🔰بارنز و پرداختن به زندگی شوستاکوویچ، آهنگساز شهیر روس؛
«هیاهوی زمان»، رمانی که رابطه هنر و قدرت را توصیف میکند
🔸«هیاهوی زمان» رمانی هیبریدی است، ترکیب داستان و زندگینامه که به خوبی به درون زندگی شوستاکوویچ و زمانهای که در آن زندگی میکرده، میرود.
🔸بارنز در کتابش روی سه بحران متمرکز میشود و آنها را به موتور محرکه داستان تبدیل میکند. بخش اول آن به بعد از انتقاد روزنامه پراودا برمیگردد. شوستاکوویچ در هتل ملی مسکو، منتظر سرنوشت خود است.
🔸دوگانگی اجباری یکی از مفاهیم جدی کتاب است. شوستاکوویچ دو زندگی داشت یکی عمومی، ستایششده توسط رژیم و دیگری خصوصی، پر از شک و وحشت. بارنز میپرسد: «آیا او یک ترسوی همدست بود یا یک مقاومتکننده رمزپرداز؟» پاسخ را به خواننده واگذار میکند.
🔸نقطه قوت اصلی رمان بارنز این است که نشان میدهد چگونه قدرت مطلق، روح هنرمند را میشکند بدون آنکه نبوغش را نابود کند. شوستاکوویچ به تعبیر بارنز «مردی بود که راه رفتن روی لبه تیغ را به حرفه تبدیل کرد». او هم مورد تحقیر رژیم بود، به عنوان فرمالیست غربزده، هم تحت حمایت آن به عنوان نماد هنر شوروی. نتیجه این تناقض، موسیقیای است که پر از کنایه، خشم پنهان و زیبایی بیمارگونه است.
ibna.ir/x6Gqw
@ibna_official
🔰یادداشت بزرگمهر بشیریه در واکنش به جنگ اخیر؛
وطنفروشی، مقدمهی بیوطنیست!
🔸بزرگمهر بشیریه نوشت: وطنفروشی، مقدمهی بیوطنیست؛ آن کس که وطنِ خویش را بفروشد، بیوطن میشود! این یک استدلال منطقی و عقلانی است که شما هر چه را معامله کنی، دیگر آن را نداری؛ مهم نیست در ازای فروشِ وطن چه به دست بیاوری: آزادی، پول، بیشرفی یا دگرهای دیگر؛ به هر روی تو وطن نداری.
🔸نداشتنِ وطن، بی آنکه بدانی، چون دردی خفقانآور گلویت را فشار میدهد و هویتِ واضحی را از تو سلب میکند؛ چه ارزشمندچیزهایی که به چشم نمیآیند و از دست میدهی:
🔸مثلاً تو دیگر پرچمِ ملی نداری و به پرچمِ ساختگی یا غیر رسمی یا بیگانهای چنگ میزنی که یا جهان آن را نمیشناسد یا به تو تعلق ندارد!
🔸مثلاً تو دیگر تیم ملی فوتبال نداری و در جامی جهاننما از پیروزیِ گروهی به نامِ ایران رقصنده که نه، اما ماتمزده میشوی و خودفریبا ماهیتِ آن تیم را انکار میکنی!
🔸و یا مثلاً، تو دیگر نمیتوانی سرودِ سرمستکنندهی «ای ایران» را حتی در خیلِ خلوتِ خودت برای خودت بخوانی! آری چگونه با فروشِ وطن به بیگانه، میخواهی «جانِ من فدای خاکِ پاکِ میهنم» و «پاینده باد خاکِ ایرانِ ما» سر دهی؟! آری، آری، اینجاست که میفهمی حرفِ از وطن زدن، در تمامِ دورانت، روخوانی و شعر و شعار بوده است، وگرنه میدانستی که وقتِ به کار بردنِ واقعیِ «گر آتش بارد به پیکرم، جز مهرت در دل نپرورم» درست در همین زمانِ تنگِ کنونیست؛ مفهومِ «آتش» در این محل، سهمگینتر از هر سختی و بیمهریست که شاید ناشی از رفتار حکومت تا به حال تحمل کرده باشی!
ibna.ir/x6GqP
@ibna_official
🔰ایبنا از البرز گزارش میدهد؛
قصه، بازی و لبخند؛ سوغات کتابخانه سیار کانون برای کودکانِ مناطق آسیبدیده از جنگ
🔸کتابخانه سیار البرز این بار نه برای امانت کتاب، که برای امانت دادن آرامش، راهی روستاهای آسیبدیده شده است؛ تلاشی انسانی برای آنکه میان هیاهوی جنگ، سهم کودکان از زندگی، بازی و قصه باقی بماند.
🔸کتابخانه سیار کانون پرورش فکری، این روزها فقط یک واحد خدماتی نیست؛ سنگرِ کاغذی است که میان دنیای پرآشوبِ بزرگترها و دنیای معصومانه بچهها، قد علم کرده است.
علی اماموردیزاده، مربی این کتابخانه، از آن دست آدمهایی است که معتقدند در میانه جنگ، نباید اجازه داد کودکی زیر آوارِ استرسها دفن شود.
🔸اماموردیزاده فقط کتاب امانت نمیدهد؛ او با دستهایش دنیایی از رنگ و قصه میسازد. وقتی بساطِ نقاشی و قصهگویی را پهن میکند، انگار برای ساعاتی، صدای هیاهوی بیرون قطع میشود.
ibna.ir/x6GqH
@ibna_official
🔰یادداشت؛
دیوان حافظ؛ به مثابه عاملی تسکیندهنده و امیدبخش
🔸محمد کشاورز بیضایی مولف و عضو هیئتعلمی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر معتقد است که ادبیات در نقش یک عنصر عظیم فرهنگی، افزون بر اینکه تأثیر مهمی در تلطیف، بازسازی و التیام زخم های روحی و روانی انسان ها میگذارد، کنش اجتماعی و فرهنگی آنان را نیز تحت الشعاع قرار می دهد.
🔸در تاریخ ایران، شعر محمول حوادث و مصائب اجتماعی و تاریخی عدیده و بیشماری بوده و رسالت و پویایی جامعۀ ایرانی را بر دوش کشیده است. شعر حافظ تشریح کننده وضعیت و محمول فرهنگ ایرانی در همه ادوار است.
🔸حافظ نهتنها رسم الخطی از زمانه خود به دست میدهد؛ بلکه زمانها را در مینوردد و رسم الخطهایی از تاریخ اجتماعی و سیاسی ایران با همه فراز و نشیبهایش ارائه میدهد.
ibna.ir/x6Gqr
@ibna_official
وصیت رهبر شهید در 64 سال پیش؛
قروض من از فروش کتابهای مختصر من ادا شود
دارایی مالی من در حکم هیچ است، ولی کفاف قرضهای مرا میدهد. تفصیل قروض خود را در صفحه جداگانه یادداشت میکنم که از فروش کتب مختصر و ناچیز من ادا شود.
🔸«شرح اسم» شرحی بر زندگی آیتالله سیدعلی حسینی خامنهای از تبار و تولد تا سالهای کودکی و نوجوانی و کارنامهای از مبارزات سیاسی و فعالیتهای اجتماعی ایشان تا پیروزی انقلاب اسلامی را در بر دارد. اسناد ساواک، شهربانی و دادرسی ارتش شاه درباره دوران مبارزه و تبعید آیتالله خامنهای نیز در این اثر گردآمده است.
🔸وصیتنامه سید علی خامنهای مرقومه لیله یکشنبه ۲۷ شوال ۱۳۸۲ ق:
بسمالله الرحمن الرحیم
...مهمترین وصیت من آن است که دوستان و عزیزان و سروران من، کسانی که بهترین ساعات زندگی من با آنان و یاد آانان سپری شده است، مرا ببخشند و بحل کنند و این وظیفه را نیز به عهده بگیرند که مرا از زیر بار حقوقالناس رها و آزاد نمایند. ممکن است خود من نتوانم از همه کسانی که ذکر سوءشان به زبانم رفته و یا بدگوییشان را از کسی شنیدهام، حلالیت بطلبم. این کار مهم و ضروری را باید دوستان و رفقای من برای من انجام دهند.
دارایی مالی من در حکم هیچ است، ولی کفاف قرضهای مرا میدهد. تفصیل قروض خود را در صفحه جداگانه یادداشت میکنم که از فروش کتب مختصر و ناچیز من ادا شود. هر کسی هم که مدعی طلبی از من شود، هر چند اسمش در آن صفحه نباشد، قبول کنند و ادا نمایند. آنچه در یادم هست حدود سه سال روزه گرفتم، باقی را با کفارات آن مقروضم. این مقدار را با پنج شش سال نماز هر چه زودتر ادا و مرا از رنج این دین الهی راحت کنند (البته یقیناً آن قدر مقروض نبودم، ولی احتیاط کردم) مبلغی به عنوان رد مظالم بابت قروض جزئی از یاد رفته به فقرا بدهند.
از همه اعلام و مراجع و طلاب و دوست و آشنایان و اقوام و منسوبین من استحلال شود. (این اعلام و مراجع چون آن وقتها نق و نوق علیه آقایان در جلسات زیاد بود که چرا فلانی اقدام نکرده، فلانی چرا این حرف را زد و این مطلب را گفته است،لذا خواستم از آقایان اعلام و مراجع حلیت طلب کنند.)
و گمان میکنم بهترین کار آن است که عین وصیت نامه مرا در مجلسی عمومی که آشنایان من باشند، قرائت کنند. پدر و مادرم که در مرگ من از همه بیشتر عزادار هستند به مفاد حدیث شریف «اذا بکیت علی شیء فابک علی الحسین»، به یاد مصائب اجدادمان از من فراموش نخواهند کرد. انشاءالله تعالی.
گویا دیگر کاری ندارم. اللهم اجعل الموت اول راحتی و آخر مصیبتی و اغفرلی و ارحمنی بحمد و آله الاطهار.
العبد علی الحسینی الخامنهای
ibna.ir/x6GqV
@ibna_official
🔰خاطرات هاشمی رفسنجانی در «اوج دفاع»؛
کمکهای مردمی به جبههها در تهران بیش از سیصد میلیون تومان بوده است
دوشنبه ۱۸ فروردین ۱۳۶۵/ ۲۷ رجب ۱۴۰۶/ ۷ آپریل ۱۹۸۶
صبح زود همراه با آقایان خامنهای [رئیس جمهور]، [موسوی] اردبیلی [رئیس قوه قضائیه] و نخستوزیر به زیارت امام رفتم. امام به خاطر کسالت قبلی، ملاقاتها را حذف کردهاند. برای اینکه سوال برانگیز نباشد، ماها به ملاقات رفتیم. حالشان خوب است، ولی مدتی دیگر باید استراحت کنند. خوب مخفی مانده است.
تا شب در منزل بودم. عقد ازدواج یکی از پاسدارانم به نام شجاعی را بستم و نیم سکه بهار آزادی به او هدیه دادم. آقای [محمدعلی] رحمانی فرمانده بسیج آمد و عدم توحه به بسیج در ستاد پشتیبانی جنگ شاکی بود. آمار کمکهای جذب شده در ستاد جذب و هدایت کمکهای مردمی در تهران را آورد که در چند ماه گذشته بیش از سیصد میلیون تومان بوده است.
آقای صیاد [شیرازی] اطلاع داد دشمن در منطقه غرب در دو نقطه حمله کرده، یک حمله دفع شده و جایی دیگر یک ارتفاع مهم را گرفته. بناست امشب پس بگیریم. آقای محسن رضایی گفت دیشب در منطقه فاو ضریهای به دشمن وارد کردهاند.
ibna.ir/x6GqJ
@ibna_official
🔰با صدور پیام؛
محسن جوادی، حمله به کنیسه رفیعنیا را محکوم کرد
🔸معاون امور فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با صدور پیام حمله دشمن به کنیسه رفیعنیا را محکوم کرد.
صیانت از حرمت اماکن عبادی و تأمین امنیت پیروان ادیان الهی، از ابتداییترین حقوق بشر است که همواره باید مورد توجه جدی قرار گیرد.
🔸جمهوری اسلامی ایران، به پشتوانه فرهنگ دیرینه خود، همواره بر همزیستی مسالمتآمیز ادیان تأکید داشته و جامعه کلیمیان ایران را بهعنوان بخشی ارزشمند از هویت تاریخی و فرهنگی کشور ارج مینهد.
ibna.ir/x6Grq
@ibna_official
*🔰رضا مختاری اصفهانی در یادداشتی اختصاصی به ایبنا نوشت؛*
[چراغ فرهنگ و هنر خاموششدنی نیست](ibna.ir/x6Gr7)
🔸تخریب آثار تاریخی در حکم کشتن چندین نسل بشر است
🔸آثار تاریخی و فرهنگی حاصل ذهنیت اندیشمندان و تلاش انسانهایی است که در این راه کوشیدهاند. تخریب و آسیب به چنین آثاری در حکم کشتن چندین نسل بشر است؛ نسلهایی که راحت جان فرو نهاده و جاودانگی خود را در جاودانگی فرهنگ انسانی دیدند.
🔸در این باره شاید این سخن محمدعلی فروغی مناسبت دارد که در مطلبی با عنوان «ایران را چرا باید دوست داشت؟» میگوید: «در نظر من، علاقه ملیت با احساسات بینالمللی و وطنپرستی و با حب نوع بشر منافات ندارد و به آسانی جمع میشود.» او در تعاریفی که از وطنپرستی دارد، به نوعی از آن اشاره میکند که در درجه بالایی قرار دارد: «وطن و ابنای وطن خود را لایق مهر و قابل محبت میداند از جهت قدر و منزلتی که در واقع دارند.» سپس در توضیح عقلانیبودن این نوع از وطنپرستی میگوید: «... هر کس عضو هیأت و جماعتی باشد که وظیفه انسانیت خود را... ادا نموده است، حق دارد هیأت و جماعت خود را دوست بدارد و در عین اینکه البته نباید منکر وجود سایر اقوام و ملل باشد، علاقه او نسبت به قوم و ملت خویش علاقه معقول و مستحسن است. حال تصور میکنم هر کس به احوال ایرانیان درست معرفت یابد، تصدیق خواهد کرد که این قوم در وظیفه خود در عالم انسانیت کوتاهی نکرده، بلکه نسبت به بسیاری از اقوام دیگر در راه وظیفهشناسی پیشقدم است و مداومتش در این راه نیز از اکثر ملل بیشتر بوده است.»
ibna.ir/x6Gr7
@ibna_official
🔰درباره کتاب «چانهزنی بر سر گذشته»؛
ملیگرایی و همبستگی؛ دو روی روشنگری تاریخی
🔸کسانی که بهدنبال ایجاد هویت ملی بودند، یکی از مهمترین وظایف خود را بازنویسی تاریخ میدانستند تا هموطنانشان را قانع کنند که نیاکانشان دستاوردهای باشکوهی داشتهاند و از این طریق، حس غرور و اعتمادبهنفس را به آنها القا کنند. اکتشافات باستانشناسی، نوشتن تاریخ را در همهجا برای ملیگرایان به وظیفه تبدیل کرد.
🔸کتاب به بررسی رویدادهای خاورمیانه در دو دهه پس از جنگ جهانی اول از منظر باستانشناسی میپردازد. در این دوره بیستساله، تحولی عمده در باستانشناسی خاورمیانه روی داد که کلید درک بسیاری از تغییرات مهم سیاسی، فرهنگی و دیپلماتیک در این بخش از جهان طی این سالهای حساس بود. بحث و تحلیل دقیق درباره امور مربوط به باستانشناسی در ترکیه، مصر، ایران و عراق که تجربههایی بسیار شبیه به هم داشتند، از پیوند تنگاتنگ میان باستانشناسی با برنامه کلی نخبگان ملیگرای این کشورها در دوره مورد بحث حکایت دارد. علاوه بر روند انجام و تکامل باستانشناسی در خاورمیانه که با ذکر جزئیات و نقش بازیگران اصلیاش در این کتاب بهتفصیل مورد بحث قرار گرفته، اثر گود همچنین حاوی روشنگری است پیرامون وجود پیوند میان مبارزات ملیگرایان برای کسب آزادی، استقلال و اخذ مدنیت مدرن از یک سو و در سوی دیگر تلاش آنها برای بازیابی پیوستگیها و همبستگیهای تاریخی و فرهنگی ملت.
ibna.ir/x6Gqy
@ibna_official
🔰ایبنا گزارش میدهد؛
«بلندیهای بادگیر»؛ اثر کلاسیکی که هنوز هم الهامبخش سینماگران است
🔸نسخه جدید سینمایی «بلندیهای بادگیر» (۲۰۲۶) به کارگردانی امرالد فنل و بازی مارگو رابی، اقتباسی از این کتاب امیلی برونته است که اخیراً در آمریکا روی پرده رفت و تنها در نخستین هفته اکران در باکس آفیس رتبه اول را کسب کرده و بیش از ۱۰۰ میلیون دلار فروش جهانی داشته است.
🔸در آثار کلاسیکی مانند «جین ایر» و «بلندیهای بادگیر» قهرمانان زن معمولاً مستقل و اخلاقمدار هستند و روایتها با تمرکز بر روابط پیچیده و پرتنش شخصیتها شکل میگیرند. اقتباسهای مدرن این آثار اغلب بر استقلال زنانه و نقد ساختارهای طبقاتی تمرکز دارند و تلاش میکنند تا هم جنبههای روانشناختی شخصیتها و هم پیام اجتماعی آنها را برجسته کنند، در حالی که فضای رمزآلود و تضادهای انسانی همچنان قلب داستان را شکل میدهند.
🔸یکی از مهمترین چالشهای این قبیل اقتباسها زبان قرن نوزدهمی آنهاست که گاهی برای مخاطب مدرن دشوار به نظر میرسد و نیاز به سادهسازی دارد اما حفظ لحن و ظرافت ادبی آن اثر نیز حیاتی است. علاوه بر این، روایت درونی و تکگوییهای شخصیتها که بخش مهمی از جذابیت داستانها را تشکیل میدهند که به تصویر کشیدن آن پیچیده است و خلاقیت کارگردان را میطلبد.
🔸رمان «بلندیهای بادگیر» یکی از تیرهترین و پیچیدهترین آثار ادبیات قرن نوزدهم است و داستان عشقی را روایت میکند که نه نجاتبخش، بلکه ویرانگر است. در دل روایت، موضوعاتی همچون طبقه اجتماعی و تبعیض، انتقام و خشونت، بحران هویت و تعلق مطرح میشوند. تضاد طبیعت و تمدن و مرزهای باریک میان عشق و خودویرانگری نیز به پیچیدگی اثر میافزاید و نشان میدهد که شخصیتها نه تنها با دیگران بلکه با خودشان نیز در جدالاند. این لایههای متعدد معنایی باعث میشود که خواننده همواره در کشمکش میان همدلی و نفرت نسبت به شخصیتها قرار گیرد.
ibna.ir/x6G2c
@ibna_official
🔰نگاهی به کارنامه ادبی هدایت در هفتاد و پنجمین سالروز درگذشتش؛
صادق هدایت؛ نویسندهای میان یأس، نقد اجتماعی و زبان نماد
🔸صادق هدایت از مهمترین و اثرگذارترین نویسندگان داستاننویسی معاصر ایران است؛ نویسندهای که جهان داستانیاش بر محور تنهایی، تردید، یأس و مواجههای بیپرده با بحرانهای فردی و اجتماعی شکل گرفته است. با این حال، آثار او فقط در تاریکی و ناامیدی خلاصه نمیشوند؛ در لایههای پنهان نوشتههایش، نقد جامعه، بازنمایی تناقضهای انسانی، بهرهگیری از نماد و حتی نوعی آموزش غیرمستقیم اخلاقی و فکری نیز دیده میشود.
🔸آثار هدایت را میتوان محصول تقابل همزمان «خود با خود» و «خود با جامعه» دانست. او در نوشتههایش مدام با درونیترین پرسشهای وجودی درگیر است و در عین حال، از جامعهای سخن میگوید که آن را گرفتار جهل، خرافه، ریا و بنبستهای تاریخی میبیند. همین دوگانگی، به آثار او انرژی و تنشی خاص میبخشد؛ تنشی که هم در ساخت روایت و هم در زبان و لحن آثارش حضور دارد.
🔸یأس در آثار هدایت را نباید فقط نشانه ناتوانی دانست. این یأس، گاه شکل اعتراض به خود میگیرد؛ اعتراضی به نظم اجتماعی، به جهل عمومی، به تکرار تاریخ و به بیمعنایی زندگی. از این منظر، نومیدی در آثار او به جای آنکه پایان اندیشه باشد، تبدیل به زبان اندیشه میشود. هدایت با نشان دادن تاریکی، خواننده را به دیدن تاریکی وادار میکند؛ و همین، نوعی آگاهیبخشی تلخ اما مؤثر است.
ibna.ir/x6Grj
@ibna_official
🔰گفتوگوی ایبنا با شاعر و نویسنده کرمانشاهی؛
وطن و پرچم، ناموس ایرانی است/ دیوهای شاهنامه امروزه بیشتر قابل لمس هستند
🔰محمدعلی اسدی شاعر و نویسنده کرمانشاهی با بیان اینکه شاعران در خط مقدم حماسهسازی قرار دارند و یادآور رشادتها هستند، گفت: وطن و پرچم برای ایرانیان مانند ناموس است و اجازه نخواهیم داد از خاک وطن ذرهای کم شود.
🔸حماسهها همیشه در طول تاریخ با شعر ماندگار شدهاند و در ادبیات جهان نیز همواره قهرمانان در دل حوادث و جنگها نمود و بروز پیدا کردهاند و ایران نیز از این قضیه مستثنی نبوده و قهرمانان زیادی را در دل خود پرورش داده است.
🔸شاعران و نویسندگان پدافند فرهنگی کشور هستند، در زمانی که بسیاری از افراد جامعه بهدلیل وقوع حوادث مختلف نمیتوانند کلام و پیامی را منتقل کنند، این اهالی فرهنگ هستند که با آثار هنری خود ارزشها و پیامها را منتقل میکنند.
ibna.ir/x6GpV
@ibna_official