🔰بازخوانی پدیدۀ جنگ از منظر فلسفۀ اسلامی؛ نبرد جبهه حق، همگام شدن با حرکت غایتمند عالم به سوی کمال مطلق 🔸محمد حسین‌زاده یزدی نوشت: فلسفه اسلامی با قاطعیت پیروزی نهایی جبهۀ حق را یک «ضرورت ساختاری تکوینی» می‌داند. در نظام احسن، غلبه نهایی با «وجود» و «کمال» است. از این‌رو، نبرد جبهه حق، سرعت بخشیدن به این سنت قطعی هستی‌شناختی و همگام شدن با حرکت غایتمند عالم به سوی کمال مطلق است. 🔸نزاع‌های جزئی میان جوامعی که در جهت کلی هم‌سو هستند، زاییده توقف در «عالم کثرت و ماده» است. از این رو، با ارتقا به ساحت عقلانیت و تمرکز بر «وحدت غایت»، باید این کثرت‌های وهمی را کنار گذاشت و برادری مبتنی بر وحدت وجودی را تقویت کرد. این نکته علاوه بر تأکیدات مکرر رهبر شهید انقلاب بر تقویت جبهۀ مقاومت، در پیام نوروزی خلف صالح ایشان دربارۀ ضرورت رفع نزاع میان دو کشور مسلمان افغانستان و پاکستان و اتحاد آنان تحت پرچم اسلام به‌وضوح قابل مشاهده است. 🔸در بخش حکمت عملی فلسفۀ اسلامی، قرار گرفتن در جبهه حق مستلزم «مسئولیت» و «تکلیف» است. وظیفه افراد در این جبهه خروج از انفعال و مشارکت فعال در «تعاون مدنی» است. هر فرد به سهم خود موظف است به هم‌افزایی شبکه حق کمک نماید و از تفرقه که ابزار بسیط باطل است، بپرهیزد. (واعتصوا بحبل اللّه جمیعاً و لاتفرقوا). 🔸فلسفه اسلامی با قاطعیت پیروزی نهایی جبهۀ حق را یک «ضرورت ساختاری تکوینی» می‌داند. در نظام احسن، غلبه نهایی با «وجود» و «کمال» است. همان‌طور که بیان شد، باطل فاقد اصالت و تکیه‌گاه وجودی است، از این‌رو در ذات خود حامل بذر فروپاشی و اضمحلال خویش است؛ چرا که «قسر دائمی یا اکثری نیست» همچنان که بر اساس آیۀ شریفۀ قرآن، باطل ذاتاً «زاهق» و نابودشونده است. ibna.ir/x6Gkt @ibna_official

🔰به بهانه هفتاد و چهارمین سالروز درگذشت قاسم غنی؛ قاسم غنی؛ طبیب جان و کالبدشکاف سیاست و فرهنگ 🔸مروری بر کارنامه پرفراز و فرود مردی که از مطب طبابت در سبزوار به تالارهای وزارت و سفارت رسید و نامش با حافظ، خیام و تاریخ تصوف گره خورد؛ روایتی از نبوغ، نقدها و یادداشت‌هایی است که آینه تمام‌نمای یک قرن تلاطم در تاریخ ایران است. 🔸غنی در شناسایی علل پیدایش انقلاب مشروطیت، دیدگاهی خاص داشت. در حالی که تحلیلگران مارکسیست بر مناسبات اقتصادی تأکید می‌کردند و روشنفکران آن را نتیجه وزیدن نسیم روشنگری می‌دانستند، غنی در شمار کسانی بود که معتقد بودند این انقلاب تا حد زیادی تحت تأثیر و تحریک انگلیسی‌ها برای خنثی کردن نفوذ روسیه تزاری شکل گرفته است. این نگاه بدبینانه به جریانات توده‌ای، شاید سنگ‌بنای فعالیت‌های سیاسی بعدی او را بنا نهاد. 🔸نام قاسم غنی در تاریخ ادبیات ایران بیش از هر چیز با «دیوان حافظ» پیوند خورده است. تصحیح او از دیوان لسان‌الغیب (با همکاری علامه قزوینی) هنوز هم یکی از معتبرترین نسخه‌ها به شمار می‌رود. همچنین تصحیح رباعیات خیام و پژوهش‌های او در زمینه عرفان و تصوف، جایگاه علمی او را تثبیت کرد. 🔸قاسم غنی را نه فقط به عنوان مصحح حافظ، بلکه به عنوان راویِ صادقِ (هرچند متعصبِ) بخشی از تاریخ معاصر می‌شناسیم. یادداشت‌های او، با تمام «غث و سمین» (ناپاک و پاک) بودنش، برای هر پژوهشگر تاریخ معاصر، منبعی است که نمی‌توان به سادگی از کنار آن گذشت. او به واقع «مردی از جهان‌های بسیار» بود که در هر جهان، اثری از خود بر جای گذاشت؛ آثاری که نقد آن‌ها، خود بخشی از پویایی فرهنگ امروز ماست ibna.ir/x6GfR @ibna_official

🔰مروری بر «گزارش روزانه جنگ» با تنظیم و تدوین احمد دهقان؛ نگاهی به ناگفته‌های جنگ از زبان یک فرمانده 🔸کتاب «گزارش روزانه جنگ» با تنظیم و تدوین احمد دهقان از جمله آثار ارزشمند انتشار یافته مرتبط با شهید حسن باقری است. روزنوشت‌ها علاوه بر اینکه وقایع شخصی روزانــه را روایت می‌کنند، روایتگــر تاریخ جنگ از زبان یکی از تاریخ‌سازان آن برهه است. 🔸روزنوشت‌ها علاوه بر اینکه وقایع شخصی روزانــه را روایت می‌کنند، روایتگــر تاریخ جنگ از زبان یکی از تاریخ‌سازان آن برهه است. او بنا به مسئولیتی که بر دوش داشت، در معرض سریع‌ترین و مشکل‌ترین تصمیم‌گیری‌ها قرار گرفت. به همین دلیل، روایت تاریخ جنــگ از نگاه او علاوه بر لذت خوانــدن برای خواننده عادی، از مهم‌ترین منابع تاریخی آن دوران به شمار می‌آید که می‌تواند ناگفته‌های بسیاری را بیان کند. بنا به آنچه از شواهد مکتوب و مستندات استنباط می‌شود، حســن باقری یادداشــت روزانه‌نویســی را از نوجوانی و جوانی آغاز کرده و از آن دوره یادداشت‌های روزانه- هر چند اندک به جا مانده اســت. 🔸 به نظر می‌رسد حسن باقری یادداشت‌های روزانه جنگ را برای آن می‌نویسد که اطلاعات دقیقی از وضعیت جنگ را به ۳۰ نفر از مقام‌های بلندپایه کشور بدهد. اطلاعاتی مانند اینکه هر روز در جنگ چه اتفاقی افتاده. مثلا در جبهه خرمشهر عراق چقدر تانک و چند نفر نیرو آورده بود و این‌ها چه شدند و.. از طرفی چون این یادداشت‌های بیشتر جنبه اسنادی دارد و از سوی یک فرمانده جنگ ثبت شده، بسیار باارزش است. ibna.ir/x6GbQ @ibna_official

🔰خطاب شهاب دارابیان به اهالی فرهنگ و هنر در روزهای آتش و فراموشی؛ از ایران بگو... 🔸از نهم اسفندماه ۱۴۰۴، ایران فقط زیر آتش نیست؛ زیرِ «فراموشی» هم هست و دردش اینجاست که جهان، انگار دارد به این صحنه عادت می‌کند و ترسناک‌تر این‌که نشانه‌هایی از این عادت، در خودِ ما هم دیده می‌شود؛ در همان «ما»یی که روزی ایران برایش یک حس مشترک بود؛ نه سهمی برای تصاحب، نه چیزی برای حذف دیگری، بلکه جایی برای ایستادن کنار هم. 🔸بگذارید صریح بگویم؛ نه از موضع قضاوت، بلکه از سر درد: من نمی‌توانم باور کنم کسی که سال‌ها کلمات را کنار هم چیده، جمله ساخته، معنا خلق کرده، جهان را روایت کرده، امروز بتواند در برابر سوختن همین کلمات سکوت کند. با هر دیدگاه، با هر عقیده، با هر فاصله‌ای که از هم داریم، ایران، متعلق به همه ماست. و آنچه امروز دارد نابود می‌شود، چیزی نیست که بتوان گفت: «به من ربطی ندارد.» 🔸حتی اگر ایرانی هم نباشیم، باز هم نباید سکوت کنیم. چون فرهنگ و هنر، مرز ندارد. اگر داشت، ما هرگز زبان هم را نمی‌فهمیدیم. 🔸از ایران بگو، حتی اگر با آن قهر کرده‌ای؛ از ایران بگو، حتی اگر فکر می‌کنی سهمت از آن کم بوده؛ از ایران بگو، چون این سکوت، این قهرِ کلمات، قبل از هرچیز خودِ ما را خالی می‌کند؛ از ایران بگو، چون بعید است چیزی دردناک‌تر از این باشد که جهان، با همه فاصله‌اش، درباره ایران حرف بزند، اما ما که زبانش را بلدیم، که با کلمه به کلمه آن زندگی کرده‌ایم، سکوت را انتخاب کنیم. ibna.ir/x6GkC @ibna_official

🔰فراخوان هم‌اندیشی برای دفاع از ایران منتشر شد؛ اندیشمندان و متفکران آزاده ایرانی 🔸امروزه دفاع از حوزه فرهنگی و تمدنی ایران بیش از هر زمان دیگری بر دوش دانایان و روشنفکران دلسوز این سرزمین گذاشته شده است و ما کوشش می کنیم تا زمینه گفتگو و تبادل نظر میان آنان که دغدغه ایران را در سر دارند، فراهم آوریم. 🔸 انجمن علمی مطالعات صلح ایران و خانه اندیشمندان علوم انسانی و انجمن علمی حقوق شناسی، به عنوان نهادهای علمی و مدنی مستقل که برای بیش از یک دهه افتخار همکاری با طیفی گسترده از نخبگان علمی و فرهنگی و جامعۀ دانشگاهی ایران را داشته اند، ضمن محکوم کردن این تجاوز و عرض تسلیت به بازماندگان شهدای جنگ، استادان، پژوهشگران و اندیشمندان مستقل و آزادۀ ایران در داخل و خارج از کشور را به همفکری دربارۀ شیوه دفاع و پشتیبانی از ایران و تقویت همبستگی و انسجام ملی و کمک به مردم در برابر خطرات و آسیب‌های جنگ و جبران‌ خسارتهای وارد شده بر نهادهای اقتصادی، سیاسی، نظامی، فرهنگی و میراث تاریخی و تمدن ایرانی دعوت می‌کنند؛ میراثی که نقشی بنیادین در شکل‌گیری مدنیت و خرد جهانی داشته است. انجمن علمی مطالعات صلح ایران خانه اندیشمندان علوم انسانی انجمن علمی حقوق شناسی ‌ نهم فروردین هزار و چهارصد و پنج هجری خورشیدی ibna.ir/x6GkD @ibna_official

🔰به مناسبت اکران آنلاین فیلم در شبکه نمایش خانگی؛ ناکامی «مست عشق» در معرفی شخصیت مولانا/ فیلمی کلیشه‌ای و کم‌عمق 🔸اکران آنلاین «مست عشق» بار دیگر حساسیت‌ها، ناکامی‌ها و ناتوانی سینمای ایران در به تصویر کشیدن زندگی بزرگان ادب و فرهنگ را نشان می‌دهد. 🔸سینمای ایران در ساخت فیلم‌های زندگینامه‌ای، همواره از دو آفت رنج برده است. اول، اسطوره‌سازی کلیشه‌ای که شخصیت را از هرگونه کشمکش انسانی تهی می‌کند و دیگری، غرق شدن در جزئیات حاشیه‌ای به جای تمرکز بر هسته دراماتیک زندگی قهرمان. 🔸«مست عشق» هر دو آسیب را تمام‌ عیار نشان می‌دهد. مولانا و شمس در این فیلم نه انسان‌هایی با لایه‌های روانشناختی پیچیده، بلکه پیکره‌هایی قالبی و تک‌بعدی‌اند که تعلیمات عرفانی در لفافه و دیالوگ‌های شعاری از زبان‌شان خارج می‌شود. مخاطب هیچگاه به درون این شخصیتها راه نمی‌یابد و تنها نظاره‌گر حرکاتی از پیش تعیین شده است. 🔸نکته تأسفبارتر آنکه فیلم در شرایطی ساخته شده که منابع غنی و ارزشمندی برای پرداختن به زندگی مولانا و ارتباط معنوی‌اش با شمس تبریزی در دست است. کتابهایی چون «پله پله تا ملاقات خدا» و «مست عشق» معروف‌ترین آنها هستند و در کنار این دو، تاکنون صدها کتاب و مقاله دیگر در رابطه با زندگی مولانا و شمس انجام شده است که دست هر پژوهشگری را برای تحقیق باز می‌گذارد. 🔸«مست عشق» را باید یک فرصت‌سوزی بزرگ لقب داد. فرصتی که می‌شد با آن گنجینه‌ای از معنا و شناخت را پیش روی مخاطب ایرانی و حتی جهانی گشود، اما به واسطه سطحی‌نگری، فضاسازی مصنوعی و گریز از عمق دراماتیک، به اثری بدل شده که نه تنها کمکی به شناخت مولانا و شمس نمی‌کند، بلکه گاه با تقلیل این رابطه والا درگیر کلیشه‌های تکراری و گمراه کننده می‌شود. مخاطب پس از دیدن فیلم، همچنان با پرسش‌های بنیادین درباره چیستی این تحول عظیم روحانی، درباره ماهیت این عشق آسمانی، و درباره فرآیند دگردیسی شمس به مولانا، تنها می‌ماند. ibna.ir/x6GkM @ibna_official

🔰عضو هیئت‌مدیره انجمن فرهنگی ناشران کودک‌ونوجوان به ایبنا گفت؛ مردم ایران در جنگ نه‌تنها مقاومت می‌کنند، بلکه فرهنگ می‌سازند 🔸عضو هیئت‌مدیره انجمن فرهنگی ناشران کودک‌ونوجوان معتقد است؛ حضور مقتدرانه مردم در صحنه، اشتراک مهمی بین دفاع مقدس و سومین جنگ تحمیلی است. 🔸این فعال حوزه نشر با اشاره به نقطه اشتراک جنگ هشت‌ساله و سومین جنگ تحمیلی، تصریح کرد: حضور مقتدرانه مردم در صحنه، اشتراک مهمی بین دفاع مقدس و جنگ با تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی است. در هشت سال دفاع مقدس، اگر حضور مردم نبود، جبهه‌ها نمی‌توانستند موفق شوند؛ چه در پشتیبانی و چه در حضور نیروهای مردمی برای حفظ شهرها، امنیت عمومی و تدارکات جنگ. 🔸حق‌بین، درباره وظایف اهالی نشر در این روزها نیز گفت: ناشران باید کتاب‌های تاریخی را در این روزها به‌طور گسترده، حتی در قالب کتابچه‌های کوچک، منتشر کنند. لازم نیست حتماً کتاب‌ها قطور باشد؛ می‌توان دوره‌هایی از تاریخ را جدا و کتاب‌های جیبی منتشر کرد تا در دسترس جامعه قرار گیرد. ibna.ir/x6GkJ @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «تاریخ زرتشتیان: تأثیر پارسیان بر زرتشتیان کرمان»؛ درهم تنیدگی مناسبات پارسیان هند با زرتشتیان ایران 🔸زرتشتیان ایران متأثر از فعالیت‌های پارسیان هند به زنده نگاه داشتن آیین‌های دینی و بازسازی اماکن دینی خود پرداختند و با بنیان انجمن‌ها و تلاش برای برقراری روابط مناسب با دولت مردان محلی به بازستانی حقوق اجتماعی خود برآمدند. 🔸پارسیان هند در نتیجه پیروی از سه اصل اندیشه و گفتار و کردار نیک و پرهیز از تبلیغ برای ترویج دین خود کمتر با مخالفت ساکنان هند روبرو شدند. همچنین از آنجایی که مردم قابل اعتمادی بودند از قبول آداب زندگی مغرب زمین سرپیچی نداشتند از این رو تبدیل به اقلیتی پیشرفته در هند شدند. پارسیان به سبب استعداد ذاتی و هوش سرشاری که داشتند و به واسطه ارتباط با انگلیسی‌ها و استفاده از موقعیت و فرصت‌های به دست آمده ناشی از این پیوند از نظر ملی اجتماعی فرهنگی و سیاسی پیشرفت بسزایی کردند و گذشته از آنکه تبدیل به مرفه‌ترین اقشار هندی شدند خدمات گسترده‌ای به پارسیان و جامعه هندی ارائه دادند. 🔸طی سده نوزدهم قشری از ثروتمندان و فرزانگان پارسی هند که با اقدامات مختلفی چون تعمیر دخمه آتشکده زنده گرداندن آیین و آداب و رسوم دینی و آغاز مطالعات گسترده بر روی دین زرتشتی جنبش گسترده‌ای را در احیای زرتشتی‌گری آغاز کرده بودند؛ با اقداماتی چون بنیان «انجمن اکابر پارسیان» متوجه جامعه زرتشتی ایران از جمله کرمان شدند که به دلیل مشکلات متنوع، دچار آشفتگی در عرصه‌های مختلف فکری دینی، اجتماعی، اقتصادی و غیره شده بود. ibna.ir/x6Gc7 @ibna_official

🔰یادداشت جواد حیدری درباره «موفقیت فاجعه‌بار» اثر الکساندر داونز؛ تغییر واقعی نمی‌تواند از خارج تحمیل شود 🔸درس اصلی این کتاب این است که پیچیدگی‌های تغییر سیاسی و اجتماعی در جوامع مختلف، به سادگی قابل مهندسی از خارج نیستند و تلاش برای تحمیل تغییرات از طریق زور، اغلب به نتایج معکوس و فاجعه‌بار منجر می‌شود. این اثر تأکید می‌کند که تغییر واقعی باید از درون جوامع نشأت گیرد و نمی‌تواند از خارج تحمیل شود. 🔸این کتاب به بررسی پارادوکسی بنیادین در سیاست خارجی می‌پردازد که در دو سده‌ اخیر بارها تکرار شده است: چرا موفقیت‌های تاکتیکی در سرنگونی رژیم‌ها اغلب به فجایع استراتژیک بلندمدت تبدیل می‌شوند؟ 🔸اهمیت این کتاب در دنیای معاصر، که شاهد مداخلات پرهزینه در عراق، افغانستان و لیبی بوده، بیش از پیش آشکار می‌شود. داونز با تکیه بر پژوهش‌های گسترده و تحلیل‌های دقیق، چالش‌های جدی برای سیاست‌گذاران و نظریه‌پردازان روابط بین‌الملل مطرح می‌کند و آن‌ها را به بازنگری اساسی در مفروضات خود درباره اثربخشی زور در تغییرات سیاسی دعوت می‌کند. 🔸تغییر رژیم‌های خارجی اثرات سرریز گسترده‌ای دارند که فراتر از مرزهای کشور هدف گسترش می‌یابند. بی‌ثباتی منطقه‌ای به کشورهای همسایه سرایت می‌کند، موج‌های عظیم پناهندگی ایجاد می‌شود، گروه‌های تروریستی از خلأ قدرت سوءاستفاده می‌کنند و رقابت‌های منطقه‌ای تشدید می‌شود. در سطح بین‌المللی، این مداخلات منجر به تضعیف هنجارهای حاکمیت ملی، افزایش تنش‌های بین قدرت‌های بزرگ و اختلال در زنجیره‌های تأمین جهانی می‌شود. ibna.ir/x6Gkv @ibna_official

🔰واکاوی مؤلفه‌های ماندگاری فرهنگ ایرانی در نثر فارسی؛ ققنوس ایران در آیینه‌ جهانگشا 🔸هویت ایرانی همواره ضامن بقای این سرزمین در تلاطم‌های تاریخی بوده است. عطاملک جوینی در «تاریخ جهانگشا» با رویکردی زیرکانه، عناصر هویت‌ساز ملی را در بحبوحه تهاجم مغول بازتولید کرد. این یادداشت نشان می‌دهد که او چگونه با بهره‌گیری از حماسه شاهنامه، تأکید بر دین‌مداری و استراتژی غلبه فرهنگی، روح ایرانی را در کالبد حکمرانی بیگانگان دمید و از زوال تمدنی ایران جلوگیری کرد. 🔸یکی از ارکان اصلی هویت ایرانی در نگاه جوینی، دین‌مداری است. در تفکر ایرانی، دین و دولت همواره دو برادر توأمان بوده‌اند. جوینی معیار مشروعیت و عظمت پادشاهان را در میزان پایبندی آنان به حفظ دین و رعایت عدل می‌بیند. 🔸ایران در طول تاریخ طولانی خود، بارها مورد تهاجم قرار گرفته است، اما سلاح پنهان این سرزمین در برابر شمشیر بیگانگان، همواره «فرهنگ» بوده است. ایرانیان به جای تسلیم محض، مهاجمان را در ساختار فرهنگی خود هضم کرده و آنان را به «ایرانیانی جدید» تبدیل می‌کردند. جوینی در تاریخ جهانگشا، این ویژگی «تحلیل‌برندگی» روح ایرانی را به زیباترین شکل به نمایش می‌گذارد. 🔸جوینی در «تاریخ جهانگشا» نشان می‌دهد که هویت ایرانی، امری صرفاً سیاسی نیست که با سقوط یک سلسله (خوارزمشاهیان) از بین برود، بلکه این هویت در «روایت» و «خاطره‌ی جمعی» تداوم می‌یابد. ibna.ir/x6GbH @ibna_official

🔰ایبنا گزارش می‌دهد؛ وضعیت نشر لرستان در سال ۱۴۰۴/ کمک‌درسی‌ها، گران‌ترین کتاب‌های تالیفی استان 🔸 نگاهی به آمار نشر کتاب در سال ۱۴۰۴ در لرستان نشان می‌دهد که موضوع علوم اجتماعی در همه مولفه‌ها شامل عناوین، شمارگان و آثار تالیفی از سایر موضوعات پیشی گرفته و کتاب‌های کمک‌درسی نیز بیشترین قیمت را داشته‌اند. 🔸بر اساس این گزارش؛ در موضوعات علوم اجتماعی، فلسفه و روانشناسی، علوم عملی هر کدام با چهار عنوان تجدید چاپ بیشترین سهم را به خود اختصاص داده‌اند. کارشناسان معتقدند عوامل متعددی از جمله تقاضا برای کتاب در این موضوعات از سوی مخاطبان با توجه به مسائل پیش آمده در سال ۱۴۰۴ در کشور در این رشد نقش داشته‌اند. توجه شهروندان به تحلیل مسائل روز و جست‌وجوی توضیحاتی برای تغییرات و چالش‌های اجتماعی از جمله مسائلی است که تقاضا برای کتاب‌های تحلیلی و کاربردی را در استان افزایش داده است. ibna.ir/x6Gh2 @ibna_official

🔰خاطرات هاشمی رفسنجانی در «اوج دفاع»؛ پیشنهاد غیرمنتظره برای ارسال نیازهای دفاعی/ هر گونه تلاش برای حفظ قیمت نفت 🔸آقای [محسن] کنگرلو [مشاور نخست‌وزیر] آمد و گفت چهار نفر برای مذاکره درباره گروگان‌های آمریکایی در لبنان، آماده‌اند به ایران بیایند و در مقابل کمک‌های ما برای آزادی آنها، برنامه ارسال نیازهای دفاعی را اجرا کنند، موافقت کردم بیایند. 🔸آقای محسن رضایی آمد. پیشنهاد شد فرماندهی جنگ را به ایشان واگذار کنم و نیروی زمینی [ارتش] را تحت کنترل عملیاتی او قرار دهم. با استخدام پاسدار افتخاری شش ماهه، برای تقویت کادر لشکرهای سپاه و نیز با تشکیل ستاد نیروهای سپاه خارج از قلمرو شورای سپاه و اینکه نامه به امام بنویسند، موافقت کردم. ibna.ir/x6GkL @ibna_official