💢مباحث «قطع، تعادل و تراجیح» از رسائل حذف و «حلقه ثالثه» بدیل «کفایه» قرار گرفت/ بخش‌های غیرمهم از مکاسب حذف و «الشخص الاعتباری» منبع جدید فقهی معرفی شد ✔️استاد شب زنده‌دار از «تغییر و تحولی مهم در کتب درسی فقه و اصول حوزه» خبر داد: 🔹پیشرفت علم اصول به ید اساتین علم اصول، پخته و منسجم‌تر شده است، از این جهت وقت آن رسیده کتاب‌هایی که برای آموزش بهتر هستند انتخاب شوند و فرصت‌ طلاب و فضلا بی‌جا هزینه نشود. 🔸مبحث قطع رسائل همان فکرهای اولیه شیخ اعظم است که برای تدریس از انسجام و دسته‌بندی برخوردار نیست، لذا با مصوب شورای عالی حوزه، بحث «قطع» و «تعادل و تراجیح» رسائل حذف می‌شود و دیگر الزامی برای خواندن آن‌ها نیست و مبحث «ظن» و مبحث «اصول عملیه» از کتاب رسائل در پایه هفتم خوانده می‌شود. 🔹برای اولین بار رسماً حلقه ثالثه شهید صدر به‌عنوان بدیل کفایه الاصول پذیرفته شده و فضلایی که مایل‌اند می‌توانند به‌جای کفایه، حلقه ثالثه را بخوانند و امتحان بدهند. 🔸مباحثی که شهید صدر در حلقه ثالثه عنوان می‌کند با آنچه پیشرفت علم اصول اقتضا می‌کند، هماهنگ‌تر است و شخص را زودتر وارد فضای علم اصول می‌کند و به فرد برای فهم مطالب و تطبیق این علم توانایی بیشتری می‌دهد. 🔹از مکاسب شیخ اعظم مواردی غیرمهم حذف شده و برای مطالعه قرار داده شده است. می‌دانیم همه مباحثی که در مکاسب طرح شده، از وزن علمی برخوردار نیست. 🔸کتاب «الشخص الاعتباری» را همان لجنه‌ی علمی «الفائق» نگاشته که یکی از موضوعات بسیار مبتلابه جامعه بشری است. 👈 گزارش کامل #اختصاصی: https://b2n.ir/g29347 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢ابداع روش‌های جدید تربیتی کار و شأن فقیه نیست ✔️حجت‌الاسلام والمسلمین سید نقی موسوی: 🔹تلاش برای اینکه روش‌های تربیتی معصومین(ع) را استکشاف کنیم این وظیفه فقیه است، دلیل و سیره همین را می‌خواهد بگوید، برخلاف فقه سنتی در فقه تربیتی که فقط حکم مهم نیست، روش‌های تحقق حکم در دایره فقه و به محک فقه باید نهاده بشود، اینکه بگوییم غربی‌ها چه چیزی را گفته‌اند و ما آن‌ها را بررسی بکنیم یا مجاز است یا غیرمجاز، نگاه شورای نگهبانی داشته باشیم؟ جواب این است باید دنبال تأسیسات هم بود و دنبال کشف روش‌های ائمه هم بود، این به نظرم کار فقیه می‌تواند باشد. 🔸اما آیا فقه تربیتی می‌تواند روشی را ابداع بکند؟ امکان وقوعی دارد ولی علی‌الاصول روش‌ها کار فقیه نیست چون روش‌ها یعنی کیفیت وصول به اهداف، روش یعنی قله نوردی، روش یعنی تحقق، این‌ها کار علم است یا کار تجربه بشری است که محصولش علم می‌شود. 🔹لذا ابداع روش‌های جدید تربیت و تدریس آن کار و شأن فقیه نیست، دلیل این است که ابداع روش دانش‌های زیادی نیاز دارد، بسته به خیلی از اطلاعات روان‌شناختی در این حوزه دارد. 👈پرورش کنشگر سیاسی از منظر فقه تربیتی: https://b2n.ir/p90163 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢مرجعیت فتوا تابع شرایط و مسائل اجتماعی است/ در صدسالگی حوزه سخن گفتن از «شدن» بی‌معناست ✔️استاد ابوالقاسم علیدوست: 🔹مرجعیت گاهی به معنای مرجعیت علمی و مرجعیت در فتوا و گاهی به معنای زعامت و رهبری است. من در مرجعیت در فتوا افق روشنی را می‌بینم. مرجعیت فتوا تابع شرایط و مسائل اجتماعی است؛ ما دوره سنتز را در پیش داریم. دوره تز دوره اثبات است؛ یعنی حاکمیت به آن می‌پردازد، ولی چون برخی انتظارات برآورده نمی‌شود، نوعی آنتی‌تز رخ می‌دهد که ما الان در آن قرار داریم، ولی خیلی چیزها در آینده روشن خواهد شد و در پرتو این روشنی وضعیت به نفع مرجعیت پیش خواهد رفت. 🔸اگر کسانی به کتب و روند آموزشی نقد دارند، باید از روش آن وارد شوند و مطرح کنند. الان در مجموع سیستم آموزشی خوب است و امتیازاتی دارد، ولی باید به صورت جدی بازبینی شود و در صدسالگی حوزه سخن گفتن از شدن بی‌معناست، بلکه باید شدن تحقق یابد. البته گاهی ممکن است برخی سخنان ظاهر تحول‌خواهانه داشته باشد، ولی ارتجاع باشد و در اینجا مراقبت لازم است و باید فرایند عقلانی لازم طی شود. 👈 ادامه مطلب: https://b2n.ir/u03264 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

📚درسنامه «نظریه ولایت سیاسی فقیه» روانه بازار نشر شد 📖«نظریه ولایت فقیه»، در سیر تاریخی خود از عصر حضور تا کنون، از دو مؤلفه مهم «نص» و «زمان و مکان» تغذیه کرده و تجربه اندوخته است. بدین لحاظ این نظریه صرفاً آرمانی نیست؛ بلکه آرمانی است که در متن واقعیت‌‌های تاریخی صیقل داده شده است. در درون نظریه ولایت مطلقه فقیه مفاهیم کلیدی چون اسلام، ولایت، مردم، نهاد دولت نهفته است که در یک روابط منطقی نظام وار و سیستمی، نظریه سیاسی شیعه را در عصر غیبت به تصویر‌ می‌کشند و در یک شبکه ارتباطی مشروعیتی و مشارکتی، نظام سیاسی پویایی را سامان‌ می‌دهند که امروز در قالب نظام سیاسی «جمهوری اسلامی» نمود یافته است. هدف کتاب حاضر تدوین درسنامه جامع، روان و به روز در مورد «ولایت فقیه» است تا نیازهای آموزشی مراکز علمی و نسل جوان در خصوص مباحث ولایت سیاسی تأمین شود. 👈ساختار اثر: https://b2n.ir/w26745 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

📚«بازاندیشی عدالت اجتماعی» اثر جدید استاد احمد واعظی 📖حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر احمد واعظی، رئیس دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم که در کنار عرصه‌‌هایی چون هرمنوتیک، فلسفه سیاسی، مباحث کلام جدید و …، سال‌‌ها در عدالت پژوهی نیز کار کرده، پس از نگارش مقالات متعدد در باب عدالت و کتاب‌‌هایی چون «نقد و بررسی نظریه‌‌های عدالت»، «جان رالز؛ از نظریه عدالت تا لیبرالیسم سیاسی» و «مطهری و عدالت» اکنون پژوهش دیگری با نام «بازاندیشی عدالت اجتماعی؛ چیستی، چرایی، قلمرو» را در چهار فصل به رشته تحریر درآورده است. 👈 ساختار کتاب + برشی از اثر: https://b2n.ir/g65407 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢بررسی فقهی «جراحی زیبایی» از منظر روایات شیعی و اهل‌سنت ✔️حجت‌الاسلام والمسلمین رفیع‌پور: 🔹برخی از عمل‌های زیبایی همراه با جراحی و شکافت بافت بدن است، مثل عمل بینی یا کاشت مو و برخی از عمل‌های زیبایی بدون جراحی است مثل برداشتن موهای زائد، یا خال‌کوبی. روایاتی در این موضوع می‌تواند مورد استدلال قرار گیرد از جمله روایت نبوی «لعن الله الواصله و المستوصله» که مرحوم شیخ در مکاسب محرمه به آن استدلال کرده‌اند. هر چند این روایت در منابع روایی اهل سنت نقل شده است، لکن از نظر فنی، روایاتی که در کتب اهل سنت ذکر شده است نیز باید بررسی شوند و اگر از طریق روات موثق نقل شده باشند، می‌توان به آنها استدلال کرد. همچنین فراز دیگر این روایت که می‌فرماید: «لعن الواشمه و المستوشمه»، اشاره به خال‌کوبی دارد. 👈 ادامه مطلب: https://b2n.ir/z87609 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢مؤسسه موضوع‌شناسی احکام فقهی را چقدر می‌شناسیم؟ ✔️حجت‌الاسلام والمسلمین حجت‌الله بیات: 🔹اولین گامی که در فصل جدید فعالیت مؤسسه موضوع‌شناسی برای رفع این آسیب‌ها برداشته‌ایم، توجه به مباحث مبنایی و روشی و در اولویت قرار دادن آنها می‌باشد؛ البته در این زمینه با برخی از کاستی‌ها رو‌به‌رو هستیم. ما معتقدیم بخش‌هایی از دانش اصول فقه، مختص به موضوع‌شناسی یا لااقل بین حکم و موضوع مشترک است که می‌بایست، در فرایند شناخت موضوعات احکام فقهی به‌کار گرفته شده و کاستی‌های احتمالی دانش اصول برای موضوع‌شناسی معین و مشخص شود، تا شاهد یک اصول موضوع‌شناسی در کنار اصول فقه باشیم. 🔸ما بر این اعتقادیم که مؤسسه موضوع‌شناسی به‌عنوان یک شخصیت حقوقی، باید کارهای پژوهشی خود را علی‌المبنا، به‌صورت روشمند و از راه‌های کاملاً معتبر انجام دهد. از این رو مجموعه‌ای از مبانی و اصول را که برای اعتباربخشی به نتایج پژوهش‌ها لازم است، جمع‌آوری کرده‌ایم تا براساس مشهورترین و معتبرترین نظریات فقها، مبنای کارهای پژوهشی مؤسسه موضوع‌شناسی قرار گیرد. 🔹مؤسسه موضوع‌شناسی مربوط به دستگاه فقاهت و حلقه واسطی بین فقاهت و حکومت است و می‌تواند، مهمترین نقطه برای تعامل فقه با سایر علوم و محلی برای همکاری عینی و عملی بین حوزه و دانشگاه باشد. این مؤسسه می‌تواند با تعامل سازنده با تمام دستگاه‌ها و نهادهای دولتی و بدنه جامعه، نیازهای موضوع‌شناسانه آنها را به دست آورد و با نگاه فقهی، تبیین معتبری از موضوعات به دستگاه فقاهت برای صدور فتوا داشته باشد. 👈 بیشتر بخوانید: https://b2n.ir/j47466 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

🔔نشست نقد و بررسی «بازخوانی ویژگی‌ها و فرایند شناخت موضوعات احکام فقهی» 🎙 ارائه دهنده: حجت‌الاسلام والمسلمین حجت الله بیات، مدیر مؤسسه موضوع شناسی احکام فقهی ⏰ زمان: چهارشنبه 15 تیر 1401 ساعت 11 تا 13 🏢 مکان: قم، پژوهشگاه مطالعات اسلامی جامعه الزهرا سلام‌الله‌علیها، طبقه سوم،سالن نشست‌ها 🖇 لینک حضور در جلسه: http://online.jz.ac.ir/pajoheshgah 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢پیشنهادی برای تدوین رساله‌های عملیه جدید ✔️حجت‌الاسلام والمسلمین حسین بنیادی: 🔹ضرورت پرداختن به موضوعاتی چون فقه پزشکی، اخلاق پزشکی، حقوق کودکان، حقوق زنان و امثالهم لازم است اما شکل پرداختن آنها در رساله‌‌های عملیه مهم است؛ اگر این مسائل در رساله‌‌های عملیه به شکل خاص بیاید، چندین جلد رساله عملیه‌ می‌شود؛ ولی در رابطه با مباحث فقهی به دو موضوع کلی برخورد‌ می‌کنیم؛ یکی مسائل مورد ابتلای عموم افراد است که عمدتا در رساله‌‌های عملیه تحت عنوان تکالیف فردی بدان پرداخته شده است و دیگری، موضوعات اجتماعی است که جای آنها در رساله‌‌های عملیه عمومی خالی است و لازم است به صورت ویژه به رساله‌‌های عملیه کنونی اضافه شود مانند حقوق خانواده یا برخی تکالیفی که در جامعه است مانند قراردادهای بین افراد و بانک، بین افراد و بیمه‌‌ها، بین افراد و شرکت‌‌ها. 🔸در عین حال، بخشی از عناوین فقهی ما مخصوصا عناوین مستحدثه که گاهی از آنها با نام «مسائل فقه معاصر» یاد‌ می‌شود، شاید امکان واردکردن آنها در رساله‌‌های عملیه نباشد و لذا دو راه در این زمینه پیشنهاد‌ می‌شود. یک روش، تدوین رساله‌‌های عملیه جامع که شامل موضوعات فردی و اجتماعی‌ می‌شود و روش دوم، تدوین رساله‌‌های عملیه تخصصی است که امروز اگر مکلّفی بخواهد وارد قراردادی شود لااقل مسائل ابتدایی فقهی موضوع را مانند بورس، پزشکی،… اطلاع داشته باشد. 👈 بیشتر بخوانید: https://b2n.ir/n12256 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢رساله‌‌های تخصصی در کنار «توضیح المسائل» نوشته شود ✔️حجت‌الاسلام والمسلمین سیدعلی موسوی اردبیلی: 🔹در زمان مرحوم ‌‌آیت‌الله موسوی اردبیلی، استفتائات قضایی فراوان از ایشان‌ می‌شد و خیلی از این استفتائات که پاسخ داده شد، تصمیم گرفتیم یک کتاب تخصصی در این مورد کار کنیم که جلد اول آن در زمان حیات ایشان منتشر شد که در نوع خود بدیع و نوآوری بود. و آن هم این بود که یک توضیح المسائل جزایی نوشته شد که از بحث قضا، شهادات و حدود در بر‌ می‌گیرد که امهات مسائل را به صورت مسئله نوشته و در ذیل هر باب، استفتائات وارده درباره آن موضوع را به شکل استفتاء آوردیم یعنی تلفیقی از مسئله و استفتاء که مورد استقبال قضات و وکلا قرار گرفت. کارکردن روی این مسائل و تخصصی کردن بحث‌‌ها هم از اموری است که به نظر‌ می‌رسد ضروری است. 🔸رساله‌‌های تخصصی برای هر گروه و شغل و صنفی لازم است اما این ما را از «توضیح المسائل» بی نیاز‌ نمی‌کند. البته باید مهمترین مسائلی که مورد ابتلای اکثر جامعه است در کتاب‌‌های «توضیح المسائل» ذکر شود، سپس اگر گروه خاصی از جامعه، مسائل مورد ابتلای خاص خود را داشته باشند، برای آنها هم کار تخصصی شود. 👈 بیشتر بخوانید: https://b2n.ir/u84183 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢نهاوندی: مؤلفه‌های حکمرانی مطلوب فقهی در متاورس ترسیم شود/ اسماعیلی: جوهره متاورس، فرافقه است/ اکبری: ضمانت اجرایی در فضای متاورس وجود ندارد ✔️نهاوندی: توسعه متاورس و ابزارهای پیرامونی آن، موضوعاتی را در فقه ایجاد خواهد کرد و باید مولفه‌های کلید الگوی حکمرانی مطلوب فقهی در متاورس، توسط حوزه با کمک مسئولین متولی نظام ترسیم شود. باید به صورت شبکه مسائل به موضوع متاورس نگاه کنیم؛ حل مسائل فقهی متاورس به صورت نگاه خرد و جزءنگر که تکلیف فردی را مشخص می‌کند، پاسخگوی همه ابعاد فقهی متاورس نخواهد بود و به دلیل تاثیرات زیاد این فناوری، و سرعت زیاد ترویج آن، دروس خارج باید به این مبحث بپردازند. ✔️اسماعیلی: توجه داشته باشیم که جوهره متاورس، فرافقه است. لذا یا در فلسفه یا اصول باید بحث شود. فرضا اگر اصولی باشد، سوال این است آیا‌ می‌توان حکم کلی در مورد آن صادر کرد؟ آنچه از بیانات شما برداشت کردم، این بود که این موضوع را فقهی دانستید در حالی که چنین به نظر‌ نمی‌رسد. اگر در کنار بررسی فقهی موضوع، به جنبه‌‌های عملیاتی آن توجه نشود، رویکری منفعلانه صورت خواهد گرفت. ✔️اکبری: آنچه در مورد فضای مجازی به صورت مطلق، و متاورس به صورت خاص مطرح و قابل بحث است، این است که ضمانت اجرایی در این فضا وجود ندارد. وقتی جرمی رخ‌ می‌دهد، با توجه به اینکه اکثر کاربران فضای مجازی نابالغ هستند، به چه صورتی باید ضمانت اجرایی طراحی کرد؟ 👈گزارش نشست «بررسی شبکه مسایل فقهی فن آوری متاورس»: https://b2n.ir/m76858 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢مروری بر اندیشه‌های سیاسی فیرحی و طباطبایی ✍️حسن اجرایی 🔻در اولین سالگرد درگذشت داود فیرحی، سلسله یادداشت‌هایی از سید جواد طباطبایی در کانال تلگرامی وی انتشار یافت که در تداوم لحن تند و عتاب‌آلود طباطبایی، حاوی انتقادها و اتهام‌زنی‌هایی به فیرحی بود. پیش از آن نیز کتابی با عنوان «سکولاریسم پنهان»، از سوی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی در نقد اندیشه‌های حجت‌الاسلام والمسلمین داود فیرحی انتشار یافته بود. مواجهه انتقادی، تند و گاه عاری از اخلاق حرفه‌ای با اندیشه داود فیرحی، از دو سوی ناهمگون -که یکی او را نماد عبور از فقه و نیل به سکولاریسم تلقی می‌کند و دیگری به‌دلیل برافراشتن پرچم فقه سیاسی در برابر فلسفه سیاسی به نقد وی می‌نشیند- بهانه‌ای است برای بررسی سیر تطور تضاد اندیشه‌ورزی میان دکتر سید جواد طباطبایی و حجت‌الاسلام والمسلمین داود فیرحی و توجه به این نکته مهم که مبارزه با روند فکری و اندیشه‌ای فیرحی از درون حوزه‌های علمیه، آیا به تقویت فقه و توانایی آن در اداره جامعه منجر می‌شود یا چنانکه نویسندگان کتاب «سکولاریسم پنهان» معتقدند، حاصلی جز برچیده شدن دامن فقه از جامعه و برخاستن سکولاریسم نخواهد داشت. 👈 بخوانید: https://b2n.ir/k87790 🆔 https://eitaa.com/ijtihad