🔰نگاهی به «رقیب» اثر درخشان امانوئل کارر؛ بی‌رحمی زندگی در کمال خونسردی 🔸️«رقیب»ِ امانوئل کارر اثری است سرد، دقیق و بی‌رحم؛ اما نه از سر قساوت، بلکه از سر صداقت. 🔸️در «رقیب»، کارر این پرسش را به‌صراحت مطرح می‌کند. او می‌نویسد که در آغاز گمان می‌کرد می‌تواند «عینی» بماند، اما خیلی زود درمی‌یابد که عینیت در چنین پروژه‌ای توهمی بیش نیست. همین اعتراف، کتاب را از یک گزارش صرف جنایی به اثری عمیقاً ادبی و خودآگاه تبدیل می‌کند. 🔸️روایتی از شرّ بی‌ریشه، دروغ به‌مثابه زیست، و فروپاشی یک زندگیِ کاملاً ساختگی در مرکز این روایت قرار دارد، چیزی که کارر نه در پی توضیح علل آن است و نه قصد دارد آن را به‌سادگی به یک نظریهٔ روان‌کاوانه یا جامعه‌شناختی فروبکاهد. 🔸️کارر در این کتاب به‌دنبال توضیح شرّ نیست، به‌معنای کلاسیک کلمه. او نه به دنبال روان‌کاوی قاتل است و نه ارائه نظریه‌ای جامعه‌شناختی. آنچه او می‌کاود، نوعی شرّ بی‌ریشه است؛ شری که نه از نفرت می‌آید، نه از ایدئولوژی، بلکه از خلأ. ibna.ir/x6HVD @ibna_official

🔰«س‍ی‍ری‌ در ق‍ل‍م‍رو ب‍خ‍ت‍ی‍اری‌ و ع‍ش‍ای‍ر ب‍وم‍ی‌ خ‍وزس‍ت‍ان»؛ در میان خوانین بختیاری 🔸️با اینکه قریب یک قرن و نیم از سفر لایارد به خوزستان می‌گذرد تاکنون هیچ پژوهشگر ایرانی یا خارجی موفق به تهیه چنین گزارش جامع و مشبعی درباره این استان نشده است. او تمام مناطق خوزستان را قدم به قدم سیاحت، و از کلیه آثار باستانی آن حدود بازدید به عمل آورد و با رؤسا و خوانین و شیوخ محلی ملاقات کرد و اوضاع سیاسی و اقتصادی و اجتماعی و نظامی منطقه را بررسی کرد. 🔸تحقیقات لایارد، درباره خوزستان بنام «شرحی پیرامون خوزستان» ابتدا توسط «لرد ابردین» در انجمن پادشاهی جغرافیایی قرائت و سپس در سال ١٨٤٦در جلد شانزدهم محله انجمن پادشاهی جغرافیائی در لندن منتشر شد. با اینکه قریب یک قرن و نیم از سفر لایارد به خوزستان می‌گذرد لذا تاکنون هیچ پژوهشگر ایرانی یا خارجی موفق به تهیه چنین گزارش جامع و مشبعی درباره این استان نشده است. او تمام مناطق خوزستان را قدم به قدم سیاحت، و از کلیه آثار باستانی آن حدود بازدید به عمل آورد و با رؤسا و خوانین و شیوخ محلی ملاقات کرد و اوضاع سیاسی و اقتصادی و اجتماعی و نظامی منطقه را بررسی کرد و تعداد خانوار هر طایفه و عشیره و منبع مالیات و منال دیوانی و اقامتگاه تابستانه و زمستانه و ییلاق و قشلاق، و محل تعلیف احشام طوایف کوچرو را با دقتی خاص، مشخص کرد. 🔸️سر استراتفورد کانینک با توجه به اطلاعات و دانستنی‌های لایارد درباره خوزستان به او مأموریت داد تا طرحی درباره حل اختلاف مرزی ایران و عثمانی (مرزهای جنوبی) تهیه کند. چون در آن‌موقع روابط ایران و بریتانیا بر سر مسئله هرات تیره بود و برعکس انگلیسی‌ها نظر مساعدی به‌ دربار عثمانی داشتند، لذا لایارد با موافقت «سر استراتفورد کانینک» طرحی به سود دولت عثمانی و زیان دولت ایران تهیه کرد، که مورد موافقت «لرد ابردین» وزیر وقت خارجه انگلیس که در آن‌ موقع با نظریات و عقاید روس‌ها هم آهنگی نشان می‌داد، قرار نگرفت. هنگامی‌که «سر استراتفورد کانینک» او را به عنوان نماینده دولت انگلیس در کنفرانس «ارزنته الروم» معرفی کرد، لرد ابردین بخاطر جلب نظر روس‌ها با این اعتقاد که «لایارد از ترک‌ها حمایت خواهد کرد» با این انتخاب مخالفت و به جای او «کلنل فن و یک ویلیامز» و «روبرت کرزن» را به آن کنفرانس اعزام کرد. ibna.ir/x6Hnt @ibna_official

🔰برنده جایزه زنان در بخش غیرداستانی؛ کتاب «بهترین هتل کابل» صدای مردم افغانستان را بازتاب می‌دهد 🔸کتاب بهترین هتل کابل نوشته لیس دوسه، با روایت زندگی کارکنان و مهمانان هتل اینترکانتیننتال، تصویری انسانی از تاریخ معاصر افغانستان ارائه می‌دهد. این اثر که برنده جایزه زنان در بخش غیرداستانی شده، صدای مردم عادی افغانستان را در میان سال‌های جنگ و دگرگونی بازتاب می‌دهد 🔸بخش مهمی از کتاب به پیشینه فرهنگی مهمان‌نوازی در افغانستان و منطقه جاده ابریشم می‌پردازد؛ جایی که کاروانسراها در گذشته محل استراحت بازرگانان، تبادل خبر و شکل‌گیری ارتباطات اجتماعی بودند. در نگاه نویسنده، هتل اینترکانتیننتال ادامه مدرن همین سنت قدیمی است؛ مکانی برای میزبانی از غریبه‌ها در قلب مسیری تاریخی. 🔸یکی از محورهای اصلی کتاب، توجه به زندگی کارکنان هتل و مردم عادی است. دوسه نشان می‌دهد که چگونه همین افراد، با وجود تغییر حکومت‌ها و موج‌های خشونت، تلاش کردند هتل را سرپا نگه دارند و زندگی خود را ادامه دهند. بسیاری از آن‌ها در مسیر انجام وظیفه یا در حملات مختلف جان خود را از دست دادند. ibna.ir/x6HxJ @ibna_official

🔰درس‌هایی درباره نوشتن زندگی؛ الفبای خاطره‌نویسی از نگاه بلیک موریسون کتاب درباره خاطره‌نویسی (On Memoir) 🔸تازه‌ترین اثر بلیک موریسون، با وجود ساختار الفبایی و ظاهر راهنمایی‌گونه‌اش، به پرسش‌هایی بنیادین درباره حقیقت، حافظه و اخلاق در نوشتن زندگی می‌پردازد؛ پرسش‌هایی که هر خاطره‌نویس جدی ناگزیر با آن‌ها روبه‌رو است. 🔸کتاب جدید او به‌صورت الفبایی تنظیم شده است؛ از «فلاش‌بک» و «پاورقی» تا «پرسونا»، «عکس» و «سرقت ادبی». در میان این مدخل‌ها، توصیه‌های عملی متعددی برای نویسندگان جوان دیده می‌شود؛ از پرهیز از تکرار بی‌دلیل نام‌ها گرفته تا جدی گرفتن امکان خودانتشاری. علاوه بر این، کتاب عملا به یک فهرست مطالعاتی ارزشمند بدل می‌شود: از روایت جالب زندگی اولاداه اکوئیانو (The Interesting Narrative of the Life of Olaudah Equiano) در قرن هجدهم تا خون بد (Bad Blood)، آرگونوت‌ها (The Argonauts)، آثار آنی ارنو و جنبش‌ها (The Stirrings). ibna.ir/x6H6w @ibna_official

🔰برشی از یک مقاله؛ دانشگاه زیر سایه جنگ؛ خاموشی چراغ‌های آینده 🔸اما جنگ فقط ویرانی ساختمان‌ها نبود. دانشگاه، جایی بود که در آن میان کلاس‌ها، آزمایشگاه‌ها، کتابخانه‌ها و جمع‌های دانشجویی، نوعی زندگی جریان داشت؛ زندگی‌ که با اصابت چند موشک، بخشی از آن در معرض نابودی قرار گرفت. جنگ وقتی وارد دانشگاه می‌شود، فقط به دیوارها آسیب نمی‌زند؛ به امکان گفت‌وگو، اندیشیدن و ساختن آینده حمله می‌کند. 🔸️جنگی که گذشت از حیث نسبتش با دانشگاه فقط در مرزها یا در میدان نظامی رخ نداده است بلکه در زبان، در کلاس درس، در نسبت استاد و دانشجو، در امکان امتناع یا پرسش، در شیوه مواجهه دانشگاه یا رنج و حقیقت نیر رخ داده و اکنون انسان دانشگاهی، به این معنا، دچار و درگیر جنگ شده است. دانشگاه در چنین لحظه یا به فضای عمومی اندیشیدن بدل می‌شود، یا به نهادی که با حفظ ظاهر بی‌طرفی، در عمل به فراموشی و بی‌صدایی کمک می‌کند. 🔸️دانشگاه در حالت دوم شر جنگ را پیش‌پاافتاده می‌کند. از نظر آرنت، پیش‌پاافتادگی شر به معنای این است که شر می‌تواند نه از عمق شیطانی یا هیولایی، بلکه از فکر نکردن، کلیشه‌گویی، اطاعت اداری و ناتوانی در داوری برآید. جنگ دانشگاه را فراسوی توان اداری یا تاب‌آوری نهادی از حیث شجاعت می‌آزماید؛ پس در زمانه‌ای که خشونت می‌کوشد جهان مشترک انسانی را که جهانی سیاسی است فروبپاشد، وظیفه‌ی دانشگاه پاسداری از همان جهانی است که تنها از راه سخن، داوری و ارتباط می‌تواند دوباره ساخته شود.اما آیا سازوکارهای دانشگاه، در زمانی که قطع سراسری اینترنت و در میانه‌ی کلاس‌های مجازی که با اتصال‌های ناپایدار و گسسته برگزار می‌شوند، امکان گفت‌وگو و اندیشیدن درباره‌ی خشونت فراهم می‌کنند؟مسئله صرفاً اختلال در رابطه میان استاد و دانشجو نیست؛ هرچند همین نیز مسئله‌ای کم‌اهمیت نیست. خود اختلال باید به موضوعی بدل شود. وقتی جنگ، قطع ارتباط، اضطراب جمعی و ناامنی مسیر کار دانشگاهی را مختل می‌کنند، نمی‌توان همه‌چیز را با انعطاف اداری، فایل ضبط‌شده، تعدیل حضور و غیاب و آزمون جایگزین از سر گذراند. ولی آنچه در این فرایند از دست می‌رود، تعامل سازنده و سرزنده‌ای است که حیات دانشگاهی را تضمین می‌کند و امروزه به دلیل شرایط جنگ به‌شدت تهدید شده است... ibna.ir/x6HT3 @ibna_official

🔰محمدرضا مریدی در نشست «زیباشناختی شدن جنگ» بیان کرد؛ هنرمند جنگ را بازنمایی نمی‌کند، آن را دوباره تجربه می‌کند 🔸مریدی گفت: اینگرام معتقد است هنر جنگ، بازنمایی جنگ نیست، بلکه اجرای دوباره جنگ است و البته آن را ضد اجرا یا ضد فعلیت‌بخشی می‌نامد. منظورش این است که هنرمند جنگ را بازنمایی یا تسهیل نمی‌کند، بلکه آن را برای خود دوباره می‌سازد. 🔸ایران پنهان نکرده که در جنگ عراق یا سوریه مداخله داشته و جنگ‌های نیابتی خود را نیز پنهان نکرده است؛ چه در تقابل با اسرائیل در سوریه و چه با عربستان در یمن. اگر اخبار را دنبال کنید، مدام از جنگ رسانه‌ای، جنگ نرم، جنگ اقتصادی و انواع دیگر جنگ صحبت می‌شود. گفتمان جنگ در ایران، گفتمان مسلطی است. گاهی از دوستان می‌پرسم کدام جریان سیاسی در ایران را سراغ دارید که حتی اندکی درباره صلح حرف زده باشد؟ انگار جنگ، امری بدیهی و لازمه بقا در خاورمیانه تلقی می‌شود. این ضرورت بقا نیز شوربختانه در آثار هنرمندان خود را نشان می‌دهد. 🔸️ آیا می‌توان گفت ژرف‌ترین اثر درباره جنگ، اثری است که هیچ سخنی از جنگ نمی‌گوید، اما اضطراب و زیستن هنرمند در دل جنگ را بازتاب می‌دهد و آیا این تجربه‌ها در اثر هنری نمود پیدا نمی‌کنند؟ انگار با یک تناقض درونی مواجه هستیم. این نفی جنگ، گاهی بخش‌هایی از آثار هنری را نمی‌تواند توضیح‌پذیر می‌کند. هنرمندان در جنگ زندگی می‌کنند و درباره سوگواری، تنهایی، هراس و اضطراب اثر می‌آفرینند. چیزهایی که همین یک سال اخیر برای ما رخ داده و انگار به امری طبیعی تبدیل شده است، در حالی که ما در دل یک هراس زندگی می‌کنیم. 🔸در مطالعات فرهنگی، جنگ‌ها مهم هستند ولی ما خیلی سراغ مطالعات فرهنگی جنگ نرفتیم. برای ما جنگ همواره یک امر نظامی بوده و حتی روایت جنگ دهه ۶۰ هم روایتی نظامی است، در حالی که مطالعات فرهنگی جنگ درباره رسانه‌ای شدن جنگ، زیباشناختی شدن جنگ، تماشایی شدن جنگ و پهپادی شدن جنگ سخن می‌گوید و همه این‌ها به نوعی میان ما و جنگ فاصله‌گذاری می‌کند. در جنگ اخیر کمتر تصویری از آدم‌های شجاعی دیدیم که پشت یک پرتابه ایستاده باشند.این تصاویر فاصله زیادی میان ما و جنگ ایجاد می‌کنند و ما نسبت به جنگ بیگانه می‌شویم. ibna.ir/x6HZy @ibna_official