⭕️ چرا هوش مصنوعی به یک رهبر کاریزماتیک مذهبی شباهت دارد؟ 🔷 هوش مصنوعی دیگر فقط ابزاری برای انتخاب شام، تنظیم برنامه ورزشی، تهیه جزوه یا ویرایش ایمیل نیست؛ بسیاری از کاربران اکنون پرسش‌هایی شخصی‌تر و عمیق‌تر از آن می‌پرسند. 🔷 پرسش‌هایی مانند «چگونه با سوگ کنار بیایم؟»، «چرا رنج وجود دارد؟»، «آیا باید به رابطه‌ام پایان دهم؟» و «چه چیزی به زندگی من معنا می‌بخشد؟» نشان می‌دهد که هوش مصنوعی به تدریج وارد حوزه‌هایی شده که پیش‌تر بیشتر با خانواده، دوستان، مشاوران و نهادهای دینی در میان گذاشته می‌شد. 🔷 بر اساس پژوهش مرکز تحقیقات پیو، حدود یک نفر از هر ۱۰ بزرگسال آمریکایی و یک نفر از هر ۵ فرد زیر ۳۰ سال، برای حمایت عاطفی یا مشاوره به چت‌بات‌های هوش مصنوعی مراجعه می‌کنند. 🔗 ادامه مطلب: syaaq.com/39373 🏷 #دین_در_دنیای_مدرن #دین_و_هوش_مصنوعی @dolatedin

⭕️ حجاب و دولت سکولار در جهان ترک ✍️نویسنده: جوزف اپستین 🔹تصمیم جمهوری آذربایجان برای ممنوع کردن پوشش سر در مدارس دولتی که ۲۱ سپتامبر به تصویب هیئت وزیران رسید، باکو را در کنار دولت‌های آسیای مرکزی قرار می‌دهد که بیش از یک دهه است با مسئله حجاب درگیرند. 🔸در همه این کشورها، روسری در نقطه تلاقی چهار مسئله قرار گرفته است: چه کسی حاکمیت بر زندگی دینی را در اختیار دارد، هویت ملی چگونه تعریف می‌شود، آیا دولت سکولار می‌تواند جایگاه خود را حفظ کند و چه کسی […] 🔗 ادامه مطلب: syaaq.com/39616 🏷 #آذربایجان #آسیای_مرکزی #ازبکستان #اسلام #ایران #تاجیکستان #ترکمنستان #ترکیه #جهان_ترک #حجاب #دولت_سکولار #دین_و_سیاست #سکولاریسم #سیاست_دینی #قبرس_شمالی #قدرت_نرم #قرقیزستان #قزاقستان #هویت_دینی #هویت_ملی @turkeycaucasus

⭕️ فراخوان ۳۷۰ عالم فلسطینی و اسلامی برای «یاری مسجدالاقصی» 🔶 حدود ۳۷۰ عالم و نماینده نهادهای اسلامی در نشستی اضطراری، جمعه ۲ اکتبر را «روز یاری مسجدالاقصی» اعلام کردند و از مسلمانان خواستند در این روز حمایت خود از مسجدالاقصی را به شکل گسترده نشان دهند. 🔷 در این بیانیه از ائمه و خطیبان مساجد خواسته شده خطبه‌های جمعه را به مسئله مسجدالاقصی اختصاص دهند و درباره وضعیت این مسجد و تحولات جاری پیرامون آن برای مردم سخن بگویند. 🔶 همچنین بر برگزاری گسترده نماز «فجر عظیم»، حضور مردم در مسجدالاقصی، برگزاری تجمع‌ها و فعالیت‌های مردمی و رسانه‌ای در حمایت از این مکان مقدس تأکید شده است. 🔷 برگزارکنندگان، علت انتخاب این جمعه را تشدید اقتحام‌ها و برگزاری آیین‌های یهودی در مسجدالاقصی هم‌زمان با موسم اعیاد یهودی عنوان کرده‌اند و نسبت به تلاش برای تثبیت تغییرات در وضعیت موجود مسجد هشدار داده‌اند. 🔶 نهادهای علمایی فلسطینی تلاش دارند در برابر تحولات جاری پیرامون الاقصی، شبکه‌ای از ائمه، خطیبان و نهادهای دینی و مردمی را در یک روز مشخص فعال کنند؛ اقدامی که محور آن، بسیج مذهبی و اجتماعی پیرامون مسجدالاقصی است. @dolatedin

⭕️ اظهارات بی اساس طاهر اشرفی: انصارالله ارتباطی با اسلام ندارد 🔶 طاهر محمود اشرفی، رئیس شورای علمای پاکستان، در کنفرانسی در دانشگاه اسلامی مدینه، انصارالله را «گروهی تروریستی» توصیف کرد و گفت این جریان هیچ ارتباطی با اسلام ندارد. او همچنین تأکید کرد درگیری یمن نباید به‌عنوان جنگ شیعه و سنی معرفی شود. 🔷 اشرفی با اعلام حمایت از عربستان، امنیت این کشور و به‌ویژه مکه و مدینه را «خط قرمز» پاکستان دانست و گفت دولت، ارتش و علمای پاکستان در کنار عربستان و رهبری این کشور قرار دارند. 🔶 این موضع‌گیری چند روز پس از آن صورت گرفت که اشرفی در پیام‌هایی، تهدیدهای انصارالله علیه پاکستان، ترکیه و عربستان را محکوم کرده و به «ائتلاف دفاعی مکه» میان سه کشور اشاره کرده بود. 🔷 اظهارات اخیر اشرفی در حالی مطرح می‌شود که او در سپتامبر، پس از دریافت جایزه بین‌ادیانی از دفتر اسقف اعظم کانتربری، با حاشیه روبه‌رو شد و این جایزه به دلیل اظهارات قدیمی او درباره اسامه بن‌لادن پس گرفته شد. @dolatedin

⭕️ لایحه تشکیل شورای علمای افغانستان؛ نهادسازی دینی یا بسیج علما در خط امارت؟ 🔷 وزارت عدلیه افغانستان از انتشار لایحه شورای علما خبر داده؛ مقرراتی که برای علمای ولایت‌ها و ولسوالی‌ها ساختار رسمی، مسئولان اداری و شرایط عضویت تعیین می‌کند. 🔷 شرط عضویت بیش از ساختار اداری شورا جلب توجه می‌کند: اعضا باید به نظام اسلامی متعهد و وفادار باشند و از «فکر جهادی» برخوردار باشند. 🔷 وظایف شورا نیز فراتر از مسائل شرعی تعریف شده و دفاع از امارت اسلامی، افزایش حمایت عمومی از نظام و همکاری با ادارات حکومتی را دربر می‌گیرد. 🔷 این پرسش مطرح می‌شود که طالبان با ایجاد این شورا دقیقاً چه چیزی را دنبال می‌کند؟ 🔸 جزئیات اختیارات شورا و نسبت آن با قدرت سیاسی طالبان را در گزارش دولت دین بخوانید. 🔗 ادامه مطلب: syaaq.com/39690 🏷 #افغانستان #طالبان #هبت‌الله_آخندزاده @dolatedin

⭕️ نگاهی به کتاب «آیة الله العظمى AI»؛ هوش مصنوعی به‌مثابه مسئله‌ای اصولی 🔷 در سپتامبر ۲۰۲۶ کتابی بحث‌برانگیز با عنوان «آیة الله العظمى AI» به قلم حسن تراب به عربی منتشر شد. 🔷 اگر هوش مصنوعی بتواند هزاران روایت و منبع فقهی را جست‌وجو کند، اقوال فقها را دسته‌بندی کند، ادله را بازسازی و حتی برای یک مسئله استدلال فقهی تولید کند، آیا این خروجی را می‌توان «اجتهاد» دانست؟ 🔷 مسئله فقط توانایی فناوری نیست؛ پرسش اصلی درباره حجیت شرعی است. آیا پاسخ تولیدشده توسط ماشین می‌تواند مبنای فتوا یا عمل مکلف قرار گیرد؟ 🔷 این کتاب در واقع مرز میان ابزار اجتهاد و صاحب اجتهاد را به چالش می‌کشد. 🔗 ادامه مطلب: syaaq.com/39719 🏷 #دین_و_هوش_مصنوعی #مرجعیت_دینی #هوش_مصنوعی @dolatedin

⭕️ وزارت دادگستری آمریکا از دادگاه تجدیدنظر خواست به کلیساها اجازه حمایت از نامزدهای انتخاباتی را بدهد وکلای دولت استدلال کرده‌اند که بخش کلیدی «اصلاحیه جانسون» که سازمان‌های غیرانتفاعی را از مشارکت در کمپین‌های سیاسی منع می‌کند، نباید در مورد کلیساها اعمال شود. آن‌ها از یک دادگاه تجدیدنظر خواسته‌اند تا رای دادگاه بدوی مبنی بر رد دادخواست لغو این ممنوعیت را نقض کند. 🔗 ادامه مطلب: syaaq.com/39448 🏷 #دین_در_ایالات_متحده #سکولاریسم #مسیحیت_آمریکا @dolatedin

🌐 به مجموعه کانال‌های موسسه سیاق وابسته به اندیشکده مرصاد در شبکه‌های اجتماعی (تلگرام، ایتا و بله) بپیوندید: 🔸 کانال خبری تحلیلی سیاق 👉@syaaq_ir 🔸 کانال اطلاع‌رسانی اندیشکده: 👉 @mersadcss 🔸 کانال مطالعات یمن: 👉 @yemenstudies_ir 🔸 کانال مطالعات ترکیه و قفقاز: 👉 @turkeycaucasus 🔸 کانال مطالعات خلیج فارس: 👉 @PGulfStudies 🔸کانال مطالعات عراق و شامات: 👉 @IraqLevant 🔸کانال مطالعات آفریقای اسلامی: 👉 @Islamic_Africa 🔸کانال مطالعات شرق: 👉 @east_studies 🔸 کانال کردمان (میز کردی): 👉 @kurdstudies 🔸 کانال سوقنا (میز بازارها): 👉 @suqona 🔸کانال دولت دین (میز نهادها): 👉 @dolatedin 🔸کانال ملت دین (میز نهضت‌ها): 👉 @melatedin 🌐 http://mersadcss.com 🌐 https://syaaq.com 📧 info@mersadcss.com 📞 +982537830553 @mersadcss 🔷🔷🔷

⭕️ بحران کلیسا در ارمنستان؛ طرح برکناری گارگین دوم روی میز پاشینیان 🔹 مرکز روابط عمومی و اطلاع‌رسانی دولت ارمنستان گزارشی ۷۴ صفحه‌ای درباره بحران در کلیسای حواری ارمنی منتشر کرده که به درخواست نیکول پاشینیان تهیه شده است. در این گزارش، مواردی مانند نقض سوگند تجرد و رفتار شایسته، سیاسی‌شدن کلیسا و محراب مقدس، گسترش نفوذ خارجی، آزار روحانیون، نبود شفافیت مالی و اختلافات داخلی به‌عنوان نشانه‌های بحران مطرح شده است. 🔸 یکی از پیشنهادهای اصلی گزارش، برکناری گارگین دوم، جاثلیق تمام ارمنیان است. گزارش عمداً از او با عنوان «رئیس بالفعل کلیسا» یاد می‌کند و تأکید دارد که اصلاحات باید توسط خود کلیسا و با مشارکت روحانیون و مؤمنان انجام شود و دولت نیز بدون دخالت در استقلال شرعی کلیسا، صرفاً در چارچوب اختیارات قانونی خود عمل کند. 🔹 پاشینیان پس از انتشار گزارش گفت وضعیت کلیسا بسیار پیچیده‌تر و بحرانی‌تر از آن چیزی است که تصور می‌کرد. او مدعی شد این گزارش نشان می‌دهد کلیسا توسط کیچریچ نرسیسیان، نام غیرروحانی گارگین دوم، و گروهی از روحانیون و افراد غیرروحانی حامی او «تصرف شده» است. نخست‌وزیر همچنین احتمال تشکیل کمیسیون تحقیق در پارلمان و ایجاد تغییرات قانونی بر اساس یافته‌های گزارش را رد نکرده است. 🔸 گزارش ۱۶ مورد را به‌عنوان نشانه‌های بحران برشمرده است؛ از جمله ادعا درباره نقض سوگند تجرد توسط جاثلیق، آزار و خلع لباس روحانیون، فعالیت سیاسی گارگین دوم و برخی روحانیون ارشد، استفاده سیاسی از اماکن کلیسا، نفوذ خارجی، نبود شفافیت مالی و سوءاستفاده احتمالی از اموال کلیسا، انتصاب بستگان و شکل‌گیری نوعی مدیریت خانوادگی و همچنین برگزار نشدن مجمع ملی کلیسایی برای ۲۷ سال متوالی. 🔹 بخش دیگری از گزارش به اتهام‌های بسیار حساس درباره رفتار جنسی برخی روحانیون، از جمله ادعاهای مربوط به سوءاستفاده جنسی از کودکان و اتهام‌هایی علیه برادر گارگین دوم، اسقف اعظم یزراس نرسیسیان، اختصاص دارد. گزارش همچنین ادعاهایی درباره «گرایش‌های همجنس‌گرایانه» مطرح کرده و برای برخی از این موارد به مطالب رسانه‌ای و نامه‌های سرگشاده استناد کرده است. کارشناسان حقوق بشر نسبت به درج اطلاعات شخصی و انتشار نام افراد در این بخش اعتراض کرده‌اند. 🔸 در مقابل، مقر مادر مقدس اچمیادزین این گزارش را «غیرقانونی، ضدقانون کلیسایی و خلاف قانون اساسی» خوانده و آن را اقدامی برای «انتقام سیاسی» و دخالت غیرقابل قبول در امور داخلی کلیسا دانسته است. رهبری کلیسا از دولت خواسته است آزار روحانیون را متوقف کند و حاکمیت، استقلال و خودگردانی تاریخی کلیسا را محترم بشمارد. 🔹 کارشناسان حقوقی و آزادی دینی نیز نسبت به دخالت دولت هشدار داده‌اند. آنان استدلال می‌کنند که دولت نمی‌تواند در ساختار داخلی یک نهاد دینی مداخله کند، مگر آن‌که وقوع جرم یا تخلف اداری مشخصی احراز شده باشد؛ در چنین شرایطی نیز باید از سازوکارهای قضایی و قانونی استفاده شود، نه مداخله مستقیم در رهبری یک نهاد مذهبی. 🔸 نقشه راه پیشنهادی برای خروج از بحران پنج مرحله دارد: بازنگری و پیشبرد برنامه اصلاحات کلیسا، برکناری جاثلیق فعلی، انتخاب سرپرست موقت، تصویب اساسنامه واحد کلیسا و در نهایت برگزاری مجمع ملی کلیسایی برای انتخاب جاثلیق جدید. 🔹 به این ترتیب، مناقشه میان دولت پاشینیان و کلیسای حواری ارمنی از یک اختلاف سیاسی فراتر رفته و اکنون به بحثی درباره حدود استقلال نهاد دینی، رابطه دولت و کلیسا و آینده رهبری کلیسای ارمنی تبدیل شده است. منبع: JAMnews 🔵 مطالعات ترکیه و قفقاز @turkeycaucasus

‍ ⭕️رابطة علما یمن در برابر موج‌سازی دینی دشمنان انصارالله 🔶 پس از اتهام‌زنی عربستان به انصارالله در حمله به تأسیسات برق مرتبط با مسجدالنبی، موجی از محکومیت از سوی نهادهای دینی آغاز شده است؛ در حالی که این پرسش بدیهی مطرح است: چرا انصارالله باید به مسجدالنبی حمله کند، در حالی که هیچ منفعت نظامی، سیاسی و دینی برای آن متصور نیست؟ 🔷 در پی این اتهام، الأزهر نیز بیانیه صادر کرده و این اقدام را محکوم کرده است؛ اقدامی که در ادامه مواضع اخیر این نهاد علیه جبهه مقاومت صورت گرفته و این پرسش را مطرح می‌کند که چرا برخی نهادهای دینی، در قبال روایت‌های مطرح‌شده از سوی عربستان و امارات، با سرعت وارد روند محکومیت می‌شوند. 🔶 پس از آن، نهادهای دینی دیگری همچون تولیت دینی مسجدالنبی، رابطة العالم الإسلامي و جمعیت مرکزی اهل حدیث پاکستان نیز بیانیه‌هایی در محکومیت این حادثه صادر کردند و آن را تعرض به حرمت مدینه منوره و مقدسات اسلامی دانستند. 🔷 اما در سوی دیگر، رابطة علماء اليمن با رد این ادعاها، نسبت دادن چنین اقدامی به انصارالله را نادرست دانست و نسبت به استفاده سیاسی از قداست مکه و مدینه هشدار داد. این نهاد تأکید کرد که نباید از اعتبار و جایگاه این اماکن مقدس برای تکرار ادعاهای کاذب علیه انصارالله استفاده شود. 🔶 رابطة علماء اليمن همچنین بر این نکته تأکید دارد که مکه مکرمه و مدینه منوره، برای ملت یمن و نیروهای مقاومت نیز از مقدس‌ترین اماکن اسلامی هستند و حرمت آنها نباید دستمایه منازعات سیاسی و رسانه‌ای قرار گیرد. @doltedin

‍ ⭕️  شناسایی «یهودی» به‌عنوان قومیت در قانون نه تنها یک مذهب 🔶 فرماندار کالیفرنیا، گوین نیوسام، در ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ لایحه SB 1387 را امضا کرد؛ قانونی که این ایالت را نخستین ایالت آمریکا می‌کند که «هویت یهودی» را علاوه بر دین، در چارچوب قانونیِ قومیت (Ethnicity) نیز به رسمیت می‌شناسد. 🔷قانون از اول ژانویه ۲۰۲۷ لازم‌الاجراست و دستگاه‌های ایالتیِ مشمول باید از اول ژانویه ۲۰۲۹ این دسته را در داده‌های قومیتی وارد کنند؛ نخستین گزارش‌های آن نیز از ۲۰۳۰ منتشر خواهد شد. شناسایی داوطلبانه است و اطلاعات فردی نباید برای ایجاد فهرست اشخاص یا اجرای مهاجرتی و انتظامی استفاده شود. 🔶کالیفرنیا پیش از این نیز دین، نژاد و قومیت را در قوانین hate crime به رسمیت می‌شناخت و سال‌ها آمار مستقل ضدیهودی منتشر کرده است. 🔷اهمیت جدید قانون در ایجاد یک جمعیت آماری مستقل است تا شاخص‌های سلامت، آموزش، فقر و سایر حوزه‌های سیاست عمومی درباره یهودیان قابل تفکیک باشد. ائتلاف حامی قانون می‌گوید ۵۹ سازمان یهودی از تصویب آن حمایت کرده‌اند. 🔶 این تحول نشان می‌دهد دولت به ظاهر سکولار امریکا برای دادن امتیاز به این لابی قدرتمند می‌تواند یک هویت دینی را هم‌زمان به‌عنوان هویت قومی بازتعریف کند. بدون آنکه قانون، خودبه‌خود تعریف یهودی‌ستیزی، آزادی بیان یا حقوق کیفری را تغییر دهد. اهمیت اصلی این روند در قدرت داده، سیاست‌گذاری هدفمند و تثبیت یک چارچوب رسمی برای شناسایی هویت یهودی است. @doltedin

‍ ⭕️ آیا رهبر سابق سلیمانچی‌ها و وزیر دولتی به قتل رسیده است؟ اتهام قتل به رهبر جدید پس از ۱۰ سال 🔶دادستانی ترکیه درباره مرگ «عارف احمد دنیزولغون»، رهبر سابق جماعت سلیمانجی و وزیر سابق حمل‌ونقل ترکیه، که در ۷ سپتامبر ۲۰۱۶ درگذشته بود، پس از ۱۰ سال تحقیقات را به مرحله جدیدی رسانده است. بررسی مجدد پزشکی قانونی مرگ او را «مشکوک» دانسته و علیه چند نفر، از جمله علیهان کوریش، رهبر کنونی جماعت، تحقیقات با عنوان قتل آغاز شده است. 🔷 ماجرا از کجا شروع شد؟ دنیزولغون در سال ۲۰۱۶ در ملک خود در بی‌کوز استانبول جان باخت. علت مرگ در آن زمان «خونریزی مغزی و مرگ طبیعی» اعلام شد. اما در سال ۲۰۲۶، در پی شکایت‌ها و ادعاهای جدید درباره نحوه مرگ و کالبدشکافی، دادستانی دستور نبش قبر و بررسی دوباره جسد را صادر کرد. 🔶 کالبدشکافی قدیمی، پرونده را تغییر داد. یکی از مهم‌ترین اتفاقات این پرونده پیدا شدن فیلم کالبدشکافی سال ۲۰۱۶ بود؛ فیلمی که دادستانی در چند نوبت از پزشکی قانونی درخواست کرده بود، اما پاسخ داده شده بود که چنین فیلمی وجود ندارد. سرانجام ۱۸ اوت ۲۰۲۶ اعلام شد که فیلم پیدا شده و به دادستانی تحویل داده شد. 🔷 در بررسی ۱۴۵ عکس و فیلم کالبدشکافی چه دیده شد؟ کارشناس پزشکی قانونی، پروفسور «نوزات آلکان»، در تصاویر چهار ناحیه کبودی در قسمت راست قفسه سینه مشاهده کرد و در بافت زیر این نواحی نیز خونریزی دیده شد. گزارش کارشناسی گفت این آسیب‌ها می‌توانند پیش از مرگ ایجاد شده باشند و از نظر پزشکی قانونی، احتمال ایجاد خفگی با پوشاندن دهان و بینی و فشار روی قفسه سینه قابل رد کردن نیست. در گزارش گفته شده شواهد عینی کافی برای پذیرش قطعی علت قبلی، یعنی «خونریزی غیرتروماتیک مغزی»، وجود نداشته است. 🔷 اما ماجرا فقط به علت مرگ محدود نیست. دادستانی هم‌زمان درباره روند اولیه کالبدشکافی و نگهداری ادله نیز تحقیق کرده است. سه نفر از کارکنان پزشکی قانونی با اتهام «جعل سند رسمی» تحت تعقیب قرار گرفته‌اند؛ دلیل اصلی این بخش، تناقض میان پاسخ‌های قبلی درباره نبودن فیلم کالبدشکافی و پیدا شدن آن در اوت ۲۰۲۶ است. 🔶 گوشی تلفن دنیزولغون؛ یک قطعه مهم دیگر پرونده دادستانی می‌گوید تلفن همراه دنیزولغون که پس از مرگ او به‌عنوان یکی از ادله نگهداری شده بود، بعدها در اختیار خانواده قرار گرفت، اما در بازرسی سال ۲۰۲۶ دیگر پیدا نشد. از آنجا که محتوای تلفن، از جمله پیام‌ها، تصاویر و یادداشت‌ها، می‌توانست برای روشن‌شدن وقایع منتهی به مرگ اهمیت داشته باشد، دادستانی علیه دو نفر به اتهام «از بین بردن، پنهان کردن یا تغییر ادله جرم» اعلام جرم کرده است. 🔶 پزشک خصوصی هم متهم شده است. پزشک خصوصی دنیزولغون که ابتدا به‌عنوان شاهد مورد پرسش قرار گرفته بود، بعداً به اتهام «شهادت دروغ» تحت تعقیب قرار گرفت. دادستانی میان اظهارات او و برخی اسناد و داده‌های موجود در پرونده تناقض‌هایی یافته است. 🔷سلیمانچی‌ها از نظر مذهبی مسلمان سنی و عمدتاً حنفی هستند و از نظر سلوک عرفانی، ریشه‌شان به طریقت نقشبندیه و شاخه مجددیه می‌رسد؛ یعنی بر پایبندی به شریعت، نماز و احکام دینی، آموزش قرآن، تزکیه نفس و رابطه تربیتی شیخ و مرید تأکید دارند. ویژگی فکری مهم سنت مجددی نیز تأکید بر این است که عرفان باید در چارچوب شریعت باقی بماند و تجربه عرفانی به معنای یکی دانستن خدا و مخلوقات نیست. این سنت در ترکیه از طریق سلیمان حلمی توناهان به جماعت سلیمانجی رسید و بعدها شبکه‌ای از مدارس، خوابگاه‌ها و مراکز آموزش دینی ایجاد کرد. @dolatedin