eitaa logo
بر لبه‌ی تاریخ
809 دنبال‌کننده
1.6هزار عکس
1.2هزار ویدیو
0 فایل
روایتی از روزگارانی که جهان لرزید... نقبی به وقایع، اسناد، و رازهای تاریخ معاصر جهان. اینجا، هر حادثه، داستانی‌ست ناگفته. ارتباط با مدیر: @MMSALEHN
مشاهده در ایتا
دانلود
13.1M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
ملکه‌ای که با کشورش ازدواج کرد الیزابت اول، یکی از برجسته‌ترین چهره‌های تاریخ انگلستان، از سال ۱۵۵۸ به مدت ۴۵ سال بر این کشور حکومت کرد. او دختر هنری هشتم و آن بولین بود؛ دختری که در کودکی، پدرش آرزوی داشتن پسر برای جانشینی را در سر داشت. اما تاریخ ورق خورد و همین دختر، روزی بر تخت سلطنت نشست. الیزابت نه‌تنها توانست ثبات سیاسی را به کشور بازگرداند، بلکه انگلستان را از یک قدرت درجه‌دوم به کشوری تأثیرگذار در اروپا تبدیل کرد. در دوره‌ سلطنت او، نیروی دریایی انگلستان شکست سختی به armada (ناوگان شکست‌ناپذیر اسپانیا) وارد کرد؛ رویدادی که موازنه قدرت در اروپا را تغییر داد. (اسپانیا در آن دوران، قدرتمندترین کشور دنیا بود) او هرگز ازدواج نکرد و خود را «همسر ملت» خواند. همین استقلال رأی و وفاداری به تاج‌وتخت بود که باعث شد به لقب «ملکه باکره» شناخته شود. اما این لقب فقط نمادی از تجردش نبود؛ پشت آن، زنی باهوش، سیاست‌ورز، محکم و با اعتمادبه‌نفس ایستاده بود. دوره سلطنت او به «عصر الیزابت» شهرت یافت؛ عصری طلایی برای هنر، ادبیات، اقتصاد، سیاست و شکل‌گیری حس غرور ملی در انگلستان. @Barlabeietarikh
از بمب تزار تا قرن هفدهم؛ زنجیره‌ای چند صد ساله از علم وقتی در تاریخ علم دقیق می‌شویم، گاهی به نکات شگفت‌انگیزی می‌رسیم. یکی از این موارد، زندگی ایگور کورچاتوف، فیزیکدان سرشناس شوروی و طراح «بمب تزار» (قوی‌ترین سلاح هسته‌ای تاریخ) است. جالب آن‌که اگر مسیر علمی کورچاتوف، استادش، و استادِ استادش را به عقب دنبال کنیم، به قرن هفدهم میلادی، یعنی دوران صفویه در ایران، می‌رسیم! در آن دوران، سنت پایان‌نامه‌نویسی و حل مسئله، به‌عنوان شرط فارغ‌التحصیلی، در مراکز علمی اروپا جا افتاده بود و نسل به نسل ادامه یافته بود. این یعنی، بزرگ‌ترین فناوری نظامی قرن بیستم، ریشه در یک سنت علمی مکتوب و منظم دارد که بیش از ۳۰۰ سال تداوم داشته است. این زنجیره‌ی علمی - از استاد به شاگرد - در اروپا آن‌قدر نهادینه شده بود که محور اصلی آموزش، «پژوهش مسئله‌محور» بود؛ نه صرفاً حفظ مطالب. این عمق سنت پژوهشی، از دلایل اصلی پیشرفت علمی اروپا و شکوفایی فناوری‌های نو بود؛ سنتی که متأسفانه در بسیاری از کشورها در حوزه‌ی علوم جدید، از جمله ایران، وجود نداشت. کورچاتوف و بمب تزار فقط نماد یک موفقیت علمی نیستند؛ بلکه محصول درختی هستند که ۳۰۰ سال پیش، در فضای آموزش پژوهش‌محور کاشته شده بود. @Barlabeietarikh
📣 یک خواهش دوستانه اگر به مطالب این کانال علاقه‌مند هستید، لطفاً پیام‌های مورد علاقه‌تون رو برای دوستان و آشنایانتون در گروه‌ها و کانال‌ها فوروارد کنید. تعداد بیشتر بازدید و دنبال‌کننده، می‌تونه دلگرمی بزرگی برای نویسنده باشه تا با انگیزه‌ی بیشتری ادامه بده. مطالب این کانال، گزینش شده و با وسواس انتخاب میشه. 🌱 حمایت شما، ساده اما مؤثره. ممنون از همراهی‌تون 🙏
در مورد هوش والاحضرت همایونی و قدرت ایشان در اتومبیل راندن صحبت شد. عرض کردم: قدری خطر دارد. فرمودند: بهتر است خطر داشته باشد تا یک بچه ننهٔ پخمه مثل احمدشاه قاجار تربیت کنم. ۳ مهر ۱۳۵۱ @Barlabeietarikh
نهار را آمده حوض‌خانهٔ اندرون خوردم. گربهٔ سفیدکوچکه سرسیاه، نوهٔ ببری‌خان است. مادرش ببری دروغی دختر ببری‌خانِ قدیم است. با گربۀ سنجابی همراه است. سنجابی را دو روز پیش گربۀ دیگر زده است. از دست می‌لنگد. ‏ روزنامه خاطرات ناصرالدین شاه ‏۵ جمادی‌الثانی ۱۲۹۶ @Barlabeietarikh
🛑 غارت کربلا توسط وهابیون 🔸وهابیون با پیروی از آموزه‌های ابن تیمیه به دنبال بازگشت به مبانی سنت قرآن، سنت و مواضع فقهی مکتب حنبلی بودند. آنها برخی از اعمال شیعیان مانند بزرگداشت قبور چهره‌های مقدس و امامان خود را محکوم کردند و آن را بدعت نامیدند و خود را تنها به مقابله آکادمیک محدود نکردند. از طرف دیگر به گفته شرق‌شناس فرانسوی، ژان باپتیست روسو، بسیار مشهور بود که برخی از زیارتگاه‌های شیعه در کربلا، مخازن ثروت باورنکردنی هستند که طی قرن‌ها انباشته شده‌اند. 🔹نماینده تُرک مکه، توافقی با امارت درعیه (پایتخت وهابیون) منعقد کرده بود که امنیت زائران حج را تضمین می‌کرد. علیرغم توافق صلح موقت بین مقامات عثمانی و امارت درعیه، تنش‌ها پس از حملات قبیله‌ای بادیه‌نشین سنی عراق به کاروانی از سعودی‌ها در نزدیکی حائل در سال ۱۸۰۱ تشدید شد. هیچ مدرک مستقیمی وجود ندشت که نشان دهد سلیمان پاشا، فرماندار مملوک بغداد، دستور این حمله را داده یا آن را تأیید کرده باشد. 🔸حمله به کاروان سعودی‌ها از سوی امارت درعیه به عنوان نقض توافق صلح و یک تحریک خصمانه تفسیر شد. در پاسخ، و مطابق با مخالفت ایدئولوژیک رو به رشد آنها با تشیع، نیروهای وهابی تحت رهبری سعود بن عبدالعزیز یک لشکرکشی نظامی بزرگ به عراق عثمانی انجام دادند که در آوریل ۱۸۰۲ به حمله به کربلا منجر شد. در ۱۸ ذی الحجه، همزمان با سالگرد غدیر خم، وهابی‌های نجد به رهبری سعود، پسر عبدالعزیز بن محمد، به کربلا حمله کردند. پادگان عثمانی فرار کرد و وهابی‌ها آزاد شدند تا شهر و حرم را غارت کنند و ۲۰۰۰  تا ۵۰۰۰ نفر از شیعیان را بکشند. 🔹روسو که در آن زمان در عراق اقامت داشت، با توصیف این رویداد به عنوان نمونه وحشتناکی از تعصب بی‌رحمانه وهابی‌ها در سرنوشت وحشتناک حرم امام حسین نوشت که ثروت باورنکردنی، از جمله نقره، طلا و جواهرات به حرم حسین بن علی و جواهراتی که نادرشاه از لشکرکشی خود به هند آورده بود، در شهر کربلا جمع‌آوری شده بود. به گفته روسو، ۱۲۰۰۰ وهابی به شهر حمله کردند، همه چیز را آتش زدند و افراد مسن، زنان و کودکان را کشتند. روسو گفت: هر وقت زن بارداری را می‌دیدند، شکمش را پاره می‌کردند و جنین را روی جسد خونین مادر رها می‌کردند. 🔸به گفته عثمان بن عبدالله بن بشر، وقایع‌نگار وهابی: مسلمانان از دیوارها بالا رفتند، وارد شهر شدند. و اکثر مردم آن را در بازارها و خانه‌هایشان کشتند. آنها گنبدی را که بر روی قبر امام حسین، نوه پیامبر، قرار داشت را ویران کردند و هر آنچه را که در داخل گنبد و اطراف آن یافتند، بردند. اطراف مقبره که با زمرد، یاقوت و سایر جواهرات پوشیده شده بود. انواع مختلف اموال، سلاح، لباس، فرش، طلا، نقره، نسخه‌های گرانبهای قرآن همگی غارت شدند. وهابی‌هایی مانند ابن بشر خود را صرفاً مسلمان می‌نامیدند، زیرا معتقد بودند که آنها مسلمانان واقعی هستند. رهبر حمله، سعود بن عبدالعزیز بن محمد بن سعود، از آن زمان به عنوان قصاب کربلا شناخته شده است. به گفته منگین، غارت کربلا تقریباً هشت ساعت طول کشید. 🔹پس از حمله فتحعلی شاه در واکنش دستور برگزاری مراسم عزاداری عمومی و دولتی برای کشته‌شدگان کربلا را صادر کرد. به وزیر خارجه وقت دستور داد از دولت عثمانی (که کربلا در خاک آن بود) توضیح و اعتراض رسمی بخواهد که چرا از حرم امام حسین حفاظت نکردند. پیشنهاد کمک نظامی داد که توسط عثمانی‌ها رد شد و در عوض او ۵۰۰ خانواده بلوچی را به طور غیرمستقیم به کربلا فرستاد و به آنها دستور داد تا در کربلا مستقر شوند و از آن دفاع کنند. @Barlabeietarikh
این دو تصویر از ارتفاعی یکسان (۲۰۰متر) گرفته شده‌اند؛ یکی مربوط به زمین‌های کشاورزی در کالیفرنیا (ایالات متحده) و دیگری در شمال ایران. با وجود ارتفاع و زاویه یکسان، تفاوت‌ها در مقیاس، نظم، طراحی و کارآمدی نظام کشاورزی به‌روشنی دیده می‌شود. اما ریشه‌ی این تفاوت چشمگیر کجاست؟ در دهه ۱۳۴۰ خورشیدی، حکومت پهلوی، با هدف نابودی ساختار شبه‌فئودالی سنتی، طرحی با عنوان «اصلاحات ارضی» را اجرا کرد. بر اساس این طرح، زمین‌های زراعی از مالکان بزرگ گرفته و میان کشاورزان خُرد تقسیم شد. این اقدام که در ظاهر آزادی‌بخش و عادلانه به نظر می‌رسید، در عمل ساختار کشاورزی ایران را از هم گسست و به شکل‌گیری نظام خرده‌مالکی پراکنده، ناپایدار و ناکارآمد انجامید. برای بسیاری از دهقانان، این واگذاری‌ها همراه با شور و شعف بود؛ گمان می‌کردند صاحب زمین شده‌اند. اما آنچه از نظر آنان پیروزی بود، در واقع شکلی تازه از محرومیت و ناتوانی در بهره‌برداری مؤثر از زمین بود. 🔻 پیامدها: نابودی امنیت و استقلال غذایی نابودی مالکیت‌های بزرگ با قابلیت مدیریت صنعتی کاهش بهره‌وری و صرفه اقتصادی نبود امکان سرمایه‌گذاری مکانیزه و فناورانه اتلاف منابع، به‌ویژه منابع آبی زمین‌گیر شدن کشاورزی در چرخه‌ای از ضعف و عقب‌ماندگی در مقابل، کشاورزی در ایالات متحده با ساختار مالکیت متمرکز، نظام‌مند و صنعتی اداره می‌شود؛ زمین‌هایی بزرگ با بهره‌وری بالا که حتی از آسمان نیز اقتدار خود را به رخ می‌کشند. 📎 تفاوت در سیاست‌گذاری، سرنوشت زمین را رقم می‌زند؛ گاه به شکوفایی و گاه به پراکندگی و رکود. @Barlabeietarikh
بر لبه‌ی تاریخ
نمونه‌ی دیگری از این تفاوت وحشتناک در قطعات کشاورزی ایالت تگزاس و یکی از استان‌های شمال غرب ایران، هر دو با ارتفاع یکسان (۲۰۰ متر) @Barlabeietarikh