دوام ما». ibna.ir/x6GfG @ibna_official

🔰نگاهی به «اخلاق تکنولوژی» اثر استیون آمبرلو؛ وقتی تکنولوژی حساب پس می‌دهد 🔸کتاب «اخلاق تکنولوژی؛ نوآوری مسئولانه و استراتژی‌های طراحی» نشان می‌دهد مسئله اصلی در دنیای امروز، فقط ساختن فناوری‌های پیشرفته‌تر نیست، بلکه پاسخ‌گو کردن شبکه‌ای از تصمیم‌ها و طراحی‌هاست که در سکوت، بر جان انسان‌ها، عدالت اجتماعی و آینده محیط‌زیست اثر می‌گذارند؛ آمبرلو در این متن، اخلاق را از حاشیه توصیه‌های کلی بیرون می‌کشد و آن را به قلب کارگاه طراحی و اتاق مهندسان می‌برد. 🔸نقطه عزیمت کتاب، واقعیت ساده‌ای است که معمولاً پشت آمار و نمودارها پنهان می‌ماند: تکنولوژی هرگز تنها «وسیله» نبوده است. خودرو، سد، الگوریتم، شبکه اجتماعی یا سامانه هوش مصنوعی، فقط ابزارهایی در دست کاربران نیستند؛ هرکدام با منطق درونی خود، با تنظیمات پیش‌فرض، با مسیرهای استفاده آسان و دشوار، و با شبکه‌ای از منافع اقتصادی و سیاسی همراه‌اند که به آن‌ها جهت می‌دهند. 🔸آمبرلو به‌جای صدور حکم قطعی درباره تکنولوژی، وضعیت پیچیده‌تری را پیش چشم می‌گذارد. نه از پیشرفت تکنولوژیک بت می‌سازد و نه آن را منشأ تمام بدبختی‌ها معرفی می‌کند. آنچه در کتاب به‌دقت نشان داده می‌شود، چیزی است نزدیک به این تصویر: فناوری، شبکه‌ای از انتخاب‌های انباشته است؛ انتخاب‌هایی که در طراحی، در مهندسی، در قانون‌گذاری، در بودجه‌بندی، در اولویت‌گذاری و در چشم‌پوشی‌های آگاهانه یا ناآگاهانه صورت گرفته‌اند. ibna.ir/x6Gfk @ibna_official

🔰مدیر کتابفروشی فرهنگستان در گفت‌وگو با ایبنا؛ کتابفروشی‌ها چراغ‌های روشن گذشته تا امروز ایران‌اند 🔸مدیر کتابفروشی فرهنگستان، با اشاره به تجربه هشت سال جنگ تحمیلی، تأکید می‌کند که کتابفروشان نه برای سود اقتصادی، بلکه برای حفظ آرامش جامعه و تداوم مطالعه در سخت‌ترین شرایط، مغازه‌های خود را باز نگه می‌دارند. 🔸کتابفروشان هم نسل من تجربه هشت سال جنگ را هم داریم، در آن ایام هم کتابفروشی‌ها باز بودند و مطالعه مردم در زمینه‌هاس مختلف ادامه داشت، مردم ایران، مطالعه‌شان را درباره تاریخ ایران و مسائل دیگر افزایش دادند. 🔸 در شرایط کنونی که مردم درگیر تجاوز و جنگ هستند،‌ وقتی می‌بیند کتابفروشی باز است، امیدی در دلش روشن شده و به کتابفروشی می‌آید و یک جلد رمان می‌خرد، می‌گوید چقدر خوب است که کتابفروشی باز است و به‌نظرم این خودش یک آرامش است. ibna.ir/x6GfK @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «اطلس جنگ ایران و عراق»؛ عملیاتی که برای رفع تهدید و تامین اطمینان‌بخش‌ مرزها انجام شد 🔸برای آزادسازی این مناطق چندین عملیات انجام شد که برخی از آنها موفقیت مهمی در پی داشت. این سلسله عملیات‌های آزادسازی ویژگی‌های متفاوتی نسبت به عملیات آزادسازی در جبهه جنوبی داشتند، در واقع خصلت آزادسازی و تامین مرز، تنها خصلت و هدف این دسته عملیات‌ها به شمار نمی‌رفت... 🔸دوره موفقیت‌آمیز آزادسازی مناطق اشغالی جبهه جنوبی، بیانگر شایستگی قوای نظامی جمهوری اسلامی بود و برتری نظامی آنها را بر عراق نشان می‌داد. این موفقیت نه تنها به برتری ایران بر عراق در موازنه قوا دلالت می‌کرد، بلکه در برقراری موازنه منطقه‌ای نیز تاثیر گذاشته بود. پیروزهای ایران بیش از هر کشوری دیگری سبب نگرانی اسرائیل بود. از همین زاویه می‌توان یکی از علل حمله اسرائیل به جنوب لبنان را که پس از فتح خرمشهر انجام شد، بررسی کرد. حکومت اشغالگر قدس که همواره می‌کوشد تا قدرت برتر خاورمیانه شناخته شود، برای محدود کردن تاثیرگذاری جمهوری اسلامی به جنوب لبنان حمله کرد تا مانور قدرتمندانه خود را به نمایش گذارد. 🔸در دوره آزادسازی مناطق اشغالی جنوب کشور، تنها یک عملیات نیمه گسترده با نام مطلع‌الفجر در جبهه میانی و یک عملیات نیمه گسترده با نام محمد رسول‌الله در جبهه شمالی انجام شد و سایر عملیات‌های جبهه میانی که با هدف آزادسازی سرزمین اشغالی و تامین مرز اجرا می‌شد، همزمان با دوره تنبیه متجاوز بود که البته تاثر تنبیهی نیز داشت. توضیح اینکه پس از فتح خرمشهر حدود ۵۰۰۰ کیلومتر مربع از خاک ایران در اشغال دشمن باقی مانده بود که ارتش عراق به جهت آسیب‌پذیری نیروهایش، نیمی از این مناطق را تخلیه کرد. تنها ۲۵۰۰ کیلومترمربع باقیمانده را همچنان در اشغال نگه داشت که این نقاط بیش‌تر در مناطق کوهستانی مرزهای استان کرمانشاه و ایلام بود. ibna.ir/x6Gg4 @ibna_official

🔰ایبنا گزارش می‌دهد؛ وقتی جنگ، فرهنگ و تمدن را هدف قرار می‌دهد/ تخریب ده‌ها کتابخانه و اثر تاریخی در استان‌ها 🔸حملات هوایی محور آمریکایی - صهیونی به ایران نه تنها جان افراد؛ بلکه روح تاریخ و فرهنگ را نیز مورد هدف قرار داده است و در نتیجه آن بخش‌هایی از میراث تاریخی و فرهنگی چند صد ساله ایران و هچنین زیراسخت های کتابی نیز در میان سکوت مدعیان حقوق بشر آسیب‌ دیده است. 🔸دشمنان کشور عزیزمان با شعار «کمک به مردم ایران» وارد شدند؛ اما در عمل با حمله به مناطق مسکونی، مدارس، کتابخانه‌ها ، زیرساخت‌های کتابی و بناهای تاریخی، چهره واقعی تجاوزگر خود را آشکار کردند. در نخستین ساعات جنگ، حمله مستقیم به دبستان «شجره طیبه» در میناب که جان بیش از ۱۶۰ دانش‌آموز بی‌گناه را گرفت، نمونه‌ای از این اقدامات ضدانسانی بود. 🔸بررسی‌های خبرگزاری کتاب ایران نشان می‌دهد که مراکز فرهنگی، هنری و آثار تاریخی بسیاری در استان‌های مختلف کشور تاکنون دچار تخریب یا آسیب شده‌اند. 🔸وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی جمهوری اسلامی ایران در بیانیه شماره ۳ خود اعلام کرد بر اساس آخرین ارزیابی‌های میدانی و گزارش‌های کارشناسی این وزارتخانه، شمار آثار تاریخی آسیب‌دیده تا بامداد سه‌شنبه ۲۶ اسفند ۱۴۰۴ به ۱۰۸ اثر و بنای تاریخی و تمدنی در نقاط مختلف کشور رسیده است. ibna.ir/x6Gfx @ibna_official

🔰ایبنا گزارش می‌دهد؛ نشر در تقویم ۱۴۰۴ 🔸حلقه‌های صنعت نشر و مسئولان فرهنگی این حوزه، سال ۱۴۰۴ را متاثر از التهابات ناشی از دو جنگ و ناآرامی سپری کردند اما آنچه در مرور خبرها به دست آمد، ایستادگی و تاب‌آوری برای ادامه است. 🔸سال ۱۴۰۴، برای فعالان زنجیره نشر مشابه دیگر اقشار جامعه ایرانی، درحالی به تاریخ پیوست که بدون اغراق هر ماهش شاید مصداق داستانی پُرالتهاب ورق خورد. این سال، که متاثر از دو جنگ تحمیلی و چند هفته‌ای در دی‌ماه، ناآرام سپری شد، زمینه‌ای را برای شکل‌گیری کسب و کاری، تقریبا غیرقابل پیش‌بینی ایجاد کرد اما آنچه در مرور اخبار کتاب‌محور به دست آمد، تلاش و تاب‌آوری فعالان حلقه‌های زنجیره نشر و البته تداوم فعالیت‌های مسئولان اجرایی در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است. 🔸با گذشت ۸ ماه از جنگ ۱۲ روزه، ۹ اسفندماه تجاوز نظامی دیگری، این بار با مشارکت آمریکا و رژیم صهونیستی به کشومان آغاز شد. بازار نشر و حلقه‌های زنجیره این صنعت، که برای حضور در نمایشگاه کتاب سال ۱۴۰۵ درحال برنامه‌ریزی بودند و نیم نگاهی نیز به بازار شب عید داشتند، از این تجاوز متاثر شدند. علاوه بر ایجاد اختلال جدی چرخه کسب و کار ناشران و کتابفروشان به دلیل کاهش شدید فروش، آسیب‌های فیزیکی جدی به برخی مراکز فروش به‌ویژه در اصلی‌ترین بازار کتاب ایران در خیابان انقلاب وارد آمده است. ibna.ir/x6Ggp @ibna_official

🔰درباره «نوروزنامه: دوازده رساله نوروزی» تصحیح حبیب‌اله اسماعیلی؛ نخستین روز آفرینش جهان 🔸کتاب نوروزنامه با کنار هم نهادن دوازده رساله نوروزی، روایتی منسجم از تغییر و تحول مفهوم نوروز و تفسیرهای آن در جامعه ایرانی طی قرون متمادی به مخاطب ارائه می‌کند. 🔸تفسیر از نوروز در روزگار بعد از ساسانی بدان صورت که در رساله «ماه فروردین روز خرداد» آمده، تحت تأثیر تحولات فرهنگی و دینی دوره اسلامی، صورت‌بندی نوینی یافت. کوتاه سخن آن که، پس از سقوط ساسانی و ضمیمه شدن ایران به قلمرو خلفای مسلمان، بخش‌هایی از مفاهیم مرتبط با تقارن نوروز با روزهای بزرگ تاریخی، با گفتمان غالب همنشین شد که این امر، تطور تفسیر از نوروز به اقتضای روزگار پیش از صفویان را نشان می‌دهد. 🔸نخستین متن نوروزنامه‌ای که از دوره صفویه به‌دست ما رسیده، متعلق به فقیه محمدتقی‌بن محمدرضا رازی، که در عهد شاه ‌صفی یکم (۱۰۳۸ـ ۱۰۵۲ق) نوشته شده است. در این نوروزنامه، آمده است که: «ابتدای آفرینش عالم در این روز بوده و از این جهت، این روز را نوروز گفته‌اند» ibna.ir/x6Ggq @ibna_official