آیات بامداد سه شنبه :
#قرآن
.
سوره فصّلت : وَ أَمَّا ثَمُودُ فَهَدَيْناهُمْ فَاسْتَحَبُّوا الْعَمى عَلَى الْهُدى
فَأَخَذَتْهُمْ صاعِقَةُ الْعَذابِ الْهُونِ بِما كانُوا يَكْسِبُونَ «17»
.
و امّا قوم #ثمود، آنان را هدايت كرديم ولى كوردلى را بر هدايت ترجيح دادند
پس به كيفر آن چه كسب مىكردند #صاعقه عذابِ خفت بار آنان را فرو گرفت.
.
سوره فصّلت : وَ نَجَّيْنَا الَّذِينَ آمَنُوا وَ كانُوا يَتَّقُونَ «18»
.
و (از عاد و ثمود) ما آنان را كه ايمان آوردند و #تقوا پيشه بودند نجات داديم.
.
نكته ها:
پيامبرِ قوم ثمود حضرت #صالح بود.
آنان در ميان مدينه و شام (وادى القرى) زندگى مىكردند
و امكانات كشاورزى و توان جسمى بالايى داشتند.
بعضى آيات، هلاكت قوم ثمود را با صاعقه و بعضى با زلزله بيان كرده است كه مىتواند با هم باشد. «صاعِقَةُ الْعَذابِ»
.
پيامها:
1- تاريخ، بهترين درس عبرت است. وَ أَمَّا ثَمُودُ ...
2- سنّت خداوند، #هدايت مردم است. «فَهَدَيْناهُمْ»
3- كفر برخى انسانها، بدون تأمل، بدون دليل و فورى است. فَاسْتَحَبُّوا ...
(حرف «فاء» نشانهى عجله در كفر است.)
4- انسان، آزاد و انتخابگر است. فَاسْتَحَبُّوا الْعَمى عَلَى الْهُدى ...
5- كفر، #كوردلى است. «الْعَمى»
6- كفر سريع، قهر سريع را به همراه دارد. فَاسْتَحَبُّوا ... فَأَخَذَتْهُمْ
7- خداوند قبل از عذاب، اتمام حجّت مىكند. فَهَدَيْناهُمْ ... فَأَخَذَتْهُمْ
8- خوار كردن انبيا خوارى قيامت را به دنبال دارد. «الْعَذابِ الْهُونِ»
9- بدتر از غفلت و كفر، استمرار آن است. كانُوا ...
10- قهر يا لطف خداوند، نتيجهى عملكرد خود انسان است. «يَكْسِبُونَ»
11- رمز نجات، ايمان و تقوا است. «وَ نَجَّيْنَا الَّذِينَ آمَنُوا وَ كانُوا يَتَّقُونَ»
12- ايمان، نياز به تجديد ندارد، ولى تقوا در هر لحظه و نسبت به هر فكر، عمل، سخن و تصميمى مطرح است.
( «آمَنُوا» ماضى ولى «يَتَّقُونَ» مضارع آمده است)
آیات بامداد پنجشنبه ، روز سوم از ماه خدا :
#قرآن
.
سوره ذاريات : وَ فِي ثَمُودَ إِذْ قِيلَ لَهُمْ تَمَتَّعُوا حَتَّى حِينٍ «43»
.
سوره ذاريات : فَعَتَوْا عَنْ أَمْرِ رَبِّهِمْ فَأَخَذَتْهُمُ الصَّاعِقَةُ وَ هُمْ يَنْظُرُونَ «44»
.
و در (سرگذشت) قوم #ثمود (نيز نشانه هاى عبرتى است)، آنگاه كه به آنان گفته شد تا زمانى (كوتاه، از زندگى) بهره ببريد.
آنان از فرمان پروردگارشان سر باز زدند، پس در حالى كه مىنگريستند، #صاعقه آنان را فراگرفت.
.
سوره ذاريات : فَمَا اسْتَطاعُوا مِنْ قِيامٍ وَ ما كانُوا مُنْتَصِرِينَ «45»
.
پس، نه توان برخاستن داشتند و نه توانستند از كسى يارى طلبند.
.
سوره ذاريات : وَ قَوْمَ نُوحٍ مِنْ قَبْلُ إِنَّهُمْ كانُوا قَوْماً فاسِقِينَ «46»
و پيش از آنان قوم #نوح (را هلاك كرديم، زيرا) مردمانى فاسق بودند.
.
نكته ها:
پيامبر قوم ثمود، حضرت #صالح بود كه به درخواست قومش شترى از دل كوه بيرون آورد
و فرمان داد به اين شتر آسيبى نرسانند، امّا آنان شتر را كشتند و صالح را تكذيب كردند.
مراد از «حَتَّى حِينٍ»، مهلت سه روزه اى است كه به آنان داده شد
تا شايد پشيمان شوند و #توبه كنند.
امّا آنان از گناهان دست برنداشتند و پس از سه روز عذاب الهى نازل شد.
چنانكه در آيه 65 سوره هود مىفرمايد:
«تَمَتَّعُوا فِي دارِكُمْ ثَلاثَةَ أَيَّامٍ ذلِكَ وَعْدٌ غَيْرُ مَكْذُوبٍ»
.
پيامها:
1- سنّت خداوند، مهلت دادن به مجرمان است. «تَمَتَّعُوا حَتَّى حِينٍ»
2- دستورات الهى، برخاسته از ربوبيّت او و براى تربيت انسان است. «أَمْرِ رَبِّهِمْ»
3- تجاوز از حدود الهى، عامل هلاكت است. فَعَتَوْا ... فَأَخَذَتْهُمُ
4- آب، باد و صاعقه، مىتواند #ابزار قهر خداوند قرار گيرد. اليم ... الرِّيحَ ... الصَّاعِقَةُ
5- ديدن نزول عذاب و توان فرار نداشتن، بيانگر اوج ذلّت مجرمان است.
يَنْظُرُونَ ... فَمَا اسْتَطاعُوا ...
6- كسانى كه از گذشتگان عبرت نگيرند، خود مايه عبرت ديگران مىشوند. وَ قَوْمَ نُوحٍ مِنْ قَبْلُ ...
(قوم عاد از قوم نوح كه پيشاز آنان بودند، عبرت نگرفتند)
7- سرگذشت قوم نوح، كه با هزار سال تبليغ حضرت نوح، بازهم ايمان نياورند،
براى پيامبر و مسلمانان، مايهى عبرت است. وَ قَوْمَ نُوحٍ مِنْ قَبْلُ ...
8- بدتر از فسق، #مداومت بر فسق است. كانُوا ... فاسِقِينَ
9- گاهى گناه، فراگير و عمومى مىشود و زمينه نزول عذاب را فراهم مىسازد.
«قَوْماً فاسِقِينَ»
آیات بامداد چهارشنبه :
#قرآن
.
سوره نجم : وَ أَنَّهُ أَهْلَكَ عاداً الْأُولى «50»
سوره نجم : وَ ثَمُودَ فَما أَبْقى «51»
و همو است كه نسل پيشين #عاد را هلاك كرد.
و (نيز قوم) #ثمود را، پس (احدى از آنان را) باقى نگذاشت.
سوره نجم : وَ قَوْمَ نُوحٍ مِنْ قَبْلُ إِنَّهُمْ كانُوا هُمْ أَظْلَمَ وَ أَطْغى «52»
و پيش از آنان، قوم نوح را كه آنان ستمكارتر و سركشتر بودهاند.
سوره نجم : وَ الْمُؤْتَفِكَةَ أَهْوى «53»
سوره نجم : فَغَشَّاها ما غَشَّى «54»
و شهرهاى قوم لوط را زير و رو كرد و فرو ريخت. پس آن شهرها را (با سنگباران و عذاب خود) پوشاند، آنچه پوشاند.
سوره نجم : فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكَ تَتَمارى «55»
سوره نجم : هذا نَذِيرٌ مِنَ النُّذُرِ الْأُولى «56»
پس در كداميك از نعمتهاى پروردگارت ترديد ايجاد مىكنى؟
اين (پيامبر) هشدار دهنده اى از سنخ هشدار دهندگان پيشين است.
.
نكته ها:
«مؤتفكة» از « #ائتفاك»، به معناى زير و رو شده و دگرگون شده است.
از آنجا كه شهرهاى محلّ سكونت قوم عاد در اثر عذاب، زير و رو شد و فرو ريخت، اين عنوان درباره آنها به كار رفته است.
«أَهْوى» ساقط كردن و فرو ريختن
و «تَتَمارى» به معناى مجادله همراه با ايجاد شك و ترديد است.
جمله «إِنَّهُمْ كانُوا هُمْ أَظْلَمَ وَ أَطْغى» ممكن است مربوط به قوم نوح باشد كه ظالمتر از عاد و ثمود بودند
و ممكن است مربوط به قوم عاد و ثمود و نوح باشد، يعنى اين سه قوم از ساير اقوام هلاك شده، ظالمتر و طاغى تر بوده اند.
پيامها:
1- #مجازات ها منحصر به قيامت نيست،
خداوند برخى اقوام را در دنيا هلاك مىكند. «أَهْلَكَ عاداً الْأُولى»
2- از بدعاقبتى و هلاكت پيشينيان منحرف عبرت بگيريم. أَهْلَكَ عاداً ... وَ ثَمُودَ ... وَ قَوْمَ نُوحٍ
3- #ظلم و طغيان به خصوص استمرار آن، عامل نابودى است. أَهْلَكَ ... كانُوا هُمْ أَظْلَمَ وَ أَطْغى
4- در مطالعه تاريخ و حوادث و تحوّلات آن، به علت و فلسفهى آنها بايد توجّه كرد. «كانُوا هُمْ أَظْلَمَ وَ أَطْغى»
5- هلاك شدن #ستمگران، يكى از نعمتها و الطاف الهى است.
«فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكَ»
6- وظيفه اصلى همهى پيامبران و كتب آسمانى، هشدار و انذار بوده است.
«هذا نَذِيرٌ مِنَ النُّذُرِ الْأُولى»
آیات بامداد شنبه :
#قرآن
.
سوره قمر : كَذَّبَتْ ثَمُودُ بِالنُّذُرِ «23»
سوره قمر : فَقالُوا أَ بَشَراً مِنَّا واحِداً نَتَّبِعُهُ إِنَّا إِذاً لَفِي ضَلالٍ وَ سُعُرٍ «24»
.
قوم #ثمود، هشدار دهندگان را تكذيب كردند.
پس گفتند: آيا از ميان خود، از انسانى تك و تنها پيروى كنيم؟
در اين صورت ما در گمراهى و جنونى عميق خواهيم بود !
سوره قمر : أَ أُلْقِيَ الذِّكْرُ عَلَيْهِ مِنْ بَيْنِنا بَلْ هُوَ كَذَّابٌ أَشِرٌ «25»
سوره قمر : سَيَعْلَمُونَ غَداً مَنِ الْكَذَّابُ الْأَشِرُ «26»
آيا از ميان ما تنها بر او #وحى نازل شده است؟
بلكه او بسيار دروغگو و خودخواه است.
در آينده خواهند دانست كه دروغگو و خودخواه كيست.
سوره قمر : إِنَّا مُرْسِلُوا النَّاقَةِ فِتْنَةً لَهُمْ فَارْتَقِبْهُمْ وَ اصْطَبِرْ «27»
همانا ما فرستادگان #شتر ماده ايم براى آنان
(و به حضرت #صالح گفتيم:) پس مراقب (پايان) كار آنان باش و شكيبايى پيشه كن.
نكتهها:
«سُعُرٍ» هم جمع «سعير» به معناى آتش گداخته است و هم جمع «سُعُرٍ» به معناى جنون.
«أَشِرٌ» به كسى گفته مىشود كه شيفتهى خود باشد.
در آيه 24، كفّار به انبيا مىگويند: اگر ما تابع شما باشيم، در گمراهى و دوزخ يا جنون خواهيم بود!
ولى در آيه 47 مىخوانيم: «إِنَّ الْمُجْرِمِينَ فِي ضَلالٍ وَ سُعُرٍ» تبهكاران در گمراهى و دوزخند.
قوم ثمود، از حضرت صالح خواستند كه از دل #كوه شترى را به عنوان معجزه خارج كند !
و او اين كار را كرد،
ولى مردم اين شتر الهى را كشتند.
پيامها:
1- كار قوم ثمود، تكذيبهاى پى در پى بود. «كَذَّبَتْ ثَمُودُ بِالنُّذُرِ»
2- كفّار در برابر پيامبران، منطق و استدلال ندارند. مىگويند:
چرا او پيامبر شد و ما نشديم؟ أَ بَشَراً مِنَّا ...
3- زندگى انبيا عادى و در ميان مردم بوده است. «أَ بَشَراً مِنَّا»
4- گاهى انسان چنان سقوط مىكند كه فردى معصوم را به پيامبرى نمىپذيرد،
أَ بَشَراً مِنَّا ... ولى جماد بىشعور را خدا دانسته و آن را پرستش مىكند.
5- گاهى انسان به جايى مىرسد كه پيروى از پيامبر معصوم را كه منطق و معجزه دارد، انحراف مىپندارد.
«إِنَّا إِذاً لَفِي ضَلالٍ وَ سُعُرٍ»
6- ايجاد شك و #ترديد در ميان مردم، بستر تكذيب حق است. كَذَّبَتْ ... أَ بَشَراً مِنَّا ...
أَ أُلْقِيَ الذِّكْرُ عَلَيْهِ
7- هم قرآن ذكر است، نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ ...
و هم آن چه به انبياى سابق نازل شده است. «أَ أُلْقِيَ الذِّكْرُ عَلَيْهِ مِنْ بَيْنِنا»
8- كافران لجوج، پيامبر خدا را خودخواه مىخواندند. «كَذَّابٌ أَشِرٌ»
9- دروغ و خودخواهى را حتّى كفّار لجوج بد مىدانند.
(و به همين دليل به پيامبر نسبت دروغ و خودخواهى مىدادند).
«بَلْ هُوَ كَذَّابٌ أَشِرٌ»
10- مبلّغان دينى بايد آمادگى شنيدن تندترين #تهمت ها را داشته باشند.
«بَلْ هُوَ كَذَّابٌ أَشِرٌ»
11- سخنان ياوه را پاسخ دهيد. فَقالُوا ... سَيَعْلَمُونَ ...
12- قيامت، روز آشكار شدن حقايق و رسوا شدن كافران است. «سَيَعْلَمُونَ غَداً مَنِ الْكَذَّابُ الْأَشِرُ»
13- #معجزات، وسيلهى آزمايش مردمند. «مُرْسِلُوا النَّاقَةِ فِتْنَةً لَهُمْ»
14- پيامبران، امت خود را زير نظر دارند. «فَارْتَقِبْهُمْ»
15- رهبران دينى بايد #صبور باشند. «وَ اصْطَبِرْ»