🔰«مُشکِله هویت ایرانیان امروز» به روایت فرهنگ رجایی؛ یک تمدن و چند فرهنگ 🔸مفروض کتاب «مشکله هویت ایرانیان امروز» این است که هویت بهنگام و برای عصر جهانی شده ایرانیان چند بعدی است و به ناچار باید با خمیرمایه‌های ایران، دین، سنت و تجدد قوام و دوام یابد. 🔸به طور کلی، مواردی چون تاریخ بلند و زیست مشترک ایرانیان از نیاکان واقعی یا اسطوره‌ای، جغرافیای سرزمینی تاریخی، دین واحد و نقش بی‌بدیل آن در حیات جمعی مردم ایران در هر دو دوره باستان و اسلامی، نهاد حکومت و تداوم آن در طول تاریخ، فرهنگ و آداب و رسوم، زبان قابل‌فهم در سده‌های متوالی، اسطوره‌های ملی-ایرانی و عناصر عدالت‌خواهی، حق‌جویی و آزادی‌خواهی مولفه‌های اصلی شکل‌دهنده هویت ملی ایران در طول تاریخ محسوب می‌شوند. 🔸محتوای کتاب «مشکله هویت ایرانیان امروز» کوششی است برای صورت‌برداری بی‌طرفانه از عناصری که این پاسخ کلان را می‌سازند. با این حال، هویت مقوله‌ای انتزاعی، نامتغیر، ایستا و ابدی نیست. سیر تاریخی «رودخانه هویت ایرانی» نشان می‌دهد که دوران‌های تولید تمدنی و فرهنگی در تاریخ ایران، ایرانیان به وجهی ابتکارآمیز مناسبات خود با خود، با دیگر همنوعان، با زمان و با مکان خویش را بازآفرینی، بازتعریف و بازسازی کرده‌اند ibna.ir/x6GvD @ibna_official

🔰ایبنا از بازار ملزومات چاپ و نشر گزارش می‌دهد؛ رشد قیمت کاغذ در بازار؛ ناشران و چاپخانه‌ها نگران تأثیرات آتی 🔸هفته منتهی به اردیبهشت، بازار مواد اولیه صنعت چاپ و نشر شاهد افزایش قیمت‌ها بود؛ به‌طوری‌که کاغذ تحریر ۷۰ گرمی نسبت به هفته گذشته ۳۰۰ هزار تومان رشد داشت؛ کارشناسان، تنش‌های اخیر منطقه و نوسانات ارزی را عامل اصلی می‌دانند. 🔸برخی از فعالان صنعت چاپ هشدار داده‌اند که در صورت تداوم این روند افزایشی، ممکن است شاهد کاهش شمارگان کتاب‌ها و نشریات و یا افزایش قیمت نهایی محصولات چاپی باشیم که این امر می‌تواند دسترسی مردم به کتاب و مطبوعات را با چالش مواجه کند. 🔸در عین حال کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند در صورت تداوم تنش‌های منطقه‌ای و نوسانات ارزی، قیمت مواد اولیه صنعت چاپ و نشر در هفته‌های آینده نیز روندی صعودی داشته باشد. این درحالی است که بسیاری از چاپخانه‌ها و ناشران کوچک و متوسط توانایی جذب این افزایش هزینه‌ها را ندارند و ممکن است مجبور به تعدیل فعالیت‌های خود شوند. ibna.ir/x6GBJ @ibna_official

🔰به مناسبت بازآرایی و بازنشر سقوط اصفهان به روایت کروسینسکی؛ ردپای گزارش راهب لهستانی از اصفهان و استانبول تا پاریس و تهران 🔸جواد طباطبایی درباره دیدگاه این رساله می‌نویسد: «با مقایسه میان آنچه در این رساله از آن دو راهب می‌آورم و نوشته‌های تاریخی ایران که در آنها گزارشی از سقوط اصفهان آمده است، می‌توان به خوبی دریافت که در آغاز سده هجدهم چه شکافی میان دریافت‌های اهل نظر کشورهای اروپایی و ایران ایجاد شده بود و حتی راهبان مسیحی تا چه پایه با اندیشه جدیدی که با نوزایش تکوین پیدا کرده بود آشنایی به هم رسانده بودند.» 🔸بنا به ادعای جواد طباطبایی نسخه اصلی دستنوشته‌های کروسینسکی که به زبان لاتینی به مثابه زبان رسمی یسوعیان نوشته شده هیچ‌گاه منتشر نشد. البته این ادعا در بخش درآمد کتاب «سقوط اصفهان به روایت کروسینسکی» در چاپ نخست آن که انتشارات نگاه معاصر در سال 1381 خورشیدی منتشر کرده مطرح شده است. هر چند به دلیل اقامت چندساله کروسینسکی در استانبول پس از سقوط صفویه در ایران، نسخه‌ای از گزارش او از نحوه حمله افغان‌ها و سقوط اصفهان در استانبول وجود داشته و چندی بعد ترجمه‌ای به زبان ترکی از آن با عنوان «تاریخ سیاح» توسط فردی به نام ابراهیم که راهب یسوعی را جهانگرد قلمداد کرده، روز اول صفر 1142 قمری در استانبول در قطع خشتی به چاپ سنگی رسیده است. 🔸جواد طباطبایی بر آن است که به دلیل شباهتی که پیامدهای شکست ایران از روس‌ها به پیامدهای شکست ایران از افغان‌ها داشته، گزارش یوداش تادوش کروسینسکی از سقوط اصفهان به فارسی برگردانده می‌شود. اما چیزی که برای طباطبایی محل چون و چرا است این است که چرا به جای ترجمه گزارش راهب کروسینسکی، کتاب تحلیلی راهب آنتوان دو سرسو که ترجمه فارسی آن می‌توانست فایده بیشتری نیز داشته باشد در دستور کار منشیان زبان‌دان دارالسلطنه تبریز قرار نگرفته است؟ از آن شگفت‌تر اینکه چرا تا به امروز کتاب «تاریخ واپسین انقلاب ایران» دو سرسو که برای فهم علل و اسباب سقوط شاهنشاهی صفویان منبعی درجه یک است به فارسی برگردانده نشده است؟ ibna.ir/x6GBH @ibna_official

🔰ماجرای ساخت موشک ایرانی؛ تصمیمی که تاریخ موشکی ایران را تغییر داد 🔸شبی که قرار بود اولین پرتاپ توسط تیم ایرانی انجام شود، با مشکلی اساسی مواجه شدند: لیبیایی‌ها یک قطعه حیاتی و حساس پرتاپ موشک را برداشته بودند. 🔸حسن طهرانی‌مقدم سرش را رو به آسمان بلند کرد: «یا ذالجلال والاکرام، یا ارحم‌الراحمین، بارالها! تو فرمودی که ما نمی‌اندازیم و تو می‌اندازی. و ما رمیت اذ رمیت ولکن الله رمی. بسم‌الله القاصم الجبارین. الله اکبر!» 🔸آتشی که در یک لحظه به پای ققنوس گرفت، خورشید را از نور کم جان خودش شرمنده کرد. صدای الله اکبر بچه ها بلند شد؛ آن قدر بلند که صدای مهیب موشک لا به لای آن گم شد. 🔸پس از هفده روز تلاش بی‌وقفه، تیم حدید با اتکا به خداوند متعال و بهره‌گیری از توانایی‌های خود، تمامی موانعی را که توسط دشمنان برای زمین‌گیر کردن توان موشکی ایران و جلوگیری از اقتدار کشور ایجاد شده بود، پشت سر گذاشت. در نتیجه‌ این مجاهدت‌ها، رزمندگان اسلام موفق شدند اولین موشک را با توانمندی‌های خود به پرواز درآورند. در پی این دستاورد بزرگ، محسن رضایی، طی نامه‌ای رسمی، گزارشی از این عملیات را به محضر امام خمینی، بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران، تقدیم کرد و در آن به تشریح جزئیات تلاش‌ها و موفقیت‌های این رزمندگان پرداخت. ibna.ir/x6GBv @ibna_official

🔰روز معمار ۱۴۰۵ در سایه جنگ؛ معماری می‌تواند ایران را پس از جنگ «احیا» کند، نه فقط «بازسازی» 🔸مهدی حجت، نویسنده، معمار و رئیس مؤسسه فرهنگی ایکوموس ایران می‌گوید: بازسازی پساجنگ نباید صرفاً به مرمت ساختمان‌ها تقلیل یابد. او معماری را ابزاری برای ترمیم امید، اخلاق، هویت و روابط اجتماعی می‌داند و معتقد است که این رسالت تمدنی تنها با تغییر نگرش و اصلاح بنیادین آموزش و قانون‌گذاری محقق می‌شود. 🔸ارتباط معمار با شهر محدود به مفهوم تاب‌آوری نیست؛ تاب‌آوری پیش‌شرط ادامه حیات شهر است. یعنی اگر شهری نتواند بایستد، دوام بیاورد و زیست‌پذیر بماند، اساساً دیگر موضوعی به نام توسعه، فرهنگ، اقتصاد یا حیات اجتماعی باقی نمی‌ماند. در این میان، معماران باید وظایف خود را در شرایط دشوار فعلی و دوران پساجنگ بشناسند و درک کنند که «قرار گرفتن روز معمار در چنین مقطعی» حامل پیامی عمیق برای آن‌هاست. 🔸در کنار تاب آوری اجتماعی، تاب‌آوری کالبدی قرار دارد؛ یعنی طراحی ساختمان‌ها، زیرساخت‌ها، شبکه‌های شهری و سازوکارهای فنی برای مقاومت در برابر جنگ، زلزله و سایر سوانح. خوشبختانه امروز نهادهای دانش‌بنیان در ایران ظرفیت‌های قابل توجهی ایجاد کرده‌اند. مصالح مقاوم، فناوری‌های نوین ساخت‌وساز و الگوهای جدید برنامه‌ریزی شهری در حال توسعه است. اما این روند نیازمند زمان، تجربه، بودجه و حمایت قانونی است. 🔸اگر اراده ملی برای «آبادانی آینده ایران» وجود داشته باشد، تمام این عناصر به‌تدریج شکل خواهد گرفت. اصل قضیه اراده است. وقتی اراده باشد، مصالح، قوانین، فناوری و منابع انسانی همه فراهم می‌شود. ibna.ir/x6GBN @ibna_official

🔰ایبنا به مناسبت روز معمار تحلیل می‌کند؛ معماری در هزار و یک شب، تلفیق خیال شهرزاد با هندسه ایرانی-اسلامی 🔸هزار و یک شب، گنجینه‌ای بی‌بدیل از داستان‌های پررمز و راز است که از دل فرهنگ غنی و چندلایه‌ی جهان ایرانی برخاسته است. 🔸یکی از ابعاد کمتر مورد توجه قرار گرفته در مطالعات هزار و یک شب، بازنمایی و کارکرد فضاهای معماری در دل این داستان‌هاست. فضاهای معماری در این مجموعه، صرفاً پس‌زمینه‌ای برای وقوع رویدادها نیستند، بلکه به عنوان عناصری پویا، در شکل‌دهی به شخصیت‌ها، پیشبرد داستان، ایجاد تعلیق و انتقال مفاهیم فرهنگی و اجتماعی نقشی اساسی ایفا می‌کنند. 🔸تحلیل فضاهای معماری در هزار و یک شب، نه تنها به ما در درک بهتر جنبه‌های مادی و کالبدی زندگی در آن دوران یاری می‌رساند، بلکه با آشکار ساختن ارتباط میان فضا و رفتار انسانی، و فضا و معنا، می‌تواند به درک عمیق‌تری از فرهنگ و روان‌شناسی حاکم بر جامعه‌ی آن زمان منجر شود. 🔸هزار و یک شب، مجموعه‌ای غنی و چندوجهی است که در کنار ارزش‌های ادبی و فرهنگی خود، تصویری زنده و پویا از فضاهای معماری در جهان اسلام قرون میانه با پس زمینه ای از داستان های تو در تو ساسانی ارائه می‌دهد. این مقاله می کوشد تا با نگاهی تحلیلی، به گونه‌شناسی، تحلیل روایی و کارکردی فضاهای معماری در این اثر سترگ بپردازد. ibna.ir/x6GBR @ibna_official

🔰در قالب یک مجموعه منتشر شد؛ مرواریدهایی از شعر جهان 🔸انتشارات مروارید شش کتاب جدید را در قالب گزیده اشعار مجموعه شعر جهان روانه بازار کرد. 🔸انتشارات مروارید که پیش از این گزیده اشعار پل الوار، اوکتایو پاز، رابرات لاول، جورج سِفِریس،والت ویتمن، سیلویا پلات، امیلی دیکینسون، ادونیس، بختیار علی، پابلو نرودا، رابرت فراست و همچنین شعر کهن چین، شعر معاصر ژاپن، پیشگامان شعر نوی ترکیه و شاعران و موضوعات دیگر را در قالب مجموعه شعر جهان عرضه کرده اخیرا شش کتاب جدید را به بازار آورده که شامل گزیده اشعار «طالع‌بینی برای مردگان» اثر بیلی کالینز با ترجمه سعید سعیدپور، «برج» اثر ویلیام باتلر ییتس ترجمه پوران کاوه، «ایستادن در دل بیشه‌ها» انتخاب و ترجمه کامک ارژنگی از اشعار مری الیور، «از عشق و از مرگ» ترجمه رضا نجفی از اشعار هرمان هسه، «پرنده‌ای روی پیراهنت» اثر شیرکو بی‌کس ترجمه فرامرز آقابیگی و «آنچه می‌ماند» نوشته هانا آرنت ترجمه سعید توانایی مروی است. ibna.ir/x6GB3 @ibna_official

🔰«آینشتاین» با ترجمه احمد بیرشک منتشر شد؛ «آینشتاین»، از سیاه‌چاله‌ها تا عصر هسته‌ای! 🔸چاپ سوم کتاب «آینشتاین» اثر جرمی برنشتاین با ترجمه احمد بیرشک پس از۲۶ سال از سوی انتشارات خوارزمی منتشر شد. 🔸او کتاب را اینگونه آغاز می‌کند: «در دوستی‌ها حادثه‌ها و طنزهاست. در زندگی آینشتاین رویداد دوستی‌اش با آلبرت و الیزابت پادشاه و ملکه بلژیک به نحوی طنزآمیز موجب گردید که این انسانی که صلح را بیشتر از هرچیز دوست می‌داشت در ساخته شدن بمب اتمی و گشوده شدن عصر هسته‌ای دخیل شود...» ibna.ir/x6GBr @ibna_official

🔰در آیین بزرگداشت سعدی عنوان شد؛ اندیشه مدارا در سعدی 🔸در مراسم بزرگداشت سعدی، نسبت اندیشه این شاعر با مسائل معاصر از جمله خشونت و فقدان گفت‌وگو مورد واکاوی قرار گرفت. 🔸اکبر ثبوت پژوهشگر تاریخ و تمدن اسلامی، در سخنرانی خود با عنوان «سعدی و کیش مدارا»، با ترسیم زمینه تاریخی زندگی سعدی گفت: «در روزگار سعدی، از یک‌سو با تداوم جنگ‌های صلیبی روبه‌رو هستیم که نزدیک به دویست سال در غرب عالم اسلام ادامه داشت و فجایعی به‌نام دفاع از دین مسیح رخ می‌داد، و از سوی دیگر با فاجعه حمله مغول مواجهیم که با کشتار، غارت، سوزاندن و ویرانی همراه بود. به‌این ترتیب، عالم اسلام از دو سو در محاصره قرار داشت.» 🔸«سعدی خود نیز از این فجایع بی‌نصیب نماند و حتی به‌گفته خودش در جریان جنگ‌های صلیبی به اسارت درآمد و در خندق ترابلس به‌عنوان برده او را در کنار کارگران به کار واداشتند. در چنین شرایطی طبیعی است که هر انسانی دچار بدبینی و نفرت نسبت به غیرمسلمانان شود، اما سعدی مسیر دیگری را برگزید.» ibna.ir/x6GBc @ibna_official

🔰به مناسبت هشتادویکمین سالروز تولد سعید حمیدیان؛ معمار نقد روشمند و پیر دیر شرح‌های ماندگار 🔸در جغرافیای پهناور ادبیات فارسی، برخی نام‌ها نه فقط به واسطه آثارشان، بلکه به دلیل نقش «معمارگونه» در پیوند میان سنت و مدرنیته اعتبار می‌یابند. سعید حمیدیان، پژوهشگر، مصحح و مترجم تراز اول، بی‌شک یکی از این معماران است.این گزارش، واکاوی است در حیات علمی و اهمیت بی‌بدیل مردی که ادبیات را نه یک رشته تحصیلی، بلکه راهی برای کشف حقیقت انسان ایرانی می‌داند. 🔸حمیدیان همواره در سخنانش تاکید کرده است که ادبیات کلاسیک ایران بر چهار ستون اصلی یعنی فردوسی، نظامی، سعدی و حافظ استوار است. او در طول دهه های فعالیت خود، به سراغ هر چهار ستون رفته و حق مطلب را درباره آن‌ها ادا کرده است. 🔸یکی از وجوه تمایز سعید حمیدیان با بسیاری از استادان سنتی دانشگاه، نگاه منعطف و مدرن او به ادبیات معاصر است. او هرگز خود را در حصار قرون گذشته زندانی نکرد. 🔸کارنامه سعید حمیدیان بدون اشاره به ترجمه‌های درخشان او ناقص است. او ترجمه را نه به عنوان یک فعالیت جنبی، بلکه به عنوان ضرورتی برای ارتقای سطح دانش ادبی در ایران دنبال کرد. ترجمه کتاب «اصول نقد ادبی» اثر آی. ای. ریچاردز، یکی از مهم‌ترین خدمات او به جامعه علمی ایران است. در زمانی که نقد ادبی در ایران بیشتر بر پایه ذوق و سلیقه شخصی بود، حمیدیان با ترجمه این اثر، مبانی علمی و تئوریک نقد را در اختیار علاقمندان قرار داد. 🔸اهمیت او در ادبیات فارسی فقط به خاطر تعداد کتاب‌هایش نیست، بلکه به خاطر «روشی» است که او در پژوهش بنیان نهاد. ibna.ir/x6G4F @ibna_official

🔰کارگاه هوله به سریال پرطرفدار این روزها تبدیل شده است؛ اقتباس از «ستاره شیطان» چگونه رویای «یو نسبو» را برآورده کرد؟ 🔸یو نسبو از جمله محبوب‌ترین نویسندگان «نوآر نوردیک» است که با انتشار سری رمان‌های کارآگاه «هری هوله» توانسته آتش اشتیاق به این نوع از قصه‌های جنایی را زنده نگه دارد. 🔸یو نسبو برای مخاطبان ایرانی نام آشنایی نیست و کتاب‌هایش در بازار نشر ایران همانند برخی از نویسندگان خارجی، پرفروش نشده است. اما قطعا نام او برای علاقه‌مندان به ادبیات جنایی و پلیسی آشناست و به باور خیلی خوانندگان و منتقدان در حال حاضر نسبو بهترین پلیسی‌ و جنایی‌نویس جهان است. 🔸یو نسبو از جمله محبوب‌ترین نویسندگان «نوآر نوردیک» است که با انتشار سری رمان‌های کارآگاه «هری هوله» توانسته آتش اشتیاق به این نوع از قصه‌های جنایی را زنده نگه دارد. 🔸«ستاره شیطان» نقطه عطفی در مجموعه هری هوله است. این کتاب جایی است که نسبو نشان می‌دهد می‌تواند یک داستان کلاسیک «قاتل زنجیره‌ای» را بدون تکیه بر مسائل سیاسی یا تاریخیِ پیچیده کتاب‌های قبلی روایت کند، بدون آنکه از عمق شخصیت‌پردازی یا تعلیق بکاهد. این ویژگی، آن را به بستری ایده‌آل برای اقتباس تلویزیونی تبدیل کرده است. 🔸اما ارزش اصلی این اقتباس، فراتر از خود کتاب است. برای اولین بار، یو نسبو ـ نویسنده‌ای که خود را «نویسنده به‌دردنخور کتاب‌های جناییِ متوسط» توصیف می‌کند و در همان حال می‌گوید «وقتی می‌نویسم حس می‌کنم بهترین نویسنده جهانم» ـ فرصت یافته تا جهانِ خلق‌شده توسط خودش را بر پرده نمایش بازآفرینی کند. ibna.ir/x6GCh @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «زندگی و اندیشه زرتشت»؛ دیدی نو از پیامبری کهن 🔸ژرف‌کاوی از زوایای گوناگون زندگی زرتشت اسپنتمان 🔸کتاب «زندگی و اندیشه زرتشت» مجموعه‌ای ارزشمند از مقالات و جستارهای برجسته‌ترین پژوهشگران، ایران‌شناسان و فرهنگ‌دوستان است که با نگاهی ژرف‌کاوانه زوایای گوناگون زندگی و شخصیت زرتشت اسپنتمان و نیز باورها و کیش او را از زمینه‌های فرهنگی و اجتماعی تا تحولات تاریخی، واکاوی کرده‌اند. 🔸این کتاب دعوتی است به شناخت میراثی کهن؛ برای آنان که می‌خواهند با آگاهی، عمق این آیین کهن ملی را در آیینه اندیشه و قلم بزرگان فرهنگ ایران‌زمین نظاره کنند. 🔸علی دهباشی در مقدمه کتاب نوشته است: «سرزمین ما ایران زادگاه دین زرتشتی است و دین رسمی ایرانیان در دوران باستان زرتشتی بوده است. پس از غلبه یونانیان، دین زرتشتی مورد هجوم عناصر یونانی و سامی قرار گرفت. تغییراتی که در مذهب زرتشت اتفاق افتاد از دوران هخامنشی آغاز شد و به مرور زمان دچار تحول شد. در دوران حمله اسکندر آماج حملات سپاهیان اسکندر قرار گرفت و در دوران سلطنت ساسانیان مجددا تغییراتی تازه در این آیین رخ داد و در همین دوران است که به اوج نفوذ و قدرت خود رسید 🔸دینی که زرتشت به‌وجود آورد یک آیین اخلاقی بود که مبنای ادیان توحیدی گذشته بود. وی خدای واحد و یکتا را «اهورامزدا» نام داد. در واقع زرتشت با توجه به موقعیت اجتماعی خود این نامگذاری را انجام داد. اساس این آیین بر روی این اصل استوار شده است که در صحنه زندگی درونی انسان‌ها عرصه میدان نبرد دائمی بین خیر و شر است و در متون زرتشتی تفاسیر گوناگونی از خیر و شر ارائه شده است. 🔸احسان یارشاطر در مقاله‌ای با نام «زادن زردشت» نوشت: «از روزی که اهریمن بدنهاد، نخستین بار به جهان هرمزد حمله برد، هرمزد تا سه هزار سال به ساختن و پرداختن جهان ما مشغول بود و اهریمن از بیم پیروزی هرمزد و شکست خویش در قعر دوزخ مدهوش افتاده بود. در سه هزار سال دوم، اهریمن با دیوان و پریان به جهان ما هجوم آورد و آفریدگان هرمزد را به آفات اهریمنی آلود و تاریکی و بیماری و درد و نیاز و خشم و دروغ و جانوران زیانکار را به این جهان آورد و آب و خاک و گیاه و حیوان و مردم را آزار کرد. در سه هزار سال سوم، هرمزد برای رهایی از این آفت‌ها زردشت را به این عالم فرستاد و آیین خود را به او سپرد تا مردمان را به نیکی رهبر باشد و جهان را به راستی و پاکی و آبادانی از شر اهریمن آزاد کند و پیروزی هرمزد را به انجام رساند.» ibna.ir/x6Gzx @ibna_official