🔰مترجم «بدرود، ارواح» در گفت‌وگو با ایبنا: ترانووا و احیاء سنت ادبیات خانواده‌محور ایتالیا 🔸محیا بیات، مترجم کتاب «بدرود، ارواح» نوشته نادیا ترانووا گفت: منتقدان برجسته ایتالیایی، ترانووا را با نویسندگان بزرگی مثل ناتالیا گینزبورگ مقایسه کردند و معتقد بودند که او توانسته است سنت ادبیات خانواده‌محور ایتالیا را با زبانی مدرن و روان‌کاوانه احیا کند. 🔸این رمان در سال ۲۰۱۹ به فهرست نهایی پنج کتاب برتر جایزه استرگا رسید که معتبرترین و مهم‌ترین جایزه ادبی ایتالیاست؛ منتقدان برجسته ایتالیایی، ترانووا را با نویسندگان بزرگی مثل ناتالیا گینزبورگ مقایسه کردند. آنها معتقد بودند که او توانسته است سنت ادبیات خانواده‌محور ایتالیا را با زبانی مدرن و روان‌کاوانه احیا کند و درواقع، نادیا ترانووا با این کتاب جایگاه خود را به‌عنوان یکی از ستون‌های ادبیات معاصر ایتالیا تثبیت کرد. در ایتالیا، این کتاب را راهنمایی برای خداحافظی با گذشته می‌دانند و به‌همین‌دلیل است که هنوز هم مورد توجه است. 🔸این داستان از آن جنس آثاری است که ذاتاً سینمایی است. داستان مدام بین گذشته و حال حرکت می‌کند و این ساختار برای سینما کاملاً قابل تولید است؛ خانه، اشیا و فضاها در این داستان فقط پس‌زمینه نیستند، بلکه یک شخصیت بصری قدرتمندند و همین می‌تواند فیلم را از لحاظ بصری بسیار جذاب کند البته که به‌تصویردرآوردن احساسات درونی آیدا و آنچه که در ذهن و حافظه‌ی او می‌گذرد شاید کار ساده‌ای نباشد. 🔸آیدا زنی بسیار آگاه، حساس و عمیق است اما درعین‌حال در یک نقطه‌ مرکزی از زندگی‌اش متوقف است و جالب‌تر اینکه کاملا نسبت به احساسات خودش آگاه است. آیدا تنهاست و شاید دلیل این کناره‌گیری او ترسش از رهاشدن باشد؛ از سوی دیگر آیدا کنجکاو و جسور هم هست و همین ویژگی‌های به‌ظاهر متناقض شخصیت او را پیچیده می‌کند. به‌هرحال مهم‌ترین ویژگی شخصیتی او بیش‌اندیشی و درگیری وسواس‌گونه با گذشته و ناتوانی در گذشتن و رهاکردن است. ibna.ir/x6GQk @ibna_official

🔰دگراندیشی در اقتصاد در گفت‌وگو با امیرحسین خالقی؛ اقتصاد علم کنش‌ورزی انسان‌هاست 🔸به‌گفته خالقی: «عموص از دیدگاه متفاوتی به اقتصاد نگاه می‌کند، تعریف اقتصاد را خیلی متفاوت می‌داند و روش‌شناسی متفاوت از چیزی که در سنت جریان اصلی اقتصاد می‌بینیم را عرضه می‌دارد.» 🔸نویسنده کتاب سیف‌الدین عموص یک اقتصاددان اردنی-فلسطینی است که در ایران، او را با کتاب‌های «استاندارد بیت‌کوین» و «استاندارد دستوری» می‌شناسیم. تلاش وی آن است که با استفاده از نگاه اقتصاد اتریشی که یکی از رویکردهای دگراندیش در اقتصاد است، به موضوعاتی هم‌چون پول و بیت‌کوین بپردازد و سعی کند نگاهی متفاوت از پدیده‌ها به مخاطب ارائه دهد. ویژگی عموص این است که سعی کرده بدون ساده‌سازی و سطحی کردن بحث، تصویر خوب و مناسب از آن چیزی‌که اقتصاد خوانده می‌شود، یعنی رفتار انسان‌ها در شرایط کمیابی عرضه کند و چارچوب‌ها و مفاهیمی را ارائه کند که می‌تواند کمک کند هر انسان فارغ از آن‌که در دانشگاه اقتصاد خوانده یا می‌خواهد در زندگی روزمره، تصمیمات اقتصادی بگیرد، به درک بهتری از اقتصاد برسد. 🔸کتاب در یک کلام از فرض این‌که انسان دست به کنش می‌زند شروع می‌کند، یعنی انسان‌ها برای نیل به هدفی، راه‌ها و وسایلی را دنبال می‌کنند و بعد بر اساس همین اصل ساده سعی می‌کند پدیده‌های اقتصادی مثل نرخ بهره، سرمایه‌گذاری، پس‌انداز و غیره را به‌شکلی توضیح دهد. ibna.ir/x6GJ4 @ibna_official

🔰گفت‌وگوی ایبنا با معین محب‌علیان، مترجم کتاب «چرا تئاتر؟» تاب‌آوری ما و نوع مواجهه‌مان با بحران، در تئاتر منعکس می‌شود 🔸محب‌علیان گفت:‌ نگاه خلاقانه و زیبایی‌شناسی در اوج تنگنا را در کتاب می‌توان پیدا کرد. مثلا اینکه چطور می‌شود با حداقل امکانات و حمایت به زیست هنری‌مان ادامه بدهیم؟ کتاب به دانشجو، فارغ‌التحصیل یا مخاطب تئاتر کمک می‌کند تا ضرورت حضور خود در این رشته را درک کند و بداند در کجای مسیر قرار دارد. 🔸کتاب محصول نگاه پژوهشی در دوران کروناست؛ زمانی که ناشری در برلین این پرسش را مطرح کرد و از کارگردانان برجسته جهان خواست با توجه به شرایط جبری کرونا به آن پاسخ دهند. من تصور می‌کنم شکافی بین قبل از چرا تئاتر و بعد از آن برای اهالی تئاتر وجود دارد. لحظه‌ای که این سوال برای ناشر و کارگران‌ها شکل گرفت، لحظه‌ی مهمی است. 🔸دیدگاه‌های متنوع و مختلفی از هنرمندان در این کتاب وجود دارد. فضای چندصدایی چقدر به پاسخ‌های بهتر کمک کرد؟ آیا این موضوع برایتان امتیاز بود؟ این ویژگی بسیار مهم است. وقتی با صداهای متنوع مواجه می‌شویم، خودمان نسبت به وضعیت خودمان و جامعه فراشناختی پیدا می‌کنیم. کتابی که یک یا دو نویسنده داشته باشد، دیدگاه‌هایش هم محدود است اما این کتاب مانند یک بافت چندلایه با نقش و نگارهای مختلف شبیه فرش دستباف ایرانی با رنگ‌ها و نقش‌های متنوع است. 🔸نگاه خلاقانه و زیبایی‌شناسی در اوج تنگنا را در کتاب می‌توان پیدا کرد. مثلا اینکه چطور می‌شود با حداقل امکانات و حمایت به زیست هنری‌مان ادامه بدهیم؟ کتاب به دانشجو، فارغ‌التحصیل یا مخاطب تئاتر کمک می‌کند تا ضرورت حضور خود در این رشته را درک کند و بداند در کجای مسیر قرار دارد. بسیاری از رفتارهای ما ناخودآگاه است اما این کتاب مانند آینه‌ای عمل می‌کند و آگاهی می‌دهد. ibna.ir/x6GRz @ibna_official

🔰در گفت‌وگو با نویسنده و فعال فرهنگی؛ شعار «بخوانیم برای ایران» در دوران جنگ مفهوم خاصی پیدا می‌کند 🔸نویسنده و فعال فرهنگی بیان کرد: «بخوانیم برای ایران» در هر زمان شعار خوبی است، اما در این روزهای جنگ، با دیدگاهی محکم‌تر و معنایی عمیق‌تر می‌تواند پاسخگوی نیازهای امروز ما باشد. 🔸مردم که اکنون در وسط جنگ قرار دارند، در واقع پشت صحنه نیستند میانه میدان هستند. آن‌ها آگاهی و شناخت عمیق دارند، می‌دانند چه می‌خواهند و چه شعاری می‌دهند. آن‌ها در همان لحظه‌ای که در میدان ایستاده‌اند، ممکن است هر لحظه مورد اصابت قرار گیرند، با این حال ایستاده‌اند و شعار می‌دهند. چرا این اتفاق را از مردم می‌بینیم؟ به خاطر همان آگاهی است، همان دانشی که از خواندن کسب کرده‌اند. بنابراین «بخوانیم برای ایران» در هر زمان شعار خوبی است، اما در این روزهای جنگ، با دیدگاهی محکم‌تر و معنایی عمیق‌تر می‌تواند پاسخگوی نیازهای امروز ما باشد. 🔸 در فضای واقعی؛ وقتی نویسنده با ناشر ملاقات می‌کند، تعاملاتی بین ناشر و نویسنده شکل می‌گیرد؛ با هم گفت‌وگو می‌کنند که چگونه می‌توان روی سوژه‌های موجود کار کرد و جلسات متعدد برگزار می‌شود. علاوه بر این، نشست‌های تخصصی، مراسم رونمایی از کتاب و نقد و بررسی کتاب نیز بخشی از برنامه‌های اصلی نمایشگاه است که با حضور اهالی فرهنگ ایرانی و خارجی برگزار می‌شود. از آنجا که این بخش از برنامه‌ها امسال در فضای فیزیکی برگزار نمی‌شود یا اگر برگزار شود احتمالا در فضاهای دیگری خواهد بود، این مسئله یک صدمه و آسیب جدی به بخش کتاب و فضای فرهنگی کشور محسوب می‌شود. ibna.ir/x6GRn @ibna_official

🔰به ترتیب رتبه به انتخاب گاردین؛ ۱۰ کتاب برتر تریلر استیون کینگ 🔸استیون کینگ در مرز میان وحشت و تعلیق حرکت می‌کند، اما همه آثار او را نمی‌توان تریلر نامید. این فهرست ۱۰ رمانی را کنار هم می‌گذارد که بیش از هر چیز بر تعلیق، پیشروی پرتنش داستان و هیجان روایی تکیه دارند. 🔸مرز میان رمان ترسناک و رمان دلهره‌آور در آثار استیون کینگ همیشه روشن نیست. بسیاری از کتاب‌های او هر دو کیفیت را هم‌زمان دارند، اما معیار این انتخاب مشخص است: آثاری که بیش از هر چیز بر ساختن تعلیق استوارند. به همین دلیل، رمان‌هایی چون درخشش (The Shining)، با وجود کشش روایی بالا، بیشتر در قلمرو وحشت قرار می‌گیرند و در این فهرست جایی ندارند. آن (It) و ایستادگی (The Stand) هم به همین دلیل کنار گذاشته شده‌اند. 🔸از رتبه پنجم به بالا، فهرست به آثاری می‌رسد که به گفته نویسنده مقاله، تقریباً بی‌نقص‌اند. آقای مرسدس (Mr. Mercedes) با وجود برخی ضعف‌ها در شخصیت‌پردازی و لحظات طنز، یکی از بهترین تریلرهای دوره متاخر کینگ است. داستان کارآگاهی بازنشسته را دنبال می‌کند که هنوز از یک پرونده حل‌نشده رها نشده و حالا عامل آن جنایت مستقیماً با او تماس می‌گیرد و تحریکش می‌کند. همین رابطه مستقیم میان شکارچی و شکار، موتور اصلی کشش داستان است. این رمان بعدتر با یابندگان، نگه‌دارندگان (Finders Keepers) و پایان کشیک (End of Watch) به سه‌گانه Bill Hodges تبدیل شد. ibna.ir/x6GNX @ibna_official

🔰بررسی دهه «رنسانس آمریکایی»؛ آیا امرسون پدر واقعی ادبیات آمریکا بود؟ 🔸دهه ۱۸۵۰ را اغلب «رنسانس آمریکایی» می‌نامند؛ دوره‌ای که در آن آثاری چون داغ ننگ، موبی‌دیک، والدن و برگ‌های علف به‌طور فشرده و هم‌زمان پدید آمدند. بروس نیکولز در این مقاله استدلال می‌کند که رالف والدو امرسون سرچشمه فکری این شکوفایی بود—حتی اگر نویسندگان بزرگ آن دوره گاه با او موافق و گاه در تقابل با او بودند. 🔸بحث درباره اینکه آیا امرسون را می‌توان «پدر ادبیات آمریکا» دانست، در واقع بحثی درباره منشأ خودآگاهی ادبی در ایالات متحده است. دهه ۱۸۵۰ که به «رنسانس آمریکایی» شهرت یافته، نقطه عطفی در این مسیر به‌شمار می‌رود؛ دوره‌ای که در آن آثاری چون داغ ننگ، موبی‌دیک، والدن و برگ‌های علف به‌صورت کم‌سابقه‌ای هم‌زمان پدید آمدند و ادبیات آمریکا را از وابستگی به سنت‌های اروپایی جدا کردند. 🔸در این میان، امرسون بیش از آنکه خالق مستقیم این آثار باشد، نقش یک نیروی فکری و الهام‌بخش را ایفا کرد. ایده‌های او درباره فردیت، طبیعت، و خوداتکایی، افقی تازه پیش روی نویسندگان گشود. با این حال، اهمیت او نه در تقلید، بلکه در واکنش‌هایی است که برانگیخت. نویسندگانی چون ناتانیل هاثورن و هرمان ملویل، هرچند تحت تاثیر فضای فکری امرسون بودند، مسیرهایی متفاوت—و گاه متضاد—را در پیش گرفتند. ibna.ir/x6GHY @ibna_official

🔰یادداشت؛ شاهنامه؛ متعالی‌ترین سند فرهنگ ملی ایران   🔸شاهنامه اگرچه عالی‌ترین شکل شعر است اما فقط شعر نیست بلکه متعالی‌ترین سند فرهنگ ملی ایران است و خواندن شاهنامه حکیم فردوسی و بازخوانی همیشگی آن در عرصه اجتماع ضروری است. 🔸کسی که شاهنامه می‌خواند و می‌داند نیز هم زبان‌دان است، هم شعرشناس است، هم دانای فرهنگ و هویت ملی است، هم عاشق ایران است، هم بزرگی و خردمندی را در منش خویش می‌پرورد، هم در پی آشنایی با آرمانشهر ایرانیان در خلال داستان‌های اساطیری و حماسی و تاریخی می‌تواند درباره امروز و فردای ایران نیز آگاهانه و کنشگرانه بیندیشد و سخن بگوید، زیرا یکی از مهم‌ترین برکات شاهنامه‌خوانی و شاهنامه‌دانی همانا ساختن «ایرانیِ آرمانی» است، حتی اگر نتوان «ایرانِ آرمانی» در جهان واقعی از آن بیرون آورد. 🔸امروز که روزگار جنگ و بحران و نابسامانی جهان است، مسئله «ایران» بیش از هر زمان دیگری اهمیت و ارزش یافته است و ایران بیش از هر زمان دیگری به ایرانیانی نیاز دارد که عاشق و فرهیخته و دانا و بزرگ‌منش باشند. یکی از درست‌ترین و مطمئن‌ترین راه‌ها و شاید تنها راه برای پرورش چنین ایرانیانی خواندن شاهنامه فردوسی و بازخوانی همیشگی آن در عرصه اجتماع است. ibna.ir/x6GRx @ibna_official

🔰با الهام از پرچم ایران؛ پوستر هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب تهران منتشر شد 🔸پالت رنگی پوستر آگاهانه بر سه رنگ سبز، سفید و قرمز استوار شده تا ضمن ایجاد تعادل بصری، تداعی‌گر پرچم ایران باشد. 🔸این پوستر با بهره‌گیری از شمایل‌های گرافیکی و مینیمال، تصویری نمادین از «کتاب»، «ایران» و «هویت ملی» را در یک قاب واحد جمع کرده است. در طراحی این پوستر تلاش شده تا کتاب با چیدمان موزاییکی در عین تکیه بر تنوع اقوام و فرهنگ‌ها تمثیلی ساده از چهره جغرافیایی ایران نشان دهد. رنگ آبی تلاقی یافته با کتاب‌های سبز و قرمز در این اثر، نمادی از «خزر همیشه جاوید» و «خلیج همیشگی فارس» است. ibna.ir/x6GRP @ibna_official

🔰نگاهی به زندگی استاد دکتر اصغر دادبه؛ پیام‌رسانِ داد و بهی 🔸دکتر اصغر دادبه از برجسته‌ترین اندیشمندان معاصر ایران در حوزه فلسفه اسلامی و ادبیات عرفانی بود. او با رویکردی میان‌رشته‌ای کوشید تا پیوندی عمیق میان سنت فلسفی و میراث ادبی فارسی برقرار کند. جواد کاموربخشایش, پژوهشگر و نویسنده: 🔸دکتر اصغر دادبه از برجسته‌ترین اندیشمندان معاصر ایران در حوزه فلسفه اسلامی و ادبیات عرفانی بود. او با رویکردی میان‌رشته‌ای کوشید تا پیوندی عمیق میان سنت فلسفی و میراث ادبی فارسی برقرار کند. به تعبیر خود او: «ادبیات عرفانی ما، صرفاً بیان احساس نیست، بلکه تجلی نوعی تفکر است که باید آن را فهمید، نه فقط ستایش کرد.» بررسی زندگی و اندیشه‌های دکتر اصغر دادبه نشان می‌دهد که او ازجمله اندیشمندانی بود که توانست با نگاهی نو، سنت فکری ایران را بازخوانی کند. او نه ‌تنها به فهم بهتر ادبیات کمک کرد، بلکه نشان داد که فلسفه می‌تواند ابزاری برای درک عمیق‌تر فرهنگ باشد. به سخن دیگر، می‌توان گفت دادبه پلی میان گذشته و حال بود؛ پلی که همچنان می‌توان از آن عبور کرد. او نقش برجسته‌ای در عرصه‌های ادبیات و فلسفه عصر معاصر دارد. 🔸ایشان یکی از استوانه‌های فلسفه و ادبیات عرفانی است و عرفان یکی از بن‌مایه‌های وجودی و فکری وی و یک معرفت مبنایی در اندیشه او به‌شمار می‌رود. به دیگر سخن، فلسفه و عرفان، برای دکتر دادبه به منزله خمیرمایه‌ای برای پرداختن به مسائل گوناگون بوده و در ترکیب با علوم گوناگون، به جنسی از زبان و بیان او تبدیل شده است. ibna.ir/x6GRR @ibna_official

🔰به مناسبت روز ملی میراث مکتوب صورت می‌گیرد؛ رونمایی از ۲۰ عنوان تازه نشر سازمان فرهنگی شهرداری اصفهان 🔸هم‌زمان با هفته فرهنگی اصفهان و روز ملی میراث مکتوب، انتشارات سازمان فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اصفهان با رونمایی از ۲۰ عنوان کتاب تازه، یکی از گسترده‌ترین رویدادهای نشر تخصصی این شهر را رقم زد؛ مجموعه‌ای که بخش مهمی از آن به میراث تاریخی، معماری و هویت فرهنگی اصفهان اختصاص دارد. 🔸تمرکز این مجموعه آثار بر میراث تاریخی و فرهنگی شهر افزود: بخش قابل توجهی از کتاب‌هایی که امروز رونمایی می‌شوند به معرفی و روایت دوباره فضاها، بناها، عناصر طبیعی و تاریخی شهر اصفهان اختصاص دارند و تلاش شده است با نگاهی پژوهشی، مستند و در عین حال روایت‌محور، مخاطبان با لایه‌های کمتر دیده‌شده هویت تاریخی این شهر آشنا شوند. 🔸انتشار این مجموعه آثار بخشی از سیاست انتشارات سازمان فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اصفهان در زمینه تقویت جریان مطالعات شهری، مستندسازی میراث فرهنگی و گسترش منابع پژوهشی درباره اصفهان است؛ مسیری که می‌تواند به تعمیق شناخت علمی از هویت تاریخی و فرهنگی این شهر کمک کند. ibna.ir/x6GRm @ibna_official

🔰آیین گرامیداشت روز اسناد ملی و میراث مکتوب؛ اسناد تاریخی در فرهنگ ایرانیان جدی گرفته نمی‌شود 🔸سند نمایانگر تمدن درخشان ایران است و ما به تاریخ پیش از اسلام بی‌مهری کرده‌ایم 🔸احمد مسجدجامعی با اشاره به اینکه در فرهنگ ما توجه به سند جدی نیست گفت: این امر دو معنا دارد؛ یکی از تواضع ایرانی‌هاست. وجه دیگر فرصت‌طلبی عده‌ای است که باعث می‌شود دیگران خود را کنار بکشند. ما به لحاظ زیرساخت‌های فرهنگی باید بکوشیم که همه در این زمینه مشارکت کنند. 🔸غلامرضا امیرخانی : نگاه به سند باید تغییر کند، این‌که سند بایگانی شود و راکد بماند و در آرشیوها گرد و خاک بخورد درست نیست. این نکته مهمی است که سند را وارد جامعه کنیم و کار کرد و کاربرد سند در این بافت و ساختار مهم است، این‌جا است که سند می‌تواند مفهومی را به ما نشان دهد. 🔸 تک‌تک افراد در شکل‌گیری تاریخ موثر هستند و این وظیفه کارشناس‌ها است که از اسناد درست استفاده و حقایق را پیدا کند. اسناد در این بافت و ساختار مهم است و این‌جاست که سند می‌تواند حقایق مختلف تاریخ را نشان دهد. ibna.ir/x6GRv @ibna_official

🔰گفت‌وگو با فرهاد جم به بهانه انتشار رمان «بچه جوادیه»؛ ما عاشق قصه‌ایم 🔸فرهاد جم برای هم‌نسل‌های ما یعنی سریال «همسران» که یکی از اثرگذارترین برنامه‌های تلویزیونی در دهه خودش بود. سادگی و صمیمیت این اثر برای ما خاطرات خوبی ساخته است. جوان آن سریال به یکی از مجری‌های موفق مسابقه تلویزیونی تبدیل شد و بازیگری را در پیش گرفت و بعدها هم قصه نوشت. 🔸جغرافیا شاید چندین چیز مختلف است که در هم ریخته شده. فرهنگی که توی آن آدم‌ها هست، اقشار مختلفی که از جاهای مختلف مهاجرت کردند. از اردبیل آمده، از زنجان آمده، از شیراز آمده، از مراغه آمده. فرهنگ‌ها با هم ترکیب می‌شوند. من می‌گویم این جغرافیا باعث این اتفاق‌ها می‌شود. و یک نکته که فکر می‌کنم خیلی مهم بود: «کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان» میدان راه‌آهن بود. آن‌جا خیلی تأثیر گذاشت که جوان‌ها و بچه‌ها به کتاب و قصه علاقه‌مند بشوند. کانون شماره بیست میدان راه‌آهن بود. یک پارک داشت، توی آن پارک این کانون بود. یک ذره این‌ورتر توی خیابان راه‌آهن، کانون دیگری که الان بهش می‌گویند کانون حر. این دو تا خودشان خیلی کمک کردند به این فضا، به این جغرافیایی که من ازش حرف می‌زنم. 🔸من توی کتاب یک جاهایی خاطرات کودکیم را از چیزی که به‌عنوان «لات» می‌شناختم نوشتم. کسانی که پای حرفشان می‌ایستادند، اگر توی محل یک آدم غریبه به ناموسشان حرف می‌زد، می‌زدند، پاش می‌ایستادند. یک فاکتورهایی داشتند دیگر. موقعی که تفریح هم می‌کردند، تفریح می‌کردند. نگوییم که این آدم پسر پیغمبر است، دستش به خلاف نمی‌رود. امکان دارد کارهای خلاف هم بکند. ولی برای خودش یک چارچوب دارد. یک کارهایی را می‌کند، یک کارهایی را اصلاً نمی‌کند. مثلاً اگر می‌رفتند توی کافه، شب‌های عزاداری، شب‌های محرم نمی‌رفتند. برای خودشان آن چارچوب را قائل بودند. 🔸به نظر من قصه یکی از نیازهای انسان امروز است. با همه دردسرها و مشکلات اقتصادی، یک موقع‌هایی دوست داری فارغ از همه این مشکلات، یک کتاب برداری، یک گوشه‌ای قاطی دنیای آن قصه بشوی. قصه تو را بردارد ببرد. تو اصلاً هیچی نشنوی، هیچی نفهمی، یک ساعت، دو ساعت، سه ساعت. بعد تمام که می‌شود، احساس کنی «آه، چه دنیای جذابی بود.» ibna.ir/x6GSz @ibna_official