#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۹۲
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 من از تولد فرزند دومم چادر رو برداشتم، چون بسیار برام سخت بود، بچه بغل، یه بچه دستش تو دستم، کیف و وسایل ... حالا شاید بهانه باشه اما واقعاً برام سخت بود، در ضمن شوهرم همیشه ابراز می کرد شیک و مرتب و محجبه باش و ترجیحش بدون چادر بود.
من همیشه لباس بلند و گشاد می پوشم با روسری های بلند، اما خیلی از اوقات تردید دارم که آیا حجابم درسته یا نه؟ و این خیلی اذیتم می کنه، مادرم هم از اینکه من چادر سر نمی کنم خیلی ناراحت هستن.
#پاسخ
🌿 ۱ـ حجاب، یک «واجب عقلی است» که «شرع هم آن را تأئید و تاکید و تکمیل کرده» است.
پس «چادر» ، هیچ «ضرورت شرعی» ندارد و «چادر زنان ایران» هم از زمان «حضرت زرتشت علیه السلام» است که با چادر عربی، فرق دارد و حجاب با مانتو و روسری، طبق نظر مراجع محترم، هیچ ایراد شرعی ندارد.
۲ـ اما یکی از جلوه های جذاب و حماسی عاشوراء اینست که حضرت اباالفضل العباس علیه السلام، «پرچمـــــدار و علمـــــدار» سپاه کوچک اما با شکوه اباعبدالله الحسین صلوات الله علیه بودند.
و الآن پس از انقلاب اسلامی، «چادر» ، «یک پرچم» و «خار چشم حامیان استکبار» شده است در حالی که قبل از انقلاب چادر مشکی اصلاً چنین خاصیت و ارزشی را نداشت.
بنابراین با اینکه وضع الآن شما هیچ ایراد شرعی ندارد اما اگر بخواهید جلوه و پرچمدار شکوه مادر نازنینمان حضرت زهرای أطهر سلام الله علیها باشید و به فرزندان عزیزتان «با اراده» و «مؤمن» بودن خود را (بدون کلام) إثبات کنید، بهتر و زیباتر اینست که دو رکعت نماز با توجه بخوانید و با تسبیح حضرت فاطمه سلام الله علیها نگاهتان را به آسمان برسانید و «زحمت بسیار سنگین چادر» (آن هم در گرمای تابستان) را مؤمنانه و صبورانه (نه به خاطر حرف این و آن) و فقط بخاطر رضایت الهی بپذیرید و صف ملائکه ای که به فرمان الهی به کمک شما خواهند آمد را در کنار خود ببینید و به احترام این افتخار و برای «تولد مجدد خودتان» جشن بگیرید.
امیدوارم شما بانوان عزیز و با اراده و مؤمن، همواره شادکام و موفق و عاقب به خیر باشید.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۹۳
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 اگر بخواهیم به صورت اصولی و درست با قرآن حشر و نشر داشته باشیم، به چه صورت باید عمل کنیم و چگونه باید شروع کنیم؟
#پاسخ
🌿 *اُنس با قرآن* باید *مناسب با سن و سطح و موقعیت* هر فرد باشد.
اما به طور کلی شاید بهتر باشد:
۱ـ «*روخوانی روزانه*» برای *ختم ماهانه یا شش ماهه یا سالانه* داشته باشیم.
۲ـ با یک برنامه منظم روزانه یا هفتگی و با مراجعه به تفاسیر و کتابهای قرآنی، «*تدبر مفهومی و کاربردی* در *آیات خاص برای موضوع خاص* متناسب با مسئولیتهای خود داشته باشیم.
۳ـ طی برنامه ای مشخص روزانه یا هفتگی و با مراجعه به کتب لغت و کتابهای افرادی که کار واژه ای انجام داده اند، یک تحقیق *واژه ای* انجام دهیم و هر هفته حداقل بر روی «یک واژه قرآنی» با افراد خانواده و دوستان مشتاق در این زمینه «مباحثه» کتبی یا جلسات شفاهی داشته باشیم.
۴ـ به *اشارات قرآنی* که گهگاه از *مقام معظم رهبری* در رسانه ها پخش می شود، و متأسفانه به ندرت از دیگر سخنرانان می شنویم، حساس باشیم و بر روی آنها برای فهم بهتر و کارآمدتر کاری مضاعف انجام دهیم.
۵ـ دائماً از خود خداوند بخواهیم که ما را با «*کلام خودش*» آشنا کند و پشت صحنه آنها را به ما بفهماند.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۹۴
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 با سلام، در دعای مباهله منظور از این جمله چیست؟ واحفظنی فی غیبتی و فی کل غائب هو لی، نگهدار مرا در غیابم و هر پنهانی که او از آن من است. وقتی من در جایی نیستم خداوند چه چیزی را باید نگه دارد؟
#پاسخ
🌿 سلام و صلوات و برکات الهی بر شما و بر *دقت مؤمنانه* شما.
عبارت زیبایی را گلچین کرده اید:
اللّٰهُمَّ ... *وَ احْفَظْنِى فِى غَيْبَتِى* وَ *كُلِّ غائِبٍ هُوَ لِى.* خدایا؛ ... و در غیبتم و در غیاب هر غایبی که او از من است نگهدارم باش.
۱ـ شاید بارها وقتی اشتباهی از ما سر زده است این جمله را گفتیم که: *ببخشید دست خودم نبود.* و یا بارها گفتیم: *آن کار را بی خودی انجام دادم.* ، *بی خودی خندیدم.* ، *بی خودی عصبانی شدم.*
آن *دست خودم نبود* و این *بی خودی،* دقیقاً زمانی گفته می شود که *من عقلانی و خودخدایی* ما *غایــــب* است و ما *مست غفلت، ظاهربینی، خوشی، غم و اندوه ...* هستیم.
لذا *بیشترین اوهام، وسوسه ها، خیالبافی ها، خودارضائی ها، ترس ها، افسردگی ها، انحرافات، تخلفات، شلختگی ها، کسالت ها، تنبلی ها، بی برنامگی ها، ...* زمانی از انسان سر می زند که خودش را در *تنهایی* و در *خلوت* می پندارد.
به همین خاطر فرموده اند: *تنهایی و بیکاری، چراگاه شیطان است.*
و در این دعای نورانی، *به خودم هشدار می دهم* که *اگر رسول و حجت باطنی* و *بالاخانه* را *اجاره* بدهم و از *عقل و منطق و وجدانم، غایــــب شوم* چه رفتارهای زشتی ممکن است از من صادر شود، لذا از خداوند می خواهم که عقلانیت و معرفت و ایمانم را چنان تقویت کند که *همواره خودم را در محضر آن خالق سمیع و بصیر* و *انبیاء و اولیاء و ملائکه و ارواح شهداء ببینم* و بفهمم که *هو معکم اینما کنتم* تا در هیچ شرائطی اصلاً خودم را *غایب و تنها* نپندارم.
۲ـ خدایا؛ *همسر و فرزندان و برادران و خواهران و تمام بستگانم* را هم *وقتی خودشان را «اشتباهاً» تنـــها می پندارند* از *هر گونه خطا و غفلت و انحراف و گناهی* حفظ فرما.
از این پرسش زیبای شما ممنون و متشکرم.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۹۵
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 لطفاً بفرمائید زکات و تزکیه چیست؟
#پاسخ
🌿 وقتی پسرها و مردها به *پیراشگاه* می روند و *موهای* بلند سرشان را *کوتاه* می کنند تا *زیبا* شوند، *موهای اضافی* بر روی زمین می ریزند. به این *پیرایش* که باعث *رشد مو و زیبایی شخص* می شود، *تزکیه* و به آن *موهای اضافی* بر زمین ریخته شده، *زکات* می گویند.
در جاده های شمال کشور و در خیابانها و پارکها و باغها، درختچه هایی مثل شمشاد را *هرس* می کنند تا به *زیبایی و رشد* آنها بیفزایند. آن شاخه و برگهای *اضافی* و بر زمین ریخته شده، *زکات* هستند.
این روزها در کشور بحث *بورس* مطرح است و برخی از مردم که درآمدشان بیشتر از مخارج روزانه آنهاست آن *مازاد* ثروتشان را برای *۱ـ حمایت از تولید، ۲ـ و افزایش ثروتشان؛* به سازمان بورس می پردازند و *سهام* می خرند. آن *پولهای جدا شده* زکات هستند و این کار (که مانع کاهش ارزش ثروتشان می شود) شبیه تزکیه است.
در قرآن نماز و زکات با هم بیان شده اند یعنی: *نماز* رابطه انسان را با *خالق* تنظیم می کند و *زکات* رابطه فرد مؤمن را با *خلق* روشن می کند.
فرد مؤمن، *مــــازاد تمام تفضلات الهی بر خودش* را *به دیگران* (به عنوان صندوقداران بانک خدا) می دهد تا از بارگاه الهی، *سهام* بخرد و *عمر و مالش* ، *برکت* پیدا کنند.
پس *زکات* شامل *تمام ابرازها و بخشش ها و پرداختهایی* می شود که مؤمن به عنوان *مازاد* بر نیاز روزمره خود، می پردازد.
اگر این *ابرازها و بخششها و پرداختهای مادی، عاطفی، معنوی* به *نیت پُر کردن فاصله میان مردم* باشد، *إنفاق* نامیده می شود.
پس در *پیرایشگاه* و در *هرس گیاهان تزئینی،* موهای اضافی و شاخه و برگهای اضافی، به عنوان زباله، *دور ریخته می شوند* اما در *زکات* این *جداسازی* برای *کاهش* تعلقات و وابستگی و دلبستگی به مال فانی دنیا و *تابع* تعالیم الهی و احکام شرعی و در جهت *تقرب* فرد به بارگاه الهی و ابراز *اعتماد به خداوند* به اینکه *رزق* او تعطیل بردار نیست.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۹۶
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 این *فرمان* خداوند که در اولین شب بعثت می فرماید: *وَثِيَابَكَ فَطَهِّرْ (ﻭ ﻟﺒﺎﺳﺖ ﺭﺍ ﭘﺎﻛﻴﺰﻩ ﻛﻦ!)* ، چه توضیح و چه پیام هایی برای ما دارد؟
#پاسخ
🌿 *پیامهای احتمالی این کریمه:*
*پیام اول:* این فرمان، إنتهاء زمانی و مکانی ندارد و *دائمی* و در *تمام ابعاد زندگی* و تا آخرین لحظه عمر *واجب الإطاعه و واجب الرعایه* است.
*پیام دوم:* هر انسانی، با *هر انتخاب و هر گفتار و رفتار* خود در مواجه با *شرائط و حوادث مختلف زندگی،* در *پیدایش کالبدها و ثیابهای مختلف* برای *خودش* دخالت *مؤثر* دارد که بر خلاف *لباسهای دنیوی* (که قابل تعویض هستند) بر او *إحاطه دائمی* دارند و در قیامت، با *آن ثیاب ها* محشور خواهد شد: مانند:
۱ـ *کالبد مادی،* ۲ـ *کالبد احساسی،* ۳ـ *کالبد ذهنی،* ۴ـ *کالبد معرفتی،* ۵ـ *کالبد شخصیتی و اخلاقی، ...* مثلاً در عاشوراء، یک گروه از مسلمانان، *ثیاب سفاهت و عصبیت و ذلت و خباثت و دنائت و جنایت و خفت* را برای خودشان بافتند و برای همیشه آنها را به تن کردند، و یک گروه دیگر، *ثیاب عزت و نجابت و معرفت و صداقت و شرافت و شجاعت و ...* را برای خود *بافتند* و خود را با آن ثیابها، *تزئین* کرده و *آراسته* نمودند.
*پیام سوم:* هر انسانی، ۱ـ قطعاً *مختار،* ۲ـ و *مسئول مراقبت از خویش،* ۳ـ و *همواره در معرض انواع آلودگی و کثیفی و پلیدی و خطا و زشتی و گفتار و رفتار غیر مجاز و گناه* است.
*پیام چهارم:* هر انسانی، برای اینکه بتواند: از هر نوع *ظلمت و جهالت و واقعیتی، مبعوث* شود و به *حقیقت* برسد و همواره *قیام لله* داشته باشد و برای اطرافیانش نقش *منذر* را ایفا کند و مأموریت *مکبّر ربوبیت الهی* بودن را انجام دهد، باید *تمام کالبدهای* او از هر گونه آلودگی و زشتی و پلیدی، *پاک و پاکیزه* باشند.
او هیچ گونه *ذهنیت مخرب، احساسات ناپاک، ماده گرایی، ظاهربینی، سطحی نگری، دهن بینی، انفعال، خودخواهی، کبر، غرور، بداخلاقی ...* هرگز نباید داشته باشد.
*پیام پنجم:* هر مسلمان مؤمنی باید *دائماً مراقب* ذهن و گفتار و رفتار و اخلاق و مواضع خودش باشد زیرا *هر حرکت کوچک و بزرگ و پنهان و آشکار* او، تار و پودهای *ثیابهای* او هستند و *همین ثیابهای* پاک یا ناپاک او ، او را به *بهشت یا جهنم* می کشانند.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۹۷
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 قرآن در آیه ۳۴ سوره حضرت إبراهیم (صلوات الله علیه) می فرماید: *وَ آتاكُـمْ مِنْ كُــلِّ ما سَأَلْتُمُــوهُ* (از هر آنچه خواسته اید به شما داده شده است.) ، آن: «كُــلِّ ما سَأَلْتُمُــوهُ» که به ما داده شده، *کجـــاست؟*
#پاسخ
🌿 به نظر می رسد:
*تمام نیازهای تمام افراد بشر از هر نظر و در هر زمینه،* در *بیرون و درون* انسان برآورده شده و خداوند علیم حکیم، *تمام پرسشهای ناگفتة تمام افراد بشر* را *شنیده* و تمام آنها را *إجابت* کرده است.
پس همانطور که *هر دانه* ای، هزاران هزار ساقه و شاخه و برگ و گل و میوه و دانه در *درون* خود دارد، هر انسانی هم خودش *جام جهان نما* و *حامل توانایی ها و خلاقیتها و ابتکارات و استعدادهای بیشماری* است که اگر آنها را عاقلانه و موحدانه شکوفا کند می تواند *تمام جهان* را تحت تأثیر روشنایی خود قرار دهد.
لذا أمیرالمؤمنین صلوات الله علیه می فرمایند:
*أ تزعـــــم أنــــک جــرمٌ صغیـــر؟ و فیــک انطــوی العالــم الأکبـــــر* آیا تو می پنداری همین جثه کوچکی؟ حال آنکه جهانی بسیار بزرگ در تو نهفته شده.
و از آنجا که قرآن در آیه ۱۷ سوره ۷۱ (حضرت نوح علیه السلام) می فرماید:
*وَ اللَّهُ أَنبَتَكُم مِّنَ الْأَرْضِ نَبَاتًا* (خداوند شما را مانند یک گیاه از زمین می رویاند.)
و در سوره واقعه آیه ۶۴ می فرماید: *نَحْنُ الزَّارِعُونَ* (ما باغبان هستیم.)
پس اگر انسان *عاقل و بالغ و مؤمن و فهیم* باشد، خودش را به *یگانه باغبــان هستی* می سپارد تا مثل أنبیاء و أولیاء الهی و مؤمنان برجسته و خصوصاً مثل آخرین حجت الهی، *تمام ظرفیتها و لیاقتها و قابلیتها و استحقاقهایش* شکوفا شوند و *تمام أسماء و صفات و اراده الهی* در او به تجلی درآیند و زمینه *قیام جهانی* و *قیامت نهایی* را فراهم شود.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۹۸
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 قرآن در آیه ۱۱۳ سوره نحل می فرماید: *وَ لَقَدْ جاءَهُمْ رَسُولٌ مِنْهُمْ فَكَذَّبُوهُ* و در آیه ۱۲۸ سوره توبه می فرماید: *لَقَدْ جاءَكُمْ رَسُولٌ مِنْ أَنْفُسِكُمْ* این کدام رسول است که برای همه آنها و همه شما آمده؟ (و حجت را برای تمام افراد بشر تمام کرده، و بدون او، هیچ رسولی تصدیق نمی شود.)
#پاسخ
🌿 به نظر می رسد: قرآن، به رسولان متعددی اشاره دارد که برخی مَلَک و از جنس *نور و انرژی لطیف* و برخی از جنس *مردم* هستند: *مِنَ الْمَلائِكَةِ رُسُلاً وَ مِنَ النَّاسِ* (حج/۷۵)
البته هر کدام *مراتب و درجات و مأموریت خاصی* دارند.
اما در این میان، *رسولی* است نورانی که در *عمق وجود انسان ظهور* دارد.
پس اینکه قرآن در سوره توبه می فرماید: لَقَدْ جاءَكُمْ *رَسُــــولٌ* مِنْ أَنْفُسِكُمْ
به ما می فهماند: *آن رسولی* که از فرط عظمت، بصورت *نکره* معرفی شده از *نزد خدا* اما از *درون خود ما* به سوی *ما* آمده است: *وَ اعْلَمُوا: أَنَّ اللَّهَ يَحُولُ بَيْنَ الْمَرْءِ وَ قَلْبِهِ* (انفال/۲۴)
چرا؟ زیرا *قلبُ المؤمن، عرش الرحمن*
پس هر انسانی از لحظه ای که به *بلوغ* می رسد باید بکوشد با *نور* این *رسول و حجت باطنی* همان *جانی* که به *چشمه خویش* واصل شود و با *نورانیت و تشخیص* او خود را به *رسول و حجت ظاهری* برساند و *رسول صادق و کارت شناسایی دار* را *تصدیق* و *رسولان قلابی و کاذب و بدون کارت شناساسی* را *تکذیب* کند.
پس *اولین مرحله مسلمانی،* هر فرد اینست که *تسلیم رسول و حجت باطنی* خود شود.
*هشدار:* اگر انسان، *اسیر نفسانیت و محاسبات ذهنی* شود و این *رسول و حجت باطنی* را *تکذیب* کند، قطعا یا *تمام رسولان و حجت های ظاهری* را هم *تکذیب* خواهد کرد و یا *منافقانه* عمل می کند.
مثل قوم ثمود که با *طغیان درون* به *تکذیب پیامبر بیرون* پرداختند: *كَذَّبَتْ ثَمُودُ بِطَغْواها*
بسیار بسیار بسیار باید متأسف باشیم و خون گریه کنیم از اینکه در *أکثر مراکز دانشگاهی و حتی حوزوی* و در *اکثر فیلم ها و سریالهای داخلی* و در *شعر* برخی شعراء قدیم و جدید و متأسفانه در *برخی مداحی های محرم و صفر،* به این *اولین مخلوق بی عیب الهی* و به این *رسول و حجت باطنی* (که یک جلد از چهار جلد کتاب اصول کافی به فضیلت آن اختصاص دارد)، بی اعتنایی و *با صراحت و با افتخار !! به آن اهانت* می شود.
در حالی که *تمام انحرافات، عداوتها، خیانتها، جنایتها، خباثتها، رذالتها و شرارتهایی* که در طول تاریخ از *جن و انس* سر زده فقط به خاطر *تسلیم عقل فطری* خود نبودن آنهاست:
وَ لَقَدْ ذَرَأْنا لِجَهَنَّمَ كَثيراً مِنَ الْجِنِّ وَ الْإِنْسِ *لَهُمْ قُلُوبٌ لا يَفْقَهُونَ بِها* (اعراف/۱۷۹)
لذا قرآن بارها می فرماید: *اَفلاتَعقِلونَ* راستی مردمی که *عقل* خود را *ناقص* می پندارند چگونه و *با چه معیار و محکی* می توانند *آخرین حجت الهی* را *تشخیص* دهند؟
خدایا؛ به برکت نام نورانی *امام حسین صلوات الله علیه،* بر *عقلانیت* ما که ما را به *بندگی رحمانیت* می رساند و از *هر تحیر و انحراف و خلاف و تخلف و معصیتی حفظمان می کند،* بیفزا: *العقل، ما عُبِدَ به الرحمن*
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۹۹
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 آیا درست است که تمام موجودات و مخلوقات جهان هستی را به جاندار و بی جان تقسیم کنیم؟
#پاسخ
🌿 پاسخ خیلی روشن است، زیرا *آیات* خدای *حی و زنده* حتماً *زنده* هستند.
یعنی: وقتی می دانیم که *تمام عناصر جهان،* جلوه اراده *حی قیوم* اند پس *همه عناصر آن* (مثل عصای حضرت موسی علیه السلام) حتماً سهمی از *حیات* دارند تا بتوانند از فرامین الهی، *اطاعت* و او را *تسبیح* کنند و در موقع لازم، *کاری را انجام دهند* یا هر چه را *شنیده اند* و کارهایی که *دیده اند* را *گزارش* کنند: *أَخْرَجَتِ الْأَرْضُ أَثْقالَها* *يَوْمَئِذٍ تُحَدِّثُ أَخْبارَها*
البته از *أعلی علیین* تا *اسفل سافلین،* بر اساس *قابلیت و لیاقت و ظرفیت و استحقاق* هر عنصری، این *حیات، مراتب* دارد.
لذا حضرت موسی علیه السلام به فرعون فرمود: *رَبُّنَا الَّذي أَعْطى كُلَّ شَيْءٍ خَلْقَهُ ثُمَّ هَدى* یعنی خداوند هر مخلوقی را که می آفریند، هدایتش هم می کند و همین هدایت، *دلیلی بر داشتن حیات* است.
البته *بالاترین درجه حیات* برای *انسان کامل* است که *مظهر تمام أسماء و صفات الهی* است.
به عبارت دیگر، یکی از خصوصیات *انسان کامل* اینست که *تمام جهان را یک ارگانیسم زنده، شنوا، بینا، با شعور و پویا* می بیند لذا با *تمام عناصر جهان* در ارتباط است و به *نمایندگی* از خداوند *حی قیوم* از *انرژی* تمام آنها بهره مند می شود:
إِنَّا مَكَّنَّا لَهُ فِي الْأَرْضِ وَ *آتَيْنَاهُ مِن كُلِّ شَيْءٍ سَبَبًا*
لذا تا چنین فردی *اراده* کند، *تخت بلقیس،* برایش از *یمن تا فلسطین* را در *یک چشم به هم زدن،* طی می کند.
پس وقتی انسان با *ایمان موحدانه* وارد *حیات طیبه* می شود، در *تماس با هر چیزی* و در *مواجهه با هر حادثه ظاهرا تلخ و شیرینی* مثل حضرت زینب کبری سلام الله علیها، نه تنها آن را *جمیل* می بیند، بلکه عمق و درجات *ایمانش* بیشتر هم می شود: *فَزادَهُمْ إيماناً* + *إِذا تُلِيَتْ عَلَيْهِمْ آياتُهُ زادَتْهُمْ إيماناً*
او با هر *عمل عاقلانه و شایسته ای* در *اقیانوس بیکرانه حیات و زندگی پاک،* بیشتر غواصی می کند و از *گستره حیات و معرفت و لطف و محبت* خود، بیشتر لذت می برد:
مَنْ عَمِلَ صالِحاً مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثى *وَ هُوَ مُؤْمِنٌ* ، *فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَياةً طَيِّبَةً*
*مَنْ آمَنَ وَ عَمِلَ صَالِحًا فَلَهُ جَزَاء الْحُسْنَى وَ *سَنَقُولُ لَهُ مِنْ أَمْــــرِنَا يُسْرًا*
خدایا؛ به عظمت نام *سید و سرور و سالار شهیدان* چنین *نگاه و ایمانی* را روزی ما قرار ده.
آمین یا رب العالمین.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۰۰
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 ذوالقرنین در قرآن از چه کسی صحبت می کند؟ (از آیه ۸۳ الی ۹۸ در سوره کهف)، در تفسیر المیزان صحبت از یکتاپرستی کوروش بزرگ ایران شده، شما چه می فرمایید؟
#پاسخ
🌿 سوره کهف که آیاتی از آن را امام حسین (صلوات الله علیه) بر سر نی، قرائت فرمودند، چهار مجموعه دارد که هر چهارتای آن مربوط به آخرین حجت الهی است.
و اگر آیات ۸۳ تا ۹۸ این سوره با حوصله مورد توجه قرار بگیرد روشن می شود که مصداق حضرت ذوالقرنین قطعاً در گذشته نبوده و از أنبیاء و شاهان هم نیستند و قرار است در آینده و پس از آماده شدن مردمی که جز خورشید ولایت، هیچ پناهگاهی ندارند ظهور فرمایند.
پس آن مصادیقی که در تفاسیر نام برده شده اند، معتبر نیستند و هیچ سنخیتی با این آیات ندارند.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۰۱
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 چرا ارث خانمها نصف ارث آقایان است؟ آيا در شرایط امروزی که خانمها در اقتصاد خانواده مشارکت دارند آیا نباید از ارث «برابر» برخودار شوند؟ آیا احکام شرعی نباید با شرایط هر جامعه ای همخوانی داشته باشه و احکام ناسخ و منسوخ که در قرآن مطرح شده نمیتوانند شامل احکام ارث بشود؟
#پاسخ
۱ـ طبق آيات قرآن و احكام اسلامی، *ارث بانوان،* «*گاهی دو برابر آقايان*» و «*گاهی بـرابـر با آقايان*» و «*گاهی نصف آقايان*» است. پس *ارث بانوان، هميشه نصف نيست.*
۲ـ چون *اقتضائات زندگی بشر* و *خصوصيات مردان و زنان* و *نيازها و نقش و مأموريت آنها* هميشه «*ثابت*» است، لذا «*احكام شرعی*» هم هميشه *ثابت* هستند و متناسب با شرائط روز و تغييرات ناپايدار، *تغيير نمیكنند.*
۳ـ خداوند، *مقام و كرامت و عظمت و مأموريت خاصی* را به «*بانوان*» سپرده لذا آنها را از هر گونه تلاش برای تأمين «*غذا و پوشاك و مسكن و امنيت*» معاف كرده و از مردان خواسته است كه با افتخار *غذا و پوشاك و مسكن و رفاه نسبی و أمنيت بانوان* را تأمين كنند.
۴ـ لابد ميدانيد كه *قوانين رياضی و فيزيك،* تحت هر شرائط و در هر زمان و مكانی، حتماً *ثابت* هستند، اما تمام *مقرراتی* كه مجلس نمايندگان هر كشوری تصويت می كنند، تماماً *تغييرپذير* اند.
البته رسانه ها و مردم به اين مقررات تغييرپذیر هم اشتباهاً *قانون* می گويند.
*احكام اسلامی* هم چون *بسيار عالمانه و حكيمانه و عادلانه* و *متناسب با صلاح و سعادت بشر* هستند لذا در شرائط عادی، *قوانين* الهی اند و بايد *ثابت* باشند.
پس هر *حلال* و *حرامی* و هر *محرم* و *نامحرمی،* همیشه *حلال* و *حرام* و *محرم* و *نامحرم* هستند.
البته همانطور که شما فرمودید گاه ممکن است *شرائط خاص یا اضطراری* برای *فرد* یا *جامعه* رخ دهد که در آن صورت، *مراجع* یا *نایب منصوب امام زمان* عجل الله تعالی فرجه الشریف در هر زمان، با استفاده از *احكام ثانويه* يا *احكام حكومتي* از یک *حكم ديگر* (كه آن هم ثابت است) برای حل مسائل پیش آمده استفاده می كنند.
مثلاً: *ازدواج،* *نامحرم* را به *محرم* تبدیل می کند و *نجاسات،* با *آب، پاک می شوند.* و *مال حرام* با *رضایت صاحب آن، حلال می شود.*
۵ـ *تقسيم ارث،* ربطی به *شاغل بودن یا شاغل نبودن* و *کودک یا بزرگ بودن* و *سالم يا بيمار بودن* و *ثروتمند یا فقیر بودن* و *قدرت جنگیدن و جهاد داشتن یا نداشتنِ* مردان و زنان *ندارد.*
۶ـ ظاهراً بحث *ناسخ و منسوخ* شامل *آیات قرآن* (که معجزه جاوید است) و *احکام و حدود شرعی* (که قوانین ثابت الهی هستند)، *نمیشود.*
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۰۲
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 لطفاً بفرمایید که در ازدواج، داشتن تاکید فراوان و تعیین کننده روی خانواده مذهبی و ولایی از سوی هر یک از طرفین چقدر درست است؟ در چنین شرایطی کسانی مثل من که خانواده مذهبی و ولایی نداریم همان ابتدای کار دست پیش بگیریم و جواب منفی بدهیم بهتر نیست؟!
#پاسخ
۱ـ به نظر می رسد از *مواضع سیاسی* هر فرد بشود به *باورهای مذهبی* افراد پی برد، اما از *اعتقادات* و *ادعاها و رفتارهای مذهبی* افراد نمی توان به *مواضع سیاسی* آنها پی برد، زیرا *اعتقادات* و *ادعاها و رفتارهای مذهبی،* بسیار تغییرپذیر هستند و میزان *ایمان و تعهد و مسئولیت پذیری* افراد را نشان نمی دهند؛ ممکن است فردی ظاهراً *اهل نماز و حجاب و مسجد و هیئت* باشد اما مخالف انقلاب و نظام اسلامی و ولی امر باشد.
۲ـ *مواضع سیاسی* و *اعتقادات مذهبی* بسیاری از دخترها و پسرها، با *والدینشان* فرق دارد. اما معمولاً *مواضع سیاسی دخترها* ، تابع *مواضع سیاسی پدر* است؛ و شاید *منطقی و منضبط و منظم بودن یا نبودن مادر* در رفتار *پســر* ظهور پیدا کند.
۳ـ پیشنهاد من اینست که *قبل از اولین ملاقات دختر و پسر* آنها به صورت *کتبی* مسائلشان را با هم مبادله کنند.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۰۳
👈 در محضر استاد
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 به نظر شما زودرنجی ریشه در چه عیبی دارد و بهترین روش درمان آن چیست؟
#پاسخ
انسان، *مخلوق* است و در ميان *انواع مخلوقات* در حال *آزمايش* است.
*آزمون او* اينست كه چقدر *مخلوقيت خود* و *خالقيت و مالكيت و ربوبيت و رازقيت خدا* را می فهمد و چقدر تلاش می كند كه *تمام توجه* خود را *دائماً* به *خالقش* متمركز كند.
و يا چقدر *توجه* او به *مخلوقات* اطرافش (من دون الله = به غير خدا) *منحرف* می شود.
انسان هر قدر عاقلانه و مؤمنانه بكوشد تا *در محضر خدا* بودنش را *قلباً* باور كند و *توجه* خود را در *هر شرائطی از زندگی،* به *فاطر و خالق و مالك* خود معطوف نگهدارد، به همان اندازه، از *استحكام و استقامت و ثبات* در زندگی برخوردار می شود.
و به هر اندازه كه به *افراد و أشياء و حوادث* اطرافش، *توجه و علاقه و تعلق و دلبستگی و وابستگی* داشته باشد، (چون آنها *متزلزل* هستند) به همان اندازه ، در زندگی خود *متزلزل و زودرنج، آسيب پذير، دهن بين، منفعل، خشن و افسرده* خواهد شد.
پس تنها *راه برون رفت از هر گونه انفعال و زودرنجی،* تقويت *اراده و ايمان و تعهد نسبت به ذات اقدس الهی* است:
*مَنْ أَسْلَمَ وَجْهَهُ لِلَّهِ* وَ هُوَ مُحْسِنٌ فَلَهُ أَجْرُهُ عِنْدَ رَبِّهِ *وَ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ*
*فَمَنْ تَبِعَ هُدايَ فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ*
*مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ وَ عَمِلَ صالِحاً* فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ *وَ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ*
*الَّذينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ في سَبيلِ اللَّهِ* ثُمَّ لا يُتْبِعُونَ ما أَنْفَقُوا مَنًّا وَ لا أَذىً لَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ *وَ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ*
*إِنَّ الَّذينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ وَ أَقامُوا الصَّلاةَ وَ آتَوُا الزَّكاةَ* لَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ*
*فَمَنْ آمَـــنَ وَ أَصْلَحَ فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ*
*فَمَنِ اتَّقــى وَ أَصْلَحَ فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ*
*إِنَّ الَّذينَ قالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقامُوا فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ*
💢سوالات خود از استاد غفرانی
را به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۰۴
👈 در محضر استاد
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 زندگی چیست؟ می توانید با یک یا دو جمله بهم بگید زندگی چیست؟ باز من در تنهایی خودم فرو رفته ام و فکر می کنم که واقعاً زندگی چیست؟
#پاسخ
🌿 زندگی، یعنی: «ابراز دائمی عشق و محبت و بزرگواری» به هر بهانه ای. زندگی یعنی: «جلوة رحمانیت الهی» و «خالی از هر گونه نفرت و زحمت» بودن.
زندگی یعنی: مثل خورشید بر همه تابیدن و مثل ابر بر همه باریدن و مثل گُل، روئیدن و زیبایی های ذاتی خود را به نمایش گذاشتن.
زندگی یعنی: زمینه حیات و اختیار و بالندگی و رشد و شور و نشاط دیگران را فراهم آوردن.
💢سوالات خود از استاد غفرانی
را به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۰۵
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 چرا خداوند به *بعضی* از بندگانش توفیق میدهد و آنها مقربین درگاهش، می شوند؟ به عبارت دیگر *شاء* های خداوند شامل چه کسانی میشود؟ نظیر تعز من *تشاء* ، تذل من *تشاء* ، یهدی من *یشاء* و ...
#پاسخ
🌿 *خواستن* انواع مختلفی دارد:
۱ـ اگر چیزی را خود شما *با تمام وجودتان* بخواهید و برای رسیدن به آن *تمام تلاشتان* را ابراز کنید، *اراده* نامیده میشود.
۲ـ اگر بر مبنای *دانش و تجربه و تخصصی* که دارید برای یکی از افراد خانواده که بیمار شده بخواهید *جوشانده ای* را تجویز کنید، این خواستن را *شاء* میگویند.
پس *یهدی من یشاء* یعنی خداوند هدایت میکند هر که را *قابل و لایق و مستحق و مناسب* ببیند، یا هدایت میکند *هر که را خود آن شخص هدایت شدن را بخواهد.*
*تعز من تشاء* یعنی: تو ای خدا؛ *عزت و شکست ناپذیری* می بخشی به هر که *قابل و لایق و مستحق و مناسب* ببینی، یا عزت می بخشی به *هر که را عزیز بودن را بخواهد و نخواهد تن به ذلت بدهد.*
*تذل من تشاء* یعنی تو ای خدا؛ موجبات خوار و ذلیل شدن شخصی را فراهم می آوری که *قابل و لایق و مستحق و خواهان پستی و ذلت* ببینی، یا ذلیل می کنی *هر که را که خودش بخواهد ذلیل و خوار باشد.*
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۰۶
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 با سلام و تشکر از شما استاد بزرگوار، لطفاً در مورد واژه تعلق و علاقه و اینکه نباید به کسی یا چیزی در ازدواج و زندگی علاقه داشته باشیم، بیشتر توضیح بفرمایید.
#پاسخ
🌿 سلام و رحمت و برکات الهی بر شما
چون «تمام مخلوقات» و تمام چیزهایی که در دسترس ما، «فانی» هستند، لذا «تعلق» و «علاقه» و «وابستگی و دلبستگی» به هر چیزی، انسان را مانند یک هیولا می بلعد و در خودش هضم می کند و «هویت عقلانی و انسانی و آسمانی» او را از او می گیرد و به فنا می کشاند تا در بقیه عمرش، مانند «یک شیء» و «یک مخلوق دو پای بی اراده» باشد و دیگر «خودش نباشد.»
أمیرالمؤمنین صلوات الله علیه ، اینگونه افراد را «اموات بین الأحیاء» نامیده اند؛ لذا در مناجات شعبانیه به ما هشدار داده اند که از خداوند این را بخواهیم که: خدایا؛ مرا از «تمام تعلقات» (و هر نوع وابستگی و دلبستگی به مخلوق) برای پرواز به سوی خودت برهان: «الهی هب لی کمال الإنقطاع الیک»
این عبارت نورانی قرآن هم که می فرماید: «مرّوا کراما» یعنی همین «عبور کردن از تعلق و دلبستگی» و «متوقف و اسیر تعلق نشدن» در هر چیزی.
انسان تا «تعلقات» و «بردگی» خودش را قطع نکند، «رها و روان» نمی شود و «هیچ نوع سیر و سلوک و کمال و تعالی» برایش ممکن نخواهد بود.
جالب اینکه دستور گفتن «بسم الله الرحمن الرحیم» در ابتدای هر کاری، برای همین است که انسان خودش را از «هر اســــــم دیگری» برهاند تا خودش «اسیر و برده» و کارش «ابتر» و مثل برجام، «بی سرانجام» و باعث خفت و خواری و خیانت نشود.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۰۷
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 استاد گرامی، خداوند در سوره مبارکه تغابن آیهی ۱۶ فرمودهاند: به اندازهی استطاعتی که دارید از خدا پروا کنید (تقوی پیشه کنید) ... یعنی چه؟
#پاسخ
🌿 اولین و مهمترین *تکلیف* برای هر مؤمنی، *رعایت تقوا و پرهیز و اجتناب* از *هر کاری است که از منظر الهی مجاز نیست.*
اما به خاطر اینکه *هر انسانی،* از *استعداد و قدر و قابلیت و ظرفیت و استحقاق و علم و معرفت و شرائط خاصی* برخوردار است، لذا فقط به اندازه همان توانائیش، *مکلف* است.
پس اولاً: هر فرد *بیشتر از تواناییهایش، مکلف نیست.* (و نباید خودش را با دیگران مقایسه کند.)
ثانیاً: به *میزان رشد و افزایش علم و معرفت و توانائی و موقعیت اجتماعی و سیاسی و فرهنگیش،* تکالیف او هم بیشتر می شود.
پس هر فردی در طول مراحل رشد و با تغییر شرائطش، باید بیشتر از قبل به رعایت تقوا بپردازد؛ یعنی همانطور که *مراقبت* یک خلبان در حال پرواز، از مراقبت یک راننده قطار و اتوبوس و خودرو و موتورسوار و دوچرخه سوار، باید بیشتر باشد، *تقوای* یک وکیل و وزیر و مسئول رده بالا و علماء و فقهاء و مجتهدین، باید بیشتر باشد.
*اللهم ألهمنا التقوی و قنا شُح نفوسنا*
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۰۸
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 *چه نکاتی* از این آیه استنباط می شود:
*إِنَّ اللَّهَ وَ مَلائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا؛ صَلُّوا عَلَيْهِ وَ سَلِّمُوا تَسْليماً (أحزاب/۵۶)*
(خداوند و ملائکه او دائماً به پيامبر توجه مى کنند، اى أهل ايمان به او توجه کنيد و به خوبى تسلیم باشید.)
#پاسخ
🌿 نکته اول: کلمه *صلی* (بدون تشدید) به معنی *عرضه کردن به آتش* است، اما صلی در باب تفعیل (با تشدید)، *مجموعه ای* است که از *هر نوع سوختنی* حفظ می کند و مثل نردبان، *رفعت و تعالی و عروج* را فراهم می آورد.
نکته دوم: ظاهراً *تنها کاری* که *خداوند* و با *تمام ملائکه* انجام می دهد، همین *صلوات* بر *آخرین نبی* (*صلی* الله علیه و آله) است.
پس هر *لطف* و *عنایت* و *عطوفت* و *محبت* و *رحمت* و *برکت* و *نعمت* و *رزق* و *إفاضه ای* از خداوند بر *تمام مخلوقات* آفرینش، با *وساطت* آخرین نبی و *فقط* از همین طریق *صلوات بر خاتم أنبیاء* (*صلی* الله علیه و آله) صورت می گیرد.
پس *صلوات* ظاهراً *جامع ترین توجّه* و *جامع ترین تجلّی الهی* بر تمام مخلوقات است.
لذا فرموده اند: در *ابتدا* و *وسط* و *انتها* ی *هر دعا و تقاضای به حق و مُجازی* از خداوند متعال، *صلوات* قرار دهید.
نکته سوم: بر مبنای *مضارع* بودن *یصلّون،* ظاهراً *صلوات بر آخرین نبی،* ( *صلی* الله علیه و آله) اولاً: *دائماً و هر لحظه* انجام می شود، ثانیاً: صلوات، از *ابتدای* آفرینش بوده. لذا در آیه *میثاق،* خداوند متعال ابتدا از *خاتم أنبیاء* (*صلی* الله علیه و آله) پیمان گرفته است: وَ إِذْ أَخَذْنا مِنَ النَّبِيِّينَ ميثاقَهُمْ وَ *مِنْـــكَ* وَ مِنْ نُوحٍ وَ إِبْراهيمَ وَ مُوسى وَ عيسَى ابْنِ مَرْيَمَ وَ أَخَذْنا مِنْهُمْ ميثاقاً غَليظاً (أحزاب/۷)
نکته چهارم: *شرط* برخورداری از *لطف* و *عنایت* و *عطوفت* و *محبت* و *رحمت* و *برکت* و *نعمت* و *رزق* و *إفاضة الهی،* به جا آوردن *صلوات* و *إقامه نماز* است. (لذا أئمه أطهار صلوات الله علیهم و دانشمندان بزرگی مثل ابوعلی سینا و دیگر عارفان بزرگ، برای *در امان ماندن از خطرات بزرگ* و برای *روشن شدن مسائل پیچیده* و قبل از ابراز *هر تقاضای مشروعی،* به *اقامه نماز* می پرداختند.
نکته پنجم *(خیلی مهم):* صلوات، *بارشی* است که *بَـــر* مخلوقِ لایق *احاطه* پیدا میکند:
أُولئِكَ *عَلَيْــهِمْ* صَلَواتٌ مِنْ رَبِّهِمْ ...
هُوَ الَّذي يُصَلِّي *عَلَيْــكُمْ* ...
إِنَّ اللَّهَ وَ مَلائِكَتَهُ يُصَلُّونَ *عَلَــى* النَّبِيِّ ...
يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا صَلُّوا *عَلَيْـهِ* ...
وَ صَــــــلِّ *عَلَيْــهِمْ* ...
پس چون بشر، *پائین تر* از آخرین نبی است و *نمی تواند صلوات انجام دهد* لذا مؤمنین (برای گشایش کارها و رفع گرفتاریها و مشکلات و فلاح و سعادتشان) باید از *خداوند* بخواهند که *بــر* نبی خاتم (*صلی* الله علیه و آله) *صلوات* قرار دهد: *اللهم صلّ علی محمّد و آل محمّد.*
نکتة ششم *(خیلی مهم):* با توجه به نکته پنجم و اینکه آب سر بالا نمیرود، هیچ صلواتی هم، افرادِ *خودخواه و کافر و متکبّر و منافق* را هرگز *در بَر* نمیگیرد و آنها در *تنورِ دنیا* حتماً میسوزند: وَ لا تُصَلِّ *عَلى أَحَدٍ مِنْهُمْ* ماتَ أَبَداً وَ لا تَقُمْ عَلى قَبْرِهِ إِنَّهُمْ *كَفَرُوا* بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ ماتُوا *وَ هُمْ فاسِقُونَ* (توبه/۸۴)
نکته هفتم: مؤمنین برای اینکه از *صلوات الهی* برخوردار شوند باید *تسلیم* خاتم أنبیاء (*صلی* الله علیه و آله) باشند: زیرا ایشان، *وسیله و شرطِ* دریافتِ توجهِ الهی است. لذا نمازِ بیولایت، بینمازی است.
نکته هشتم: قرآن در *آیه ۴۳ سوره احزاب* می فرماید: هُوَ الَّذي *يُصَلِّي عَلَيْكُمْ* وَ مَلائِكَتُهُ لِيُخْرِجَكُمْ مِنَ الظُّلُماتِ إِلَى النُّورِ وَ كانَ بِالْمُؤْمِنينَ رَحيماً (أحزاب/۴۳) یعنی: خدا و ملائکه او *بر شما* صلوات قرار می دهند، این آیه با آیه ۵۶ همین سوره *هیچ تعارضی ندارد* زیرا *لطف* و *عنایت* و *عطوفت* و *محبت* و *رحمت* و *برکت* و *نعمت* و *رزق* و *إفاضه الهی،* با *وساطت* نبی أکرم (*صلی* الله علیه و آله) به مؤمنین و سایر مخلوقات می رسد.
خدایا، *تمام صلوات* خودت را بر *محمد و آل محمد* قرار ده و ما را در *شناخت تعالیم نورانی قرآن* و *شناخت احکام اسلامی* و *تسلیم* أمر نبی أکرم و خاندان پاک ایشان صلواتک علیهم اجمعین بودن، یاری بفرما و *شفاعت* و *زیارت* آنان را نصیب ما قرار ده و *لیاقت* محشور شدن با آنان را به ما عطا فرما.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۰۹
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 چرا قرآن کریم میفرماید:
*وَ نَحْشُرُهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ عَلى وُجُوهِهِمْ*
(... و روز قيامت آنها ـ که خود را به کوری و لالی و کری زدهاند ـ را بر چهره هایشان محشورشان میکنیم ...) (إسراء/۹۷)
#پاسخ
🌿 آری، وقتی در آن مراسم بزرگی که فرعون برای رسوا کردن حضرت موسی علیه السلام تدارک دیده بود، به فرمان الهی، ایشان *عصای* خود را (که ظاهراً یک تکه چوب بود) انداخت و به حیوانی تبدیل شد و سحر ساحران را بلعید و دوباره به *صورت* اولش برگشت، معلوم شد که: *تمام پدیده های دنیا،* دارای *یک صورت مادی و زمینی* و *یک سیرت آسمانی* هستند.
که *حواس* انسان، فقط *ظاهر* و *صورت مادی و زمینی* هر چیزی را ادراک میکند و *ذهن و علم* بشر، فقط می تواند همین *صورت های مادی و ظاهری و زمینی* را در خود *بایگانی و مرور* کند: *يَعْلَمُونَ ظاهِراً مِنَ الْحَياةِ الدُّنْيا* ... (روم/۷)
متأسفانه در این زمان، *بیشترین تلاش* غالب مردان و زنان، فقط برای *ظاهرآرائی* خودشان صرف می شود و آنها بیشتر عمرشان را به *ظاهرسازی* خود میپردازند.
*تولید و مصرف* این همه *لوازم آرایشی،* و *تولید و مصرف* این همه *زینت آلات و لوازم تجملاتی،* و تولید و مصرف این همه *نقابهای متنوع و فراوان!* ... حکایت از این دارد که *بیماری ظاهربینی و سطحینگری و ظاهرسازی،* چقدر در جوامع بشری، شایع است.
پس در دنیا، افراد می توانند خود را با هر نوع آرایشی، *بزک و خوشگل* کنند، بعضیها می توانند *لباس* أنبیاء و أولیاء الهی صلوات الله علیهم را بپوشند،
بعضیها می توانند خود را در صف *أحبار و رهبان و مراجع و مجتهدین و فقهاء* جا بزنند، بعضیها میتوانند به اسم *داعش و طالبان و وهابی،* چهره هولناک خود را در زیر *پرچم لا إله الا الله و محمد رسول الله* پنهان کنند، افراد می توانند با عنوانِ *اصولگرا یا إصلاح طلب یا وطن پرست یا مدافع حقوق بشر* خود را *ظاهر الصلاح* معرفی کنند، بعضی ها هم می توانند در زمینه های مختلف، خود را *دایه مهربان تر از مادر* مطرح کنند، و حتی شیطان هم می تواند *قسم بخورد!!* که *ناصح و خیرخواه انسان!!* است: فَوَسْوَسَ لَهُمَا الشَّيْطانُ ... وَ *قاسَمَهُما* إِنِّي لَكُما *لَمِنَ النَّاصِحينَ* (اعراف/۲۱)
اما در *پایان این آزمون الهی،* وقتی تمام *جن و إنس* در صحنه قیامت حاضر می شوند، *تمام نقاب های ساختگی و دروغین و منافقانه،* کنار میرود و *چهرة حقیقی و سیرت* همه ظهور پیدا میکند.
پس به طور *طبیعی و عادلانه،* آنهایی که در دنیا با *کوری و لالی و کری جاهلانه و لجوجانه و عمدی* خود، نخواسته اند که *سیرت و چهره خداپسندانه* داشته باشند و فقط به *صورت دنیوی و زمینی* خود پرداخته و *مجرمیت* آنها در *چهره* آنها نمایان است، با همان *چهره تیره، سیاه، کریه، زشت، عبوس، غمبار و ترسان* و *چهرهای رو به جهنم: وُجُوهِهِمْ إِلى جَهَنَّمَ* محشور شوند.
خدایا؛ ما را از بیماری *ظاهربینی و سطحی نگری و ظاهرسازی* و گفتار و رفتار *تصنعی* و *خوی منافقانه* و هر نوع *غفلت و جهالت و لجاجت و عنادی* حفظ بفرما و به ما توفیق بده *گفتار صادقانه و رفتار مؤمنانه و مخلصانه* داشته باشیم و *سیرت و چهره ای خداپسند* پیدا کنیم و در زمینه سازی *ظهور آخرین حجتت* هم سهیم باشیم. إن شاء الله تعالی
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۱۰
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 با سلام محضر استاد ارجمند، آیا می توان از نیت های ریاکارانه کارهای خوب گذشته توبه کرد و نیت را خالصانه کرد؟ و آیا بعد از انجام یک کار خیر می توان نیت آن را توسعه داد؟ مثلاً اگر کار خیری را برای شادی روح پدرم انجام داده ام، الان نیت آن را تغییر دهم و ثواب آن را نثار همه حق داران و درگذشتگان و ... نمایم؟
#پاسخ
🌿 سلام و رحمت الهي بر شما
۱ـ در نظام حكيمانه الهي، فقط *حـــال* هر فرد ملاك ارزيابي او قرار مي گيرد.
پس اگر جناب حرّ بن رياحي، موفق به توبه شود و خود را از بردگي يزيد خارج كند و به بندگي خداوند برساند و به اردوگاه امام حسين صلوات الله عليه بپيوندد، تمام گذشته او پاك مي شود.
طبق آيات و احاديث، اگر استغفار و توبه انسان، *صادقانه و با مراقبت مؤمنانه همراه باشد،* قطعاً *گذشته* او را مي پوشاند و او مانند يك *نوزاد، تطهير و پاك مي شود.*
۲ـ *نيت* مؤمنين براي هر عبادت و دعا و كار خيري، *فقط تقرب خودشان به بارگاه الهي است.*
و اين نيت، در تمام عمر و براي تمام كارها، *ثابت* است و *تغيير پيدا نمي كند.*
اما *ثواب و بركات* كارهاي صادقانه و مؤمنانه و مخلصانه هر فرد، *به تمام بستگان و دوستان و همسايگان و همشهري و هم وطنان لايق و قابل و مستحق او سرايت پيدا مي كنند* و آنها از بركات عبادات و دعاها و كارهاي خير او برخوردار مي شوند. (چه در خاطر آن فرد خطور پيدا كرده باشند يا مطرح نشده باشند.)
مثلاً: فرموده اند: بركت و نورانيت نماز شب هر مؤمني، تا *چهل همسايه* را فرا مي گيرد. (پس لازم نيست چهل همسايه را در ذهنمان مرور كنيم و آنها را نيت عبادت خود قرار دهيم.)
در واقع، عبادت و دعا و كارهاي خير مانند *چراغي نورافكن،* محيط را روشن مي كنند پس لازم نيست كه *قصد* كنيم كه چه افرادي از نور آنها برخوردار بشوند يا نشوند و يا بخواهيم افرادي را به آن اضافه كنيم.
پس قطعاً *استغفار و توبه و دعاها و كارهاي خير و خداپسندانه شما،* «*تمام گذشتگان و حاضران و حتي نسل شما*» را (بدون اينكه لازم باشد شما آنها را در ذهنتان مرور كنيد) در بر مي گيرد.
اما نكته مهم اينست كه آنها *فقط به اندازه طهارت و لياقت و قابليتشان* از كارهاي خير شما بهره مي برند.
موفق باشيد.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۱۱
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 سلام استاد بزرگوار، لطفاً معانی واژگان: ظلم، قسط، جور و عدل را بیان فرمائید.
#پاسخ
🌿 با سلام و احترام، خداوند، «خالق» ما و جهان است پس «مالک» ما و جهان است و ما و تمام مخلوقات «باید» مطابق تعالیم و سنتها و قوانین و حدود الهی و احکام شرعی و در یک کلام مطابق با «حق» زندگی کنیم.
به «تمام تعالیم و سنتها و قوانین و حدود و احکام الهی» که «جـــا» یا «حـــق» هر فرد و هر چیزی را «مشخص» می کنند و باید برای تمام افراد بشر «برابر» باشند ، «قسط» گفته میشود.
پس «تمام مردم» در طول تاریخ به «دو گروه اصلی» تقسیم می شوند که هر قدر به «ظهور آخرین حجت الهی» نزدیک شویم، «مرز» این دو گروه روشن تر میشود.
آن گروه عبارتند از:
گروه اول: آنان که «تمام قوانین و حدود الهی» را عاقلانه و مؤمنانه و متواضعانه «قبول» کردهاند و آنها را در هر فرصتی و در هر شرائطی در زندگی خود «إقامه» می کنند و در «جای» خودشان (که حق تعیین کرده) قرار میگیرند و «هیچ امتیاز خاصی برای خود و نزدیکان خود» قائل نیستند (در هیچ صفی، نوبت را بهم نمیزنند) (از هیچ چراغ قرمزی عبور نمیکنند) (از هیچ خط ویژه ای عبور نمیکنند) (دنبال هیچ رانتی برای سکه، ارز، ماشین، خانه و... نیستند) که نامشان «مقسطین» است.
این گروه در «عمــــل» و در هر «انتخابی» هم «تمام آن قوانین و حدود الهی» و «جا» و «حق» هر فرد و هر چیزی را «رعایت» میکنند و طرفدار «عدالــت» هستند.
گروه دوم: آنهایی هستند که «تمام قوانین و حدود الهی» را غافلانه و جاهلانه و متکبرانه «قبول» ندارند و به آنها در زمینهای «پُشت و ظُلم» میکنند و «نظر و هوس و میل خود» را ملاک قرار میدهند و «دنبال امتیاز خاص برای خود و نزدیکان خود» هستند (در هیچ صفی، نوبت را رعایت نمیکنند) (از هر چراغ قرمزی عبور میکنند) (از هر خط ویژه ای می گذرند) (برای سکه، ارز، ماشین، خانه و هر چیزی دنبال رانت اند) که نامشان «ظالمین» است.
این گروه در «عمــــل» و در هر «انتخابی»، «از کنـــــار» قوانین و حدود الهی و حقوق مردم، میگذرند و «کناره گیری» میکنند و آنها را برای خود و دیگران «رعایت نمیکنند » و «جائـــــر» نامیده میشوند.
پس:
ظلم: پشت کردن و مبارزه با حق
قسط: مبنا قرار دادن حق و قانون با جان و دل در تمام زندگی.
جور: از کنار حق گذشتن در عمل
عدل: هر چیزی و هر فردی را در «جای حق» خودش قرار دادن.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۱۲
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 تفاوت علاقه و اُنس چیست؟
#پاسخ
🌿 ۱ـ کلمه *تفاوت* به معنی: *خلل و نابسامانى و ناهمگونى و تناقض و کمی یا زیادی* است و در *آفرینش* خداوند علیم حکیم، *هیچ تفاوتی* نیست.
متأسفانه این کلمه در فارسی، به جای *فرق و اختلاف* استعمال و رایج شده، پس بهتر است بگوئیم: *فرق علاقه با اُنس* چیست.
۲ـ هر *علق، علاقه، تعلق، وابستگی و دلبستگی،* (چه کم و چه زیاد،) عامل *توقف و اسارت* انسان است.
ضمن اینکه *هر نوع علاقه ای،* حتماً *موقتی و ناپایدار* است و با *تغییر خصوصیات* آن چیز و *تغییر آگاهیهای فرد،* تعلقات او هم قطعاً *تغییر* می کنند.
به همین خاطر اکثر دانشجویان ایرانی که با توصیه مشاورین و روانشناسان، *بر اساس علاقه انتخاب رشته* می کنند، از رشته تحصیلی خودشان *راضی نیستند.*
و *اکثر پسرها و دخترهائی* هم که بر مبنای *علاقههای حتی آتشین،* ازدواج کردهاند، خیلی زود نظرشان *عوض* می شود و *علاقه* خود را از دست می دهند و کارشان به *قهر و طلاق* منجر می شود.
۳ـ *انسان* فقط مجاز به *اُنس ورزی* است، که کاری *عاقلانه و منطقی* و *خالی از نفسانیت و خودخواهی* است و فقط نسبت به *هر چیزی* ابراز میشود که از *جنس هستی* باشد.
پس *خداوند* می تواند *اَنیس و مؤنس* انسان باشد، به *أنبیاء و أولیاء الهی* و به *قرآن* و به *مقام والدین* هم می توان *اُنس* ورزید اما انسان عاقل، به *هیچ چیز آفل و فانی* اُنس نمیورزد.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۱۳
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 من از تولد فرزند دومم چادر رو برداشتم، چون بسیار برام سخت بود، بچه بغل، یه بچه دستش تو دستم، کیف و وسایل و ... حالا شاید بهانه باشه اما واقعاً برام سخت بود، در ضمن شوهرم همیشه ابراز میکرد شیک و مرتب و محجبه باش و ترجیحش بدون چادر بود.
من همیشه لباس بلند و گشاد میپوشم با روسری های بلند. اما خیلی از اوقات تردید دارم که آیا حجابم درسته یا نه؟ و این خیلی اذیتم میکنه؛ مادرم هم از اینکه من چادر سر نمیکنم خیلی ناراحت هستن.
#پاسخ
🌿 ۱ـ حجاب، یک «واجب عقلی است» که «شرع هم آن را تأیید و تاکید و تکمیل کرده» است.
پس «چادر»، هیچ «ضرورت شرعی» ندارد و «چادر زنان ایران» هم از زمان «حضرت زردشت علیه السلام» است که با چادر عربی، فرق دارد و حجاب با مانتو و روسری، طبق نظر مراجع محترم، هیچ ایرادی شرعی ندارد.
۲ـ اما یکی از جلوههای جذاب و حماسی عاشوراء اینست که حضرت اباالفضل العباس علیه السلام، «پرچمـــــدار و علمـــــدار» سپاه کوچک اما با شکوه اباعبدالله الحسین صلوات الله علیه بودند.
و الآن پس از انقلاب اسلامی، «چادر» ، «یک پرچم» و «خار چشم حامیان استکبار» شده است در حالی که قبل از انقلاب چادر مشکی اصلاً چنین خاصیت و ارزشی را نداشت.
بنابراین با اینکه وضع الآن شما هیچ ایراد شرعی ندارد اما اگر بخواهید جلوه و پرچمدار شکوه مادر نازنینمان حضرت زهرای أطهر سلام الله علیها باشید و به فرزندان عزیزتان «با اراده» و «مؤمن» بودن خود را (بدون کلام) إثبات کنید، بهتر و زیباتر اینست که دو رکعت نماز با توجه بخوانید و با تسبیح حضرت فاطمه سلام الله علیها نگاهتان را به آسمان برسانید و «زحمت بسیار سنگین چادر» (آن هم در گرمای تابستان) را مؤمنانه و صبورانه (نه به خاطر حرف این و آن) و فقط بخاطر رضایت الهی بپذیرید و صف ملائکه ای که به فرمان الهی به کمک شما خواهند آمد را در کنار خود ببینید و به احترام این افتخار و برای «تولد مجدد خودتان» جشن بگیرید.
امیدوارم شما بانوان عزیز و با اراده و مؤمن، همواره شادکام و موفق و عاقبت به خیر باشید.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۱۴
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 استاد حجاب و ستر و عفت به چه معناست؟
#پاسخ
🌿 *حجاب* هر چیزی است مثل: پرده و چادر، که *مانع از دیده شدن زیباییها یا زشتیهای پشت آن* میشود.
اما *ستر* هر چیزی است که مثل: کلاه ایمنی، لباس آتشنشانی، *مانع از ورود آسیبهای بیرونی* است.
پس *درِ هر خانه ای،* هم *حجاب* است (زیرا داخل خانه دیده نمی شود) و هم *ستر* است (زیرا از ورود افراد و حیوانات و حشرات جلوگیری می کند.)
اما *عفت* یعنی: *هیچ نیازی* در انسان، سببِ *ابراز غیر مجاز* او نشود.
پس انسانِ عفیف، حتی در *فقر و تنگدستی* هم *دزدی، گرانفروشی، احتکار، اختلاس، ربا و تکدّی* نمیکند و *دروغ* نمیگوید:
... يَحْسَبُهُمُ الْجاهِلُ أَغْنِياءَ *مِنَ التَّعَفُّفِ* تَعْرِفُهُمْ بِسيماهُمْ لا يَسْئَلُونَ النَّاسَ إِلْحافاً ... (بقره/۲۷۳) ... و نيازمندانى كه از شدّت عفت و خويشتندارى، ظاهربینان، آنان را توانگر میپندارد؛ آنها را از سيمايشان میشناسی؛ آنان با اصرار خفت بار، (چيزى) از مردم نمیخواهند.
*عفّت* یعنی: *فشارِ غرائز و نیاز به ازدواج* باشد اما هیچ رفتار *غیر مُجازی* مثل: *خودإرضایی، چشمچرانی، هرزگی، گناه، ریا، تبرج، بدن نمایی، بدحجابی و زنا* نباشد:
*وَلْيَسْتَعْفِفِ* الَّذينَ لايَجِدُونَ نِكاحاً حَتَّى يُغْنِيَهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ (نور/۳۳) و باید آنهائی که (هنوز) «نکاح» برایشان فراهم نشده، عفت پیشه کنند تا خداوند آنها را با فضلش بی نیاز کند.
*عفت کلام* یعنی: *شخصیت والای انسان،* با *الفاظ زشت و غیر مجاز و دون شأن* او، *خدشه* پیدا نکند و *دهان* او با آن الفاظ زشت و غیرمجاز، *آلوده* نشود.
*عفّت* یعنی: *شخصیت آسمانی و متعالی زن* در هنگام حضور در اجتماع، تحت تأثیر *جمال ظاهری و اندام مادی* او قرار نگیرد.
*عفّت* یعنی: *التذاذ جنسی،* فقط *در خانه و خانواده و با همسر و محارم مشروع.* و دانشگاه و خیابان و اداره و بیمارستان و پارک و دریا، فقط برای: علم، تحقیق، كار، فعاليت اقتصادی، تولید و تفریح.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۱۵
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 سلام استاد، علت اینکه جبهه دشمن روی بعضی از مردم راحت تر تأثیر میذاره چیه؟ چرا از همون اول مردم خیلی سخت حق رو میپذیرند؟ با اینکه خدا از روح خودش به انسان دمیده و طبیعتاً باید حق پذیر باشه نه باطل پذیر؟
#پاسخ
🌿 سلام و برکات الهی بر شما و بیشترین صلوات الهی بر مقام معظم رهبری که بارها فرمودهاند:
باید *قــــــوی باشـــــید.*
هر نوع *میکرب و ویروس و سوسه ای،* فقط در افراد *ضعیف* یا *غافل در مراقبت از خود،* میتواند *نفوذ* و آنها را *بیمار* کند.
و چون به فرموده قرآن *اکثر مردم جهان: ۱ـقدرنشناس و ناشُکر، ۲ـ بی ایمان، ۳ـ از خودبیگانه و غافل هستند، لذا *ظلم و فحشاء و فساد* هم *ظاهراً* روزافزون است.
البته بلافاصله باید بدانیم که *چون جریان حق و حق طلبی* هر روز *قــــوی تر* می شود، *کف* هم بیشتر دیده میشود. یعنی هر قدر به ظهور نزدیکتر شویم، *تلاطم* بیشتر میشود و برخی در جامعه، *کف* میکنند و *سطح* جامعه را ظاهرا پُر میکنند.
آشوبها و وقایعی که هم اکنون در آمریکا، اروپا، فلسطین اشغالی، در حال وقوع است، حکایت از این دارد که *میزان معرفت، بصیرت، بیداری، حق شناسی، حق طلبی* (در درون تمام افراد و داخل کشور و در سطح جهان) هر لحظه در حال *افزایش* است.
پس این *اعتراضات* و این وقایع،* علائمی *بسیار امیدوارکننده و امیدبخش* هستند.
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran
#پرسش_و_پاسخ_قرآنی ۱۱۶
👈 در محضر استاد:
💠 دکتر محمد جعفر غفرانی
#پرسش
💢 فرق بین رزق و روزی چیست؟
#پاسخ
🌿 ظاهراً *روزی* ترجمه فارسی همان *رزق* است و فرقی با هم ندارند.
*تمام رزق و روزي های مادی و معنوی* ـ تمام مخلوقات ـ از جانب خداوند و *مطابق قابليت و لياقت و طبع و ظرفيت* آنهاست.
البته خداوند رزق و روزی هر مخلوقی را *توسط مخلوق ديگری* به او می رساند. (پس همه مخلوقات، *واسطه فيض* هستند، اما *رازق* فقط خداوند است.)
*رزق و روزى* به فرمايش أميرالمؤمنين صلوات الله عليه، به *دو صورت* است:
۱ـ رزقى که *ما* بسراغش میرویم (رزق مطلوب)
۲ـ رزقى که *او* بسراغمان مىآید (رزق طالب):
اِن الرزق رزقان رزق تطلبه و رزق یطلبک فان انت لم تأته اتاک؛ رزقی که به سراغ ما مى آید رزقى است که ما را تعقیب مى کند حتى اگر از آن فرار کنیم ما را رها نمیسازد همانطور که رهایى از چنگال مرگ ممکن نیست» (نامه ۳۱ نهج البلاغه).
💢 سوالات خود را از استاد غفرانی
به ادمین "گلستان قرآن" ارسال کنید:
@golestan_quran_admin
@golestan_quran