🔰داستان کوتاه دیده‌نشده؛ داستان گمشده ایدیت وارتون پس از یک قرن منتشر شد 🔸پژوهشگران در میان دست‌نوشته‌های ایدیت وارتون داستانی پیدا کرده‌اند که بیش از یک قرن منتشر نشده بود. این اثر اکنون با عنوان «مردانی که جهان را نجات دادند» در مجله ادبی «استرند» منتشر شده است. 🔸شخصیت محوری داستان پرستار جوان آمریکایی، «میلی آردن»، است. او در میان ساکنان قصر زندگی می‌کند و با تردید و اضطراب بازگشت سریع آنان به زندگی مرفه پیش از جنگ را تماشا می‌کند؛ در حالی که خود هنوز با خاطره زخمی‌ها و صحنه‌های تلخ جنگ درگیر است. 🔸پژوهشگران معتقدند این شخصیت تا اندازه‌ای بازتاب تجربه‌های خود وارتون است. این نویسنده در جریان جنگ جهانی اول در بیمارستان‌های صحرایی فعالیت داشت و در راه‌اندازی مراکز درمانی برای زنان و کودکان آسیب‌دیده مشارکت کرد. بخشی از مشاهدات او بعدها در مجموعه مقالات "فرانسه در حال نبرد" (Fighting France) منتشر شد. ibna.ir/x6HxK @ibna_official

🔰کتابخانه‌ای با ساختار ضدسیستم؛ از شکسپیر ۸ میلیون دلاری تا دست‌خط موسیقیدان مشهور 🔸دیوید والش، بنیان‌گذار موزه مونا در هوبارت، با افتتاح «فرونتستریون» (Phrontisterion) با بودجه‌ای ۱۰۰ میلیون دلاری، تعریفی تازه از فضای کتابخانه ارائه داده است؛ جایی که نظم الفبایی معنا ندارد و کنجکاوی حرف اول را می‌زند. 🔸آنچه «فرونتیستریون» را از هر کتابخانه دیگری متمایز می‌کند، ساختار ضدسیستم آن است. در اینجا خبری از برچسب‌های طبقه‌بندی یا سیستم سنتی «دیویی» نیست. والش که این سیستم را بیش از حد اروپامحور و محدود می‌داند، قانونی عجیب وضع کرده است: کتاب‌ها را هر جا که دوست دارید بگذارید! برای یافتن عناوین، از اپلیکیشن هوشمند «The O» استفاده می‌شود که با استفاده از دوربین‌های پیشرفته و اسکن لحظه‌ای عطف کتاب‌ها، جای دقیق هر جلد را به بازدیدکننده نشان می‌دهد. ibna.ir/x6HH9 @ibna_official

🔰رئیس پژوهشگاه مطالعات تقریبی در گفت‌وگو با ایبنا؛ پیامبر اسلام(ص) محور وحدت و اتحاد در جهان اسلام است 🔸به‌گفته راشدی‌نیا: «از موضوعاتی که در دوره اخیر مورد توجه قرار گرفته، جریان‌شناسی دینی و مذهبی کشورهای اسلامی است. در این زمینه، تاکنون جریان‌شناسی مذهبی کشورهای ترکیه، پاکستان، آذربایجان، تونس، سوریه، عراق، افغانستان و بحرین منتشر شده است». 🔸️ امام شهید، تقریب و وحدت جهان اسلام را مقدمه تشکیل تمدن نوین اسلامی می‌دانستند و در واقع، مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی را مقدمه‌ساز تمدن نوین اسلامی معرفی کردند، لذا بخشی از پژوهش‌های ما به این موضوع اختصاص یافته است. 🔸️ «یکی از حوزه‌هایی هم که به توصیه امام شهید مورد توجه قرار گرفته، تجمیع و احیای آثار بزرگان تقریب است که از آن میان، مجموعه آثار آیت‌الله تسخیری در ۱۲ جلد منتشر شده و مجموعه آثار آیت‌الله واعظ‌زاده خراسانی در حال انتشار است که حدود ۱۰ جلد خواهد بود». ibna.ir/x6HV7 @ibna_official

🔰طرح پرسشی که جواب مشخصی ندارد؛ کدام ترجمه‌های به‌آذین خواندنی‌ترند؟ 🔸م.ا. به‌آذین با فرارفتن از مرزهای واژگان، ترجمه را به پلی میان آرمان‌های جهانی و رنج‌های ملی تبدیل کرد. او با بازآفرینی شاهکارهای کلاسیک، ذائقه‌ی ادبی ایرانیان را ارتقا داد و ضمن پیوند زدن هنر به تعهد اجتماعی، نام خود را به عنوان معمار آگاهی‌بخش فرهنگ معاصر ایران جاودانه ساخت. 🔸او با تسلط بی‌نظیر بر زبان فرانسه و روان‌شناسی متون، نشان داد که نثر فارسی می‌تواند پیچیده‌ترین لایه‌های درونی شخصیت‌های اروپایی را با تمام ظرافت‌های آن بازتاب دهد. نوآوری اصلی او در مفهوم «شفافیت عمیق» بود. او معتقد بود مترجم باید «ناپدید» باشد؛ نه آن‌قدر که از متن دور شود، بلکه آن‌قدر که صدای نویسنده‌ی اصلی به وضوح در نثر فارسی شنیده شود. این سبک، انقلابی در فن ترجمه ایجاد کرد. پیش از او، مترجمان اغلب خود را پیش متن نشان می‌دادند، اما به‌آذین راه را برای متون بعدی هموار کرد تا خواننده مستقیماً با ذهنیت نویسنده درگیر شود. جامعه‌شناسان فرهنگی معتقدند که ترجمه‌های به‌آذین، به‌ویژه آثار بالزاک و شولوخف، در شکل‌گیری «هویت روشنفکری دهه‌ی ۴۰ و ۵۰» نقش محوری داشتند. او با ترجمه‌ی این آثار، مفاهیمی مانند «عدالت اجتماعی»، «آزادی از استعمار» و «هویت ملی» را در بافتاری داستانی و جذاب به ذهنیت ایرانی تزریق کرد. جامعه‌ی آن زمان که با ستم‌های داخلی روبرو بود، با دیدن ستم‌ها در روسیه یا فرانسه (در آثار بالزاک)، قادر شد ستم‌های داخلی خود را نیز بازخوانی کند. ibna.ir/x6Hgv @ibna_official

🔰شعر، پلی میان کودکان اوکایاما و جهان؛ پروژه ادبی یونسکو روایت‌های کودکانه را به اودسا رساند 🔸دفتر «اودسا، شهر ادبیات یونسکو» در تازه‌ترین برنامه خود برای معرفی تجربه‌های ادبی شهرهای عضو این شبکه جهانی، به سراغ اوکایامای ژاپن رفته است؛ شهری که در آن ادبیات تنها یک هنر نیست، بلکه ابزاری برای شنیدن صداهای خاموش، التیام زخم‌های پنهان و گشودن راهی برای بیان جهان درونی کودکان به شمار می‌رود. 🔸کودکان ساکن این مرکز، به دلیل شرایط دشوار خانوادگی امکان زندگی در کنار خانواده‌های خود را ندارند. در چنین فضایی، خواندن داستان و نوشتن شعر به ابزاری برای بیان احساسات، کشف هویت فردی و بازآفرینی جهان درونی آنها تبدیل شده است. هدف این برنامه آموزش قواعد شعر یا پرورش شاعران حرفه‌ای نیست؛ بلکه فراهم کردن فضایی امن برای یافتن کلمات و تبدیل آنها به پلی میان کودک و جهان پیرامون اوست. ibna.ir/x6HtV @ibna_official

🔰محمود آموزگار در گفت‌وگو با ایبنا تاکید کرد؛ منفعت‌طلبی؛ مسئله قراردادهای نشر 🔸محمود آموزگار، حقوق‌دان و مدیرمسئول انتشارات «کتاب‌آمه» معتقد است، نگاه غالب در نظام حقوقی ایران تا حدی یک‌جانبه است؛ یعنی هر شخصی ابتدا به دنبال حفظ منافع خود است. 🔸مدیر انتشارات کتاب‌آمه، می‌گوید: اگر پرونده‌های موجود در محاکم را بررسی کنیم، خواهیم دید بخش قابل توجهی از دعاوی حقوقی، ریشه در نقص‌های اولیه هنگام تنظیم قرارداد دارد. بسیاری از اختلافاتی که امروز در دادگاه‌ها مطرح می‌شود، ناشی از آن است که طرفین در زمان انعقاد قرارداد، همه جوانب توافق خود را پیش‌بینی نکرده‌اند. قراردادهای نشر نیز از این قاعده مستثنا نیستند و بسیاری از اختلافات میان ناشر و مؤلف، نتیجه همین کاستی‌ها در تنظیم قرارداد است. 🔸 گاهی در قرارداد قید می‌شود که حق‌التألیف پس از فروش کتاب پرداخت خواهد شد. در ظاهر، این شرط ساده به‌نظر می‌رسد، اما در عمل می‌تواند مشکلات زیادی ایجاد کند. ممکن است مؤلف برای دریافت حق‌التألیف خود مراجعه کند، اما ناشر بگوید هنوز تعدادی از نسخه‌های کتاب در انبار باقی مانده است. این وضعیت می‌تواند بارها و بارها تکرار شود و عملاً پرداخت حق‌التألیف را به تعویق اندازد. 🔸نحوه تفسیر برخی مواد قانونی می‌تواند در روند رسیدگی به پرونده‌ها تأثیرگذار باشد. در همین قانون، موادی وجود دارد که در عمل ابهام‌هایی ایجاد کرده است. برای نمونه، مواد ۱۷ و ۲۱ درباره ثبت آثار، بیشتر ناظر بر تشریفات اداری ثبت هستند و وارد بررسی ماهیت خلاقانه اثر نمی‌شوند. با این حال، در برخی پرونده‌ها گزارش‌های اداری که نظر کارشناسی تلقی می‌شوند مبنای تصمیم مراجع قضایی قرار گرفته و آرایی صادر شده که به اعتقاد من، محل تأمل است. برای مثال، ممکن است فردی عنوانی را برای اثر خود ثبت کند و شخص دیگری بعدها عنوانی بسیار نزدیک به آن انتخاب کند. ibna.ir/x6HQN @ibna_official

🔰نگاهی دیگر به جنبش مشروطه در گفتاری از فریدون مجلسی؛ بازگرداندن عزت و اعتماد به ملتی از پای افتاده 🔸نهصتی که در ملی کردن پیروز شد، اما در اجرایی کردن آن شکست خورد 🔸رسالت اصلی نهضت روشنفکرانه، که هرگز مشابه تاریخی دیگری نداشته و نخواهد داشت بازگرداندن عزت و اعتماد به نفس پایمال شده و برخیزاندن ملتی از پای افتاده و حتی دیگرملت‌هایی بود که با نگرانی چشم امید خود را به آن دوخته بودند. نهصتی که در ملی کردن پیروز شد، اما در اجرایی کردن آن شکست خورد. با این حال در مرحله بعدی نیز به بهره‌مندی از همین ملی کردن بود که ایران سامانی گرفت و در عرصه توسعه اقتصادی و صنعتی پیشتاز شد. 🔸معنای کلمه ملت را که در ادبیات مشروطه مطرح شد در فرهنگ آن روز معادل اُمت دانسته و بر مبنای آن نتیجه‌گیری‌هایی تخطئه‌آمیز کرده است که ارتباط روشنی با بحث مورد نظر نویسنده آن کتاب ندارد، در حالی که با بودن نص حاجت به اجتهاد نیست! قانون اساسی مشروطه و متمم آن «در حقوق ملت ایران» که برآیند و جوهر و خلاصه آرمان بیان شدهِ‌ آن جنبش بوده است، جایی برای تفسیر باقی نمی‌گذارد. من آن قانون را به زبان عامه سند مالکیت منگوله‌دار ملت ایران بر این سرزمین، و متمم آن را بنچاق محضری آن می‌نامم! 🔸ضمناً نباید فراموش کرد که آن ایرادات در آن زمان عمومیت داشته است. کشوری با سوابق فرهنگی و هنری و صنعتی درخشان مانند آلمان که خاستگاه فلسفه عصر جدید است، تا نیمه قرن بیستم در چنگال نظام بدسگال جبار هیتلری اسیر بود! آن نارسایی‌ها منحصر به ایران نبوده است. دموکراسی مقوله‌ای است که فرایند آن نیاز به زمان و بلوغ اجتماعی دارد. ملت ایران تازه پیش از اغلب کشورهای آسیایی و اروپایی در این راه قدم برداشته بود، و این تلاش سزاوار تحقیر و اهانت نیست! 🔸باری آن نهضت و پیروزی نسبی و تلاش‌های بازسازی و تجدید حیات ملی به عنوان مرهمی، برای الیتام زخم آن تحقیر وارد شده بر روان ملت ایران کافی نبود. اکنون نوبت حرکت دیگری بود که پنجاه سال بعد در قالب نهضت ملی کردن صنعت نفت ایران فرصت وقوع یافت. ibna.ir/x6HTQ @ibna_official

🔰محسن جوادی در نشست فرهنگی «شاهنامه فردوسی و جلال خالقی‌مطلق»: شاهنامه تلاشی تاریخی برای پاسداری از ایران و زبان فارسی است 🔸معاون امور فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به اهمیت توجه به رابطه هویت و فرهنگ ایرانی با زبان فارسی گفت:‌ زبان فارسی تنها ابزار ارتباط نیست، بلکه زبان شعر، عرفان، دوستی، معنویت و حافظه مشترک ایرانیان است. فردوسی به‌خوبی دریافت که اگر این زبان آسیب ببیند، هویت ایرانی نیز آسیب خواهد دید. از همین منظر، شاهنامه را باید تلاشی تاریخی برای پاسداری از ایران، فرهنگ ایرانی و زبان فارسی دانست. 🔸ارزش فردوسی صرفاً در توان شاعری او خلاصه نمی‌شود، بلکه عمق اندیشه، جهان‌بینی و نگاه حکیمانه او به هستی و زندگی، شاهنامه را به اثری ماندگار در فرهنگ ایرانی بدل کرده است. از همین روست که بزرگان فلسفه و ادب، از جمله ملاصدرا، از فردوسی با عنوان حکیم یاد کرده‌اند. 🔸 در نگاه فردوسی، خداوند فراتر از ادراک محدود حسی و ذهنی انسان است و این تلقی، از ژرفای معرفتی و هستی‌شناسانه او حکایت دارد. در عین حال، حکمت فردوسی تنها به مباحث نظری و الهی محدود نمی‌شود، بلکه در اخلاق، فلسفه زندگی، مسئولیت‌پذیری و شیوه زیستن نیز جلوه‌ای روشن دارد ibna.ir/x6HWw @ibna_official

🔰صنعت نشر کرمان زیر فشار هزینه‌ها؛ اصلاح اقتصادی بدون حمایت از ناشران؛ معادله‌ای که بازار کتاب را به رکود می‌برد 🔸 افزایش هزینه‌های تولید، چند برابر شدن قیمت کاغذ در ماه‌های اخیر و رشد مداوم سایر هزینه‌های نشر، ناشران کرمان را در شرایط دشواری قرار داده است. فعالان این حوزه معتقدند اصلاح سیاست‌های اقتصادی و ارزی، بدون پیش‌بینی سازوکارهای حمایتی برای ناشران، نه‌تنها به رونق بازار کتاب منجر نخواهد شد، بلکه می‌تواند رکود این صنعت فرهنگی را عمیق‌تر کرده و دسترسی مخاطبان به کتاب را بیش از پیش محدود کند. 🔸صنعت نشر به طور سنتی حاشیه سود بالایی ندارد و هرگونه افزایش هزینه، به طور مستقیم بر تیراژ اثر می‌گذارد؛ کاهش تیراژ نیز خود موجب افزایش قیمت تمام‌شده هر نسخه می‌شود و این چرخه، بازار کتاب را در معرض رکود قرار می‌دهد. 🔸افزایش قیمت تنها به کاغذ محدود نمی‌شود، حقوق کارکنان، هزینه ترجمه، حروف‌چینی، تایپ، مرکب و سایر ملزومات چاپ و نشر نیز افزایش یافته‌اند و همانطور که پیش‌بینی می‌کردیم، هزینه‌های چاپ از مهرماه سال گذشته تاکنون چندین برابر شده است. 🔸افزایش هزینه‌ها، دو برابر شدن قیمت کاغذ در ماه‌های اخیر و انتقال بخشی از فرایند چاپ به خارج از استان، همگی نشان می‌دهد صنعت نشر در مرحله‌ای حساس قرار دارد. آینده این بازار تا حد زیادی به نحوه مدیریت سیاست‌های ارزی و میزان توجه به حمایت از تولید کتاب وابسته خواهد بود. ibna.ir/x6G5f @ibna_official

🔰نگین صدری‌زاده به‌مناسبت روز ادبیات کودک و نوجوان: مهم‌ترین مأموریت ادبیات کودک، پرورش ظرفیت‌های انسانی است 🔸نگین صدری‌زاده گفت: وقتی کودکی درباره ترس، اضطراب یا مرگ داستان می‌خواند، درمی‌یابد که تنها نیست. مهم‌ترین کاری که ادبیات در این زمینه انجام می‌دهد، این است که به احساسات کودک نام می‌دهد، آن‌ها را به رسمیت می‌شناسد، به آن‌ها مشروعیت می‌بخشد و نشان می‌دهد که امکان عبور از بحران وجود دارد و شخصیت داستان چگونه از آن بحران‌ها عبور کرده است. 🔸شاید مهم‌ترین دستاورد ادبیات برای کودکان و حتی برای بزرگسالان، معنا باشد؛ اینکه مخاطب ادبیات، حتی اگر کودکی کم‌سن‌وسال باشد، درمی‌یابد که زندگی مجموعه‌ای از اتفاقات نیست، بلکه روایتی است که انسان برای آن معنا می‌سازد و این رویدادها و اتفاقات، پیوستگی معنایی با یکدیگر دارند. 🔸به همین دلیل معتقدم شخصیت انسان‌ها، پیش از آنکه با نصیحت، پند و اندرز ساخته شود، با روایت شکل می‌گیرد و روایت، هسته بنیادین ادبیات کودک و نوجوان است. 🔸 در ادبیات کودک، شیوه اندیشیدن آموزش داده می‌شود، نه اینکه مجموعه‌ای از پاسخ‌های آماده به کودک منتقل شود. این چیزی نیست که در ادبیات اتفاق بیفتد؛ زیرا کودک و نوجوان در ادبیات فرصت دارد با شخصیت‌های داستان همراه شود، همراه آن‌ها شکست بخورد، در تصمیم‌گیری‌های دشوار اخلاقی تردید کند و پیامد انتخاب‌هایش را ببیند. در واقع، به نوعی زندگی را تمرین می‌کند. 🔸ادبیات هنوز تنها فضایی است که می‌تواند مخاطب را وادار کند جهان را بازآفرینی و کشف کند. البته این به آن معنا نیست که نباید به سمت فضای دیجیتال برویم. این فضا برای ادبیات نیز فرصت‌هایی ایجاد کرده است، اما نه به معنای از دست دادن عمق. در کنار بهره‌مندی از رسانه، ریتم روایت باید در ادبیات تغییر کند، به زاویه دید توجه شود، فرم روایت دگرگون شود، در تعامل با رسانه‌ها نو شود و با هوشمندی از ظرفیت رسانه‌ها استفاده کند. ibna.ir/x6HTk @ibna_official

🔰گفت‌وگو با شمس لنگرودی به بهانه انتشار «صبور مثل بذر زمستان»؛ پس از رنج گشایش در راه است 🔸گزیده‌ای از کتاب «فرج بعد از شدت» به انتخاب و مقدمه شمس لنگرودی با عنوان «صبور مثل بذر زمستان» از سوی نشر وزن دنیا منتشر شد. 🔸محمد شمس لنگرودی، شاعر و پژوهشگر درباره‌ی دلایل انتخاب و نحوه‌ی گزینش داستان‌های این کتاب می‌گوید: «در ادبیات کهن، آثار ارزشمند و قابل توجهی وجود دارد؛ کتاب‌هایی که هم از نظر ادبی اهمیت دارند و هم آموزنده‌اند. البته به برخی از این آثار در کتاب‌های درسی مراجعه شده است. یکی از این آثار، «فرج بعد از شدت» است؛ کتابی که بارها ترجمه شده و برخی از ترجمه‌های آن نیز از میان رفته‌اند. ترجمه‌ای که من بر اساس آن کار کردم، با وجود اینکه در دوره نثر مصنوع و فنی پدید آمده، نثری روان و خوش‌خوان دارد و همین ویژگی باعث شده مورد توجه قرار گیرد. به همین دلیل، هم نثر شیوا و دلنشین آن و هم داستان‌های آموزنده‌اش از مهمترین دلایل انتخاب کتاب بود.» ibna.ir/x6HWk @ibna_official

🔰نگاهی به جهان اقتباسی تقوایی به مناسبت سالروز تولدش؛ چرا ناصر تقوایی مهم‌ترین اقتباس‌گر تاریخ سینمای ایران است؟ 🔸تقوایی، پیش از آنکه فیلمساز باشد، خواننده‌ای جدی بود. او ادبیات را می‌شناخت و مهم‌تر از آن، می‌دانست هر رمان، زبان مخصوص خودش را دارد. تقوایی شیفته و دلداده ادبیات بود و عشق و علاقه‌اش را چنین توصیف می‌کرد: «ادبیات، گریزگاه من نیست. حرفه اصلی من است و اگر بیش از سینما نگران ادبیات هستم، به خاطر است که وضع ادبیات نگران‌کننده‌تر است.» 🔸تقوایی هیچ‌وقت در کتاب‌ها به دنبال قصه‌های خام برای فیلمسازی نمی‌گشت. او معتقد بود داستان، بیش از هر چیزی جهان‌بینی است و به همین دلیل، اقتباس فقط نباید انتقال یک داستان از کاغذ به پرده باشد و باید انتقال روح یک اثر به فرهنگی دیگر را مدنظر قرار داد. 🔸اگر «آرامش در حضور دیگران» آغاز راه بود، «دایی‌جان ناپلئون» نقطه تثبیت این نگاه شد. امروز بسیاری از منتقدان، این مجموعه را یکی از بهترین اقتباس‌های تاریخ تلویزیون ایران می‌دانند. اقتباسی که نه تنها به رمان ایرج پزشکزاد آسیب نزد، بلکه باعث شد کتاب بیش از گذشته خوانده شود و نسل‌های بعد نیز سراغ آن بروند. 🔸اگر «دایی‌جان ناپلئون» بهترین اقتباس تلویزیونی تقوایی است، «ناخدا خورشید» بدون تردید بلندپروازانه‌ترین تجربه او و شاید بهترین اقتباس در سینمای ایران باشد. تقوایی سراغ رمان «داشتن و نداشتن» ارنست همینگوی رفت و از رمانی آمریکایی، فیلمی کاملا بومی و ایرانی ساخت. 🔸 راز موفقیت «ناخدا خورشید» در شناخت عمیق تقوایی از جنوب ایران است. به باور او، تقوایی فقط یک اقتباس انجام نداد، بلکه اثری تازه خلق کرد. اثری که هویت مستقل خود را دارد و به همین دلیل، حتی اگر مخاطب رمان همینگوی را نخوانده باشد، فیلم برایش کاملاً باورپذیر است.همین نگاه باعث شده بسیاری از فیلم‌نامه‌نویسان و منتقدان ایرانی، «ناخدا خورشید» را بهترین اقتباس ادبی تاریخ سینمای ایران بدانند و حتی آن را از نسخه‌های هالیوودی موفق‌تر ارزیابی کنند. ibna.ir/x6HWg @ibna_official