🔰دلنوشته شکرخدا گودرزی برای دوست دیرینش؛ محمود استادمحمد اگر بود به اندازه اکبر زنجانپور غصه می‌خورد 🔸شکرخدا گودرزی دلنوشته‌ای را برای محمود استادمحمد نوشت 🔸امروز اگر بودی به اندازه اکبر زنجانپور غصه می خوردی. اکبر گفت: اگر می دانستم تئاتر اینجوری می شود خاک بر سرم اگر سراغ تئاتر می اومدم!! محمودجان خیلی حرف دارم برایت خواهم نوشت. چند سالی است یارعلی هم اومده اون طرفا این پست را برای تولدت گذاشتم ولی باز غصه مجال نداد تولدت را تبریک بگویم رفیق عزیزم... باز غم این روزها آوار شد.» ibna.ir/x6KWj @ibna_official

🔰آئین یادبود زنده‌یاد یوسف مجیدزاده در موزه ملی ایران؛ از فروش لغت‌نامه دهخدا برای گذران زندگی تا شناساندن تمدن جیرفت یوسف مجیدزاده حلقه‌ گمشده‌ تاریخ ایران باستان را در تمدن جیرفت شناسایی کرد 🔸محمدابراهیم زارعی گفت: یوسف مجیدزاده در نهایت سختی زندگی کرد. یکبار گفت که مجموعه‌ لغت‌نامه‌ دهخدایش را فروخته است تا هزینه زندگیش را تأمین کند. تمدن جیرفت را مجیدزاده شناساند که باعث افتخار همه‌ی ایرانیان است. تردیدی ندارم که نام او در تاریخ ایران باقی خواهد ماند. 🔸مردی که بیش از شش دهه در عرصه‌ی میراث فرهنگی و باستان‌شناسی ایران آموزش داد، نوشت، کاوید، سخنرانی کرد و در دادگاه‌های بین‌المللی با صلابت از حقوق میراث فرهنگی ایران دفاع کرد. او تمام عمر خود را وقف این میراث گرانبها کرد. 🔸استاد مجیدزاده هر مکانی را که می‌کاوید، به مرکز عالم تبدیل می‌کرد. او در تپه قبرستان موفق شد تمام زنجیره‌ی تولید فلزکاری کهن را در دوره‌ی مس- سنگ به‌دست آورد. او جایگاه برجسته‌ی تاریخ ایران را در تاریخ فلزکاری کهن در جهان به اثبات رساند. 🔸مجیدزاده منافع خود را برای منافع کشور کنار گذاشتند و از خودگذشتگی کردند. این جای قدردانی دارد. واضح‌ترین و بارزترین خصوصیت ایشان این بود که پای اهداف خود ایستاد. در حالی‌که می‌توانست چنین نکند و جایگاه بالایی به دست بیاورد. 🔸️به لطف پژوهش‌های مجیدزاده اکنون می‌توانیم نبوغ تمدن جیرفت را بهتر درک کنیم. من از شما می‌خواهم کار او را از طریق کاوش‌ها و بررسی‌های نظام‌مند صدها محوطه‌ی باستان‌شناسی ادامه دهید. این پژوهش‌ها باید منتشر بشوند تا دستاوردهای آن‌ها از محدوده‌ی جامعه‌ی علمی ایران فراتر رود و با جهانیان به اشتراک گذاشته شود. جهانی که مشتاق شناخت ماهیت این تمدن است. ایران تمدنی کهن است که بیش از شش هزارسال تداوم تمدنی بی‌وقفه را پشت سر گذاشته است. مجیدزاده خاستگاه‌های این تمدن را برای ما آشکار ساخت و ما از این بابت عمیقاً سپاسگزاریم. ibna.ir/x6KW8 @ibna_official

🔰کتابخانه‌های تخصصی استان‌ها - ۸ گرد فراموشی بر ۳ هزار کتاب تخصصی میراث فرهنگی چهارمحال و بختیاری 🔸 ۳ هزار کتاب تخصصی در حوزه میراث فرهنگی چهارمحال و بختیاری، گنجینه‌ای از دانش، پژوهش و روایت‌های تاریخی این سرزمین است که ضرورت صیانت و بهره‌برداری از آن‌ها بیش از پیش احساس می‌شود؛ مجموعه‌ای که می‌تواند پشتوانه‌ای برای پژوهشگران و علاقه‌مندان به تاریخ و فرهنگ استان باشد، اما سرنوشت دچار فراموشی شده است. 🔸در عصر دیجیتالی شدن، جایی که دسترسی به منابع باید در کسری از ثانیه اتفاق بیفتد، کتابخانه تخصصی میراث همچنان با ابزارهای ابتدایی اداره می‌شود. در حال حاضر، تمام بار خدمات این مرکز، به‌صورت پراکنده و غیررسمی، بر دوش افرادی است که در میان انبوه کتاب‌ها تلاش می‌کنند پاسخگوی مراجعان باشند و آمارهای ساده‌ای را ثبت کنند. نبود سیستم‌های کامپیوتری پیشرفته، فقدان یک نرم‌افزار جامع برای ثبت آرشیو و نبود قفسه‌های به‌روز، این مرکز را در سال‌ها پیش متوقف کرده است. 🔸️پرسش اصلی اینجاست: چرا مرکزی با این اهمیت، در چنین وضعیتی به سر می‌برد؟ پاسخ مدیرکل میراث فرهنگی به یک حقیقت تلخ اشاره دارد: «محدودیت شدید اعتبارات». 🔸️به نظر می‌رسد بودجه‌های تخصیص‌یافته به میراث فرهنگی استان، در میان اولویت‌های جاری و هزینه‌های جاری این دستگاه فرهنگی، جایی برای بهسازی زیرساختی کتابخانه پیدا نکرده است. این محدودیت‌های مالی باعث شده تا هرگونه اقدام برای استانداردسازی فضا، تجهیز مرکز به سیستم‌های مدرن، تأمین نیروی انسانی متخصص و به‌روزرسانی منابع، تنها در حد برنامه‌های روی کاغذ باقی بماند. 🔸️این وضعیت منجر به یک چرخه معیوب شده است؛ کمبود بودجه، نبود فضای مناسب و به‌روز نبودن منابع، کاهش مراجعه مخاطبان و دانشجویان و در نهایت، کاهش پویایی این کتابخانه ibna.ir/x6JvC @ibna_official

🔰نگاهی به «استعمار داده» اثر اولیسس مخیا و نیک کالدری؛ امپراتوری‌های بی‌مرز اطلاعات واکاوی مناسبات تازه قدرت در اقتصاد دیجیتال و نقد استعمارگری شرکت‌های بزرگ فناوری 🔸اولسیس مخیا و نیک کالدری در کتاب «استعمار داده» نشان می‌دهند چگونه اطلاعات زندگی روزمره به منبع ثروت و قدرت سیاسی تبدیل شده است و چرا مقابله با انحصار دیجیتال به بازاندیشی در رابطه میان فناوری، سرمایه‌داری و آزادی نیاز دارد. 🔸یکی از ایده‌های راهنمای کتاب، الگوی چهارمرحله‌ای استعمار است که نویسندگان با چهار واژه انگلیسی «اکتشاف، گسترش، بهره‌کشی و حذف» توضیح می‌دهند. این الگو، که در بازی‌های راهبردی نیز شناخته شده است، به نویسندگان امکان می‌دهد میان شیوه‌های گسترش امپراتوری‌های تاریخی و عملکرد شرکت‌های بزرگ فناوری ارتباط برقرار کنند 🔸یکی از بخش‌های مهم کتاب به گسترش قلمروهایی اختصاص دارد که زندگی در آن‌ها به تولید داده وابسته شده است. نویسندگان توضیح می‌دهند که دیجیتالی شدن یک محیط، تنها به معنای ورود ابزارهای تازه نیست؛ این فرایند می‌تواند قواعد اداره آن محیط و رابطه میان افراد را نیز تغییر دهد. مدرسه را در نظر بگیریم. سامانه‌های آموزشی دیجیتال ممکن است برای ثبت پیشرفت تحصیلی، تشخیص نیازهای دانش‌آموزان و بهبود فرایند آموزش به کار گرفته شوند. این قابلیت‌ها می‌توانند سودمند باشند، اما هم‌زمان حجم زیادی از اطلاعات درباره عملکرد، عادت‌ها و ضعف‌های یادگیری دانش‌آموزان تولید می‌کنند. پرسش این است که چه کسی به این داده‌ها دسترسی دارد، تا چه زمانی آن‌ها را نگه می‌دارد و آیا دانش‌آموز یا خانواده‌اش می‌توانند درباره نحوه استفاده از آن‌ها تصمیم بگیرند؟ 🔸کتاب به اقتصاد مبتنی بر کارهای موقت و پلتفرمی نیز توجه دارد؛ اقتصادی که در آن بخشی از نیروی کار از طریق برنامه‌های دیجیتال به مشتریان متصل می‌شود. رانندگان، پیک‌ها و دیگر کارکنان این حوزه ممکن است در ظاهر استقلال شغلی داشته باشند، اما دسترسی آنان به سفارش‌ها، ارزیابی عملکرد و حتی ادامه فعالیت می‌تواند به تصمیم‌های سامانه‌هایی وابسته باشد که قواعدشان شفاف نیست. الگوریتم در این شرایط به مدیر نامرئی تبدیل می‌شود؛ مدیری که عملکردش بر درآمد و امنیت شغلی اثر می‌گذارد، بی‌آنکه همیشه بتوان تصمیم‌هایش را به چالش کشید. 🔸یکی از امتیازهای کتاب، پیوند دادن مطالعات ارتباطات، جامعه‌شناسی، اقتصاد سیاسی، مطالعات پسااستعماری و پژوهش‌های انتقادی فناوری است. نویسندگان با زبانی به‌نسبت دسترس‌پذیر، مفاهیمی را که گاه در ادبیات دانشگاهی پراکنده‌اند در چارچوبی مشترک قرار می‌دهند. روایت‌های کوتاه و شخصیت‌های فرضی در فصل‌های مختلف نیز به خواننده کمک می‌کنند پیامدهای داده‌محوری را در موقعیت‌های ملموس تصور کند. گستردگی منابع و راهنمای مطالعات تکمیلی در پایان کتاب، امکان پیگیری مستقل بحث‌ها را فراهم می‌آورد. ibna.ir/x6KVP @ibna_official

🔰مروری بر کتاب «نعش‌کش؛ روایت‌های واقعی از فرودستان چین»؛ یک تراژدی چینی روایتی از چین، صداهایی که در حاشیه ماندند 🔸«نعش‌کش» تصویری چندلایه از چین ارائه می‌دهد. در این کتاب خواننده از اواخر قرن بیستم تا آغاز قرن بیست‌ویکم را از نگاه مردم عادی می‌بیند. این کتاب تاریخ شفاهی چین در دوران سلطه کمونیسم و سند دست اولی است از رنج زندگی زیر یوغ ستم. 🔸کتاب به ساختار اجتماعی چین و اوضاع اقتصادی و اجتماعی این کشور می‌پردازد. کتاب «نعش‌کش؛ روایت‌های واقعی از فرودستان چین» با شرح زمانه و زندگی لیائو یی‌وو آغاز می‌شود و خواننده از ابتدا با زندگی و زمانۀ این شخصیت آشنا می‌شود. «در سوم ژوئن ۱۹۸۹، شب‌هنگام که تانک‌های حکومت چین وارد شهر پکن شدند و جنبش آزادی‌خواهانۀ دانشجویان را سرکوب کردند، لیائو یی‌وو داخل خانه‌اش در استان سیچوآن در جنوب غرب چین بود. خبر کشتار او را زیر و رو کرد. شبانه شعر بلندی سرود به نام «قتل عام» که تصویرسازی عریانش در نمایش کشتار دانشجویان و مردم بی‌گناه تنه به تنۀ نقاشی پیکاسو از بمباران شهر گرنیکا به دست نازی‌ها می‌زد. 🔸هر چه حکومت چین گره طناب را محکم‌تر دور قلم لیائو پیچید، او بیشتر در فقر فرورفت و مجبور شد در رستوران‌ها، کلوپ‌های شبانه، چایخانه‌ها و کتابفروشی‌ها پادویی کند. اما زندگی فقیرانۀ او باعث وسعت دیدش هنگام آماده‌سازی کتابی شد که دربارۀ مردمان مطرود اجتماع و دوستان تازه‌یافتۀ او بود. گفت‌وگوهایش با همبندهایش در زندان و آدم‌های کوچه و خیابان شروعی شد برای مصاحبه‌هایی با فرودستان. 🔸️لیائو برای اولین بار از زمان استقرار نظام کمونیستی در سال ۱۹۴۹ کلمۀ دیچِنگ یا «فرودست» را به گوش مردم رساند. این کلمه از دید طرفداران جنبش کمونیستی مائو مفهوم منفوری است، چرا که آن جنبش قرار بود جامعه‌ای برابرگِرا ایجاد کند که عاری از فاحشه و گدا و خلافکار و معتاد باشد.» 🔸️کتاب «نعش‌کش؛ روایت‌های واقعی از فرودستان چین» مجموعه‌ای از ۲۷ روایت شفاهی را دربردارد. هر فصل صدای یک آدم واقعی است. راوی‌ها از اقشار گوناگون آمده‌اند: گریه‌کن حرفه‌ای، قاچاقچی انسان، راهب، سرپرست توالت عمومی، خواننده‌ی خیابانی و حتی یک ضدانقلاب. 🔸️هر کدام قصۀ خودشان را تعریف می‌کنند. از فقر و سنت می‌گویند. از سرکوب و تغییرات اجتماعی حرف می‌زنند و از تلاش برای ماندن و زنده بودن می‌گویند. ibna.ir/x6KMv @ibna_official

🔰حسین شیخ‌الاسلامی از بازخوانی کالوینو در عصر هوش مصنوعی می‌گوید؛ کالوینو و بحران اصالت در عصر هوش مصنوعی 🔸در گفت‌وگو با حسین شیخ‌الاسلامی، مترجم رمان «اگر شبی از شب‌های زمستان مسافری» نوشته‌ی ایتالو کالوینو که به‌تازگی در نشر فراهم منتشر شده است، درباره‌ی اهمیت بازخوانی این اثر در عصر هوش مصنوعی و جایگاه کالوینو در ادبیات جهان صحبت کرده‌ایم 🔸️به نظرم این رمان درباره‌ی شبکه‌ی جعل است؛ موضوعی که کالوینو حدود نیم قرن پیش از گسترش هوش مصنوعی، با روشن‌بینی حیرت‌آوری به آن پرداخته است. مسئله‌ی اصلی، از دست رفتن اعتبار نویسنده و اولویت یافتن شبکه‌ای پیچیده از تولید ماشینی است. 🔸️نمی‌خواهم داستان را لو بدهم، چون به نظرم کتاب هیجان‌انگیزی است و می‌تواند خوانندگان بسیاری را جذب کند. در رمان، نویسنده‌ای به نام سیلاس فلانری وجود دارد که با همین مسئله درگیر است. ماشینی اختراع شده که می‌تواند سبک او و نویسندگان دیگر را تقلید کند. 🔸️خواننده با یک رمان چندلایه روبه‌روست. انگار با خرید یک بلیت، دست‌کم یازده داستان می‌خوانی. چون پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشدم هم با این کتاب مرتبط بود، می‌توانم بگویم دست‌کم پانزده قصه‌ی بسیار جذاب در دل این رمان وجود دارد. درحالی‌که تم اصلی کتاب حفظ می‌شود، داستان‌های دیگری هم پیش روی خواننده قرار می‌گیرند که احتمالاً برایش هیجان‌انگیز خواهند بود. به نظرم «اگر شبی از شب‌های زمستان مسافری» از آن کتاب‌هایی است که اگر صد سال دیگر هم بگذرد، خواندنش ارزش دارد. اگر کسی آن را نخوانده باشد، تجربه‌ی مهمی را از دست داده است؛ چه ترجمه‌ی تازه‌ی کتاب را بخواند، چه به سراغ ترجمه‌ی خانم گلستان یا نسخه‌ی اصلی ایتالیایی و ترجمه‌ی انگلیسی آن برود. 🔸️عنوان اصلی کتاب را می‌توان به دو شکل خواند. در یک خوانش، جمله خطاب به خواننده است: «اگر تو شبی از شب‌های زمستان مسافری...»؛ در خوانش دیگر، با نوعی عبارت شرطی و نکره مواجهیم: «اگر شبی از شب‌های زمستان مسافری...» ibna.ir/x6KWW @ibna_official

🔰گفت‌وگوی «ایبنا» با لیانا شریفیان، درباره ترجمه کتاب اخیرش؛ پلی میان دو فرهنگ با ترجمه‌ «رازهای نی‌انبان گالیسیایی» 🔸لیانا شریفیان در این گفت‌وگو از «رازهای نی‌انبان گالیسیایی» و پیوند شخصی‌اش با این ساز و مسیرش میان موسیقی جنوب ایران و گالیسیا می‌گوید؛ کتابی که به‌تازگی با ترجمه‌ی او از سوی انتشارات نگاه منتشر شده و تلاشی برای شناساندن نی‌انبان و فرهنگ پیرامون آن در ایران و جهان است. 🔸قدیمی‌ترین اسناد و شواهدی که تا امروز درباره‌ این ساز پیدا شده، به ایران مربوط می‌شود. در همان مدرسه‌ای که من در اسپانیا درس می‌خواندم، تصویری از نی‌انبان ایرانی وجود داشت. نمونه‌هایی از ساز و همچنین تصاویر و حکاکی‌های تاریخی هم در موزه‌ها نگهداری می‌شود که قدمت آنها به پیش از قرن ششم پیش از میلاد برمی‌گردد. البته درباره‌ تاریخ دقیق نی‌انبان نمی‌توان با قطعیت صحبت کرد. آنچه می‌توان گفت این است که قدیمی‌ترین اسناد موجودی که ما در اختیار داریم، به ایران مربوط می‌شوند. 🔸️یک ساز می‌تواند در فرهنگ‌های مختلف، معانی و کارکردهای متفاوتی پیدا کند. ممکن است ساختار ساز یا شیوه‌ نواختنش تغییر کند، اما در نهایت چیزی مشترک میان این فرهنگ‌ها وجود دارد. این همان چیزی است که برای من جذاب است. وقتی زبان یکدیگر را نمی‌دانیم، موسیقی می‌تواند امکان ارتباط ایجاد کند. شاید من زبان اسپانیایی را به‌طور کامل نفهمم، اما موسیقی را می‌شنوم و می‌توانم احساس کنم چه اتفاقی در آن در حال رخ دادن است. 🔸️این کتاب همان کتابی بود که خودم با آن آموزش دیدم. بنابراین رابطه‌ من با آن فقط رابطه‌ یک مترجم با یک متن نبود. این کتاب بخشی از مسیر یادگیری و تجربه‌ شخصی من در گالیسیاست. از طرف دیگر، فکر می‌کنم مخاطب ایرانی باید فرصت آشنایی با این بخش از فرهنگ موسیقایی گالیسیا را داشته باشد. ما درباره‌ نی‌انبان در ایران هم سنت و تاریخ مهمی داریم و وقتی این دو فرهنگ را کنار هم می‌گذاریم، شباهت‌ها و تفاوت‌های جالبی دیده می‌شود. برای من، ترجمه‌ این کتاب یک پل میان دو فرهنگ است. پلی که می‌تواند زمینه‌ گفت‌وگو و شناخت بیشتر را فراهم کند ibna.ir/x6KgL @ibna_official

🔰در گفت‌وگو با ایبنا مطرح شد: نمایشگاه چاپ شانگهای؛ رقابت بر سر سرعت، کیفیت و پایداری تولید 🔸محمدرضا مهدی‌زاده، فعال حوزه چاپ، با اشاره به تجربه حضور در دهمین نمایشگاه بین‌المللی All in Print China در شانگهای، تأکید کرد که توسعه صنعت چاپ صرفاً با خرید ماشین‌آلات پیشرفته محقق نمی‌شود. 🔸وی با اشاره به تنوع فناوری‌های عرضه‌ شده در نمایشگاه شانگهای، اظهار کرد: در نمایشگاه‌های صنعت چاپ، ماشین‌آلات بزرگ و پُرسرعت معمولاً بیشترین توجه را به خود جلب می‌کنند؛ اما در کنار آن‌ها، مواد مصرفی، قطعات یدکی، ابزارهای اندازه‌گیری و دانش فنی نگهداری نیز اهمیت اساسی دارند، زیرا نبود هر یک از این ملزومات، می‌تواند عملکرد یک ماشین پیشرفته را با اختلال مواجه کند. 🔸️وی همچنین با اشاره به سامانه‌های هوشمند بازرسی و کنترل فرایند که در این نمایشگاه عرضه شده بود، گفت: این فناوری‌ها می‌توانند به شناسایی سریع‌تر انحراف، ثبت اطلاعات تولید و کاهش ضایعات کمک کنند؛ اما اثربخشی آن‌ها به کیفیت داده‌ها و اقدام اصلاحی وابسته است. اگر مشخصات سفارش ناقص باشد، کنترل مواد ورودی به‌درستی انجام نشود یا علت خطاها بررسی نشود، دیجیتالی‌شدن به‌تنهایی مشکلات تولید را حل نخواهد کرد. 🔸️ماشین‌آلات، مواد مصرفی، ابزارهای اندازه‌گیری، قطعات یدکی و دانش نگهداری، اجزای به‌هم‌پیوسته یک نظام تولیدی هستند، کیفیت محصول نهایی حاصل عملکرد هماهنگ این اجزاست و نمی‌توان آن را تنها به مشخصات یک دستگاه یا کیفیت یک ماده اولیه نسبت داد. ibna.ir/x6KKJ @ibna_official

🔰نگاهی به داستان «نخل ماهی»؛ بازنمایی جنگ از روزن چشم کودک 🔸«نخل ماهی»، داستانی درباره جنگ ایران و عراق است؛ اما نه با روایتی از میدان نبرد. این داستان، جنگ را از درون زندگی یک خانواده جنوبی و از روزن چشم کودکِ خانواده به نام «ماهی» روایت می‌کند. نویسنده، دوربین خود را از میدان نبرد به سمت خانه مردمان پشت جبهه می چرخاند و لنز آن را بر کودک درون خانواده و کنش های درونی و بیرونی اش تنظیم می کند. 🔸داستان «نخل ماهی» فقط یک داستان درباره جنگ برای کودکان نیست. در این داستان، جنگ از یک رویداد بدل به یک تجربه زیسته کودکی می شود و مخاطب نهفته در این داستان می تواند با تجربه زیسته ماهی همراه شود. 🔸«ماهی»، کودکی است که پیامدهای جنگ را در زندگی اش تجربه می کند. نویسنده، زندگی «ماهی» را در سبکی که ارائه می دهد، نشان می دهد. در این داستان، جنگ از زاویه دید ماهی معرفی می شود. مفاهیم مرتبط با جنگ نظیر غیبت پدر، انتظار، اضطراب، پناه گرفتن، ترک خانه و مهاجرت و به طور کلی، اختلال در زندگی روزمره از نگاه «ماهی» و با زبان او بیان می شود. مخاطب درون متن، نه از طریق اطلاعات، که از مسیر عواطف و تجربه های شخصیت اصلی داستان، درگیر مسئله جنگ می شود 🔸️در این داستان، «ماهی» واسطه‌ی انتقال نگاه نویسنده به جنگ نیست. او جنگ را با زبان و منطق خودش روایت می کند. مخاطب درون متن به جای دانستن تاریخ، در تاریخ زندگی می کند و به این ترتیب فاصله کودک درون داستان و خواننده نهفته به حداقل می رسد. 🔸️«نخل ماهی» دعوتیست برای مواجهه با چهره جنگ از طریق تجربه و ادراک شخصیت کودک داستان. «ماهی»، شاهد جنگ است و در طول داستان بدل به قهرمان جنگ نمی شود. او کودکی است که جنگ را تجربه می کند و گاه در محدوده امکانات خود به آن واکنش نشان می دهد. 🔸️در داستان «نخل ماهی» یک خط سیر پررنگ است: مسیری که از «شنیده‌های بزرگسالان» به «تفسیر کودک» و سپس به ظهور «کنش کودک» ختم می شود. در این خط سیر، «ماهی» جنگ را با منطق خودش می‌فهمد و بر اساس همین فهم، دست به عمل می‌زند. بنابراین، زاویه دید کودک در اینجا، تنها شیوه‌ای برای روایت نیست؛ بلکه امکانی برای عاملیت و کنش شخصیت داستانی را نیز فراهم می‌کند. 🔸️در «نخل ماهی»، کودک درون داستان صرفاً کسی نیست که جنگ را می‌بیند؛ او جنگ، اسارت، نفت، فقر و حتی مفهوم خانه را با منطق و تجربه خودش معنا می‌کند. همین امر، زاویه دید کودک را از یک شگرد روایی به یکی از عناصر اصلی شکل‌دهنده جهان داستان تبدیل می‌کند. ibna.ir/x6KV8 @ibna_official

🔰در گفت‌وگو با ایبنا مطرح شد؛ رمزگشایی روایت درونی سپاه از جنگ ایران و عراق 🔸محمد ملکی، مترجم «تاریخ نا تمام جنگ ایران و عراق» معتقد است ساموئل به مخاطب هشدار می‌دهد که مقدمه‌ها، مؤخره‌ها و تحلیل‌های کلان نویسندگان مرکز اسناد بر روی این داده‌ها، بخشی از پروژه‌ هویت‌سازی و مشروعیت‌بخشی به سپاه است. در این لایه تفسیری، هدف مرکز این است که نشان دهد سپاه همواره بازیگری عقلانی بوده، مذهب مانع محاسبات ملموس نبوده و شکست‌ها ناشی از کم‌کاری سپاه پاسداران نبوده است. 🔸آنی تریسی ساموئل، پژوهشگر تاریخ معاصر ایران و خاورمیانه و استادیار گروه تاریخ دانشگاه تنسی در چاتانوگا، در کتاب خود با عنوان «تاریخ نا تمام جنگ ایران و عراق؛ ایمان، قدرت آتش و سپاه پاسداران» به سراغ همین موضوع رفته است. او با بررسی منابع اولیه‌ای که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی طی چند دهه تولید کرده، تاریخ‌نگاری این نهاد از جنگ را بررسی می‌کند. در این چارچوب، «ایمان» و «قدرت آتش» از جمله مؤلفه‌هایی هستند که در توضیح روایت سپاه از روند و نتیجه جنگ مورد توجه قرار می‌گیرند. 🔸او در طول کتاب تلاش می‌کند به مخاطب غربی نشان دهد که ایدئولوژی و ایمان مذهبی در روایت درونی سپاه، نه به عنوان محرک کور تصمیمات نظامی، بلکه به عنوان ابزار انسجام‌بخش و انگیزشی به کار رفته است. جنبه دوم، روش‌شناسی کتاب و اصالت دادن به اسناد درونی ایران به جای اسناد غربی است. بسیاری از مورخان غربی در بررسی جنگ ایران و عراق به اسناد از طبقه‌بندی خارج‌شده ایالات متحده، اسناد عراقی کشف‌شده پس از سال ۲۰۰۳ یا قطع‌نامه‌های سازمان ملل تکیه می‌کنند. ساموئل به عنوان پژوهشگری که می‌خواهد این موازنه دانشگاهی را تغییر دهد، مسیر برعکسی را طی می‌کند. او بخش عمده‌ای از کتاب را به بررسی نحوه تولید دانش در «مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس سپاه» اختصاص می‌دهد. او به عنوان یک ناظر بیرونی دانشگاهی، مستندات رسمی، سال‌نامه‌ها و کرونولوژی‌های چندجلدی سپاه را واکاوی می‌کند تا نشان دهد سپاه چگونه تاریخ خودش را نوشته و از دل آن دکترین نظامی استخراج کرده است. این تمرکزِ متدولوژیک، پاسخ مستقیمی به فقر منبع‌شناسی دست‌اول از درون ایران در دانشگاه‌های آمریکا است. 🔸ساموئل کتاب خود را به عنوان یک تاریخ دارای تسلسل تاریخی و نظامی از جنگ ایران و عراق ننوشته است. او صراحتاً می‌گوید هدفش تحلیل این است که سپاه چگونه تاریخ جنگ را برای خود ثبت، ارزیابی و درونی کرده است. بنابراین، او در فصول ابتدایی به طور دقیق به سطح دوم می‌پردازد؛ یعنی بررسی ساختار «مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس» و تحلیل اینکه چرا سپاه از همان روزهای اول جنگ شروع به ضبط صداها و نگارش روزشمارها کرد. او نشان می‌دهد که این روایت‌سازی، تلاشی هویت‌ساز برای مشروعیت‌بخشی به نگاه استراتژیک سپاه بوده است. 🔸️ساموئل برای تحلیل دلایل پایان جنگ، عمدتاً به گزارش‌های نظامی، سال‌نامه‌ها و تحلیل‌های مکتوب مرکز اسناد سپاه اتکا دارد. اما تصمیم برای پایان دادن به جنگ، یک تصمیم صرفاً نظامی نبود؛ بلکه یک کلاف درهم‌تنیده از بحران‌های اقتصادی، سیاسی، دیپلماتیک و نظامی بود. او به صورت‌جلسات مخفیانه سران قوا، گزارش‌های واقعی وزیر اقتصاد وقت (درباره خالی شدن خزانه)، و نامه‌های ردوبدل‌شده بین مقامات ارشد سیاسی و امام خمینی دسترسی ساختاری نداشته یا نخواسته آنها را مبنای تحلیل قرار دهد. در نتیجه، روایت او از پایان جنگ، بیش از حد نظامی‌محور و مبتنی بر زاویه دید سپاه است... ibna.ir/x6KVK @ibna_official

🔰درگذشت یک حافظ‌شناس؛ مهدی ماحوزی درگذشت 🔸صبح امروز، پنجم آبان، مهدی ماحوزی، نویسنده و پژوهشگر برجسته ادبیات فارسی در مزل شخصی به دلیل کهولت سن از دنیا رفت. 🔸️از جمله آثار او می‌توان به «فارسی عمومی»، «شرح مخزن‌الاسرار نظامی گنجوی»، «آتش اندر چنگ: گزیده‌ای از دیوان خاقانی شروانی» و «گزارش‌نویسی و آیین نگارش» اشاره کرد. او همچنین در انتشار و معرفی آثاری از علی دشتی، از جمله «نقشی از حافظ»، «قلمرو سعدی» و «پرده‌ی پندار»، نقش داشت. ibna.ir/x6KXK @ibna_official

🔰گزارش هفتمین کنفرانس بین‌المللی صلح و حل منازعه؛ صلح، در سایه جنگ از نظریه عاطفی تا جهان دو فضایی 🔸سخنرانان این کنفرانس با تأکید بر اینکه هیچ جنگ خوبی در جهان وجود ندارد، جنگ را شر مطلقه دانستند و با اشاره به ماهیت عاطفی منازعه ایران و آمریکا و پیچیدگی جنگ و صلح در جهان دو فضایی، بر ضرورت بازاندیشی در حقوق بشردوستانه بین‌المللی و مسئولیت‌پذیری فردی در قبال جنایات تأکید کردند 🔸خونریزی‌ها و جنایت‌هایی که در جنگ رخ می‌دهد هیچ‌گاه مشروع و جبران‌پذیر نیست، حتی اگر عاملان آن تجلیل شوند و مدال بگیرند. خشونت با هر نیتی، به هر شکلی، به هر اندازه و علیه هر کسی شری است که اخلاقاً مردود است و تولید و تجارت سلاح جز در حد ضرورت دفاعی، نوعی مردارخواری است، حتی اگر به نام امنیت و اضطرار توجیه شود. 🔸️در صلح هیچ اما و اگری روا نیست؛ صلح از آن جهت ارزشمند است که کنشی در جهت کاهش خشونت و رهایی انسان از رنج و ویرانی باشد. اگر کنشی به نام صلح، حتی به‌طور غیرمستقیم به خشونت دامن بزند، نمی‌توان آن را صلح‌جویانه دانست؛ چنین کنشی در حقیقت پیگیری اهداف شرورانه در پوشش صلح و بازتولید خشونت به نام صلح است. 🔸️ اگر جهان در حال تجربه جنگ‌های بیشتر است، جامعه علمی باید درباره صلح بیشتر بیندیشد؛ اگر منازعات پیچیده‌تر شده‌اند، دانش حل منازعه نیز باید عمیق‌تر و کارآمدتر شود؛ و اگر ناامیدی در جوامع گسترش یافته است، دانشگاه همچنان باید امکان گفتگو، تفکر و امید عقلانی به آینده را زنده نگه دارد. 🔸️جنگ ابتدایی مشروعیت ندارد و استفاده از سلاح‌های کشتار جمعی نیز ممنوع است. بنابراین برای صحبت از صلح پایدار، ابتدا باید جهان عاری از منابع جنگ ایجاد شود. وی افزود: وقتی کشوری با بودجه نظامی یک و نیم تریلیون دلار، منابع جهان را نشانه می‌گیرد، صلح معنای خود را از دست می‌دهد و تا زمانی که این عنصر حذف نشود، نمی‌توان جهان آرامی داشت. ibna.ir/x6KXw @ibna_official