نیاز جامعه و ظرفیت خیرین
محسن فخری - وزارت علوم تحقیقات و فناوری
🔹حامیان دانشگاه🔹
بخش چهاردهم
🔸سال 1392 با همکاری تعدادی از دوستان و خیرین تصمیم گرفته شد بنیادی به صورت سازمان مردم نهاد تأسیس شود تا به عنوان اتاق فکر خیرین شهرستان عمل کند. اقدامات خیرین کاشان از گذشتۀ دور تا کنون منشأ خیر بسیار شده است. برکات آن همچنان در حوزههای مختلف جامعه جاری است و شتاب بیشتری گرفته ولی اشکالاتی نیز بر آن وارد است.
🔸جامعه سرشار از انسانهای وارسته و شایستهای است که تعدادشان اندک نیست و همواره آماده هستند سرمایه خود را در اختیار رفع نیازهای جامعه قرار دهند ولی متأسفانه از سوی دیگر نقشۀ راه جامع و کاملی تهیه و تدوین نشده است که نیازهای جامعه را شناسایی و اولویتبندی کرده تا از اتلاف منابع و موازیکاری احتمالی پرهیز شده و بهرهوری حداکثری به دست آید.
🔸در حال حاضر اقدامات در حوزه خیرین بیشتر به وسیلۀ ارتباطات، دوستیها و رفاقتها، احترام و اعتماد افراد حاصل میشود که بیشتر قائم به شخص است. «اعتماد سازی» و «تکریم» دو ابزار مهم در راستای جذب خیرین است که «بنیاد حامیان دانشگاه کاشان» در این زمینه به خوبی عمل کرده ولی خلأ «مدیریت دانش» و «مستندسازی» برای انتقال تجربه و شیوه جذب و نگهداشت خیرین در کاشان محسوس است.
🔸جامعه طلبکار خیّر نیست. اقدامات خیّر از بزرگاندیشی و لطفی است که مسئولیتی در قبال جامعه برای خود قائل شده و هیچ موسسه یا سازمان دولتی و غیردولتی نمیخواهد برای آن تکلیف تعیین کند ولی خیّرین نیکاندیش نیز رضایت نخواهند داد وقتی جایی از جامعه نیازمند دست نوازشگر ایشان است سرمایهشان در جای دیگری با اولویت کمتر به کار گرفته شود.
🔸در آن زمان -ده سال پیش- برای بررسی نیاز جامعه و اولویتسنجی نقشه راه با همراهی و همکاری بزرگواران تهیه شد. جلساتی در فرمانداری و دانشگاه کاشان با حضور متولیان و تعدادی از خیرین بزرگوار برگزار شد ولی متأسفانه به دلایلی به ثمر نرسید که تغییر حوزه کاری اینجانب از معاونت فرمانداری به شهرداری کاشان یکی از دلایل آن بود.
🔸البته میتوان گفت این خلایی که در شهرستان در حوزه خیرین دیده میشود در دانشگاه کاشان با حضور بنیاد خیرین برطرف شده است. اقدامات خیرین که با محوریت آقای علیمحمد الماسی در دانشگاه کاشان انجام شده و در حال انجام است بر اساس یک نقشه راه و نیاز دانشگاه پیگیری شده است. نکتۀ مهمتر آن است که سرمایه خیرین صرفاً در حوزه ساختمانسازی به کار گرفته نشده است بلکه در حوزههای نرمافزای نیز نقشآفرینی کرده است.
🔸این نکته را فراموش نکنیم. خیرین که در بنیاد توسعه دانشگاه کاشان منشأ اثر شدهاند نقش ایشان در حوزههای مختلف شهرستان نیز پررنگ بوده است. به همین خاطر نام تکتک ایشان در حوزه سلامت، بهداشت و درمان، ورزش، آموزش و پرورش و ....به چشم میآید ولی قطعاً سازماندهی در دانشگاه کاشان با تمرکز بیشتر انجام شده است.
🔸در یادداشتی که در نقد عملکرد دانشگاه کاشان و بنیاد خیرین منتشر شد به نقش دانشگاه در جامعه خُرده گرفته شده است. این نقد وارد است ولی منحصر به دانشگاه کاشان نیست. کدام دانشگاه توانسته است ارتباط موثری با جامعه پیرامونی خود برقرار کند؟!
🔸متأسفانه هنوز دانشگاه نسل سوم - دانشگاه کارآفرین- و نسل چهارم -دانشگاه جامعه محور- تاکنون در کشور محقق نشده است. شعار آن داده میشود ولی عملیاتی نشده است. فعالیت دانشگاههای کشور در زمره آموزشی -نسل اول- و پژوهشی -نسل دوم- محسوب میشود. البته پارکهای علم و فناوری به عنوان حلقۀ واسطه بین دانشگاه و جامعه برای رفع بخشی از نیازهای جامعه و تبدیل علم به ثروت تأسیس شده و فعالیت میکند.
🔸و نکته آخر ممکن است فرد یا افرادی از عملکرد موفق بنیاد خیرین برای خود یا مجموعههای بالادستی بهره برده باشند ولی این موضوع نافی زحمات و ماهیت خیر بنیاد خیرین نیست و هر کس برای تحقق مسئولیت اجتماعی و رفع نیازهای جامعه قدمی بردارد شایسته احترام و تقدیر است و باید قدردان زحمات ایشان باشیم.
⬅️ تاریخ انتشار: بیستویکم فروردین ماه 1403