🔰🔰به مناسبت ایام انجام مناسک حج
💢تمسخر خانه خدا توسط صوفیان
✳️یکی از شعائر اسلامی که در قرآن از آن ذکر شده، حج و رفتن به زیارت خانه خداست که در روایات نیز به اهمیت آن اشاره شده و خود اهلبیت نیز بارها به زیارت خانه خدا مشرف شدهاند.
⭕️اما آنچه در اینباره قابل ذکر است سخنان گزاف و تمسخر خانه خدا، توسط صوفیان است، بهگونهای که در احوال بعضی از سران آنان نقل شده که وقتی به زیارت خانه خدا میرفتند کعبه به استقبال آنان آمده و به دور آنان طواف میکرد.
❌چنانچه عطار دربارهی رابعه عدویه گفته: «رابعه به سوی مکه میرفت که در بین راه کعبه را دید که به استقبال او میآید، رابعه گفت من رب البیت میخواهم، کعبه را چه کنم؟»
بنابر آنچه ذکر شد این ادعای سران صوفیه به دلایلی، خصوصا کرامتتراشی برای خود و فریب مردم، اینچنین حج و زیارت خانه خدا را به تمسخر گرفتند، در حالی که هیچ کدام از ائمهی معصومین (علیهمالسلام) با اینکه برترین مخلوق و حجت خدا روی زمین هستند، سخنی مبنی بر اینکه کعبه به سوی آنان بیاید و یا دور آنان طواف کند، از آنان صادر نشده است.
📖پینوشت:
عطار نیشابوری، تذکرة الولیاء، نشر صفیعلیشاه، منوچهری، چاپ22، باب ۹، ص ۶۵.
🖊پایگاه جامع فرق، ادیان و مذاهب
#انحرافات_عملی
#رابعه_عدویه
#عطار_نیشابوری
#تذکرة_الاولیاء
#حج
🔵صوفی پژوهی
@sufi110
صوفی پژوهی
🔰🔰به مناسبت ایام انجام مناسک حج 💢تمسخر خانه خدا توسط صوفیان ✳️یکی از شعائر اسلامی که در قرآن از آن
🔰🔰به مناسبت ایام انجام مناسک حج
💢تحقیر خانه خدا توسط صوفیان
❌با ظهور بایزید بسطامی (وفات 283ه ق) و حسین منصور حلاج (وفات 309ه ق) و سهل شوشتری (تستری) (وفات 283ه ق) و در قرن بعدی با ظهور ابوسعید ابی الخیر و دیگران صورتی دیگر یافت و به «تصوف عاشقانه» بدل شد. مایهی پرخاش و جوش و خروش دینداران و مسلمانان عادی شد و مایهی تكفیر عارفان و صوفیان فراهم گشت.
❌بیشتر صوفیان «تصوف عاشقانه»، اگر هم خود به حج رفته بودند، اعتقاد استواری بر این نكته داشتند كه كعبه و زیارت آن سالك و راهرو را از صاحب كعبه دور میسازد و مشغول میگرداند:
حاجی عبث بطواف حرم سعی میكنی باید شدن بصاحب این خانه آشنا!
❌به نظر آنها رسیدگی به احوال درونی خود و نواختن نیازمندان و دردمندان از هر كعبه پرمزدتر و پسندیدهتر است:
دل بدست آور كه حج اكبر است از هزاران كعبه یك دل بهتر است!
💢در احوال «با یزید» آوردهاند كه گفت: «... مردی پیشم آمد، و پرسید: كجا میروی؟ گفتم: به حج. گفت: چه داری؟ گفتم، دویست درهم، گفت: به من ده و هفت بار گرد من بگرد كه حج تو این است. چنان كردم و بازگشتم![1]
پینوشت:
[1]. عطار: « تذكرة الاولیاء »، ص 119، چاپ جیبی (فرانكلین) به كوشش دكتر استعلامی.
🖊پایگاه جامع فرق، ادیان و مذاهب
#انحرافات_عملی
#بایزید_بسطامی
#عطار_نیشابوری
#تذکرة_الاولیاء
#حج
🔵صوفی پژوهی
@sufi110
صوفی پژوهی
💢دستور به ترک حج3️⃣
⛔️بشر حافی
💢عطار نیشابوری از قول بشر حافی نقل کرده است که :
❌بشر حافی بذل مال در زمینه حج را صرف هزینه در راه نادرست و باطل می دانست و از آن منع می کرد:
🔻«نقل است كه يكى با بشر مشورت كرد كه: دو هزار درم حلال دارم. مىخواهم كه به حج روم. گفت: تو به تماشا مىروى. اگر براى رضاى خداى مىروى، وام درويشى چند بگزار، يا به يتيمى يا عيالدارى ده؛ كه راحتى [كه] به دل ايشان رسد، از صد حج فاضلتر. گفت: رغبت حج بيشتر دارم. گفت: از آن كه اين مال نه از وجه نيك به دست آوردهاى(از راه درست و حلال به دست نیاورده ای) ، تا به ناوجه (راه نادرست و باطل) خرج نكنى قرار نگيرى.»[1]
⛔️جلالالدین محمد بلخی (مولوی)
💢این رویکرد نسبت به حج خانه خداوند، در کلیات شمس چنین انعکاس یافته است:
ای قوم به حج رفته کجاییدکجایید / معشوق همین جاست بیایید بیایید
معشوق تو همسایه و دیوار به دیوار / در بادیه سرگشته شما در چه هوایید
گرصورت بی صورت معشوق ببینید / هم خانه و هم خواجه و هم کعبه شمایید
ده بار از آن راه بدان خانه برفتید / یک بار از این خانه براین بام برآیید[2]
⛔️بایزید بسطامی
💢عطار نیشابوری مینویسد: «نقل است که بایزید بسطامی یکبار قصد سفر حجاز کرد. چون بیرون شد بازگشت. گفتند: هرگز هیچ عزم نقض نکرده ای این چرا بود؟ گفت: روی به راه نهادم. زنگی دیدم، تیغی کشیده که اگر بازگشتی نیکو! و الا سرت از تن جدا کنم. پس مرا گفت: (ترکت الله ببسطام و قصدت البیت الحرام) خدای را به بسطام بگذاشتی و قصد کعبه کردی؟»[3]
📛جالب است که این سخنانی که عطار از امثال بشر حافی نقل کرده؛ در زمان ما لقلقه زبان روشنفکران ضد دینی است که میانه خوبی با مقدسات دینی ندارند؛ یا روشنفکران دینی دارند حرفا عارفانه می زنند و ما نمیفهمیم😊 یا صوفیانه گذشته، روشنفکران زمان خودشون بودن.
✅اما در هر صورت که باشه، این سخنان با منطق حضرات معصومین علیهمالسلام سازگار نیست، به ادعیه ماه رمضان و غیر آن نگاهی بیندازید، یکی از دعاهای آن بزرگواران این بوده که خداوند زیارت خانه خودش را نصیب آنها بکند.
پینوشت:
[1]. تذكره الأولياء، عطار نيشابورى، مصحح: رينولد آلين نيكلسون، مطبعه ليدن، ليدن، 1905 م، ج1، ص111.
[2]. کلیات شمس، غزل 648.
[3]. تذكره الأولياء، عطار نيشابورى، مصحح: رينولد آلين نيكلسون، مطبعه ليدن، ليدن، 1905 م، ج1، ص139
🖊 پژوهشی درباره ابن عربی، عرفان و تصوف
#انحرافات_عملی
#حج
🔵صوفی پژوهی
@sufi110
🔰🔰ماه مبارک رمضان و دعا برای توفیق زیارت خانه خدا
🤲🏻دعاهاي ويژه ماه مبارك رمضان در ميان ادعيه ما از امتياز خاصي برخوردارند. از آنجا كه ماه رمضان، ماه رحمت، بركت و مغفرت است، درهاي رحمت الهي در اين ماه به روي بندگان باز بوده و بهترين فرصت براي استفاده از بركات معنوي است و به مردم سفارش شده كه بيشترين استفاده را از اين ماه كرده و لحظههاي با ارزش آن را از دست ندهند. دعا برای توفیق زیارت خانه خدا یکی از مهمترین دعاهایی است که در بین ادعیه ماه مبارک رمضان ، مورد عنایت پیشوایان دین علیهم السلام بوده که به برخی از این موارد اشاره می شود:
1️⃣دعای شب اول ماه رمضان
❇️امام صادق(علیه السلام) به خواندن دعایی در شب اول ماه رمضان سفارش نموده، که در آن، خداوند را با اسم «رَبَّ شَهْرِ رَمَضَان» خطاب کرده، با اشاره به برکات ماه رمضان، چنین درخواست هایی را مطرح می کند: توفیق روزه داری، عبادت، تندرستی، سپری کردن ماه رمضان توأم با عافیت، مقدّر ساختن تقدیری تغییرناپذیر; یعنی حجّ خانه خدا و قرار گرفتن در زمره حاجیانی که حجشان نیکو و تلاش و سعی شان مورد تقدیر قرار گرفته و گناهانشان آمرزیده و خطاهایشان پوشانده می شود. فرازی از این دعا چنین است:
⬅️«اللَّهُمَّ رَبَّ شَهْرِ رَمَضَانَ مُنَزِّلَ الْقُرْآنِ… وَ اجْعَلْ فِیمَا تَقْضِی وَ تُقَدِّرُ مِنَ الاَْمْرِ الْمَحْتُومِ وَ فِیمَا تَفْرُقُ مِنَ الاَْمْرِ الْحَکِیمِ فِی لَیْلَةِ الْقَدْرِ مِنَ الْقَضَاءِ الَّذِی لا یُرَدُّ وَ لا یُبَدَّلُ أَنْ تَکْتُبَنِی مِنْ حُجَّاجِ بَیْتِکَ الْحَرَامِ الْمَبْرُورِ حَجُّهُمْ الْمَشْکُورِ سَعْیُهُمْ الْمَغْفُورِ ذُنُوبُهُمْ الْمُکَفَّرِ عَنْهُمْ سَیِّئَاتُهُمْ وَ اجْعَلْ فِیمَا تَقْضِی وَ تُقَدِّرُ أَنْ تُطِیلَ لِی فِی عُمْرِی وَ تُوَسِّعَ عَلَیَّ مِنَ الرِّزْقِ الْحَلالِ».[1]
📖پینوشت:
[1].اقبال الأعمال،سید بن طاووس، ج1، ص77.
#انحرافات_عملی
#حج
🔵صوفی پژوهی
@sufi110
صوفی پژوهی
💢دستور به ترک حج3️⃣ ⛔️بشر حافی 💢عطار نیشابوری از قول بشر حافی نقل کرده است که : ❌بشر حافی بذل ما
💢به آتش کشیدن خانه خدا
❌گاهی نیز سران صوفیه می خواستند خانه خدا و مسجدالحرام را به آتش بکشند تا مانع این عمل عبادی و دستور الهی شوند!
🔻از شبلی نقل شده: «وقتی او را دیدند پارهای آتش بر کف نهاده میدوید. گفتند: تا کجا؟ گفت: میدوم تا آتش در کعبه زنم تا خلق با خدای کعبه پردازند»[1]
در احوال ابوالقاسم نصرآبادی که چهل حج بر توکل به جا آورده بود، آمده که: «یک روز در طواف خلقی را دید که به کارهای دنیوی مشغول بودند و با یکدیگر سخن میگفتند. برفت پارههای آتش و هیزم بیاورد. از وی سؤال کردند چه خواهی کردن؟ گفت: میخواهم کعبه را بسوزم تا خلق از کعبه فراغ آیند و به خدای پردازند»[2]
💢نظیر این داستانها را برای عرفای دیگری مانند رابعة کعب و لقمان سرخسی نیز نقل کردهاند. این داستانها بیانگر نگرش خاص عرفا در مورد ظاهر و باطن احکام و تکالیف دینی است.
📖پینوشت:
[1]. تذكره الأولياء، عطار نيشابورى، مصحح: رينولد آلين نيكلسون، مطبعه ليدن، ليدن، 1905 م، ج2، ص163.
[2]. تذكره الأولياء، عطار نيشابورى، مصحح: رينولد آلين نيكلسون، مطبعه ليدن، ليدن، 1905 م، ج2، ص312
🖊 پژوهشی درباره ابن عربی، عرفان و تصوف
#انحرافات_عملی
#حج
🔵صوفی پژوهی
@sufi110
صوفی پژوهی
🔰🔰ماه مبارک رمضان و دعا برای توفیق زیارت خانه خدا 🤲🏻دعاهاي ويژه ماه مبارك رمضان در ميان ادعيه ما از
🔰🔰ماه مبارک رمضان و دعا برای توفیق زیارت خانه خدا
🤲🏻دعاهاي ويژه ماه مبارك رمضان در ميان ادعيه ما از امتياز خاصي برخوردارند. از آنجا كه ماه رمضان، ماه رحمت، بركت و مغفرت است، درهاي رحمت الهي در اين ماه به روي بندگان باز بوده و بهترين فرصت براي استفاده از بركات معنوي است و به مردم سفارش شده كه بيشترين استفاده را از اين ماه كرده و لحظههاي با ارزش آن را از دست ندهند. دعا برای توفیق زیارت خانه خدا یکی از مهمترین دعاهایی است که در بین ادعیه ماه مبارک رمضان ، مورد عنایت پیشوایان دین علیهم السلام بوده که به برخی از این موارد اشاره می شود:
2️⃣دعای هر شب ماه رمضان
🔶ابن ابی عمیر از یکی از خاندان رسول خدا(صلی الله علیه وآله) نقل کرده، کسی که این دعا را در شب اول ماه رمضان بخواند، گناهان چهل سالش آمرزیده می شود. در این دعا تنها سه درخواست مطرح است: درود بر محمد و آل محمد، حج خانه خدا در هر سال و بخشش گناهان.
⬅️متن دعا چنین است:«اللَّهُمَّ رَبَّ شَهْرِ رَمَضَانَ الَّذِی أَنْزَلْتَ فِیهِ الْقُرآنَ وَ افْتَرَضْتَ عَلَی عِبَادِکَ فِیهِ الصِّیَامَ صَلِّ عَلَی مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ ارْزُقْنِی حَجَّ بَیْتِکَ الْحَرَامِ فِی عامی هذَا وَ فِی کُلِّ عَام وَ اغْفِرْ لِیَ تِلْکَ الذُّنُوبَ الْعِظَامَ، فَإِنَّهُ لا یَغْفِرُهَا غَیْرُکَ یا رَحْمنُ یا عَلامُ»[1]
📖پینوشت:
[1]. بحار الانوار، ج96، ص311.
#انحرافات_عملی
#حج
🔵صوفی پژوهی
@sufi110
صوفی پژوهی
💢ابداع حج جدید و طواف حول قطب و …
📛از حلاج نقل شده است که به شاگردان و مریدان خود آموخته بود که در خانه خود محرابی قرار دهد و آن را کعبه فرض کنند و آداب حج را، از احرام و طواف، در همانجا به جا آورند. آنگاه اطعام نموده و صدقه دهند و با این اعمال از حج واجب بینیاز میشوند.[1] بنابر گفته زرین کوب، این تبدیل حج، بیشترین نقش را در صدور حکم اعدام او ایفا کرد «میبایست دستآویز قتل او نه مجرد قول اناالحق، بلکه بیشتر مسأله تبدیل حج باشد که نوعی زندقه تلقی شده است» [2]
📛ابوسعید ابوالخیر نیز به جای حج بیت الله، دور قبر قطب صوفیه طواف می کرده و مریدان را از سفر حج منع کرده و آنها را به زیارت قبر شیخ صوفیه می فرستاده است: «نقل است كه هر وقت كه شيخ ابو سعيد را قبضى بودى گفتى: اسب زين كنيد تا به حج رويم. به مزار او آمدى و طواف كردى تا آن قبض برخاستى، و نيز هر مريد شيخ ابو سعيد كه انديشه حج تطوع كردى او را به سر خاك شيخ ابو الفضل فرستادى. گفتى: آن خاك را زيارت كن و هفت بار گرد آن طواف كن تا مقصود تو حاصل شود».[3]
📛شخصی به عبدالقادر گیلانی قطب فرقه قادریه گفت چرا به حج نمیروی؟ گفت بین دو انگشت من را نگاه کن، ببین کعبه دور سر من میچرخد. [4]
📛یکبار ابوطاهر فرزند ابوسعید، در حال سماع احرام بست و قصد حج کرد. ابوسعید نیز با وی همراه شد. اما وقتی به خرقان و بسطام رسید، گفت حج من این است که به زیارت قبر ابوالحسن خرقانی و بایزید بسطامی بروم و از همانجا برگشت و تا آخر عمر به حج نرفت. [5]
📛از بایزید بسطامی داستان مشهوری در این باب منقول است که در مقالات شمس، مثنوی و تمهیدات عینالقضات و دیگر منابع اهل تصوف آمده است. بایزید میگوید: «مردی پیشم آمد و پرسید که کجا میروی. گفتم: به حج. گفت چه داری. گفتم: دویست درم. گفت: به من ده و هفت بار گرد من بگرد که حجّ تو این است. چنان کردم و بازگشتم» [6]
📛«سوی مکه شیخ امّت بایزید / از برای حج عمره میدوید
او به هر شهری که رفتی از نخست / مر عزیزان را بکردی بازجست
دید پیری با قدی همچون هلال / دید در وی فرّ و گفتار رجال
گفت: عزم تو کجا ای بایزید؟ / رخت غربت تا کجا خواهی کشید
گفت: قصد کعبه دارم از پگه / گفت: هین با خود چه داری زادِ ره.
گفت: دارم از درم نقره دویست / نک ببسته سخت بر گوشة ردی است
گفت: طوفی کن به گردم هفت بار / وین نکوتر از طواف حج شمار
کعبه هرچندی که خانة برّ اوست / خلقت من نیز خانة سرّ اوست
چون مرا دیدی خدا را دیدهای / گرد کعبه صدق برگردیدهای» [7]
🖊 پژوهشی درباره ابن عربی، عرفان و تصوف
📖پینوشت:
[1]. خطیب بغدادی، تاریخ بغدادی، ج۸، ص۷۱۷۷۱۸؛ ابناثیر، الکامل فی التاریخ، ج۸، ص۱۲۸۱۲۹؛ خواندمیر، ج۲، ص۲۹۱۲۹۲
[2]. جستوجو در تصوف ایران، زرینکوب، عبدالحسین، انتشارات امیرکبیر، چاپ هفتم، 1385، ص149
[3]. تذكره الأولياء، عطار نيشابورى، مصحح: رينولد آلين نيكلسون، مطبعه ليدن، ليدن، 1905 م، ج2، ص337
[4]. تاریخ تصوف، ج2، ص۷۸
[5]. أسرار التوحيد، محمد بن منور، تصحیح شفیعی کدکنی، انتشارات آگه، 1402، چاپ 14، ص100
[6]. تذكره الأولياء، عطار نيشابورى، مصحح: رينولد آلين نيكلسون، مطبعه ليدن، ليدن، 1905 م، ج1، ص139
[7]. مثنوی دفتر دوم، ابیات 26-2218.
#انحرافات_عملی
#حج
🔵صوفی پژوهی
@sufi110