🔰مدیریت و بهره‌برداری از آب زیرزمینی در گفت‌وگو با محمد حب‌وطن؛ ناتوانی در حکمرانی آب آب زیرزمینی به عنوان یک مسئله بدخیم، عمیقاً سیاسی است 🔸به گفته محمد حب‌وطن: «دولت و حاکمیت اراده سیاسی چندانی برای احیای آب زیرزمینی نداشته است زیرا از یک‌سو سیاست خودکفایی کشاورزی برداشت حداکثری از این منابع را توجیه می‌کرده و از سوی دیگر وابستگی شدید جوامع روستایی به این منبع، هزینه سیاسی و اجتماعی کنترل برداشت آب را برای دولت افزایش می‌داد. 🔸️مدیریت آب زیرزمینی ناظر بر اقدامات روزمره‌ای است که برای بهره‌برداری یا حفاظت از این منابع انجام می‌گیرد. اما حکمرانی ناظر بر تصمیم‌گیری درباره این است که کدام اقدامات مدیریتی، در چه زمانی، توسط چه کسانی و برای چه هدفی باید انجام شود. به عبارت دیگر، مدیریت دربرگیرنده اقدامات و فعالیت‌هایی چون پایش، مدل‌سازی، و اجرای قوانین آب است اما حکمرانی آب کل‌نگرتر و جامع‌تر بوده و نیز دغدغه‌های متخصصان، سیاست‌گذاران و بهره‌برداران آب را مدنظر قرار می‌دهد. حکمرانی، کنشگرانِ آب را و نحوه تعامل بین آن‌ها را مشخص می‌کند؛‌ فرایند تصمیم‌گیری را تعیین می‌کند؛ و سیاست‌ها و برنامه‌هایی را تدوین می‌کند. طیف کنشگرانی که در حکمرانی آب مشارکت دارند و دامنه فعالیت‌هایی که در آن انجام می‌گیرد، وسیع‌تر و بیش‌تر، اما در مدیریت آب محدودتر و کمتر است. 🔸️نقش دولت در حکمرانی درست آب زیرزمینی مورد تأکید است اما تا حدود زیادی نیازمند اصلاح مسیر توسعه اقتصادی به سمت توسعه کم‌آب‌بر، و اصلاح جهت‌گیری‌های سیاسی از جمله در خودکفایی کشاورزی و نیز هماهنگی وزارتخانه‌های متولی کشاورزی، صنعت، و شهرسازی با نهاد مدیریت آب است. این امر مستلزم یک جراحی سیاستی و تغییر ریل‌گذاری توسعه‌ای از سوی حاکمیت و هماهنگی سیاستی و سازمانی قوی در بدنه دولت است؛ که با توجه به مغفول بودن امر «هماهنگی بین‌بخشی» در کشوری نظیر ایران، توجه به این موضوع بی‌اندازه اهمیت دارد. 🔸️ضرورت نقش و حضور جامعه محلی در تنظیم‌گری و حکمرانی آب زیرزمینی در جاهای مختلف کتاب مورد تأکید است. جامعه محلی در این‌جا می‌تواند هم شامل بهره‌برداران آب و هم جامعه مدنی (تشکل‌ها و سازمان‌های مردم‌نهاد محیط‌زیستی، انجمن‌های علمی و دانشگاهی) باشد. در اغلب کشورهایی که توانسته‌اند تا حدودی مسئله آب زیرزمینی را در برخی مناطق حل کنند، حضور و مشارکت جوامع محلی چشمگیر بوده است. در فصلی از کتاب موضوع افزایش آگاهی عمومی و فشار جامعه مدنی بر نهادهای مسئول مدیریت آب زیرزمینی به عنوان مکملی برای سایر تلاش‌ها در مسیر اصلاح حکمرانی آب معرفی شده است. 🔸️اساساً مدیریت آب یک مسئله محلی و تحت تأثیر نظام‌ها و بسترهای اقتصادی، اجتماعی، فنی و سیاسی هر منطقه و کشور است؛ بنابراین یک نسخه واحد و همه‌شمول برای حل آن وجود ندارد. از این منظر شاید تجربه‌های دیگر کشورها به راحتی قابل انتقال به کشورمان نباشد، اما آن‌چه مهم و کارساز است نوع نگاه و رویکردهایی است که کاربست آن‌ها در برخی کشورها منجر به توفیقاتی در مدیریت بهینه منابع آب شده است و هدف کتاب بهره‌گیری از چنین رویکردهایی است. ibna.ir/x6KVx @ibna_official

🔰تصویرگر مجموعه «باشگاه مغز کودکان» در گفت‌وگو با ایبنا مطرح کرد؛ تصویرگری؛ راهی برای پیوند یادگیری و تخیل کودک 🔸سمیرا مختاری گفت: من ذهن داستان‌پردازی دارم. ممکن است یک گربه در خیابان ببینم و همان لحظه در ذهنم برایش اسم، خانواده، شغل و حتی ویژگی‌های اخلاقی تصور کنم! تقریباً هر چیزی که در اطرافم می‌بینم می‌تواند جرقه یک داستان را در ذهنم بزند. انگار ذهنم ناخودآگاه به دنیای اطرافم شخصیت و زندگی می‌بخشد 🔸️وقتی برای کودکان تصویرگری می‌کنم، سعی می‌کنم قبل از هر چیز خودم را جای آن‌ها بگذارم. خاطرات کودکی‌ برایم هنوز زنده‌اند. به‌خوبی به خاطر دارم که چه تصاویری را دوست داشتم، چه چیزهایی برایم جذاب بودند و چطور با دنیای تصویری اطرافم ارتباط برقرار می‌کردم. 🔸️برای من مهم بود که کودک هنگام دیدن تصاویر، فقط با چند شکل و رنگ روبه‌رو نشود؛ احساس کند اتفاقی در تصویر در جریان است و دلش بخواهد آن را دنبال کند. 🔸️ وقتی برای کودک تصویر می‌کشم، سعی می‌کنم از زاویه نگاه او به تصویر نگاه کنم. از خودم می‌پرسم اگر الان کودک بودم، آیا این تصویر برایم جذاب بود؟ آیا چیزی در آن وجود داشت که کنجکاوم کند؟ 🔸️یکی از ویژگی‌های تصویرهای من انتقال احساس از طریق چشم‌ها و حالات چهره است. دوست دارم چشم‌ها و صورت شخصیت‌هایم حرف بزنند. 🔸️تصویر اولین راه ارتباطی بسیاری از کودکان با کتاب است. حتی پیش از آنکه کودک متن را بخواند یا مفهوم تمرین را متوجه شود، با تصاویر روبه‌رو می‌شود و از طریق آن‌ها تصمیم می‌گیرد که آیا دلش می‌خواهد بیشتر با این کتاب وقت بگذراند یا نه. ibna.ir/x6KVY @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «راهنمای جامع شناخت ژاپن»؛ امین‌السلطان در «سرزمین آفتاب تابان» 🔸میرزا علی‌اصغرخان امین‌السلطان در سال ۱۲۸۱ شمسی نیز از ژاپن بازدید کرد و سرانجام در سال ۱۳۰۷ هجری خورشیدی روابط دیپلماتیک میان دو کشور آغاز شد که تا امروز نیز ادامه دارد. هر چند که در تمام این سال‌ها تعبیر «سرزمین آفتاب تابان» روز به روز بیشتر در میان عامه مردم رواج یافته است و تا امروز نیز این کشور با همین تعبیر در میان ایرانی‌ها شناخته شده است. 🔸️ویژگی شاخص این کتاب رویکرد تلفیقی آن است. متن حاضر نه تنها به مبانی نظری و تحلیل‌های کلان در حوزه های سیاسی، اقتصادی و فرهنگی می‌پردازد، بلکه در سطحی کاربردی نیز طراحی شده است تا برای بازرگانان، دانشجویان و علاقه‌مندان به شناخت ژاپن سودمند باشد. اتکا به منابع ژاپنی و داده‌های دست اول، باعث شده که این کتاب تصویری واقع‌گرایانه و روزآمد از ساختارهای نهادی و روندهای معاصر ژاپن ارائه دهد. علاوه بر این نثر روان و ساختار منظم آن موجب شده تا خواننده عمومی نیز بتواند با مطالب ارتباط برقرار کند، در حالی که محتوای علمی و دقت ارجاع‌ها برای دانشجویان و پژوهشگران نیز رضایت بخش و معتبر است. 🔸هدف این مجموعه پاسخگویی به تمامی پرسش‌ها نیست، بلکه ارائه چارچوبی تحلیلی و کاربردی است که خواننده بتواند با استفاده از آن، در مسیر شناخت و تعامل با ژاپن گام‌هایی دقیق‌تر و سنجیده‌تر بردارد. از این منظر کتاب حاضر هم به عنوان راهنمای عملی برای فعالان اقتصادی و فرهنگی کاربرد دارد و هم به عنوان منبعی علمی برای دانشجویان و پژوهشگران این حوزه ارزشمند است. مطالعه این کتاب را می‌توان گامی در جهت عقلانی‌سازی و بهبود تعاملات میان ایران و ژاپن دانست؛ گامی که بر شناخت متقابل احترام به تفاوت‌ها و تلاش برای یافتن زمینه‌های همکاری مشترک استوار است. 🔸️آشنایی با این لایه‌های پنهان تفکر ژاپنی تنها سفری به گذشته نیست، بلکه کلیدی است برای رمزگشایی از رفتارها، انتظارات و حتی نوآوری‌های جامعه امروز از نحوه تصمیم‌گیری در کسب و کار که گاه آمیخته به احترام برای کامی است، تا اهمیت «وا» در روابط اجتماعی این باورها همچون رودی زیرزمینی در ناخودآگاه جمعی ژاپنی‌ها جاری هستند حتی خرافاتی که به ظاهر پیش پا افتاده می‌نمایند، نمایانگر درک عمیق‌تری از حساسیت‌های فرهنگی هستند. شناخت این میراث نامرئی، کمکی برای ساختن پل‌های فهم متقابل است. شاید امروز بیش از هر زمان دیگری ژاپن به جهان بیاموزد که چگونه می‌توان در عین گام نهادن به آینده، شنونده نجوای باستانی، زمین، آسمان و انسان باقی ماند. 🔸️آن چه که می‌توان به قطعیت گفت این است که این کشور واقع در خاور دور در ایران با نام ژاپن یا ژاپون شناخته می‌شده است. پایه‌ریزی ارتباط دیپلماتیک میان دو کشور ایران و ژاپن نیز در سال ۱۲۵۶ شمسی (۱۸۷۸ میلادی) و در مسیر بازگشت ناصرالدین شاه از سفر اروپا در سن پترزبورگ روسیه اتفاق افتاده است و اولین هیات ژاپنی دو سال بعد ۱۲۵۸ شمسی) به ایران سفر کرد و پس از آن در سال ۱۲۷۵ نیز فردی به نام ابراهیم صحاف باشی تهرانی اقامتی پنجاه روزه در ژاپن داشت و سفرنامه خود را نیز مکتوب کرد که گزارش کاملی از آن وجود ندارد ibna.ir/x6KdW @ibna_official

🔰فناوری‌های نوظهور چگونه کتابخانه‌ها را متحول کرده‌اند؟ گذار از مخازن سنتی به کانون‌های هوشمند 🔸کتابخانه‌های جهان در سال ۲۰۲۶ دیگر تنها فضایی برای نگهداری کتاب نیستند، بلکه به مراکز هوشمند و پویایی بدل شده‌اند که با ادغام هوش مصنوعی، رباتیک و سیستم‌های ابری، مرزهای دسترسی به دانش را جابه‌جا کرده و تجربه مراجعان را به‌کلی دگرگون ساخته‌اند 🔸یکی از مهم‌ترین تحولات ساختاری در صنعت کتابخانه‌داری مدرن، کوچ همه‌جانبه به پلتفرم‌های خدمات کتابخانه‌ای مبتنی بر ابر است. سیستم‌های ابری یکپارچه به کتابخانه‌ها اجازه می‌دهند تا مدیریت منابع دیجیتال، اشتراک مجلات علمی، امانت بین‌کتابخانه‌ای و تحلیل داده‌های مصرف را در یک بستر واحد مدیریت کنند. تحلیل‌های سال ۲۰۲۶ نشان می‌دهد که سیستم‌هایی نظیر «Alma» سهم عمده‌ای از بازار جهانی را به خود اختصاص داده‌اند و پس از آن پلتفرم‌هایی چون WorldShare از OCLC و سکوهای مبتنی بر متن‌باز قرار دارند. 🔸️یکی از ابعاد برجسته فناوری‌های نوین کتابخانه‌ای در سال ۲۰۲۶، توجه موشکافانه به مقوله دسترس‌پذیری همگانی است. استانداردهای سخت‌گیرانه جدید جهانی، از جمله دستورالعمل‌های دسترسی‌پذیری وب (WCAG) و قوانین اروپایی دسترس‌پذیری، سازندگان سخت‌افزار و نرم‌افزار کتابخانه‌ای را ناگزیر ساخته است تا محصولات خود را با بالاترین استانداردهای فراگیر طراحی کنند. امروزه کیوسک‌های دیجیتال، درگاه‌های وب و اپلیکیشن‌های موبایل کتابخانه‌ها به رابط‌های کاربری قابل تنظیم از نظر اندازه فونت، کنتراست رنگی، خروجی صوتی (Text-to-speech) و پشتیبانی از منوهای چندزبانه مجهز شده‌اند تا افراد توان‌خواه و سالمندان نیز بتوانند به شکلی کاملاً برابر و مستقل از خدمات علمی کتابخانه بهره‌مند شوند. ibna.ir/x6KTN @ibna_official

🔰از پاپیولار ساینس تا نشنال جئوگرافیک؛ مطبوعات علمی در آمریکا رو به افول 🔸موج پیاپی تعطیلی نشریات تخصصی و تعدیل‌های گسترده در تحریریه‌های مطبوعات آمریکا، بقای نهادهای حقیقت‌سنجی در حوزه دانش را با بحرانی وجودی روبه‌رو کرده است. در حالی که فضای مجازی از سرگرمی‌های علمی اشباع شده، روزنامه‌نگاری علمی اصیل با هزینه‌های گزافِ راستی‌آزمایی در چنبره تغییرات اقتصادی گرفتار مانده است. آیا ما شاهد پایان عصر گزارشگری تحقیقی هستیم یا باید به انتظار ظهور الگوهایی نوآورانه برای بقای حقیقت نشست؟ 🔸بزرگ‌ترین شوک زمانی فرود آمد که نشریه نامدار ساینتیفیک امریکن با واگذاری به مالکان تازه، دست به تعدیل گسترده تحریریه زد؛ ضربه‌ای که پس از ریزش‌های پیاپی خبرنگاران علم و محیط زیست در واشنگتن پست، وال استریت ژورنال و شبکه‌های سراسری آمریکا رخ داد تا بسیاری باور کنند این بار واقعاً شاهد انقراض جمعی مطبوعات علمی هستیم. با این حال، باید پرسید: آیا با تکرار چرخه‌ای یک نگرانی تاریخی روبه‌رواییم یا بحرانی تازه و بی‌سابقه در راه است؟ 🔸️بارزترین نماد این دگرگونی، زوال تدریجی پاپیولار ساینس است؛ مجله‌ای ریشه‌دار که از سال ۱۸۷۲ تا اوایل دهه ۲۰۱۰ بیش از یک میلیون نسخه در ماه توزیع می‌کرد، اما در سراشیبی بحران، گام‌به‌گام نسخه کاغذی و سپس پی‌دی‌اف دیجیتال را تعطیل کرد تا امروز صرفاً به سایتی خبری و چند پادکست محدود شود. حتی غول باقدمتی نظیر نشنال جئوگرافیک نیز ناچار شد با اخراج بخشی از نویسندگان تحریریه، توزیع ماهانه در دکه‌ها را متوقف سازد. با این همه، واقعیت آن است که کل پیکره مطبوعات دستخوش زلزله‌ای ساختاری شده است. بر اساس آمارهای رسمی، از سال ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۵، تحریریه روزنامه‌های کاغذی آمریکا ۸۰ درصد و مجلات ادواری نزدیک به ۶۵ درصد از مشاغل خود را با کوچ آگهی‌ها به جهان آنلاین و دگرگونی ذائقه جوانان از دست داده‌اند. در واقع بحران کنونی، بیش از آنکه ویژه علم باشد، آزمون بقا برای کل روزنامه‌نگاری حرفه‌ای در برابر انحصار شرکت‌های سرمایه‌گذاری است ibna.ir/x6KBb @ibna_official

🔰روایتی از کربلای هفت؛ مردی که تا پای اعدام رفت اما نشان فتح گرفت 🔸یکی از این خاطرات مربوط به هوای سرد منطقه در کردستان است، فاصله میان تفریح و خطر به چند لحظه محدود می‌شود؛ بازی با گلوله‌های برف آغاز می‌شود و با شنیدن صدای خمپاره و توپ، جای خود را به پناه‌گرفتن در سنگر می‌دهد: «روزهایی که هوا مناسب می‌شد و برف نمی‌بارید، بساط سرسره بازی و برف بازی به راه بود، بچه‌ها دو گروه می شدند و با برف یکدیگر را آن‌قدر می‌زدند تا یک گروه از موضعش عقب کشیده و شکست بخورد 🔸مولف کتاب، محسن کمالی طوری می‌نویسد که انگار یک رفیق قدیمی و خاکی کنارت نشسته، چایی دستش گرفته و دارد برایت از روزهایی می‌گوید که مرگ هر لحظه بالای سرت بوده، اما بچه‌ها آن‌قدر شیطنت و رفاقت داشتند که انگار خبری از جنگ نیست. این کتاب، نمایشی است از تقابل همیشگی «جبهه» و «شهر»؛ جایی که رزمنده‌ها در خط مقدم با کمترین امکانات معجزه می‌کردند و در شهر، عده‌ای درگیر مسائل روزمره خود بودند. 🔸یکی از جذابیت‌های اصلی کتاب، توصیف دقیق «جنگ مهندسی» و خلاقیت‌های رزمندگان در دل یک ساختار نظامی خشک است. اینجا خبری از امکانات7 مدرن نیست؛ بچه‌ها با بشکه‌های پلاستیکی ۲۰ لیتری، لوله، شیر فلکه و پلاستیک، یک حمام صحرایی کامل می‌سازند تا بچه‌ها در آن سرمای استخوان‌سوز یخ نزنند. یا مثلاً برای ذوب کردن برف‌ها و تهیه آب، با سنگ، گل و چوب بلوط، یک کوره دست‌ساز ابتدایی درست می‌کنند و آب را به جوش می‌آورند. 🔸کمالی در صفحات پایانی، زبانی تیز و برنده پیدا می‌کند و اینجا نه از زبان راوی که از زبان خود به عنوان یک رزمنده، به یک تحلیل‌گر اجتماعی و تاریخی تبدیل می‌شود. او با داستان‌هایش، ریاکاری و نمایش‌های اجتماعی را به باد نقد می‌گیرد. او با اشاره به داستان «شاه عباس و شیخ بهایی» هشدار می‌دهد که اگر بزرگان به دست «زبان‌ها» (رسانه‌ها، منافقین و تحریف‌کنندگان تاریخ) کشته شوند، دیگر نمی‌توان انتقام گرفت. او با حسرت می‌نویسد:«جامعه‌ای نداریم که از قهرمانان خود پاسداری کند... آن‌ها که رفتند، خودشان را از یاد بردند و آن‌ها که ماندند، به جای الگو دادن، به فکر منافع شخصی هستند.» ibna.ir/x6KWb @ibna_official

🔰دلنوشته شکرخدا گودرزی برای دوست دیرینش؛ محمود استادمحمد اگر بود به اندازه اکبر زنجانپور غصه می‌خورد 🔸شکرخدا گودرزی دلنوشته‌ای را برای محمود استادمحمد نوشت 🔸امروز اگر بودی به اندازه اکبر زنجانپور غصه می خوردی. اکبر گفت: اگر می دانستم تئاتر اینجوری می شود خاک بر سرم اگر سراغ تئاتر می اومدم!! محمودجان خیلی حرف دارم برایت خواهم نوشت. چند سالی است یارعلی هم اومده اون طرفا این پست را برای تولدت گذاشتم ولی باز غصه مجال نداد تولدت را تبریک بگویم رفیق عزیزم... باز غم این روزها آوار شد.» ibna.ir/x6KWj @ibna_official

🔰آئین یادبود زنده‌یاد یوسف مجیدزاده در موزه ملی ایران؛ از فروش لغت‌نامه دهخدا برای گذران زندگی تا شناساندن تمدن جیرفت یوسف مجیدزاده حلقه‌ گمشده‌ تاریخ ایران باستان را در تمدن جیرفت شناسایی کرد 🔸محمدابراهیم زارعی گفت: یوسف مجیدزاده در نهایت سختی زندگی کرد. یکبار گفت که مجموعه‌ لغت‌نامه‌ دهخدایش را فروخته است تا هزینه زندگیش را تأمین کند. تمدن جیرفت را مجیدزاده شناساند که باعث افتخار همه‌ی ایرانیان است. تردیدی ندارم که نام او در تاریخ ایران باقی خواهد ماند. 🔸مردی که بیش از شش دهه در عرصه‌ی میراث فرهنگی و باستان‌شناسی ایران آموزش داد، نوشت، کاوید، سخنرانی کرد و در دادگاه‌های بین‌المللی با صلابت از حقوق میراث فرهنگی ایران دفاع کرد. او تمام عمر خود را وقف این میراث گرانبها کرد. 🔸استاد مجیدزاده هر مکانی را که می‌کاوید، به مرکز عالم تبدیل می‌کرد. او در تپه قبرستان موفق شد تمام زنجیره‌ی تولید فلزکاری کهن را در دوره‌ی مس- سنگ به‌دست آورد. او جایگاه برجسته‌ی تاریخ ایران را در تاریخ فلزکاری کهن در جهان به اثبات رساند. 🔸مجیدزاده منافع خود را برای منافع کشور کنار گذاشتند و از خودگذشتگی کردند. این جای قدردانی دارد. واضح‌ترین و بارزترین خصوصیت ایشان این بود که پای اهداف خود ایستاد. در حالی‌که می‌توانست چنین نکند و جایگاه بالایی به دست بیاورد. 🔸️به لطف پژوهش‌های مجیدزاده اکنون می‌توانیم نبوغ تمدن جیرفت را بهتر درک کنیم. من از شما می‌خواهم کار او را از طریق کاوش‌ها و بررسی‌های نظام‌مند صدها محوطه‌ی باستان‌شناسی ادامه دهید. این پژوهش‌ها باید منتشر بشوند تا دستاوردهای آن‌ها از محدوده‌ی جامعه‌ی علمی ایران فراتر رود و با جهانیان به اشتراک گذاشته شود. جهانی که مشتاق شناخت ماهیت این تمدن است. ایران تمدنی کهن است که بیش از شش هزارسال تداوم تمدنی بی‌وقفه را پشت سر گذاشته است. مجیدزاده خاستگاه‌های این تمدن را برای ما آشکار ساخت و ما از این بابت عمیقاً سپاسگزاریم. ibna.ir/x6KW8 @ibna_official

🔰کتابخانه‌های تخصصی استان‌ها - ۸ گرد فراموشی بر ۳ هزار کتاب تخصصی میراث فرهنگی چهارمحال و بختیاری 🔸 ۳ هزار کتاب تخصصی در حوزه میراث فرهنگی چهارمحال و بختیاری، گنجینه‌ای از دانش، پژوهش و روایت‌های تاریخی این سرزمین است که ضرورت صیانت و بهره‌برداری از آن‌ها بیش از پیش احساس می‌شود؛ مجموعه‌ای که می‌تواند پشتوانه‌ای برای پژوهشگران و علاقه‌مندان به تاریخ و فرهنگ استان باشد، اما سرنوشت دچار فراموشی شده است. 🔸در عصر دیجیتالی شدن، جایی که دسترسی به منابع باید در کسری از ثانیه اتفاق بیفتد، کتابخانه تخصصی میراث همچنان با ابزارهای ابتدایی اداره می‌شود. در حال حاضر، تمام بار خدمات این مرکز، به‌صورت پراکنده و غیررسمی، بر دوش افرادی است که در میان انبوه کتاب‌ها تلاش می‌کنند پاسخگوی مراجعان باشند و آمارهای ساده‌ای را ثبت کنند. نبود سیستم‌های کامپیوتری پیشرفته، فقدان یک نرم‌افزار جامع برای ثبت آرشیو و نبود قفسه‌های به‌روز، این مرکز را در سال‌ها پیش متوقف کرده است. 🔸️پرسش اصلی اینجاست: چرا مرکزی با این اهمیت، در چنین وضعیتی به سر می‌برد؟ پاسخ مدیرکل میراث فرهنگی به یک حقیقت تلخ اشاره دارد: «محدودیت شدید اعتبارات». 🔸️به نظر می‌رسد بودجه‌های تخصیص‌یافته به میراث فرهنگی استان، در میان اولویت‌های جاری و هزینه‌های جاری این دستگاه فرهنگی، جایی برای بهسازی زیرساختی کتابخانه پیدا نکرده است. این محدودیت‌های مالی باعث شده تا هرگونه اقدام برای استانداردسازی فضا، تجهیز مرکز به سیستم‌های مدرن، تأمین نیروی انسانی متخصص و به‌روزرسانی منابع، تنها در حد برنامه‌های روی کاغذ باقی بماند. 🔸️این وضعیت منجر به یک چرخه معیوب شده است؛ کمبود بودجه، نبود فضای مناسب و به‌روز نبودن منابع، کاهش مراجعه مخاطبان و دانشجویان و در نهایت، کاهش پویایی این کتابخانه ibna.ir/x6JvC @ibna_official

🔰نگاهی به «استعمار داده» اثر اولیسس مخیا و نیک کالدری؛ امپراتوری‌های بی‌مرز اطلاعات واکاوی مناسبات تازه قدرت در اقتصاد دیجیتال و نقد استعمارگری شرکت‌های بزرگ فناوری 🔸اولسیس مخیا و نیک کالدری در کتاب «استعمار داده» نشان می‌دهند چگونه اطلاعات زندگی روزمره به منبع ثروت و قدرت سیاسی تبدیل شده است و چرا مقابله با انحصار دیجیتال به بازاندیشی در رابطه میان فناوری، سرمایه‌داری و آزادی نیاز دارد. 🔸یکی از ایده‌های راهنمای کتاب، الگوی چهارمرحله‌ای استعمار است که نویسندگان با چهار واژه انگلیسی «اکتشاف، گسترش، بهره‌کشی و حذف» توضیح می‌دهند. این الگو، که در بازی‌های راهبردی نیز شناخته شده است، به نویسندگان امکان می‌دهد میان شیوه‌های گسترش امپراتوری‌های تاریخی و عملکرد شرکت‌های بزرگ فناوری ارتباط برقرار کنند 🔸یکی از بخش‌های مهم کتاب به گسترش قلمروهایی اختصاص دارد که زندگی در آن‌ها به تولید داده وابسته شده است. نویسندگان توضیح می‌دهند که دیجیتالی شدن یک محیط، تنها به معنای ورود ابزارهای تازه نیست؛ این فرایند می‌تواند قواعد اداره آن محیط و رابطه میان افراد را نیز تغییر دهد. مدرسه را در نظر بگیریم. سامانه‌های آموزشی دیجیتال ممکن است برای ثبت پیشرفت تحصیلی، تشخیص نیازهای دانش‌آموزان و بهبود فرایند آموزش به کار گرفته شوند. این قابلیت‌ها می‌توانند سودمند باشند، اما هم‌زمان حجم زیادی از اطلاعات درباره عملکرد، عادت‌ها و ضعف‌های یادگیری دانش‌آموزان تولید می‌کنند. پرسش این است که چه کسی به این داده‌ها دسترسی دارد، تا چه زمانی آن‌ها را نگه می‌دارد و آیا دانش‌آموز یا خانواده‌اش می‌توانند درباره نحوه استفاده از آن‌ها تصمیم بگیرند؟ 🔸کتاب به اقتصاد مبتنی بر کارهای موقت و پلتفرمی نیز توجه دارد؛ اقتصادی که در آن بخشی از نیروی کار از طریق برنامه‌های دیجیتال به مشتریان متصل می‌شود. رانندگان، پیک‌ها و دیگر کارکنان این حوزه ممکن است در ظاهر استقلال شغلی داشته باشند، اما دسترسی آنان به سفارش‌ها، ارزیابی عملکرد و حتی ادامه فعالیت می‌تواند به تصمیم‌های سامانه‌هایی وابسته باشد که قواعدشان شفاف نیست. الگوریتم در این شرایط به مدیر نامرئی تبدیل می‌شود؛ مدیری که عملکردش بر درآمد و امنیت شغلی اثر می‌گذارد، بی‌آنکه همیشه بتوان تصمیم‌هایش را به چالش کشید. 🔸یکی از امتیازهای کتاب، پیوند دادن مطالعات ارتباطات، جامعه‌شناسی، اقتصاد سیاسی، مطالعات پسااستعماری و پژوهش‌های انتقادی فناوری است. نویسندگان با زبانی به‌نسبت دسترس‌پذیر، مفاهیمی را که گاه در ادبیات دانشگاهی پراکنده‌اند در چارچوبی مشترک قرار می‌دهند. روایت‌های کوتاه و شخصیت‌های فرضی در فصل‌های مختلف نیز به خواننده کمک می‌کنند پیامدهای داده‌محوری را در موقعیت‌های ملموس تصور کند. گستردگی منابع و راهنمای مطالعات تکمیلی در پایان کتاب، امکان پیگیری مستقل بحث‌ها را فراهم می‌آورد. ibna.ir/x6KVP @ibna_official

🔰مروری بر کتاب «نعش‌کش؛ روایت‌های واقعی از فرودستان چین»؛ یک تراژدی چینی روایتی از چین، صداهایی که در حاشیه ماندند 🔸«نعش‌کش» تصویری چندلایه از چین ارائه می‌دهد. در این کتاب خواننده از اواخر قرن بیستم تا آغاز قرن بیست‌ویکم را از نگاه مردم عادی می‌بیند. این کتاب تاریخ شفاهی چین در دوران سلطه کمونیسم و سند دست اولی است از رنج زندگی زیر یوغ ستم. 🔸کتاب به ساختار اجتماعی چین و اوضاع اقتصادی و اجتماعی این کشور می‌پردازد. کتاب «نعش‌کش؛ روایت‌های واقعی از فرودستان چین» با شرح زمانه و زندگی لیائو یی‌وو آغاز می‌شود و خواننده از ابتدا با زندگی و زمانۀ این شخصیت آشنا می‌شود. «در سوم ژوئن ۱۹۸۹، شب‌هنگام که تانک‌های حکومت چین وارد شهر پکن شدند و جنبش آزادی‌خواهانۀ دانشجویان را سرکوب کردند، لیائو یی‌وو داخل خانه‌اش در استان سیچوآن در جنوب غرب چین بود. خبر کشتار او را زیر و رو کرد. شبانه شعر بلندی سرود به نام «قتل عام» که تصویرسازی عریانش در نمایش کشتار دانشجویان و مردم بی‌گناه تنه به تنۀ نقاشی پیکاسو از بمباران شهر گرنیکا به دست نازی‌ها می‌زد. 🔸هر چه حکومت چین گره طناب را محکم‌تر دور قلم لیائو پیچید، او بیشتر در فقر فرورفت و مجبور شد در رستوران‌ها، کلوپ‌های شبانه، چایخانه‌ها و کتابفروشی‌ها پادویی کند. اما زندگی فقیرانۀ او باعث وسعت دیدش هنگام آماده‌سازی کتابی شد که دربارۀ مردمان مطرود اجتماع و دوستان تازه‌یافتۀ او بود. گفت‌وگوهایش با همبندهایش در زندان و آدم‌های کوچه و خیابان شروعی شد برای مصاحبه‌هایی با فرودستان. 🔸️لیائو برای اولین بار از زمان استقرار نظام کمونیستی در سال ۱۹۴۹ کلمۀ دیچِنگ یا «فرودست» را به گوش مردم رساند. این کلمه از دید طرفداران جنبش کمونیستی مائو مفهوم منفوری است، چرا که آن جنبش قرار بود جامعه‌ای برابرگِرا ایجاد کند که عاری از فاحشه و گدا و خلافکار و معتاد باشد.» 🔸️کتاب «نعش‌کش؛ روایت‌های واقعی از فرودستان چین» مجموعه‌ای از ۲۷ روایت شفاهی را دربردارد. هر فصل صدای یک آدم واقعی است. راوی‌ها از اقشار گوناگون آمده‌اند: گریه‌کن حرفه‌ای، قاچاقچی انسان، راهب، سرپرست توالت عمومی، خواننده‌ی خیابانی و حتی یک ضدانقلاب. 🔸️هر کدام قصۀ خودشان را تعریف می‌کنند. از فقر و سنت می‌گویند. از سرکوب و تغییرات اجتماعی حرف می‌زنند و از تلاش برای ماندن و زنده بودن می‌گویند. ibna.ir/x6KMv @ibna_official

🔰حسین شیخ‌الاسلامی از بازخوانی کالوینو در عصر هوش مصنوعی می‌گوید؛ کالوینو و بحران اصالت در عصر هوش مصنوعی 🔸در گفت‌وگو با حسین شیخ‌الاسلامی، مترجم رمان «اگر شبی از شب‌های زمستان مسافری» نوشته‌ی ایتالو کالوینو که به‌تازگی در نشر فراهم منتشر شده است، درباره‌ی اهمیت بازخوانی این اثر در عصر هوش مصنوعی و جایگاه کالوینو در ادبیات جهان صحبت کرده‌ایم 🔸️به نظرم این رمان درباره‌ی شبکه‌ی جعل است؛ موضوعی که کالوینو حدود نیم قرن پیش از گسترش هوش مصنوعی، با روشن‌بینی حیرت‌آوری به آن پرداخته است. مسئله‌ی اصلی، از دست رفتن اعتبار نویسنده و اولویت یافتن شبکه‌ای پیچیده از تولید ماشینی است. 🔸️نمی‌خواهم داستان را لو بدهم، چون به نظرم کتاب هیجان‌انگیزی است و می‌تواند خوانندگان بسیاری را جذب کند. در رمان، نویسنده‌ای به نام سیلاس فلانری وجود دارد که با همین مسئله درگیر است. ماشینی اختراع شده که می‌تواند سبک او و نویسندگان دیگر را تقلید کند. 🔸️خواننده با یک رمان چندلایه روبه‌روست. انگار با خرید یک بلیت، دست‌کم یازده داستان می‌خوانی. چون پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشدم هم با این کتاب مرتبط بود، می‌توانم بگویم دست‌کم پانزده قصه‌ی بسیار جذاب در دل این رمان وجود دارد. درحالی‌که تم اصلی کتاب حفظ می‌شود، داستان‌های دیگری هم پیش روی خواننده قرار می‌گیرند که احتمالاً برایش هیجان‌انگیز خواهند بود. به نظرم «اگر شبی از شب‌های زمستان مسافری» از آن کتاب‌هایی است که اگر صد سال دیگر هم بگذرد، خواندنش ارزش دارد. اگر کسی آن را نخوانده باشد، تجربه‌ی مهمی را از دست داده است؛ چه ترجمه‌ی تازه‌ی کتاب را بخواند، چه به سراغ ترجمه‌ی خانم گلستان یا نسخه‌ی اصلی ایتالیایی و ترجمه‌ی انگلیسی آن برود. 🔸️عنوان اصلی کتاب را می‌توان به دو شکل خواند. در یک خوانش، جمله خطاب به خواننده است: «اگر تو شبی از شب‌های زمستان مسافری...»؛ در خوانش دیگر، با نوعی عبارت شرطی و نکره مواجهیم: «اگر شبی از شب‌های زمستان مسافری...» ibna.ir/x6KWW @ibna_official