آیات بامداد پنجشنبه :
#قرآن
.
سوره فصّلت : وَ جَعَلَ فِيها رَواسِيَ مِنْ فَوْقِها
وَ بارَكَ فِيها
وَ قَدَّرَ فِيها أَقْواتَها فِي أَرْبَعَةِ أَيَّامٍ
سَواءً لِلسَّائِلِينَ «10»
.
و در زمين #كوه هايى را بر فرازش قرار داد
و در آن خير فراوان نهاد،
و در چهار روز #رزق و روزى اهلِ زمين را مقدّر كرد
كه براى تمام نيازمندان كافى است.
.
سوره فصّلت : ثُمَّ اسْتَوى إِلَى السَّماءِ وَ هِيَ دُخانٌ
فَقالَ لَها وَ لِلْأَرْضِ ائْتِيا طَوْعاً أَوْ كَرْهاً
قالَتا أَتَيْنا طائِعِينَ «11»
.
سپس به (آسمان) در حالى كه #دود بود توجّه كرد،
پس به آن و زمين فرمود: با رغبت يا كراهت بياييد (و شكل بگيريد)
گفتند: فرمانبردار آمديم (و شكل گرفتيم).
.
نكته ها:
«رَواسِيَ» جمع « #راسية» به معناى كوههاى استوار است.
«سَواءً» به معناى برابر است
و «سَواءً لِلسَّائِلِينَ» به معناى آن است كه قوتها برابر نيازهاست.
«طوع» به معناى رغبت
و «كره» به معناى بى رغبتى است.
عبارتِ «اسْتَوى» هرگاه در كنار حرف «على» قرار گيرد، به معناى #سلطه و حكومت است،
مانند آيهى «الرَّحْمنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوى»
ولى هرگاه در كنار حرف «إِلَى» قرار گيرد، به معناى توجّه و #قصد است مانند همين آيه.
آفرينش، مراحل #تكاملى دارد:
اول) خلق شدن. «خَلَقَ الْأَرْضَ»
دوم) استقرار و تثبيت. «جَعَلَ فِيها رَواسِيَ»
سوم) تزريق منافع در زمين. «بارَكَ فِيها»
چهارم) تأمين نيازهاى همگان. «سَواءً لِلسَّائِلِينَ»
زمين و كوهها مايهى بركت هستند.
برخى از فوايد و بركات زمين عبارت است از: تأمين مواد غذايى، پيدايش گياهان، تصفيهى آب، دفن مردارها و زبالهها، يك دانه گرفتن و چند خوشه دادن، زباله را گرفتن و آب زلال دادن و در كوهها نيز بركاتى است از قبيل انواع معادن، حفظ برفها، تأمين سنگهاى ساختمانى، حفظ لرزشهاى زمين و كنترل طوفانها و بادها، علامت و راهنمايى براى مسافران و ....
بعضى «أَرْبَعَةِ أَيَّامٍ» را اشاره به چهار فصل گرفته و گفته اند تغيير فصلها در تأمين روزى موجودات زمين مؤثّرند.
پيامها:
1- پيدايش كوهها امرى تصادفى نيست، بلكه با برنامه بوده است. «جَعَلَ فِيها رَواسِيَ»
2- تقدير رزق و قرار دادن بركت در زمين از شئون ربوبيّت است. «رَبُّ الْعالَمِينَ- بارَكَ فِيها- قَدَّرَ فِيها»
3- خداوند براى همهى موجوداتى كه در زمين زندگى مىكنند بر اساس حكمت و به مقدار لازم، روزى قرار داده است. «قَدَّرَ فِيها أَقْواتَها»
4- تقدير روزىها قبل از آفرينش ما بوده است. «قَدَّرَ فِيها أَقْواتَها فِي أَرْبَعَةِ أَيَّامٍ»
5- همهى موجودات زمينى براى تأمين نيازهاى خود حقّ برابر و يكسان دارند.
«سَواءً لِلسَّائِلِينَ»
6- براى رسيدن به روزى، بايد تلاش كرد. (كلمه «لِلسَّائِلِينَ» نشانهى درخواست است و درخواست واقعى همراه تلاش و تكاپو است).
7- آسمانها در آغاز به صورت دود و گاز بوده است. «وَ هِيَ دُخانٌ»
8- در چند آيهى قبل خوانديم كه كفّار به رسول خدا صلى الله عليه و آله مىگفتند:
دلهاى ما در پردههايى از حجاب و گوشهاى ما سنگين است
ولى اين آيه مىفرمايد:
آسمانها و زمين فرمان خدا را مىشنوند و خاضعانه اطاعت مىكنند. «أَتَيْنا طائِعِينَ»
9- #هستى شعور دارد و مخاطب قرار مىگيرد. «أَتَيْنا طائِعِينَ»
آیات بامداد یکشنبه :
#قرآن
.
سوره «ق» : إِنَّا نَحْنُ نُحْيِي وَ نُمِيتُ وَ إِلَيْنَا الْمَصِيرُ «43»
.
همانا اين ما هستيم كه زنده مى كنيم ومى ميرانيم و #بازگشت (همه) به سوى ماست.
.
سوره «ق» : يَوْمَ تَشَقَّقُ الْأَرْضُ عَنْهُمْ سِراعاً ذلِكَ حَشْرٌ عَلَيْنا يَسِيرٌ «44»
.
روزى كه زمين به سرعت از روى آنان #شكافته شود،
(و آنان از گورها بيرون آيند.) اين #حشر (و گردآوردن همه انسانها) بر ما آسان است.
.
سوره «ق» : نَحْنُ أَعْلَمُ بِما يَقُولُونَ
وَ ما أَنْتَ عَلَيْهِمْ بِجَبَّارٍ
فَذَكِّرْ بِالْقُرْآنِ مَنْ يَخافُ وَعِيدِ «45»
.
ما به آنچه (مخالفان) مىگويند آگاهتريم
و تو مأمور به #اجبار مردم نيستى (تا آنان را با زور به راه راست درآورى).
پس هر كه را از وعده عذاب من مىترسد، به وسيلهى قرآن #پند ده.
.
نكته ها:
« #جبار» هم به معناى جبران كننده است كه يكى از صفات و نامهاى خداوند است، «الْعَزِيزُ الْجَبَّارُ الْمُتَكَبِّرُ»
و هم به معناى اجبار و #سلطه بر ديگران از روى تجاوز است
كه صفتى زشت و مورد نهى است. «ما أَنْتَ عَلَيْهِمْ بِجَبَّارٍ»
.
خداوند در اين آيات مىفرمايد: در #قيامت شك نكنيد زيرا:
- مرگ و حيات شما به دست ماست. «نُحْيِي وَ نُمِيتُ»
- براى خروج شما از قبرها، زمين را مىشكافيم. «تَشَقَّقُ الْأَرْضُ عَنْهُمْ سِراعاً»
- انسانهاى پراكنده را جمع مىكنيم. «ذلِكَ حَشْرٌ»
- اين كار هيچ سختى ندارد. «يَسِيرٌ»
.
در آيه 39 فرمود: «فَاصْبِرْ عَلى ما يَقُولُونَ» بر آنچه ياوه سرايان مىگويند، صبر كن،
آيات بعد، به مسائلى كه انسان را #صبور مىسازد اشاره مىكند، از جمله:
- ذكر و تسبيح خداوند. «فَاصْبِرْ عَلى ما يَقُولُونَ وَ سَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ»
- ياد قيامت. فَاصْبِرْ ... ذلِكَ يَوْمُ الْخُرُوجِ
- توجه و حضور خداوند. فَاصْبِرْ ... إِلَيْنَا الْمَصِيرُ
- توجه و علم خداوند به سخنان ياوه مخالفان. فَاصْبِرْ ... نَحْنُ أَعْلَمُ بِما يَقُولُونَ
.
آغاز اين سوره با سوگند به قرآن و پايان آن با تذكّر و توجّه به قرآن اختصاص يافت.
پيامها:
1- جز خداوند، هيچ كس قدرت زنده كردن و #ميراندن ندارد. «إِنَّا نَحْنُ نُحْيِي وَ نُمِيتُ»
2- ياد اينكه بازگشت همه به سوى اوست، توان انسان را در برابر مشكلات افزون مىكند. فَاصْبِرْ عَلى ما يَقُولُونَ ... إِلَيْنَا الْمَصِيرُ
3- وظيفه پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله تبليغ دين است، نه تحميل دين. «وَ ما أَنْتَ عَلَيْهِمْ بِجَبَّارٍ» (پذيرش دين بايد با اختيار باشد.)
4- محور تبليغات دينى بايد #قرآن باشد، زيرا بهترين وسيله تذكّر است. «فَذَكِّرْ بِالْقُرْآنِ»
5- معارف بلند، منطقى و فطرى قرآن، براى پذيرش مردم كافى است و نيازى به اجبار نيست. «ما أَنْتَ عَلَيْهِمْ بِجَبَّارٍ فَذَكِّرْ بِالْقُرْآنِ»
6- پندپذير كسى است كه از قيامت خوف داشته باشد. فَذَكِّرْ ... مَنْ يَخافُ وَعِيدِ
7- حقايق دين در نهاد انسان نهفته است، تنها #يادآورى لازم است. «فَذَكِّرْ بِالْقُرْآنِ» (كلمه «ذكر» به معناى يادآورى نهفتهها و فراموش شده هاست)
8- كسى كه قيامت را نمى پذيرد، بهترين تبليغها از بهترين مبلّغان براى او سودى ندارد. «مَنْ يَخافُ وَعِيدِ»