🔰یادداشتی از ساسان سپنتا به مناسبت زادروز بدیع‌الزمان فروزانفر؛ پیوند عمیق فکری و عملی فروزانفر با موازین و تاریخ موسیقی 🔸هم‌زمان با سالروز تولد بدیع‌الزمان فروزانفر، ساسان سپنتا، زبان‌شناس و پژوهشگر تاریخ موسیقی و از شاگردان فروزانفر، در یادداشتی از استاد خود نوشته و به جایگاه علمی و تأثیر او در عرصه‌ی ادبیات و پژوهش‌های فارسی پرداخته است. 🔸تقارن تاریخی عجیبی است که استاد فروزانفر در همان سال‌های پرشور ۱۳۰۶ و ۱۳۰۷ خورشیدی، یعنی هم‌زمان با هم‌فکری‌های هنری‌اش با کلنل وزیری، در حال تدوین و آماده‌سازی شاهکار ماندگار خود، کتاب «سخن و سخنوران»، بود؛ اثری که دقیق‌ترین تذکره علمی شعرای ایران به شمار می‌رود و بین سال‌های ۱۳۰۸ تا ۱۳۱۲ در دو مجلد منتشر گشت. این مباحث ادبی و مفاهمه‌های دوجانبه بعدها در تدوین کتاب ارزشمند «زیبایی‌شناسی در هنر» توسط کلنل وزیری سهم بزرگی ایفا کرد. بنده در سال‌های ۱۳۳۶ و ۱۳۳۷ خورشیدی، در دوران تحصیل در دانشگاه تهران، این سعادت را داشتم که در کلاس درس «زیبایی‌شناسی در هنر» استاد وزیری شرکت جویم؛ درسی که بنیان‌گذار و استاد کرسی آن خود کلنل بود و ایشان در شرح مبانی زیبایی‌شناسی اشعار حافظ، مولانا و سعدی، همواره از ثمرات هم‌نشینی‌ها و تتبعات مشترکش با استادان طراز اول ادب فارسی بهره می‌برد. شایان ذکر است که کلنل وزیری پس از سال ۱۳۲۰ نیز جلساتی دوستانه و عمیق پیرامون حافظ‌پژوهی با دانشمندانی چون دکتر قاسم غنی، علی دشتی، امیر شوکت‌الملک علم، علامه محمد قزوینی و دکتر علی‌اکبر سیاسی (رئیس وقت دانشگاه تهران) داشت و آثار و تتبعات حافظ‌پژوهی دکتر غنی همواره مورد توجه خاص و استناد کلنل وزیری بود. 🔸حقیقت آن است که برای مردان بزرگی چون بدیع‌الزمان فروزانفر، هرگز جانشین و بدیلی در تاریخ فرهنگ ما پدید نخواهد آمد. متانت، وقار، سعه صدر، خونسردی منحصربه‌فرد و وزن شخصیتی او چنان رفیع بود که او را به ستونی استوار در ساحت فرهنگ بدل می‌ساخت. هرچند کارهای ایشان در تصحیح دیوان شمس، فیه ما فیه، احادیث مثنوی و مآخذ قصص بی‌بدیل است، اما سهم و نقش اثرگذار ایشان در هموارسازی راه‌های نوین اصطلاحات هنری و همکاری خلاقانه با مکتب موسیقی کلنل وزیری، فصلی زرین و فراموش‌نشدنی در کارنامه این نابغه بی‌همتای قرن اخیر است. ibna.ir/x6JTq @ibna_official

🔰به مناسبت روز ملی مبارزه با استعمار انگلیس؛ انتشار نمایشگاه مجازی اسناد شش دهه مبارزه با استعمار انگلیس 🔸نمایشگاه مجازی اسناد «مبارزه با استعمار انگلیس» با ارائه ۴۷ عنوان در قالب ۵۵ برگ سند از گنجینه آرشیو ملی ایران منتشر شد. 🔸اسناد ارائه‌شده در این نمایشگاه بیش از شش دهه از تاریخ معاصر ایران را پوشش می‌دهند و نمونه‌هایی از مداخلات سیاسی، نظامی و اقتصادی بریتانیا و واکنش مردم، علما، اصناف، عشایر و نهادهای حکومتی ایران را از نهضت تنباکو تا جنگ‌های جهانی و نهضت ملی‌شدن صنعت نفت بازتاب می‌دهند. 🔸قدیمی‌ترین اسناد این مجموعه به اعتراض‌های شکل‌گرفته پس از انعقاد و لغو قرارداد انحصار دخانیات، معروف به قرارداد رژی، مربوط است. رونوشت تلگراف‌های امین‌السلطان به علمای قم و حکام ولایات درباره ادامه اعتراض‌ها پس از لغو قرارداد و عریضه مردم تبریز با عنوان «اعلان ملت اسلام» در مخالفت با واگذاری امتیاز دخانیات به بیگانگان، از جمله این آثار است 🔸بخش پایانی نمایشگاه به نهضت ملی‌شدن صنعت نفت و حمایت گروه‌های مختلف جامعه از دولت محمد مصدق اختصاص دارد. نامه کارکنان فرمانداری دزفول درباره اختصاص بخشی از حقوق خود به اجرای قانون خلع ید از شرکت سابق نفت، پیام آیت‌الله سیدابوالقاسم کاشانی درباره مقابله با نفوذ سیاسی انگلستان و اعلامیه‌های علما و اصناف شهرهای یزد، بابل، ساری، تهران و همدان، از جمله این اسناد است. ibna.ir/x6JTK @ibna_official

🔰از سوی انتشارات نشراوی به چاپ دوم رسید؛ قبله‌ عالمِ دیروز، امروز به‌دنبال قبله‌ای تازه است 🔸ناصرالدین‌شاه در این روایت از گور برمی‌خیزد و به سفر خیالی در قلاع بختیاری می‌رود. در این روایت، قبله‌ عالمِ دیروز، امروز خود به‌دنبال قبله‌ای تازه است. قبله‌ای که دیگر نه در تخت سلطنت، بلکه در چشم‌های مردم، در سنگ‌های قلعه‌ها و در زمزمه‌های فراموش‌شده رعیت نهفته است. 🔸رویکرد فلسفی به قدرت، بازنمایی مردم به جای ساختار، و نقد تاریخ رسمی از منظر حاشیه‌ها، این اثر را به یکی از نمونه‌های نادر ادبیات معاصر ایران در حوزه بازخوانی هویت ملی بدل کرده است. این اثر سهم اقوام در تاریخ ایران را بازتعریف کرده و در تقویت وحدت ملی از مسیر تنوع فرهنگی، نقش‌آفرین بوده است. همچنین از منظر گردشگری فرهنگی و میراث ناملموس، این اثر می‌تواند بستری برای توجه دوباره به ظرفیت‌های تاریخی‌ـ‌فرهنگی مناطق کمتر دیده‌شده کشور باشد. 🔸کتاب «قبله در قلاع؛ مراسلات مشروطه» روایتی متفاوت از تاریخ مشروطه ارائه می‌دهد و با بهره‌گیری از عناصر داستانی و تخیل ادبی، مخاطب را به سفری در جغرافیای تاریخی سرزمین بختیاری می‌برد. در این اثر، شخصیت ناصرالدین‌شاه در قالب روایتی خیالی از جایگاه تاریخی خود فاصله می‌گیرد و وارد جهان قلاع و مردمانی می‌شود که بخشی از تاریخ مشروطه را رقم زده‌اند. از همین منظر، عنوان کتاب نیز واجد معنایی نمادین است؛ «قبله عالم» این بار در «قلاع» قرار می‌گیرد. 🔸نویسنده در این اثر با استفاده از مراسله، خواب‌نامه، سفرنامه خیالی، روایت تاریخی و طنز فلسفی، ساختاری متفاوت را تجربه کرده و با بازآفرینی نثر دوره قاجار، میان زبان تاریخی و نگاه معاصر پیوند برقرار کرده است. از دیگر محورهای مورد توجه در این کتاب، بازخوانی نقش شخصیت‌هایی همچون سردار اسعد بختیاری و بی‌بی مریم بختیاری در تاریخ مشروطه و توجه به نقش مردم، زنان، جغرافیاهای محلی و نیروهای خارج از مرکز در شکل‌گیری تحولات تاریخی ایران است. ibna.ir/x6JTw @ibna_official

🔰از سوی شورای کتاب کودک اعلام شد؛ نامزدهای ایرانی جایزه‌ی هانس کریستین اندرسن 🔸شورای کتاب کودک با معرفی رضا دالوند در بخش تصویرگری و احمد اکبرپور در بخش نویسندگی، در فهرست نامزدهای جایزه‌ی جهانی هانس کریستین اندرسن ۲۰۲۸ حضور خواهد داشت؛ اکبرپور برای دومین بار نامزد دریافت این جایزه شده است. 🔸دالوند جوایز و افتخارات بسیاری همچون جایزه‌ی بزرگ موزه کتاب تصویری اوشیما در ژاپن و قلم طلای بلگراد را به دست آورده و در مسابقه بین‌المللی تصویرگری نامی در کره جنوبی نیز مورد تقدیر قرار گرفته است. آثار او در چندین دوره از نمایشگاه تصویرگران بولونیا انتخاب شده‌اند و همچنین در فهرست کلاغ سفید کتابخانه مونیخ در سال‌های مختلف مورد توجه قرار گرفته‌اند. دالوند چهار دوره نیز نامزد جایزه یادبود آسترید لیندگرن بوده است. 🔸توجه به جهان ذهنی و عاطفی کودک و درک خلاقیت رها، بازیگوشانه و کشف‌گرانه او نیز در آثار دالوند دیده می‌شود. تصویرهای او اغلب فضایی برای تخیل و مشارکت فعال کودک فراهم می‌کنند و مخاطب را به کشف جزئیات و شکل‌دادن به معنا دعوت می‌کنند. خودپذیری، هویت، تفاوت، انتخاب و حقوق کودکان و بسیاری موضوعات فرهنگی و اجتماعی از جمله مضامینی هستند که در آثار او مورد توجه قرار گرفته‌اند. ibna.ir/x6JVd @ibna_official

🔰حضور چهره‌های شناخته‌شده در نخستین فهرست؛ رقابت گنکور ۲۰۲۶ با ۱۶ رمان آغاز شد 🔸نخستین فهرست جایزه‌ی ادبی گنکور ۲۰۲۶ با حضور ۱۶ رمان منتشر شد؛ نویسندگانی از نسل‌ها و پیشینه‌های مختلف ادبیات فرانسه در این فهرست حضور دارند. 🔸در میان نامزدها نویسندگان باسابقه‌ای مانند آن گودار، فیلیپ ژانادا، یانیک هانل، اولیویه رولن و پاتریس تریگانو دیده می‌شوند. در کنار آن‌ها، نویسندگانی مانند لیلیا حسّین و آنندا دوی، نویسنده‌ی موریتیایی، نیز توانسته‌اند توجه منتقدان را جلب کنند. 🔸یکی از نکات قابل توجه این فهرست حضور چند نویسنده‌ی نخستین‌بار است. تلیسون اورلیَن، نویسنده‌ی ۳۸ ساله‌ی هائیتی که اکنون در کانادا زندگی می‌کند، با نخستین رمان خود در این رقابت حضور دارد. اولیویه گروندو نیز که سه سال به‌عنوان گروگان فرانسوی در ایران نگهداری می‌شد و در سال ۲۰۲۵ به فرانسه بازگشت، با نخستین رمان خود به نام «ژوزف در شب» در فهرست گنکور قرار گرفته است. 🔸از میان ناشران، گالیمار با چهار رمان بیشترین حضور را در این فهرست دارد. دو رمان نیز از سوی انتشارات گراسه منتشر شده‌اند؛ آثاری که در آخرین فصل ادبی تحت مدیریت مدیرعامل پیشین این انتشارات، اولیویه نورا، منتشر شده‌اند. ibna.ir/x6JTF @ibna_official

🔰بررسی کتاب «پوپولیسم در جهان عرب؛ مورد تونس ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۴»؛ پوپولیسم در جهان عرب چگونه شکل می‌گیرد؟ 🔸وب‌سایت «العربی الجدید» در مقاله‌ای به بررسی کتاب تازه‌ی عبدالکریم بدرخان پرداخته است؛ پژوهشی که مفهوم پوپولیسم را در جهان عرب بررسی می‌کند و با تمرکز بر دوران ریاست‌جمهوری قیس سعید در تونس، از سال ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۴، تلاش دارد ویژگی‌ها و زمینه‌های شکل‌گیری گفتمان پوپولیستی را توضیح دهد 🔸پژوهشگر سوری عبدالکریم بدرخان در کتاب «الشعبویة فی العالم العربی ــ حالة تونس 2019-2024» («پوپولیسم در جهان عرب؛ مورد تونس ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۴») که سال ۲۰۲۶ توسط انتشارات صحوف در قونیه منتشر شده، از این ایده‌ی اساسی آغاز می‌کند که پوپولیسم یک ایدئولوژی منسجم نیست؛ بلکه شیوه‌ای خاص برای فهم سیاست است که جامعه را به دو اردوگاه مقابل تقسیم می‌کند: از یک سو «مردم واقعی» و از سوی دیگر «نخبگان فاسد». در این چارچوب، رهبر پوپولیست مدعی می‌شود که تنها او قادر است اراده‌ی عمومی را بیان کند. 🔰در بخش کاربردی کتاب، بدرخان گفتمان سیاسی قیس سعید را به‌طور مفصل تحلیل می‌کند و به این نتیجه می‌رسد که این گفتمان عناصر اصلی پوپولیسم در تعریف دانشگاهی آن را دارد. گفتمان سعید بر یک دوگانه‌ی اخلاقی روشن استوار است: مردمی درستکار در برابر نخبگانی فاسد. در این گفتمان، رئیس‌جمهور جایگاه مترجم یگانه‌ی اراده‌ی مردم را پیدا می‌کند و احزاب سیاسی و مجلس نمایندگان نیز به‌طور مستمر مورد انتقاد قرار می‌گیرند. با این حال، بدرخان میان پوپولیسم قیس سعید و بسیاری از نمونه‌های پوپولیسم غربی تفاوت‌هایی می‌بیند. به گفته‌ی او، پوپولیسم سعید وابستگی کمتری به گفتمان رسانه‌ای پرهیاهو و شبکه‌های اجتماعی دارد و بیشتر به زبان حقوقی و قانون اساسی گرایش نشان می‌دهد. ibna.ir/x6JPJ @ibna_official

🔰ادبیات و هنر ایران در سوگ یک چهره‌ی اثرگذار؛ جواد مجابی، نویسنده، شاعر و هنرمند معاصر، درگذشت 🔸جواد مجابی، نویسنده، شاعر، طنزپرداز، نقاش و منتقد ادبی و هنری، درگذشت. خانواده‌ی او اعلام کرده‌اند که پیکر این نویسنده و هنرمند تنها با برگزاری مراسم تشییع بدرقه خواهد شد و مراسم دیگری برگزار نمی‌شود. 🔸جواد مجابی ۲۲ مهر ۱۳۱۸ در قزوین متولد شد و از دهه‌ی ۱۳۴۰ فعالیت ادبی و هنری خود را آغاز کرد. او در طول بیش از شش دهه فعالیت، در حوزه‌های شعر، داستان، رمان، طنز، نقد ادبی و هنری و نقاشی آثار متعددی خلق کرد و از چهره‌های شناخته‌شده‌ی فرهنگ معاصر ایران بود. 🔸جواد مجابی از چهره‌های نسل نویسندگان و هنرمندانی بود که ادبیات، هنرهای تجسمی، مطبوعات و نقد فرهنگی را در کنار یکدیگر تجربه کردند و آثار او طی چند دهه در جریان‌های مختلف فرهنگی ایران حضور داشت. ibna.ir/x6JVz @ibna_official

🔰کتابخانه‌های تخصصی استان‌ها - ۵ کتابخانه تخصصی؛ حلقه مفقوده نظام فرهنگی گلستان 🔸 نبود کتابخانه‌های تخصصی در گلستان، سال‌هاست به یکی از خلأهای جدی در دسترسی پژوهشگران و علاقه‌مندان به منابع تخصصی تبدیل شده است، خلأیی که در کنار پراکندگی منابع موجود، ضرورت ایجاد یک سازوکار منسجم برای گردآوری و دسترس پذیر کردن این منابع را بیش از پیش نمایان کرده است 🔸امروز مجموعه‌هایی مانند مؤسسه فرهنگی میرداماد، کتابخانه‌های دانشگاهی و حتی برخی آرشیوهای شخصی، هر کدام بخشی از بار پژوهش استان را به دوش می‌کشند و سال‌ها برای حفظ و گردآوری منابع ارزشمند تلاش کرده‌اند، بااین‌حال این ظرفیت‌ها همچنان پراکنده‌اند و کمتر در قالب یک مجموعه منسجم به پژوهشگران خدمات می‌دهند. 🔸وضعیت کتابخانه‌های عمومی استان چندان خوب نیست. بسیاری از آن‌ها حتی ۵۰ عنوان کتابِ تخصصی مثلاً درباره گلستان ندارند. کتاب‌های موجود در این مراکز، هم اغلب سطحی هستند؛ یعنی همان آثاری که در هر کتاب‌فروشی ساده‌ای پیدا می‌شوند و خیلی عجیب است که در قفسه‌های کتابخانه‌های عمومی، بخش‌های پررنگ و مجزایی برای «رمان»، «کتاب کودک»، «تست کنکور» یا «کتاب‌های روان‌شناسی عمومی» داریم، اما بخشی برای «شناختِ خانه خودمان» (استان‌شناسی) وجود ندارد! 🔸بودجه‌های مشخص، کمبود نیروی انسانی متخصص و فضای فیزیکی، مخاطب کم و ... هریک عاملی است که ذهن ما را از راه‌اندازی کتابخانه تخصصی به عقب می‌راند اما هیچ‌کدام از این‌ها به‌اندازه دیجیتالیسم نمی‌تواند ما را اقناع کند. 🔸 باید پذیرفت که مشکل اصلی گرگان بیش از «کمبود منابع»، «پراکندگی منابع» است. از این‌رو، ایجاد یک شبکه منسجم و مرجع واحد از طریق همکاری نهادهای موجود مانند اداره کل ارشاد، موسسه میرداماد و مراکز دانشگاهی، راهکاری حیاتی است که می‌تواند ضمن یکپارچه‌سازی ظرفیت‌های فعلی، اولویت انکارناپذیر تقویت بخش‌های «استان‌شناسی» در کتابخانه‌های عمومی را نیز پوشش دهد؛ چراکه ابتدا باید امکان «شناخت خانه خودمان» را برای شهروندان فراهم کرد و بر «حافظه تاریخی» شهر سرمایه‌گذاری کرد. ibna.ir/x6Js3 @ibna_official

🔰ایبنا گزارش می‌دهد؛ کتابفروشی‌ها میان کتاب و لوازم‌التحریر؛ بقا یا ضرورت اقتصادی؟ کتاب و خودکار؛ بقا یا هویت؟ 🔸عرضه لوازم‌التحریر در کتابفروشی‌ها، پاسخی اجباری به بحران اقتصادی، هزینه‌های رو به رشد و کاهش فروش کتاب است. این راهکار برای بقای واحدها ضروری، اما چالش حفظ هویت فرهنگی در برابر تجاری‌شدن را برمی‌انگیزد 🔸ورود لوازم‌التحریر به کتابفروشی‌ها البته تنها یک مسئله اقتصادی نیست. کتابفروشی‌ها بخشی از زیست‌بوم فرهنگی شهرها محسوب می‌شوند و افزایش سهم کالاهای غیرکتابی می‌تواند این پرسش را ایجاد کند که مرز میان کتابفروشی و فروشگاه لوازم‌التحریر کجاست؟ برخی فعالان بازار کتاب معتقدند عرضه کالاهای مرتبط با کتاب و مطالعه، لزوماً به معنای فاصله گرفتن کتابفروشی از کارکرد فرهنگی خود نیست. به باور آنان، محصولاتی مانند دفتر، نوشت‌افزار و لوازم مطالعه می‌توانند در کنار کتاب قرار بگیرند و حتی مخاطبان بیشتری را به فضای کتابفروشی وارد کنند. 🔸کتابفروشی‌ها برای ادامه فعالیت و بقا ناگزیرند در کنار کتاب، برخی اقلام فرهنگی و مرتبط مانند لوازم‌التحریر را نیز عرضه کنند. البته بهتر است بخش عمده فعالیت و فضای کتابفروشی همچنان به کتاب اختصاص داشته باشد. 🔸با نزدیک شدن به آغاز سال تحصیلی، بازار لوازم‌التحریر نیز مانند سال‌های گذشته وارد فصل رونق خود می‌شود. با این حال، افزایش قیمت مواد اولیه، به‌ویژه کاغذ و محصولات پلاستیکی، در کنار کاهش قدرت خرید خانوارها، شرایط متفاوتی را برای فروشندگان رقم زده است، بازار فروش لوازم‌التحریر معمولاً از شهریورماه آغاز می‌شود و هرچه به انتهای این ماه نزدیک می‌شویم، رونق بیشتری می‌گیرد؛ اما امسال شرایط متفاوت است و بازار با مشکلات متعددی مواجه شده است. 🔸امسال با پدیده دیگری نیز مواجه هستیم و آن، حذف برخی اقلام از فهرست خرید است، بعضی خانواده‌ها و حتی برخی مدارس، برای بعضی پایه‌ها، داشتن دفتر برای برخی درس‌ها را ضروری نمی‌دانند و همین مسئله نیز بر بازار تأثیر گذاشته است. ibna.ir/x6JVm @ibna_official

🔰محمدرضا فرزاد مترجم «اداره‌ی حدسیات» در گفت‌وگو با ایبنا: بیایید ملال‌های زندگی را دوست بداریم 🔸محمدرضا فرزاد، مترجم کتاب «اداره‌ی حدسیات» نوشته جنی افل گفت: نویسنده در این کتاب تاکید دارد که با ملالت زندگی نباید درافتاد؛ عمده وقت زوج‌ها در سکوت و ملال می‌گذرد ولی همین اوقات هم در خودش زیبایی دارد باید نگاهمان را به ملال عوض کنیم و با آن دوست شویم 🔸️فارغ از تجربه‌گرایی‌ها، آنچه قدرت افل را در عرصه فرم تضمین می‌کند توانایی شگرف در ارتباط برقرار کردن با ذهن و ضمیر مخاطب است آن گونه که در تمام طول خواندن کتاب بیش از آنکه به کلیت برسیم با ضمیر راوی درارتباط هستیم. این اثر برای مخاطبان زودآشناست و غریبه نیست. آنچه این کتاب را جذاب کرده این است که با روند تفکر راوی آشناییم و پاره پاره فکر می‌کنیم به گونه‌ای که ذهنمان پر از پرش است. سایر نویسندگان وسوسه انسجام دارند و کلیت می‌سازند ولی جنی افل می‌خواهد امری آشنا را نشان دهد و چون ذهن ما نیز مانند راوی این اثر سیر منطقی و منظم ندارد داستان برایمان جذاب و تکان‌دهنده می‌شود. می‌توان گفت نویسنده جسارت به خرج داده و رمانی نامنسجم خلق کرده است. 🔸نویسنده نقش‌ها را به نام‌ها ترجیح داده است. همیشه نویسندگان برای شاعرانه‌تر شدن مطلب و شمول دادن داستان به افراد بیشتر از نام‌گذاری پرهیز می‌کنند و عدم تعین را به کار می‌برند. این صنعت بیشتر در شعر به کار می‌رود ولی نویسندگانی هم که می‌خواهند پهلو به شعر بزنند از آن بهره می‌برند. در این داستان زن و مرد بی‌نام هستند چون تمام زنان و مردان را نمایندگی می‌کنند. ibna.ir/x6JG2 @ibna_official

🔰خصال ضیاءشهابی در گفت‌وگو با زارع شیرین‌کندی؛ حق‌شناس، حق‌گزار، معتدل و منصف 🔸به گفته محمد زارع شیرین‌کندی: «ضیاءشهابی شاگرد علاقمند، باهوش و بااستعداد فردید بوده و همواره از این شاگردی با افتخار، ادب، ارادت و احترام فراوان یاد کرده و می‌کند، برخلاف عده‌ای از شاگردان فردید که از فردید بسیار آموخته‌اند اما با تغییر اوضاع‌واحوال زمانه ظاهراً رنگ شاگردی و اندازه و میزان آموخته ایشان نیز تغییر و تحولات اساسی پذیرفته است.» 🔸ایشان بسیاری از معادل‌های فردید را نه تنها به کار می‌برد، بلکه با افتخار، احترام و تحسین هم به کار می‌برد، زیرا فردید را که از پیش از انقلاب، سال‌ها درکلاس‌ها و سخنرانی‌هایش شرکت کرده است، مردی سخت‌کوش، باریک‌اندیش، موشکاف و متفکر می‌داند که آن معادل‌ها را با وسواس و ژرف‌نگری و از روی علم و اندیشه و حساب‌وکتاب برگزیده، نه همین‌طوری. البته ایشان خود را محدود به معادل‌های فردید و محصور در آن‌ها نکرده است و خود با تفحص و تعمّق در متون کلاسیک فارسی، معادل‌ها و گاه ترکیب‌هایی نو آفریده و در ترجمه‌ها و تألیف‌هایش به کار می‌برد. 🔸ضیاءشهابی، ادبیات کلاسیک فارسی را خوب می‌شناسد و این شناخت کمک فراوانی در ترجمه به او کرده است. اما این انتقاد بر کارو بار ایشان وارد است که گاه اصطلاحات و معادل‌هایی را از متون کلاسیک پیدا کرده و به کار می‌برد که بسیار دشوار، مبهم، مهجور و غریب‌اند، یعنی شبیه برخی معادل‌ها و واژه‌های ادیب‌سلطانی هستند و در جمله به گونه‌ای از دور خودنمایی می‌کنند که ممکن است در نظر خواننده، ملال‌آور و حتی آزارنده و رَماننده باشند، آن هم درترجمه متنی به غایت غامض و پیچیده از هایدگر. ibna.ir/x6JTD @ibna_official

🔰مولف کتاب «سقوط خاندان قاجار» در گفت‌وگو با ایبنا؛ قتل نابهنگام آقامحمدخان خسرانی برای ایران 🔸محمد محمودهاشمی گفت: آقامحمدخان پس از ۷۵ سال فترت سیاسی پس از سقوط صفویه توانست بر مدعیان قدرت چیره شود و ایران را به مرزهای تاریخی‌اش برساند. بزرگترین خسران برای ایران قتل نابهنگام آقامحمدخان در زمانی بود که تلاش خود را معطوف به سامان بخشیدن به قفقاز کرده بود. 🔸آقا محمدخان قاجار با در پیش گرفتن سیاستی ویژه توانست رقیبان خانوادگی و طایفه‌ای را به همراهی، انقیاد و اطاعت وادار کند. در زمانی که سلسله قاجاریه تشکیل شد، طوایف مختلف قاجار با خاستگاه ایلی خود در پیوند بودند و تعصبات قبیله‌ای بر ذهنیت افراد ایل غالب بود، اما در زمان سقوط سلسله قاجاریه حدود ۱۳۰ سال گذشته بود بسیاری از اعضای ایل از خاستگاه خود جدا شده بودند و زندگی شهری و روستایی را در پیش گرفته بودند. در کنار آن ایران ده‌ها سال بود که با دنیای مدرن مواجه شد و تبعات مواجهه با دنیای مدرن باعث تأسیس نهادهایی در حکومت شده بود که حکومت را از خاستگاه ایلی جدا می‌کرد. 🔸قاجارها در ابتدا می‌خواستند تا با حفظ سلطنت استبدادی اصلاحات لازم را انجام دهند و تبعات مواجهه با دنیای مدرن را مدیریت کنند. اما ناکامی عباس میرزا، امیرکبیر، ناصرالدین شاه، سپهسالار و امین الدوله مُهر باطلی بر این پروژه‌های سیاسی زد. پروژه تأسیس دولت مشروطه و تحدید قدرت شاه قاجار نیز سبب تشتت سیاسی و ضعف حاکمیت سلسله قاجاریه شد. در نهایت، دو نهاد مدرنی که در دوره سلطنت سلسله قاجاریه تأسیس شدند یعنی؛ ارتش و مجلس شورای ملی دست به دست هم دادند و پایان حکمرانی سلسله قاجاریه و تأسیس سلسله پهلوی را رقم زدند. 🔸ناتوانی سلسله قاجاریه در مواجهه با پیامدهای ناشی از سیطره اقتصادی و سیاسی دولت‌های قدرتمند مدرن بر ایران از یک سو و ناتوانی آنها در اداره مملکت حتی بر اساس اصول حکمرانی سنتی ایرانی از سوی دیگر، روند انحطاط این سلسله را سرعت بخشید. دیگر انسجام ایلی، طایفه‌ای و خاندانی هم نمی‌توانست مانع از سقوط محتوم سلسله قاجاریه شود چون تمامی پروژه‌های ممکن برای حفظ حاکمیت سلسله قاجاریه با شکست مواجه شده بود. ibna.ir/x6JzG @ibna_official