eitaa logo
بر لبه‌ی تاریخ
808 دنبال‌کننده
1.6هزار عکس
1.2هزار ویدیو
0 فایل
روایتی از روزگارانی که جهان لرزید... نقبی به وقایع، اسناد، و رازهای تاریخ معاصر جهان. اینجا، هر حادثه، داستانی‌ست ناگفته. ارتباط با مدیر: @MMSALEHN
مشاهده در ایتا
دانلود
کوه را برف زد؛ در ولایات هم بارید، الحمدلله‌تعالی از برکت حضرت سیدالشهداء علیه‌السلام بود که باران آمد. روز هشتم هم بارید. هوا مثل بهشت شده بود، الحمدلله. محرم ۱۲۹۷ @Barlabeietarikh
جوانان ایرانی وسط سر خود را می‌تراشند و موی دو طرف سر خود را بلند نگاه می‌دارند. موی دو طرف سر خود را روی گوش می‌ریزند و بقیه را پشت سر می‌اندازند. مد ایرانی به این دلیل به وجود آمده است که ایرانیان مجبورند کلاه را همیشه بر سر نگاه دارند. سال ۱۹۰۱ @Barlabeietarikh
انیس‌الدوله پیش ما خوابید. اولِ شب بخاری را کنیز‌ها زیاد آتش کردند. نصف شب خواب مهیبی دیدم، از جا برجستم؛ به انیس‌الدوله گفتم: «ببین چه چیز است؟» بلند شد، گفت: «چیزی نیست، باد است یا موش است.» بعد سرم را باز گذاشته روی نازبالنج خوابیدم. باز صدای تق‌تق شنیدم. باز گفتم: «ببین چه چیز است؟» این دفعه انیس‌الدوله نگاهی به سقف کرد –چون سقف از تخته بود – گفت: «بخاری سقف را سوزانده است.» برخاستم نگاه کردم، دیدم سقف می‌سوزد. آمدم بیرون، خواجه‌ها را بیدار کردم – حاجی فیروز، آقا علی، حاجی بلال – حاجی کلبعلی بسیار خنده داشت؛ چهار ساعت به دسته [هشت صبح] مانده بود، حاجی کلبعلی را هِی می‌گویم «برخیز، اطاق آتش گرفته است چاره کن.» هی می‌گوید: «لا اله الا الله، آتش آتش! اگر یک غرابه سرکه می‌شد خوب بود.» گفتم: «حاجی! حالا این وقت شب غرابه سرکه از کجا بیاورم؟» رحمت‌الله‌خان و همه برخاستند رفتند پشت‌بام را خراب کردند. سرایدار و سقا رسیدند. بالاخره بعد از های‌هوی زیاد و خرابی، آتش خاموش شد. خداوندِ عالم بسیار بسیار ترحم فرمود؛ شب چله بود. رجب ۱۲۸۴ @Barlabeietarikh
سال ۱۳۶۲ کتاب‌های «نشر نو» را ارشاد بیخود نگه می‌داشت و اجازه انتشار نمی‌داد. چرا که تاجزاده به خاتمی [وزیر وقت ارشاد] نامه نوشته بود که: «آقا! این «نشر نو» همان عبدالرحیم جعفری است که دارد همان کارهای سابق را می‌کند.» البته ما نفهمیدیم همان کارها چیست! خاتمی هم روی گزارش تاجزاده نوشته بود: «بله! بله! بنده هم که چند شب پیش خدمت آقای رئیس‌جمهور بودم، از وجود این موسسه اظهار نگرانی ‌کردم.» از خاطرات شفاهی محمدرضا جعفری @Barlabeietarikh
گاندی [رهبر استقلال هند از بریتانیا] روزگاری وکیل دعاوی ثروتمندی بود. با این وجود، همه دارایی خود را به بینوایان بخشید. روی کف اتاق بی‌فرش می‌خوابید. خوراکش جوز، موز، لیمو، پرتقال، خرما، برنج و شیر بز بود. بیشتر اوقات روزه می‌گرفت. معتقد بود که هر چه خون رقیق‌تر می‌شود، ضمیر هم صاف‌تر می‌شود و ناشایستگی‌ها از میان می‌رود. منبع: تاریخ تمدن ویل دورانت، جلد یکم @Barlabeietarikh
پس از تخلیه‌ی فاو، برای سامان دادن به منطقه رفته بودم. اوضاع بدی شده بود و ما آنهمه هزینه کرده بودیم ولی همه‌ی اموال را فرمانده‌شان گذاشت و از روی پلی که با آن زحمت ساخته بودیم، برگشتند. من رفته بودم که اوضاع را تنظیم کنم. خلخالی هم دنبال من آمد که من می‌خواهم سه نفر از این فرماندهان را اعدام کنم. از خاطرات شفاهی سال ۱۳۹۳ @Barlabeietarikh
8.4M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
پی‌نوشت: چندبار به حال و هوای نادرشاه، منم خواستم «چنگال» بخورم که البته کاشف به عمل آمد به مذاق ما چندان مطلوب نیست! @Barlabeietarikh
خاطره‌ای پدرم [عموی احمدشاه] راجع به مرحوم احمدشاه می‌گفت، خیلی انترسان (جالب توجه) است. گفت که احمدشاه دعوت شد به لندن از طرف دولت انگلستان و منظور این دعوت هم این بود که احمدشاه قبول کند که شرکت نفت مجدداً قراردادش که تقریباً ده سال دیگر منتفی می‌شد، آن را تمدید کند برای شصت سال دیگر. قبل از سر میز شام دعوت که ژرژ سَنک (جرج پنجم) پادشاه انگلیس این دعوت را کرده بود، [ابوالقاسم خان ناصرالملک] قراگوزلو نامه‌ای آورد همان شب که شاه، شما باید این نطق را در سر میز شام بکنید. مرحوم احمدشاه خواند نطق را و گفت: «ناصرالملک، تو چیزهایی که به من گفتی این نامه مخالف آن چیزهایی است که تو به من گفتی. تو به من گفتی من باید یک شاه مشروطه باشم، مثل پدرم به مجلس اقدام نکنم و تابع مجلس بشوم. در این نامه می‌گوید من باید قبول بکنم که قرارداد نفت [دارسی] باید تمدید بشود و این مخالف آن نظرات است. چون تا مجلس موافقت نکند من نمی‌توانم موافقت بکنم.» ناصرالملک اشک آمد در چشمش و گفت: «من به شما گفتم، صحیح هم گفتم. ولی امروز بسته به سلطنت قاجاریه است. اگر قبول کنید، سلطنت قاجاریه می‌ماند، اگر قبول نکنید، سلطنت قاجاریه از بین خواهد رفت و انگلیسی‌ها مصمم‌اند در این باره.» احمدشاه کمی فکر کرد و گفت: «ناصرالملک، من فکر می‌کنم که ترجیحی دارد که من این نطق را نکنم و بگویند احمدشاه آدم پفیوزی بود، بیخودی بود. ولی خیانت به مملکتم نکنم. من صلاح می‌دانم که قاجاریه از بین برود، ولی نگویند که قاجاریه خائن بود و به مملکت خیانت کرد.» بخشی از مصاحبه ابونصر عضد قاجار (۱۲۹۱-۱۳۷۸) با پروژه تاریخ شفاهی ایران در دانشگاه هاروارد، نوار اول @Barlabeietarikh
6.1M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
📍تصویری از مجلس ذکر یکی از فرقه‌های صوفیه اساسا روایاتی که در مورد عبادات و اذکار وارد شده از هر گونه دخل و تصرف در کمیت و کیفیت آن‌ها منع می‌کنند اما صوفیان حالت خاصی را برای ادای این ذکر برگزیده‌اند. در کتاب تاریخ خانگاه در ایران آمده است: «برخی از رهبران طریقت مناسب دیدند که علاوه بر تاثیر کلامی, برای تحریک بیشتر سالک، انواعی از حرکات جسمی را در حالات مختلف بدن بدان بیفزایند تا به سبب سرعت جریان گردش خون و گرم شدن بدن سالک از حد اعتدال خارج شده و به یک حالت بیخودی برسد و جذبه و کشش روانی او شدیدتر گردد.» مولوی و اتباع وی نیز در ادای ذکر، رقص‌های مخصوص خود را داشتند که به آنان، نوعی حس کاذب عرفان تزریق می‌کرد. البته تاریخ صوفیه و فلسفه‌ی آنان، تاریخ بسیار مفصلی است که در اینجا نمی‌گنجد. @Barlabeietarikh
✍️الگوی استراتژی آمریکا در تغییر یا تضعیف نظام‌های سیاسی، به شکلی مضحک، قابل پیش‌بینی و تکراری شده است. ابتدا با به‌کارگیری ابزارهای اقتصادی، مالی و اطلاعاتی، تلاش می‌کنند اقتصاد یک کشور را به مرز فروپاشی بکشانند؛ سپس با مهندسی رسانه‌ای، تمام پیامدهای بحران را به‌طور کامل به گردن حکومت می‌اندازند و خود را تماشاگر بی‌طرف جلوه می‌دهند. (البته مسئولین نیز برای کم اهمیت جلوه دادن آمریکا، با این راهبرد رسانه‌ای، همراهی می‌کنند) 📍در مرحله بعد، در صورت فراهم بودن شرایط، با حمایت از ناآرامی‌های داخلی یا اپوزیسیون، فشار را تشدید می‌کنند و در نهایت، اگر پروژه خوب پیش برود و هزینه‌ها قابل توجیه باشد، گزینه‌ی مداخله‌ی نظامی نیز روی میز قرار می‌گیرد. 📍این الگو را می‌توان با تفاوت‌هایی در کشورهایی مانند عراق، لیبی، سوریه، ونزوئلا، کوبا و ایران فعلی نیز مشاهده کرد؛ الگویی که همچنان با همان منطق فرسوده تکرار می‌شود اما کارآمدتر از الگوهای مشابه است. @Barlabeietarikh
هدایت شده از بر لبه‌ی تاریخ
📍پشت پرده تنش آمریکا و ونزوئلا: اسم رمز «مواد مخدر» و «دموکراسی» تنش اخیر میان ایالات متحده و ونزوئلا در نوامبر ۲۰۲۵ — شامل استقرار گسترده نیروهای دریایی، حملات محدود در کارائیب و فشار علنی برای تغییر رفتار یا تغییر رژیم — از سوی واشنگتن با دو برچسب «مبارزه با قاچاق مواد مخدر» و «حمایت از دموکراسی» توضیح داده می‌شود. با این حال، الگوی رفتاری آمریکا در آمریکای لاتین طی دو قرن گذشته نشان می‌دهد که این مداخلات اغلب در چارچوبی وسیع‌تری، شامل منافع انرژی، موازنه‌سازی ژئوپلیتیکی و مهار جریان‌های سیاسی ناسازگار با نظم اقتصادی مورد نظر آمریکا قابل فهم است. ۱. تداوم ساختاریِ دکترین مونرو (۱۸۲۳) تا امروز دکترین مونرو (۱۸۲۳) اساساً چارچوبی برای محدودکردن نفوذ قدرت‌های خارجی در نیم‌کره غربی بود. در عمل، این چارچوب به مجموعه‌ای از مداخلات مستقیم و غیرمستقیم تبدیل شد که هدف آنها حفظ برتری اقتصادی و امنیتی آمریکا بود. نمونه‌های برجسته عبارت‌اند از: • گواتمالا ۱۹۵۴: مداخله برای جلوگیری از اصلاحات ارضی متعارض با منافع شرکت‌های آمریکایی. • جمهوری دومینیکن ۱۹۶۵: جلوگیری از شکل‌گیری دولتی همسو با کوبا. • شیلی ۱۹۷۳: حمایت از کودتای پینوشه علیه دولت چپ‌گرای آلنده. • گرانادا (۱۹۸۳)، پاناما (۱۹۸۹)، هائیتی (۱۹۹۴ و ۲۰۰۴): اقداماتی برای حفظ نظم منطقه‌ای سازگار با منافع امنیتی و اقتصادی واشنگتن. در این چارچوب، ونزوئلا نیز به‌عنوان کشوری دارای ذخایر عظیم انرژی، از این منطق مستثنی نبوده است. ۲. ونزوئلا: انرژی، ایدئولوژی و رقابت‌های ژئواستراتژیک • ۱۹۹۸–۲۰۱۳: ریاست‌جمهوری هوگو چاوز و سیاست «سوسیالیسم قرن ۲۱» به ملی‌سازی نفت و محدودسازی فعالیت شرکت‌های آمریکایی انجامید؛ موضوعی که پیامدهای اقتصادی قابل توجهی برای آنها داشت. • کودتای ۲۰۰۲: شواهد متعدد از حمایت واشنگتن از مخالفان چاوز منتشر شد؛ این رویداد در ادامه‌ی رقابت ایدئولوژیک دوران پس از جنگ سرد قابل تحلیل است. • ۲۰۱۳ به بعد: دولت مادورو با تحریم‌های فزاینده آمریکا مواجه شد که هدف آنها فشار اقتصادی و سیاسی گسترده بود. • ۲۰۱۹: به‌رسمیت شناختن خوان گوایدو به‌عنوان «رئیس‌جمهور موقت» رویکردی کم‌سابقه بود که حتی میان برخی متحدان اروپایی نیز اجماع نداشت. • ۲۰۲۵: عملیات «نیزه جنوبی» در چارچوب سیاست مهار دولت‌های نزدیک به چین و روسیه و برخورد با شبکه‌های غیرقانونی در کارائیب تفسیر می‌شود. ۳. تحلیل تنش بر اساس منطق منافع نقش آمریکا در منطقه‌ی آمریکای لاتین، به وضوح با دوگانگی رفتاری همراه بوده است. برای مثال: • مسیر اصلی قاچاق مواد مخدر به آمریکا همچنان از مکزیک می‌گذرد، اما روابط اقتصادی دوجانبه مانع برخورد سخت‌افزارانه مشابه می‌شود. • برخی دولت‌های اقتدارگرا — مانند عربستان سعودی در خاورمیانه — با وجود انتقادات حقوق بشری، به دلیل هم‌سویی در سیاست‌های مربوط به انرژی و امنیت، از حمایت واشنگتن برخوردارند. • در طول جنگ سرد، دولت‌هایی با سوابق ضعیف حقوق بشری (مانند پینوشه در شیلی) تا زمانی که در چارچوب ژئوپلیتیک مطلوب آمریکا عمل می‌کردند، حمایت دریافت می‌کردند. این نمونه‌ها نشان می‌دهد که سیاست خارجی آمریکا عمدتاً بر اساس ماتریس منافع امنیتی–اقتصادی تعریف می‌شود، نه یکسان‌سازی اصولی در حوزه دموکراسی یا حقوق بشر. دخالت‌های آمریکا در آمریکای لاتین، دارای یک الگوی تکرارشونده با محرک‌های قابل اندازه‌گیری است. در تحولات امروز کارائیب نیز همان عناصر کلاسیک دیده می‌شود: • منابع انرژی بی‌نظیر ونزوئلا • همکاری استراتژیک با چین و روسیه • مقاومت در برابر مدل‌های اقتصادی مورد ترجیح ایالات متحده این عوامل، صرف‌نظر از نوع حکومت، همواره آمریکا را به سمت سیاست‌های مداخله‌گرانه سوق داده‌اند. بنابراین، تحولات نوامبر ۲۰۲۵ بیش از آنکه نشانه تغییر باشد، ادامه منطقیِ یک الگوی دیرپا در نظم امنیتی نیم‌کره غربی است. @Barlabeietarikh