🔰به مناسبت سالروز شهادت شهید جمهور؛ لحظات آخر پرواز؛ روایت شاهد عینی از سانحه بالگرد رئیس‌جمهور 🔸چشمم به یکی از سه نفر کادر پرواز افتاد که رو به ما می‌نشست. در آنجا خیلی موقعیت حرف زدن فراهم نبود. فکر می‌کردم برای بالگرد ما مشکلی پیش آمده است. جرئت کردم از تکنسین پرواز بپرسم چه اتفاقی افتاده است؟ با لب‌خوانی متوجه شدم یکی از بالگردها را نمی‌بینند 🔸دوشنبه عصر، زمان ملاقات هفتگی آقای رئیس‌جمهور با مقام معظم رهبری بود. این آخرین دیدار خصوصی‌اش با حضرت آقا بود. تنها روزی که برنامه آقای رئیس‌جمهور از ظهر به بعد خالی بود دوشنبه‌ها بود. آیت‌الله رئیسی برای دیدار با مقام معظم رهبری گزارش‌ها را می‌خواندند، مطالبشان را جمع‌بندی می‌کردند و آماده می‌شدند. او بیش از صد و ده جلسه خصوصی با رهبر معظم انقلاب در دوران ریاست‌جمهوری خود داشت. یک روز از او سوال کردم: «بیشترین موضوعاتی که در این جلسات مورد بحث قرار می‌دهید چیست؟ گفت درباره موضوعات مختلفی صحبت می‌شود؛ اما این جلسات برای من مانند کلاس درس است و از راهنمایی‌ها و تجربیات ایشان می‌آموزم». او رئیس‌جمهور و همه دولت را موظف به اجرای فرامین رهبری می‌دانست. اگر حس می‌کرد نظر ایشان بر انجام امری نیست ترک می‌کرد، هیچ‌گاه نمی‌خواست هزینه تصمیماتش را بر دوش رهبری بگذارد. معتقد بود باید به گونه‌ای عمل کند که تیرهای زهرآگین توهین و تخریب دشمنان و بدخواهان به سمتش نرود. هر بار بعد از بازگشت از بیت رهبری تا پاسی از شب در دفتر کار خود در حال پیگیری منویاتش بود. اگر ضرورتی ایجاب می‌کرد می‌گفت: «این موضوع را آقا فرموده‌اند». در غیر این صورت به عنوان دستورهای خودش ابلاغ می‌کرد. اما همه می‌دانستند که دستورهای دوشنبه شب‌ها فقط تصمیم خودش نیست. ibna.ir/x6H6x @ibna_official

🔰یادداشتی بر «هوش مصنوعی کمک می‌خواهد» از وریتی هاردینگ؛ نه ناجی مطلق، نه دشمن نهایی انسان 🔸برخلاف بسیاری از کتاب‌های رایج درباره AI که یا شیفته‌وار به استقبال آینده می‌روند یا تصویری آخرالزمانی از آن ارائه می‌دهند، هاردینگ در کتاب «هوش مصنوعی کمک می‌خواهد» تلاش می‌کند مسیر سومی را پیش بگیرد: هوش مصنوعی نه ناجی مطلق بشر است و نه دشمن نهایی انسان؛ بلکه فناوری‌ای است که آینده‌اش به تصمیم‌ها، ارزش‌ها و مشارکت اجتماعی ما بستگی دارد. 🔸یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های کتاب، زبان روشن و غیرتخصصی آن است. هاردینگ می‌کوشد بدون گرفتارشدن در پیچیدگی‌های فنی، درباره مهم‌ترین مسائل هوش مصنوعی حرف بزند. همین ویژگی باعث شده کتاب فقط برای متخصصان علوم کامپیوتر یا برنامه‌نویسان نوشته نشده باشد، بلکه مخاطبان عمومی، روزنامه‌نگاران، سیاست‌گذاران، دانشجویان علوم اجتماعی و حتی خوانندگان عادی نیز بتوانند با آن ارتباط برقرار کنند. 🔸کتاب با طرح یک پرسش اساسی آغاز می‌شود: چرا باید درباره هوش مصنوعی نگران یا حساس باشیم؟ نویسنده توضیح می‌دهد که AI برخلاف بسیاری از فناوری‌های پیشین، صرفاً یک ابزار محدود نیست، بلکه فناوری‌ای است که به‌تدریج وارد تصمیم‌گیری‌های انسانی می‌شود؛ از پیشنهاد محتوای شبکه‌های اجتماعی و سیستم‌های استخدام گرفته تا تشخیص پزشکی، نظارت امنیتی، جنگ‌های سایبری و حتی تولید دانش و تصویر. 🔸یکی از جذاب‌ترین فصل‌های کتاب درباره اخلاق هوش مصنوعی است؛ بخشی که در سال‌های اخیر به یکی از داغ‌ترین حوزه‌های بحث تبدیل شده است. در این فصل، نویسنده پرسش‌هایی بنیادین مطرح می‌کند: اگر یک خودرو خودران مجبور به انتخاب میان دو خطر باشد، چگونه باید تصمیم بگیرد؟ مسئولیت خطاهای الگوریتمی با چه کسی است؟ آیا ماشین‌ها باید حق تصمیم‌گیری درباره انسان‌ها داشته باشند؟ ibna.ir/x6GW2 @ibna_official

🔰گزارش ایبنا؛ روایت مردم لرستان از فرهنگ مطالعه/ از شور کتابخوانی تا دغدغه مالی 🔸 مردم لرستان نظرهای متنوعی درباره کتابخوانی دارند، عده‌ای باوجود مشکلات اقتصادی همچنان شور و شوق مطالعه دارند اما برای بعضی‌ها، موانع مالی چالش بزرگ خرید کتاب است. اما در میانه چالش‌های مالی، ایجاد تعامل و ارتباط موثر میان کتابخانه‌ها، مدارس و خانواده‌ها می‌تواند کلید نجات فرهنگ کتابخوانی در لرستان باشد. 🔸فرهنگ کتاب‌خوانی در لرستان با سه چالش عمده مواجه است، اولین مسئله مشکلات اقتصادی و هزینه بالای کتاب است. برای بسیاری از خانواده‌ها، کتاب در سبد خرید جایگاه ثابتی ندارد. افزایش قیمت کاغذ و کتاب، آثار محسوسی بر کاهش خرید کتاب در شهرهای استان به ویژه شهرهای کوچک‌تر داشته است. 🔸چالش دوم تغییر سبک زندگی و غلبه سرگرمی‌های دیجیتال است. بازی‌های موبایلی، شبکه‌های اجتماعی و محتوای کوتاه باعث شده تمرکز روی مطالعه‌های طولانی کمتر شود و مسئله سوم نیز نیاز به برنامه‌های مؤثر و مداوم فرهنگی است چراکه فعالیت‌ها و مراسم‌های کتاب‌محور معمولاً مقطعی هستند و استمرار کافی ندارند. 🔸البته در کنار این مشکلات، نسل جدید همچنان علاقه‌مند است؛ به‌ویژه در موضوعات خودسازی، رمان و توسعه فردی؛ اما این علاقه نیازمند حمایت، دسترسی آسان و قیمت مناسب است ibna.ir/x6GM6 @ibna_official

🔰قدمعلی سرامی در گفت‌وگو با ایبنا مطرح کرد؛ ایجاز؛ نمکِ ادبیات و رمز پیوند دوباره مردم با کتاب 🔸عضو هیئت‌امنای بنیاد فردوسی معتقد است در روزگاری که موبایل‌ها به کتابخانه‌های سیار و پرسرعت تبدیل شده‌اند، تنها آثاری شانس بقا و استقبال دارند که با رعایت «ایجاز»، عمیق‌ترین مفاهیم را در کوتاه‌ترین کلمات به مخاطب منتقل کنند. 🔸«یکی از بهترین نمونه‌های کاریکلماتور در تاریخ ما سعدی است. کل «گلستان» را می‌توان نوعی کاریکلماتور دانست؛ چرا که اکثر حکایت‌های آن، جز موارد معدود، بسیار کوتاه و گاه در حد یک سطر است. مثلاً در باب هشتم می‌گوید: «مال از بهر آسایش عمر است نه عمر از بهر گرد کردن مال». آدم با همین یک جمله حال می‌کند.» 🔸«ایجاز و شوخ‌طبعی در سخن مانند نمک در غذاست؛ شاید وزن زیادی نداشته باشد، اما طعم کل غذا را نمکین و خوشمزه می‌کند.» ibna.ir/x6H5v @ibna_official

🔰نمایشگاه حضوری کتاب و یک ضرورت اجتماعی؛ وقتی «فرهنگ» فقط خریدن کتاب نیست 🔸 نمایشگاه کتاب تهران فقط یک محل خرید نیست؛ یک محل ملاقات فرهنگی است. یک حافظه مشترک و نشانه‌ای است از اینکه کتاب هنوز می‌تواند مردم را دورهم جمع کند. امسال به دلیل شرایط خاص کشور، برگزاری نمایشگاه مجازی قابل درک و منطقی است اما این به معنای فراموش کردن مطالبه برگزاری حضوری این رویداد نیست. محمد نوری، کتابدار، نویسنده و پژوهشگر حوزه کتاب: 🔸نمایشگاه کتاب تهران را باید یک کارناوال فرهنگی دانست؛ جایی که افراد زیادی با دغدغه‌ای مشترک، ولو باسلیقه‌ها و نیازهای متفاوت، در یک‌زمان و مکان به هم می‌رسند. در جامعه‌ای که فضاهای عمومیِ گفت‌وگوی فرهنگی محدود است، نمایشگاه کتاب یکی از معدود موقعیت‌هایی است که در آن فرهنگ نه در سطح شعار، بلکه به‌صورت عینی و زنده در برابر چشم مردم شکل می‌گیرد. اینجا کتاب از قفسه‌های ساکت بیرون می‌آید و به موضوع گفت‌وگو، دیدار، انتخاب، اختلاف‌نظر، کشف و حتی هیجان جمعی تبدیل می‌شود. 🔸نمایشگاه کتاب محل شکل‌گیری یا تقویت بسیاری از ارتباطات حرفه‌ای است؛ ارتباطاتی که بعداً ممکن است به نشست‌های کتاب‌خوانی در کتابخانه‌ها، دعوت از نویسندگان، برنامه‌های ترویجی، همکاری‌های پژوهشی و ده‌ها فعالیت فرهنگی دیگر منجر شود. بسیاری از این ارتباطات در گفت‌وگوهای کوتاه و پیش‌بینی‌ناپذیر میان راهروها و غرفه‌ها شکل می‌گیرد؛ همان جنس از مواجهه‌ای که فضای مجازی ذاتاً در بازتولیدش ضعیف است. در فضای دیجیتال، شما معمولاً آنچه را از قبل می‌دانید جست‌وجو می‌کنید؛ اما در نمایشگاه حضوری، گاهی با چیزی روبه‌رو می‌شوید که از قبل اصلاً در ذهنتان نبوده است. این امکانِ کشف اتفاقی، یکی از ارزش‌های بزرگ نمایشگاه حضوری است. ibna.ir/x6H5c @ibna_official

🔰از داستان‌های ایلات تا فرهنگ مقاومت؛ ناشران استان فارس در نمایشگاه مجازی کتاب تهران چه آثاری ارائه کردند؟ 🔸 ۵ انتشارات از استان فارس در هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب تهران حضور دارند. 🔸شاید بشود پرکارترین نشر استان فارس را در این دوره نمایشگاه مجازی کتاب تهران، تخت جمشید برشمرد که با ۸۴ عنوان کتاب از حوزه‌های مختلف ادبی، آموزشی، کودک و نوجوان و علمی پای به این رویداد گذاشته است. 🔸دانشگاه شیراز نیز با ۴۷ عنوان کتاب در این نمایشگاه حضور یافته که «مشاوره، توان‌بخشی و آموزش دانش‌آموزان با نیازهای ویژه و خانواده آنان»‌ از جمله آثار متاخر این انتشارات دانشگاهی است. ibna.ir/x6GZP @ibna_official

🔰مدیر پروژه هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب به ایبنا پاسخ داد؛ الزامات بسته‌بندی مرسولات نمایشگاه مجازی کتاب چیست؟ 🔸مدیر پروژه هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب، با تأکید بر رعایت دستورالعمل لفاف‌بندی شرکت ملی پست، گفت: ناشران، کتاب‌ها و اقلام ارسالی خود را مطابق با استانداردهای اعلامی شرکت ملی پست و صرفاً در لفاف‌های پاکتی، کارتنی و نایلون، آماده‌سازی کنند. 🔸رعایت نکردن دقیق دستورالعمل‌های فوق، منجر به بروز اشکالات اجرایی در فرآیند پذیرش و ارسال مرسولات شده و مسئولیت هرگونه تأخیر یا نقص در ارسال، متوجه ناشر خواهد بود. ibna.ir/x6H64 @ibna_official

🔰حسام سلامت در نشست «اندیشه‌هایی در خور ایام جنگ و مرگ»؛ پرسش از امکان جامعه 🔸همچنان می‌توانیم از سطحی از هم‌زیستی حرف بزنیم 🔸سلامت در جمع‌بندی بحث خود گفت:‌ «سوال این‌طور شروع شد که ایران امروز عمیقاً درگیر پرسش از امکان جامعه است، چون داریم زندگی جمعی‌مان را در قالب یک واگرایی خصمانه انسان‌ها با هم تجربه می‌کنیم؛ گونه‌ای پررنگ شدن تاناتوس جمعی و افزایش خشونت و نفرت نسبت به دیگران.» 🔸سلامت جامعه کنونی درگیر یک جنگ دوگانه است«یک سمت این جنگ، جنگ خارجی است. اما سمت دیگر آن، جنگ داخلی است. نه به آن معنا که افراد علیه یکدیگر سلاح به‌دست گیرند. این همان جامعه‌ای است که امکان هم‌زیستی در آن به اشکال مختلف ناممکن می‌شود و این سبب شده امکان جامعه نزد من مخدوش شود». 🔸اگر بنیان‌های مشترک را از دست دهیم، جامعه امر مشترک خود را از دست داده، «جامعه تعریف روشنی از آن‌چه مشترک است ندارد و عمیقاً درگیر واگرایی‌ها و چندپارگی‌ها شده، به‌شکلی که ایده کل از دست رفته است. این گویی جامعه عده‌ای است و جامعه عده‌ای نیست. پس بر این اساس، من فکر می‌کنم که ما درگیر گونه‌ای از جنگ داخلی هستیم». 🔸وی در پاسخ به این پرسش که چه شرایطی می‌تواند وضعیت جنگی را به درجاتی مهار کند؟ به سه پیشنهاد فروید اشاره کرد: «اول اینکه تا می‌توان باید بر روابط اروس‌بنیاد دامن زد، یعنی هر آن وضعیتی که انسان‌ها را با یکدیگر در پیوند محکم‌تر قرار می‌دهد. دوم دیکتاتوری عقل است، چراکه در پارادایم فروید، عقل هنوز می‌تواند انسان‌ها را از ارتکاب خشونت، پرخاش‌گری و نفرت نجات دهد. و سوم نوعی نظم نهادی و حقوقی». ibna.ir/x6H6Z @ibna_official

🔰نگاهی به نمایش «ارباب پونتیلا و نوکرش ماتی»؛ برشت و میکائیل شهرستانی در صحنه نه جنگ نه صلح 🔸میکائیل شهرستانی که در پایان تئاتر اشاره کرد یک سال به همراه گروهش بر روی این متن کار کرده، خود بار دیگر این متن را ترجمه کرده است. 🔸شهرستانی در تئاتر «ارباب پونتیلا و نوکرش ماتی» دکورهای پویا و متغیری را طراحی کرده بود اگرچه ساده (شاید در حد وسع گروه) بود، بازی بازیگران خلاق و پرجنبش و جوشی را رقم زد که گاه روایات کلامی با موسیقی پخش می‌شد. به نوعی تفسیر سخنان بازیگران اصلی بود و به مخاطب این درنگ را می‌داد که فکر کند و فقط جنبه سرگرمی و عاطفی آن را نبیند، بلکه فرصت درنگ و اندیشه هم داشته باشد. 🔸میکائیل شهرستانی در این کار نیز مانند نمایش «ارزشهای نسبی» از هنرجویانی که خود آنها را آموزش داده، استفاده کرده است و در این کار هم مانند کار پیشین، بازیگران شب‌های فرد و زوج با هم متفاوتند. 🔸در روزهایی که سالن‌های نمایشی به متن‌های نه چندان قوی و غنی رو می‌آورند، تماشای نمایشی از برشت فرصت مغتنمی است. نمایشی که دغدغه‌های انسانی و اجتماعی در آن موجود می‌زند و همانند دیگر آثار برشت، در زیرمتن، پیام‌های خاص خودش را دارد. ibna.ir/x6H5K @ibna_official

🔰مدیر انتشارات سمام: نمایشگاه کتاب، بخشی از نیاز روانی‌ مخاطبان را برآورده می‌کند 🔸 مدیر انتشارات سمام با اشاره به روزهای سختی که بر اهالی کتاب اعم از ناشران و خوانندگان می گذرد، گفت: بر این باور هستم که نمایشگاه مجازی کتاب تهران، می‌تواند بخشی از نیاز روانی‌ دوستداران کتابخوانی را برآورده کند. 🔸وی با تصریح اینکه پرداخت هزینه خرید کتاب برای بخش بزرگی از جامعه دشوار شده، افزود: با این وجود و در شرایطی که رسانه‌های دشمن به بمباران افکار عمومی برای عادی سازی تجاوز به کشورمان پرداخته‌اند و مردم را نسبت به شرایط جغرافیای سیاسی سرزمین‌مان به بی‌راهه دعوت می‌کنند؛ توجه به کتاب، اقدامی موثر و برپایی نمایشگاه کتاب‌ گامی برای آگاهی افزایی عمومی و اجتماعی و خنثی کردن هدف آن‌هاست. ibna.ir/x6H2X @ibna_official

🔰دبیر شورای فرهنگ عمومی کشور در گفت‌وگو با ایبنا: نمایشگاه مجازی کتاب تهران چراغ امید را روشن نگه داشت 🔸دبیر شورای فرهنگ عمومی، برگزاری هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب تهران، را نمادی از تاب‌آوری فرهنگی و امیدآفرینی دانست و تأکید کرد که ملت ایران، حتی در سخت‌ترین شرایط امنیتی نیز کتاب، مطالعه و فضای فرهنگی را رها نمی‌کند. 🔸این رویداد توانسته در شرایطی که جنگی ظالمانه به کشور تحمیل شده، مانع از تعطیلی فعالیت‌های ملی و بین‌المللی حوزه فرهنگ شود. نمایشگاه مجازی کتاب، فضایی از امید و نشاط را برای جامعه ایجاد کرده و نشان می‌دهد که مردم ایران حتی در زیر بمباران موشکی نیز کتاب و کتابخانه برایشان اهمیت دارد. 🔸این نمایشگاه علاوه بر پُر کردن خلأ فضای فیزیکی و جلوگیری از فراموشی این رویداد مهم فرهنگی، تفاوت و مقاومت ملت ایران را به تصویر کشیده است. جای تقدیر دارد که در چنین شرایطی نیز فرهنگ مطالعه و کتابخانه‌های عمومی کشور با حمایت‌های هدفمند، مسیر خود را ادامه می‌دهند. ibna.ir/x6H6T @ibna_official

🔰رئیس مرکز نشر دانشگاهی در گفت‌وگو با ایبنا پاسخ داد؛ تغییر زمان می‌تواند نمایشگاه بین‌المللی کتاب را متحول کند؟ 🔸به‌دنبال احتمال برگزاری نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران در پاییز، رئیس مرکز نشر دانشگاهی معتقد است، تغییر زمان می‌تواند زمینه بازتعریف کارکرد این رویداد و نزدیک شدن آن به الگوهای حرفه‌ای جهانی را فراهم کند. 🔸شهرام‌نیا فرصت پیش‌آمده برای تغییر زمان برگزاری نمایشگاه بین‌المللی به پاییز را یک «الهام‌گیری» برای تبدیل تهدید به فرصت می‌بیند. پیشنهاد وی برای استفاده از الگوی فرانکفورت (ترکیب روزهای تخصصی و روزهای فروش عمومی)، مسیری هوشمندانه برای عبور از نگاه «بازارمحور» به نمایشگاه تهران است. 🔸با نوآوری و واسپاری امور به صنف، که پیش‌تر گام‌های مهمی برای آن برداشته شد و در دولت جدید نیز به آن توجه شده، می‌توان نمایشگاه را از یک فروشگاه بزرگ فصلی به یک کانون تخصصی برای تعامل پدیدآوران و ناشران در سطح بین‌المللی تبدیل کرد. این تغییر رویکرد، کلیدِ زنده ماندن و حرفه‌ای‌تر شدن ویترین کتاب ایران است. حالا که به جبر زمانه مجبور به تغییر زمان نمایشگاه شدیم، هویت این رویداد نیز به نمایشگاهی‌تر بودن تحول پیدا کند. با تعطیل شدن کامل بخش فروش، مخالفم اما می‌توان با نوآوری و خلاقیت، مشابه نمایشگاه کتاب فرانکفورت عمل کرد. در این رویداد ترکیبی و پنج‌روزه، ۳ روز کاملا تخصصی و۲ روز برای بازدید عموم و فروش اختصاص دارد؛ درحالی که نمایشگاه کتاب لندن، کاملا تخصصی است و اهل فن برای حضور، به پرداخت هزینه‌های سنگین ملزم. هستند. ibna.ir/x6H7x @ibna_official